VII SA/Wa 553/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), Sędziowie ( WSA, WSA Ewa Machlejd, Krystyna Tomaszewska, , Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi Wyższej Szkoły [...] w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...], decyzją nr [...] z dnia [...] października 2003r., na podstawie art. 51 ust 1 pkt 1 w związku z art. 71 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, nakazał Wyższej Szkole [...] przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania tj. na cele biurowe, budynku znajdującego się na nieruchomości przy ul: K. w [...], użytkowanego obecnie jako zakład opieki zdrowotnej Wyższej Szkoły [...]. W uzasadnieniu decyzji organ administracyjny podniósł, iż w sprawie wydane zostały trzy postanowienia tego organu z [...] kwietnia 2003r., [...] czerwca 2003r. i [...] września 2003r. wstrzymujące użytkowanie budynku na zakład opieki zdrowotnej. Kolejne postanowienia były wydane na skutek utraty ważności poprzednich postanowień. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2003r. nałożono na właściciela obiektu obowiązek dostarczenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych zawierającej opinię w zakresie prawidłowości i zgodności ich wykonania z obowiązującymi przepisami i Polskimi Normami. Z przedłożonej dokumentacji wynika, iż wykonane roboty budowlane nie miały negatywnego wpływu na elementy konstrukcyjne budynku i były zgodne z obowiązującymi przepisami i normami. Jednakże w dokumentacji brak jest opinii w zakresie wymogów dla obecnej funkcji budynku oraz realizacji pełnych potrzeb parkingowych dla samochodów osobowych na działce własnej – wynikających z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania. Budynek nie spełnia wymogów określonych w rozporządzeniu z dnia 12 kwietnia 2002r. odnoszących się budynków opieki zdrowotnej zawartych w § 68 pkt 1 (schody). Przystosowanie budynku do funkcji zakładu opieki zdrowotnej wymaga wykonania robót budowlanych, na które inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę, poprzedzone wykonaniem dokumentacji projektowej lub uzyskaniem zgody na odstąpienie od wymogów obowiązujących w rozporządzeniu z dnia 12 kwietnia 2002r. Obiekt w obecnym stanie nie może być użytkowany jako zakład opieki zdrowotnej. Odwołanie od tej decyzji złożyła Wyższa Szkoła [...] w [...], podnosząc kwestię nieprawidłowości wydanych w sprawie postanowień wstrzymujących obecne użytkowanie obiektu. Ponadto podkreśliła, iż dokumentacja została przekazana do organu [...] maja 2003r., a dopiero [...] lipca 2003r. wezwano inwestora do jej uzupełnienia. Zastrzeżenia sformułowane przez organ są niezrozumiałe i nie zostały one wyjaśnione w toku przesłuchania przedstawiciela inwestora [...] czerwca 2003r. Tym samym zdaniem odwołującej Szkoły naruszony został art. 9 kpa zobowiązujący do wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na wynik sprawy. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2004r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego argumenty podnoszone w odwołaniu nie dotyczą zasadności wydanej decyzji, lecz poprzedzającego ją postępowania. Z dokonanych ustaleń przez organ pierwszej instancji wynika, że w obecnym stanie przedmiotowy obiekt nie może być użytkowany jako zakład opieki zdrowotnej. Dlatego zobowiązano inwestora do przywrócenia poprzedniego sposobu jego użytkowania. Skargę na tą decyzję wniosła Wyższa Szkoła [...]. Skarżąca strona ponownie podniosła zarzut nieprawidłowego wydania orzeczeń w trybie art. 50 Prawa budowlanego. Dodatkowo powołała się na okoliczność, iż po wydaniu postanowienia z [...] maja 2003r. o dostarczeniu dokumentacji technicznej, organ nie przeprowadził postępowania dowodowego. W tej sytuacji wydawanie kolejnych postanowień o wstrzymanie użytkowania obiektu nie znajdowało uzasadnienia w okolicznościach sprawy. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w decyzjach organów obu instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Podstawowym zarzutem skargi wniesionej przez Wyższą Szkołę [...] w [...] jest nieprawidłowe wydanie w niniejszej sprawie postanowień w trybie art. 50 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126). Zarzut ten podziela Sąd administracyjny orzekający w niniejszej sprawie. Stosownie do art. 7 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718) do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną – stosuje się przepisy dotychczasowe. Ponieważ postępowanie w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu przy ul: K. w [...] wszczęte zostało w kwietnia 2003r. mają do niego zastosowanie przepisy prawa budowlanego w brzmieniu sprzed nowelizacji z 11 lipca 2003r. Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy zmiana sposobu użytkowania obiektu wymaga pozwolenia właściwego organu. Niewątpliwie budynek wybudowany jako obiekt przeznaczony na cele biurowe zmienił sposób użytkowania na zakład opieki zdrowotnej, przy czym zmiana użytkowania była samowolna. Stosownie, więc do art. 71 ust. 3 ustawy, organ nadzoru budowlanego zastosować winien "odpowiednio" przepisy art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane, a decyzja wydana w trybie art. 51 może nakazać właścicielowi lub zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Organy administracyjne orzekające w niniejszej sprawie wydały trzy postanowienia wstrzymujące użytkowanie budynku na zakład opieki zdrowotnej. W sprawie tych postanowień toczyły się trzy sprawy w tutejszym Sądzie administracyjnym – sygn. akt 7/IV SA 3922/03, 7/IV SA 4718/03 i 7/IV SA5198/03, gdzie zapadły wyroki uchylające wydane w sprawie orzeczenia. Obecny skład orzekający również uznaje, iż wydane postanowienia były nieprawidłowe. Art. 50 ustawy Prawo budowlane z 1994r. pozwala na wydanie postanowień jedynie w odniesieniu do będących w toku robót budowlanych. Nie może zaś dotyczyć robót zakończonych, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie, a tym bardziej obejmować innego rodzaju nakazów np.: wstrzymania określonej działalności. Jednakże uznając brak podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie art. 50, nie można uznać by wydana decyzja w trybie art. 71 ust. 3 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 1 była nieprawidłowa. Art. 51 ust 1 pkt 4 ustawy pozwala na stosowanie przepisów ust. 1-3 do robót już zakończonych, bez potrzeby wydawania postanowienia na podstawie art. 50. Wyższa Szkoła [...], co prawda złożyła wniosek o zmianę sposobu użytkowania obiektu do organów architektoniczno-budowlanych, jednakże uczyniła to po dokonanej samowolnie zmianie użytkowania obiektu. W takiej sytuacji to organy nadzoru budowlanego były zobowiązane do przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnej zmiany użytkowania obiektu. Organy te na podstawie, art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane – postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2003r. nałożyły na inwestora – skarżącą uczelnię obowiązek przedstawienia oceny technicznej wykonanych robót związanych z przebudową i adaptacją obiektu wraz z opinią w zakresie prawidłowości i zgodności ich wykonania z obowiązującymi przepisami i polskimi normami oraz inwentaryzacji geodezyjnej obiektu. Trudno się zgodzić z twierdzeniami strony skarżącej, iż obowiązek nałożony tym postanowieniem został przez nich w sposób prawidłowy, wykonany. Co prawda ocena techniczna w stwierdzeniach kończących zawiera jedno zdanie, że "roboty zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną i obowiązującymi normami i przepisami" – jednakże autor J. G. nawet nie przedstawia, jakie przepisy miał na uwadze mówiąc o zgodności robót z przepisami. Tym bardziej, iż obowiązujące wówczas przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690) – w niektórych przypadkach przyjmują inne zaostrzone wymogi dla budynków opieki zdrowotnej (np.: § 19, 39, 46, 68, 69, 73, itp.) Organ administracyjny po rozmowie z przedstawicielami uczelni w dniu [...] czerwca 2003r. wystąpił pismem z dnia [...] lipca 2003r. do inwestora o uzupełnienie przedstawionej dokumentacji, powołując się na wymogi wyżej wymienionego rozporządzenia. W odpowiedzi inwestor powołał się na cytowane zdanie z oceny, podnosząc, iż przysłane pismo nie stanowi orzeczenia organu wymaganego przepisami. W konsekwencji dokumentacja nie została przez inwestora uzupełniona. Sąd administracyjny podziela pogląd organu zawarty w decyzji nr [...] z dnia [...] października 2002r., iż przedstawiona przez inwestora dokumentacja nie zawiera oceny spełnienia wymogów dla obecnej funkcji użytkowania obiektu dla potrzeb służby zdrowia wynikających z przepisów rozporządzenia o warunkach technicznych. Między innymi schody w obiekcie nie spełniają wymogów § 68 pkt 1 rozporządzenia. Ocena winna, więc obejmować przystosowanie obiektu do wymogów nowej funkcji budynku i określać, jakie prace winny być wykonywane dla ich spełnienia. W obecnym stanie, gdy obiekt nie jest dostosowany do nowych potrzeb użytkowania a przedstawiona dokumentacja nie zawiera koniecznych w tym zakresie ustaleń i propozycji ich zmian – prawidłowa jest decyzja nakazująca przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku.