I SA/Gl 942/05
WyrokWSA w Gliwicach2005-11-08
Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej (Prezydent Miasta) reprezentujący gminę jako osobę prawną, może wnieść odwołanie od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jeśli gmina posiada interes prawny w sprawie?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wadliwie odczytało treść pisma z dnia [...] 2005 r., gdyż jego wywody rozmijają się z treścią odwołania, w którym jako stronę odwołującą się wskazano "Miasto W.". Organ odwoławczy nie odniósł się do twierdzenia strony, iż Prezydent Miasta "występuje w charakterze osoby prawnej jaką jest gmina jako jednostka samorządu terytorialnego w zakresie w jaki przysługuje temu organowi prawo własności lub inne prawa majątkowe". W razie wątpliwości, w czyim imieniu działał Prezydent Miasta, Kolegium zobowiązane było wezwać do usunięcia braków poprzez jednoznaczne określenie podmiotu wnoszącego środek odwoławczy.Stan faktyczny
Prezydent Miasta W. wydał decyzję ustalającą nowy wymiar podatku od nieruchomości. B. P. wniosła o stwierdzenie nieważności tej decyzji, kwestionując datę rozpoczęcia obowiązywania zmian w ewidencji gruntów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta. Prezydent Miasta W. wniósł odwołanie od tej decyzji, wskazując, że działa w charakterze osoby prawnej – Gminy W. SKO uznało odwołanie za niedopuszczalne, twierdząc, że Prezydent Miasta jako organ pierwszej instancji nie jest uprawniony do wniesienia odwołania. Gmina W. zaskarżyła postanowienie SKO do WSA.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie i zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, Sędziowie NSA Przemysław Dumana, Małgorzata Wolf-Mendecka (sprawozdawca), Protokolant Aleksandra Doruch, po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi Gminy W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta W., powołując się na otrzymane ze Starostwa Powiatowego w W. zawiadomienie o zmianach w ewidencji gruntów, zmienił swoją decyzję z dnia [...] r. w sprawie łącznego wymiaru zobowiązania pieniężnego na 2003 r. – ustalając B. i B.P. nowy wymiar podatku na kwotę [...] zł.
Pismem z dnia [...] 2005 r. B. P. wniosła o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji podnosząc, iż zmiana w ewidencji gruntów dokonana została z dniem 7 sierpnia 2003 r., toteż podwyższenie opodatkowania powinno nastąpić od następnego miesiąca po tej dacie, a nie od początku roku.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., powołując się art. 248 § 2 pkt 1 i § 3 w zw. z art. 247 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta W.z dnia [...] r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż stosownie do przepisu art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9 z 2002 r., poz. 84 ze zm.), jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie. W sytuacji więc, kiedy organ podatkowy został zawiadomiony o zmianach w ewidencji gruntów w dniu 7 grudnia 2003 r., to brak było podstaw do przyjęcia że zmiany w ewidencji obowiązują od dnia 1 stycznia 2003 r.
Od decyzji tej Miasto W.– reprezentowane przez Prezydenta Miasta W. wniosło odwołanie, wskazując na istniejące rozbieżności w ocenie, kiedy w ewidencji gruntów istniał już zapis, według którego "sporny" grunt widniał jako teren mieszkaniowy "B". Strona wyraziła pogląd, iż w sytuacji gdy na dzień 1 stycznia 2003 r. zabudowania na gruncie nie służyły produkcji rolnej (zgodnie z zaświadczeniem Starostwa Powiatowego), to w myśl obowiązujących przepisów stanowiły one ewidencyjne tereny mieszkaniowe.
W końcowej części odwołania zaznaczono, iż w niniejszej sprawie Prezydent Miasta jest uprawniony do wniesienia przedmiotowego odwołania od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, gdyż występuje w charakterze osoby prawnej jaką jest gmina jako jednostka samorządu terytorialnego w zakresie w jakim przysługuje temu organowi prawo własności lub inne prawa majątkowe.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że odwołanie Prezydenta Miasta W. z dnia [...] r. jest niedopuszczalne, ponieważ zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną w przedmiotowej sprawie.
Organ odwoławczy wskazał przede wszystkim, iż Prezydent Miasta W.jako organ pierwszej instancji powołany do rozstrzygania w niniejszej sprawie, nie jest uprawniony do wniesienia odwołania od decyzji drugiej instancji w tej sprawie. Stwierdził dalej, że dopuszczenie możliwości wniesienia odwołania przez organ administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie, nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia: władcze w zakresie rozstrzygania oraz uprawnienie strony, która kwestionuje rozstrzygnięcie. Takich uprawnień, zdaniem Kolegium, nie przewidują przepisy Ordynacji podatkowej.
