IV SA/Wa 2380/06
WyrokWSA w Warszawie2007-03-09
Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Grzegorz Czerwiński, Anna Szymańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba sporządzająca raport oddziaływania na środowisko powinna być traktowana jako biegły w postępowaniu administracyjnym, a w szczególności czy jej wyłączenie od udziału w sprawie następuje na zasadach określonych w art. 24 k.p.a. w związku z pokrewieństwem z pełnomocnikiem strony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba sporządzająca raport oddziaływania na środowisko powinna być traktowana przez analogię jak biegły w postępowaniu administracyjnym. W związku z tym, jeśli autor raportu jest ojcem pełnomocnika strony, podlega wyłączeniu od udziału w sprawie na podstawie art. 84 k.p.a. w zw. z art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a. Raport sporządzony przez taką osobę nie może stanowić dowodu w sprawie, co uzasadnia uchylenie postanowienia organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. S.A. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego, które uchyliło postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego uzgadniające uwarunkowania środowiskowe dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Główny Inspektor Sanitarny uznał, że autor raportu oddziaływania na środowisko jest ojcem pełnomocnika inwestora, co stanowiło podstawę do wyłączenia go z postępowania i uznania raportu za wadliwy dowód. Inwestor w skardze podniósł zarzut, że raport jest dokumentem prywatnym, a nie opinią biegłego, a jego autor posiadał odpowiednie kwalifikacje.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2007 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia uwarunkowań środowiskowych - oddala skargę -
Postanowieniem z dnia [...] marca 2006 roku, Nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. uzgodnił proponowane uwarunkowania środowiskowe dla przedsięwzięcia w postaci budowy stacji bazowej telefonii komórkowej zlokalizowanej na terenie kortów tenisowych [...] przy ul. [...] w B. na działce o nr ew. [...].
Na powyższe postanowienie zażalenie złożył Polski Związek Działkowców Okręgowy Zarząd [...].
Postanowieniem z dnia [...] października 2006 roku, Nr [...] Główny Inspektor Sanitarny uchylił postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. i przekazał sprawę w całości do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
W uzasadnieniu postanowienia Główny Inspektor Sanitarny stwierdził, że autor raportu oddziaływania na środowisko jest ojcem pełnomocnika składającego w imieniu inwestora wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji na środowisko. Oznacza to, że autor raportu pozostawał z jedną ze stron w takim stosunku, że wynik sprawy mógł mieć wpływ na jego prawa i obowiązki. Oparcie rozstrzygnięcia na raporcie sporządzonym przez tę osobę zdaniem Głównego Inspektora Sanitarnego narusza zasady postępowania określone w art. 7, art. 8, art. 24, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 kpa i świadczy o wadliwym przeprowadzeniu postępowania dowodowego. Zdaniem Głównego Inspektora Sanitarnego do autora raportu stosuje się przepisy odnoszące się do biegłego i ma wobec niego zastosowanie art. 84 kpa.
Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył P.A. podnosząc zarzut, iż raport oddziaływania na środowisko jest dowodem w sprawie, jednakże jest to w istocie dowód z dokumentu prywatnego, a nie dowód z opinii biegłego. Wnioskodawca ma pełną swobodę wyboru osoby sporządzającej raport. Nie ma przeszkód, by raport ten sporządził osobiście. W związku z powyższy twierdzenie organu odwoławczego, iż raport sporządzony przez ojca pełnomocnika strony nie może być dowodem w sprawie jest bezpodstawne. Autor raportu posiada odpowiednie kwalifikacje do jego sporządzenia.
1
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem materialnym i procesowym. Zdaniem Sądu zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Zdaniem Sądu zgodzić należy się z poglądem Głównego Inspektora Sanitarnego, iż w stosunku do osób opracowujących raport oddziaływania na środowisko należy stosować przez analogię przepisy kpa dotyczące biegłych. Wprawdzie obowiązujące przepisy prawa nie zawierają wprost wymogu, by raport był sporządzony przez biegłego, jednakże rodzaj informacji jakie muszą być zawarte w raporcie świadczy o tym, że winna go sporządzić osoba posiadająca wiadomości specjalne z rożnych dziedzin techniki oraz z dziedziny ochrony środowiska. Biegłym jest nie tylko osoba wpisana na listę biegłych, lecz każda osoba posiadająca wiedzę specjalistyczną z określonej dziedziny. Osoba sporządzająca raport oddziaływania na środowisko nie jest powoływana przez organ administracji w trybie określonym w kpa jednakże nie oznacza to, iż osoba taka nie powinna być traktowana tak jak biegły. Obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko wynika, bądź wprost z przepisów prawa, bądź z orzeczenia wydanego przez organ administracji. Z kolei obowiązek wskazania osób, które sporządzą raport jak również obowiązek dostarczenia raportu organom administracji ciąży na inwestorze. Zdaniem Sądu jest to uproszczony sposób nadania osobom sporządzającym raport oddziaływania na środowisko statusu biegłego, stanowiący odstępstwo od zasady, iż biegły jest powoływany przez organ administracji w toku toczącego się postępowania administracyjnego.
Zarówno ustawowy wymóg sporządzenia raportu jak i wymóg wynikający z orzeczenia organu administracji ma na celu dostarczenie organom administracji materiału dowodowego niezbędnego do wydania rozstrzygnięcia. Nie sposób uznać, iż raport jest dokumentem prywatnym, w sytuacji gdy wymóg jego sporządzenia wynika z ustawy lub z orzeczenia organu administracji. Z pewnością raportu nie można uznać za taki dowód jak zeznania świadka lub oględziny. Są to dowody rodzajowo odmienne od raportu. Z kolei uznanie, iż raport jest innego rodzaju dowodem z dokumentu niż opinia, byłoby zdaniem Sądu, sztucznym wyodrębnieniem
nowego rodzaju dowodu. Wyodrębnienie takie jest zbędne, w sytuacji, gdy raport posiada wszelkie cechy opinii. Powyższe argumenty również przemawiają za tym, że osoba sporządzająca raport powinna być traktowana jak biegły.
Skoro osoba sporządzająca raport oddziaływania na środowisko winna być traktowana jako biegły, to mają do niej zastosowanie, przez analogię, przepisy kpa dotyczące biegłych. Zgodnie z treścią art. 84 kpa biegły podlega wyłączeniu na zasadach i w trybie określonym w art. 24 kpa.
Zgodnie z treścią art. 24 § 1 pkt 4 kpa biegły podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której przedstawicielem strony jest jedna z osób wymienionych w pkt 2 i 3 tego przepisu, to jest, gdy przedstawicielem strony jest jego małżonek, krewny i powinowaty do drugiego stopnia lub osoba związana z nim z tytułu przysposobienia opieki lub kurateli.
W niniejszej sprawie sporządzającym raport oddziaływania na środowisko był S. A. ojciec P. A., który był w postępowaniu administracyjnym pełnomocnikiem Spółki Akcyjnej P. Tym samym istniały podstawy do wyłączenia S. A. od udziału w postępowaniu jako biegłego na podstawie art. 84 kpa w zw. z art. 24 § 1 pkt 4 kpa. Sporządzony przez S. A. raport, niezależnie od jego merytorycznej zawartości, nie mógł być w tej sytuacji dowodem w sprawie.
Raport oddziaływania na środowisko jest podstawowym dowodem niezbędnym dla poczynienia ustaleń faktycznych przez Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Słusznie więc organ odwoławczy uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi. Zachodzi bowiem konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło