II SA/Wa 2406/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska, Sędzia WSA Bronisław Szydło, Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Protokolant Łukasz Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2007 r. sprawy ze skargi M.C. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego -oddala skargę- M.C. – nauczyciel [...] w Zespole Szkół [...] w K. pismem z dnia [...] kwietnia 2003 r. złożył wniosek do [...] Kuratora Oświaty o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego na stopień nauczyciela dyplomowanego na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego r. 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 19, poz. 239 ze zm.). Minister Edukacji Narodowej i Sportu decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 9 b ust. 7 pkt 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2003 r. , Nr 118, poz. 1112 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] o odmowie nadania M.C. stopnia nauczyciela dyplomowanego. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z art. 9b ust. 1 w związku z art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 1a - 3 ustawy - Karta Nauczyciela warunkiem nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego nauczycielowi zatrudnionemu w szkole jest spełnienie wymagań kwalifikacyjnych, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej po dokonaniu analizy dorobku zawodowego nauczyciela i przeprowadzonej rozmowie. Organ wskazał, że M.C. legitymuje się dyplomem ukończenia wyższych studiów magisterskich w zakresie [...] z 1997 r., świadectwem ukończenia kursu [...] w 1993 r., świadectwem ukończenia kursu [...] w zakresie [...] w 2001 r., świadectwem dojrzałości Liceum [...] w G. z 1981 r. oraz świadectwem [...] z 1981 r. W okresie od [...] września 2000 r. do [...] maja 2001 r. odbył staż na stopień nauczyciela dyplomowanego i otrzymał pozytywną ocenę dorobku zawodowego. W wyniku postępowania kwalifikacyjnego, przeprowadzonego przez Komisję Kwalifikacyjną powołaną przez [...] Kuratora Oświaty, M.C. w dniu [...] marca 2006 r. nie uzyskał akceptacji Komisji Kwalifikacyjnej. Minister wyjaśnił, że obowiązujący stan prawny nie daje organowi odwoławczemu podstaw do weryfikowania oceny spełnienia wymagań na stopień nauczyciela dyplomowanego dokonanej przez komisję kwalifikacyjną. Tak więc organ sprawujący nadzór pedagogiczny jest związany merytorycznym stanowiskiem komisji kwalifikacyjnej w sprawie udzielenia (bądź nieudzielania) nauczycielowi akceptacji. Brak akceptacji komisji kwalifikacyjnej uzasadnia na podstawie art. 9 b ust. 6 ustawy - Karta Nauczyciela odmowę nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego. Organ rozpatrujący odwołanie od pierwszoinstancyjnej decyzji odmawiającej nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego, nie ma kompetencji do merytorycznego weryfikowania odmowy udzielenia akceptacji przez komisję kwalifikacyjną lub zmiany dokonanej przez komisję oceny. Minister wskazał, że w toku prowadzonego postępowania odwoławczego od tej decyzji podjęto działania nadzorcze w trybie art. 9 h ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy i nie stwierdzono naruszenia przepisów prawa. Zdaniem organu odwoławczego, postępowanie kwalifikacyjne przeprowadzone przez Komisję Kwalifikacyjną przy [...] Kuratorze Oświaty było zgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. Nr 260, poz. 2593). Komisja dokonała oceny spełnienia przez M.C. wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego określonych w powołanym rozporządzeniu na podstawie dokumentacji spełniającej wymogi formalne oraz przeprowadziła rozmowę w obecności wymaganego kworum do podejmowania rozstrzygnięć. Każdy z członków Komisji ocenił spełniane przez nauczyciela wymagania do uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego określone w § 8 ust. 2 powołanego rozporządzenia. W wyniku tej oceny wnioskodawca otrzymał 5 na 10 możliwych do uzyskania punktów. Na podstawie § 13 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. Komisja Kwalifikacyjna orzekła o niewydaniu akceptacji na stopień nauczyciela dyplomowanego z powodu nieuzyskania średniej arytmetycznej punktów, co najmniej 7. Zwrócono uwagę, że uzasadnienie punktacji zawiera protokół z przebiegu prac Komisji. W skardze do Sądu M.C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie: • art. 9b ust. 6 w związku z art. 9b ust. 1 pkt 3 i art. 9 b ust. 4 pkt 3 oraz art. 9h ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy - Karta Nauczyciela, a także przepis § 8 ust. 2, § 12 ust. 3, § 13 ust. 2 oraz § 14 ust. 1 pkt 4 i 7 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli skutkujące stwierdzeniem braku uprawnień organu wydającego decyzję w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela do weryfikowania w toku postępowania odwoławczego lub nadzorczego – sposobu oceny dokonanej przez komisję kwalifikacyjną. • przepisów art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 oraz 140 Kodeksu postępowania administracyjnego skutkujące stwierdzeniem braku podstaw do uchylenia decyzji [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] kwietnia 2006 r. o odmowie nadania mu stopnia nauczyciela dyplomowanego. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł przewlekłość postępowania prowadzonego przez organy obu instancji, a w efekcie naruszenie art. 35, 36, 141 kpa. Wskazał, że postępowanie przed Komisją Kwalifikacyjną było prowadzone z naruszeniem przepisów rozporządzenia oraz Kodeksu postępowania administracyjnego. W jego ocenie z treści art. 106 kpa wynika, że podmioty opiniujące stanowiska będące niezbędnym warunkiem wydania decyzji administracyjnej podlegają takim samym rygorom, jak sama decyzja administracyjna, tj. art. 7, 77, 80 kpa. Wnoszący skargę stwierdził, iż Minister Edukacji Narodowej jako organ odwoławczy i jednocześnie nadzorczy jest zobligowany do weryfikowania prawidłowości postępowania kwalifikacyjnego, a w szczególności podstaw i motywów rozstrzygnięcia w sprawie spełnienia przez nauczyciela wymagań i warunków nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego dokonanego przez komisję kwalifikacyjną oraz organ I instancji. Zwrócił uwagę, że w protokole Komisji Kwalifikacyjnej z dnia [...] marca 2006 r. powielone zostały całe fragmenty uzasadnienia zawartego w protokole wcześniej powołanej w jego sprawie Komisji Kwalifikacyjnej z dnia [...] czerwca 2004 r., co w jego ocenie narusza zasadę praworządności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Za bezzasadny uznał zarzut naruszenia przez Komisję § 8 ust. 2 rozporządzenia przez brak ustosunkowania się do spełnienia przez wnioskodawcę wymagań, o których mowa w tym przepisie, ponieważ w uzasadnieniu oceny punktowej zawartej w protokole z posiedzenia Komisji Kwalifikacyjnej odniesiono się do spełnienia przez wnioskodawcę wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego, wskazując między innymi na minimalne zaangażowanie wnioskodawcy w pogłębianie wiedzy i umiejętności służących własnemu rozwojowi oraz podniesienia jakości pracy szkoły. Zdaniem organu Komisja wskazała powody niskiej oceny punktowej, podnosząc, iż opisy i analizy rozwiązywania problemów edukacyjnych i wychowawczych nie uwzględniają specyfiki, typu i rodzaju szkoły, w której wnioskodawca jest zatrudniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 ust. 1 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził, aby organy podejmujące w badanej sprawie rozstrzygnięcie, dopuściły się naruszenia prawa materialnego, ewentualnie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Istota sprawy sprowadza się do wyjaśnienia, czy skarżący w dacie wydania decyzji ostatecznej spełniał warunki do nadania mu stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. W świetle art. 9b ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 1a - 3 ustawy - Karta Nauczyciela warunkiem nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego jest: posiadanie wymaganych kwalifikacji, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej. Organy orzekające w tej sprawie uznały, iż skarżący nie spełnia jednego z warunków do ubiegania się o nadanie mu stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, gdyż nie uzyskał akceptacji komisji kwalifikacyjnej. Zarzuty skargi sprowadzają się do twierdzenia, że organ wadliwie wydał decyzję odmawiającą nadania mu stopnia nauczyciela dyplomowanego, ponieważ nie poddał weryfikacji prawidłowości postępowania kwalifikacyjnego, w szczególności spełnienia przez niego wymagań i warunków nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego dokonanego przez komisję kwalifikacyjną. W sprawie jest bezsporne, iż Komisja Kwalifikacyjna powołana na mocy art. 9g ust. 3 ustawy - Karta Nauczyciela przez [...] Kuratora Oświaty w dniu [...] lutego 2006 r. rozpatrzyła wniosek wraz z załączoną dokumentacją i nie wydała zaświadczenia o akceptacji, o którym stanowi przepis § 13 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli. Skarżący nie uzyskał wymaganej średniej arytmetycznej punktów, co najmniej 7 według skali od 0 do 10. Otrzymał bowiem średnią arytmetyczną punktów 5. Organy orzekające w tej sprawie prawidłowo uznały więc, iż skarżący nie spełnił jednego z warunków do ubiegania się o nadanie mu stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego z powodu nieuzyskania akceptacji komisji kwalifikacyjnej. Należy stwierdzić, że zarówno przepisy ustawy - Karta Nauczyciela, jak i powołanego rozporządzenia nie zawierają uregulowania umożliwiającego zmianę oceny komisji kwalifikacyjnej. W art. 9h ust. 1 i 2 ustawy - Karta Nauczyciela, ustawodawca powierzył organom wymienionym w przepisie jedynie nadzór nad czynnościami podejmowanymi w postępowaniu o nadanie nauczycielowi stopnia awansu zawodowego. W ramach tego nadzoru organ sprawujący nadzór pedagogiczny lub właściwy minister w przypadku ujawnienia, że czynności podjęte zostały z naruszeniem prawa, stwierdza w drodze decyzji administracyjnej jej nieważność. Sytuacja taka w rozpoznawanej sprawie nie została jednak wykazana. Również Sąd, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, nie dostrzegł w działaniach Komisji Kwalifikacyjnej naruszeń procedury określonej w rozporządzeniu z dnia 1 grudnia 2004 r., które by upoważniały uprawnione organy do skorzystania z uprawnień nadzorczych. Jednocześnie Sąd zauważa, że w dniu składania przez M.C. wniosku o wszczęcie postępowania kwalifikacyjnego obowiązywało rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. Nr 70, poz. 825 ze zm.) i właśnie przepisy tego rozporządzenia dotyczące wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego oraz dokumentacji potwierdzającej spełnienie tych wymagań składanych przez tych nauczycieli winny mieć w sprawie zastosowanie, zgodnie z treścią § 17 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli, które obowiązywało zarówno w dacie posiedzenia Komisji, jak i rozstrzygnięcia sprawy zaskarżoną decyzją. Stosownie bowiem do jego treści, do postępowań wszczętych na podstawie wniosków o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego złożonych do dnia 31 października 2004 r. przez nauczycieli mianowanych stosuje się przepisy tego rozporządzenia z wyjątkiem § 8 ust. 2 i § 9 ust. 4 dotyczących wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego oraz dokumentacji składanej przez tych nauczycieli mającej potwierdzić spełnienie tych wymagań. Tak więc w zakresie wyłączenia rozporządzenie to nakazuje stosować przepisy dotychczasowe. Jak wynika z formularza analizy dokumentacji M.C., datowanego na [...] lutego 2006 r., przedstawiona przez niego dokumentacja potwierdzająca spełnienie wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego była oceniana przez Komisję, stosownie do § 17 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli, według przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli. Jednocześnie Sąd zauważa, iż w zaświadczeniu wydanym w dniu [...] marca 2006 r. przez Komisję Kwalifikacyjną o braku akceptacji tej Komisji jest powołana błędna data ([...] marca 2005 r.) przeprowadzonego postępowania kwalifikacyjnego. Jednakże błąd ten w ocenie Sądu należy zaliczyć do oczywistej omyłki, ponieważ datę tę można bez problemu skorygować gdyż w oparciu o posiadaną dokumentację w sposób oczywisty wynika, że chodzi o datę [...] marca 2006 r. Postępowanie kwalifikacyjne jest postępowaniem szczególnym, które zostało uregulowane w ustawie - Karta Nauczyciela oraz w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli. Z przepisów tych wynika, że komisja kwalifikacyjna nie jest organem administracji. Jako ciało opiniodawcze wyraża jedynie swoje zdanie w kwestii awansu zawodowego nauczyciela, to zaś – jako jeden z warunków – wpływa na decyzję w przedmiocie awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Prace tej komisji nie podlegają, zatem procedurze administracyjnej, co w konsekwencji oznacza, że przedstawione przez skarżącego zarzuty w tym zakresie należało uznać za bezpodstawne (por. wyrok NSA z dnia 1 lutego 2006 r. sygn. akt 944/05). Skoro zarzuty te nie mogły być wzięte pod uwagę, toteż niecelowe jest ustosunkowanie się do nich. Okoliczność, że skarżący nie zgadza się z uzasadnieniem oceny Komisji, nie stanowi podstawy do uznania, iż działania Komisji były niezgodne z prawem (por. wyrok NSA z dnia 14 marca 2006 r. sygn. akt I OSK 944/05 niepublikowany). W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.