Postanowienie to Gmina W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego domagając się jej uchylenia w całości oraz zasądzenia kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podkreśliła, iż z treści wniesionego odwołania wynikało, że stroną odwołującą się nie jest organ podatkowy, ale Gmina W. Kontynuując ten wątek wyjaśniła, że w niniejszym przypadku Prezydent Miasta reprezentuje osobę prawną jaką jest gmina i to zakresie w jakim przysługuje jej prawo własności oraz inne prawa majątkowe. Strona skarżąca zwróciła też uwagę, iż w zaskarżonym postanowieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie ustosunkowało się do tego argumentu. W konsekwencji Gmina W.i utrzymywała, iż jest uprawniona do występowania w niniejszej sprawie, gdyż posiada interes prawny w dochodzeniu przysługujących jej praw majątkowych.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Na rozprawie w dniu 26 lipca 2005 r. pełnomocnik strony skarżącej, popierając skargę zwrócił uwagę, iż problemy w prawidłowym rozróżnianiu tego, w jakim charakterze pismo wnosi Prezydent Miasta (jako organ podatkowy, czy jako organ reprezentujący gminę) jest utrudnione od czasu, gdy zostały zlikwidowane zarządy miast reprezentujące gminę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Trzeba podkreślić, że z treści przepisu art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wynika, że skarga na decyzję lub postanowienie podlega uwzględnieniu, gdy zaskarżone rozstrzygnięcie dotknięte jest wadami skutkującymi jego nieważność lub niezgodność z prawem albo gdy narusza ono prawo w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania bądź w sposób, który ma wpływ, a w przypadku naruszenia prawa procesowego – wpływ istotny, na wynik sprawy. Regulacja taka oznacza zatem, że skarga uwzględniona może być tylko wtedy, gdy stwierdzone uchybienia będą rażące lub co najmniej istotne.
Na wstępie stwierdzić należy, że w postępowaniu wstępnym organ podatkowy podejmuje m.in. czynności mające na celu ustalenie, czy odwołanie jest dopuszczalne. Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn o charakterze przedmiotowym, jak również podmiotowym. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuację, gdy odwołanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną w sprawie. Natomiast, jeżeli osoba wnosząca odwołanie wywodzi w sprawie swój interes prawny, to wymaga to żądanie rozpoznania.
Tymczasem z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że organ odwoławczy ograniczył się w swoich wywodach do stwierdzenia, że Prezydent Miasta W. jako organ pierwszej instancji powołany do rozstrzygania w niniejszej sprawie, nie jest uprawniony do wniesienia odwołania od decyzji organu drugiej instancji. Nie odniósł się natomiast do twierdzenia strony, iż Prezydent Miasta "występuje w charakterze osoby prawnej jaką jest gmina jako jednostka samorządu terytorialnego w zakresie w jaki przysługuje temu organowi prawo własności lub inne prawa majątkowe". Zwrócić też trzeba uwagę, iż w omawianym piśmie jako stronę odwołującą się wskazano – "Miasto W.".
Uznać w tej sytuacji należy, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze wadliwie odczytało treść pisma z dnia [...] 2005 r., gdyż jego wywody rozmijają się z treścią odwołania.
W razie powstania wątpliwości w czyim imieniu działał Prezydent Miasta W.Samorządowe Kolegium Odwoławcze zobowiązane było wezwać wnoszącego podanie do usunięcia braków (w trybie art. 169 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) poprzez jednoznaczne określenie podmiotu wnoszącego środek odwoławczy.
Poczynienie powyższych ustaleń stanowić będzie podstawę do oceny istnienia interesu prawnego Gminy W. we wniesieniu odwołania od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] , którą stwierdzono nieważność decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] r. w sprawie zmiany wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2003.
Z przedstawionych powodów stanowisko organu odwoławczego – zdaniem Sądu – nie odpowiada przepisom prawa, powodując naruszenie zasad postępowania podatkowego o jakich mowa w art. 133 jak i art. 228 Ordynacji podatkowej.
Wobec powyższego, skoro przy wydaniu zaskarżonego postanowienia doszło do naruszenia przepisów procedury podatkowej w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, postanowienie to podlegało uchyleniu w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Wobec uchylenia zaskarżonej decyzji, uwzględniono wniosek strony o zwrot kosztów postępowania sądowego (art. 200 cyt. ustawy).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło