I SA/Wa 2041/06

WyrokWSA w Warszawie2007-04-26

Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Daniela Kozłowska, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na cele budowy drogi krajowej, wydane na podstawie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., może zostać utrzymane w mocy, jeśli nie towarzyszy mu ustalenie i przyznanie słusznego odszkodowania właścicielowi?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i nie uchybiły zasadom postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na cele budowy dróg krajowych może zostać wydane w uzasadnionych przypadkach po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego, a nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest uzasadnione potrzebą wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Kwestia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość jest rozpatrywana w odrębnym postępowaniu wywłaszczeniowym, a przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. nie przewidują przyznania odszkodowania w postępowaniu dotyczącym zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. K. na decyzję Ministra Budownictwa utrzymującą w mocy decyzję Wojewody zezwalającą Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad na niezwłoczne zajęcie nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] w celu budowy autostrady. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz Konstytucji RP, w tym brak przyznania słusznego odszkodowania. Sąd oddalił skargę, uznając decyzje organów za prawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Daniela Kozłowska Asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Agnieszka Dauter po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oddala skargę. Decyzją z dnia [...] października 2006 r., nr [...] Minister Budownictwa, po rozpatrzeniu odwołania P. K., pełnomocnika J. K. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2006 r., nr [...] orzekającej o zezwoleniu Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad na niezwłoczne zajęcie nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...] ha, położonej w obrębie T., gmina K. będącej własnością J. K. w celu budowy autostrady [...] dla odcinka od km [...] do km [...] oraz nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, utrzymał w mocy powyższą decyzję. W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny: Pismem z dnia 9 lutego 2006 r. Wojewoda [...] zawiadomił strony o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 12 lipca 2005 r. w stosunku do nieruchomości opisanej wyżej, będącej własnością J. K. w celu budowy autostrady [...], zgodnie z decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1998 r., nr [...] o ustaleniu lokalizacji autostrady płatnej [...] dla odcinka od km [...] do km [...] na obszarze miasta K. oraz gmin: W., K., N., utrzymaną w mocy decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] maja 1999 r., nr [...]. Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Wojewoda [...] orzekł o zezwoleniu Generalnemu Dróg Krajowych i Autostrad, w związku z wnioskiem z dnia 12 lipca 2005 r. na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości w celu budowy autostrady płatnej [...] oraz nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Od powyższej decyzji P. K., pełnomocnik J. K., złożył odwołanie do Ministra Transportu i Budownictwa zarzucając naruszenie w niej art. 17 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 kpa oraz art. 21 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 112 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, żądając uchylenia przez organ odwoławczy decyzji pierwszoinstancyjnej i umorzenia postępowania lub uchylenia tej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Organ odwoławczy po rozpoznaniu odwołania uznał, że Wojewoda [...] nie naruszył prawa. Z akt wynika bowiem bezspornie, że postępowanie wywłaszczeniowe dotyczące przedmiotowej nieruchomości zostało prawidłowo wszczęte i nie zostało zakończone decyzją ostateczną w dacie rozpatrywania odwołania oraz Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wykazał, że w sprawie tej zachodzi uzasadniony przypadek, bowiem inwestycja polegająca na rozbudowie autostrady [...] ma strategiczne znaczenie dla regionu Polski [...], bowiem autostrada [...] w całości będzie stanowiła główny szlak tranzytowy, zarówno o charakterze krajowym jak i międzynarodowym. Zadanie to jest współfinansowane przez budżet państwa oraz Fundusz Spójności, a nieprzygotowanie inwestycji do realizacji w przewidzianym terminie spowoduje utratę środków przeznaczonych na ten cel z Unii Europejskiej. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2006 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie ustalenia programu rzeczowo-finansowego dla inwestycji drogowych realizowanych z wykorzystaniem środków Krajowego Funduszu Drogowego (Dz. U. z 2006 r., Nr 25, poz. 183) budowa autostrady [...] W.-S. wraz z drogą [...] B.-C. B. została wprowadzona do planu robót w 2006 r. do wykorzystania. W piśmie z dnia 11 sierpnia 2006 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wskazał ponadto, że realizacja autostrady [...] na odcinku K.-T. jest uwzględniona w Narodowym Planie Rozwoju na lata 2007-2013, zgodnie z przebiegiem ustalonym w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 26 sierpnia 2003 r. - w sprawie układu docelowego sieci autostrad i dróg ekspresowych, a odcinek węzeł W. do wschodniej granicy byłego województwa [...] jest kontynuacją odcinka już wykonanego w ramach budowy południowej obwodnicy K. jako wjazd z kierunku T. z węzła W. Ze względu na brak przejazdu część wybudowanej drogi jest nieużytkowana i następuje jej degradacja. Oznacza to, że spełniona została pierwsza z przesłanek warunkujących wydanie decyzji w trybie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.). Również druga z przesłanek art. 17, zdaniem organu, została spełniona ponieważ Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wykazał, że niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości jest mu niezbędne w celu wykazania prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane (pisma z dnia 12 lipca 2006 r. i z dnia 11 sierpnia 2006 r.), co uzasadniało, zdaniem organu, nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących kwestii wywłaszczenia prawa własności, organ stwierdził, iż jest to odrębne postępowanie i nie jest tożsame z zezwoleniem na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na podstawie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. Pomimo bowiem wydania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości (którego udziela się po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego, a przed jego zakończeniem) właścicielowi nadal przysługuje prawo własności nieruchomości, natomiast kwestie związane z ustaleniem wysokości odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość są rozpatrywane w odrębnym postępowaniu administracyjnym dotyczącym tej sprawy. Organ podniósł, że celem wynikającym z ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. jest uproszczenie i przyspieszenie postępowania w celu nabycia nieruchomości pod drogi krajowe i autostrady i dlatego, jego zdaniem, organ dopuścił na podstawie art. 17 tej ustawy możliwość ograniczenia praw właściciela nieruchomości poprzez zezwolenie na jej niezwłoczne zajęcie w przypadku spełnienia przesłanek wynikających z powyższego przepisu. Na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J. K. zarzucając naruszenie przez organ: - art. 15 ust. 1 i art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych przez utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. mimo, iż nie zostały udowodnione przesłanki wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie wyżej wymienionej nieruchomości, albowiem nie zostało udowodnione by zachodziły uzasadnione przypadki do udzielenia w drodze decyzji zezwolenia na zajęcie przedmiotowych nieruchomości oraz nie zostały spełnione przesłanki do wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego, - art. 21 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP w związku z art. 8 ust. 2 Konstytucji oraz w związku z art. 112 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami (stosowanym na podstawie odesłania zawartego w art. 23 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych), poprzez zezwolenie zaskarżonymi decyzjami na zajęcie przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad przedmiotowych nieruchomości bez przyznania właścicielom tej nieruchomości słusznego wynagrodzenia za dokonane w ten sposób ich wywłaszczenie, rozumiane zgodnie z art. 112 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami jako nie tylko pozbawienie prawa własności ale również ograniczenie tego prawa, naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: - art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 kpa przez oparcie zaskarżonych decyzji na gołosłownych twierdzeniach Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, które to twierdzenia nie są środkami dowodowymi przewidzianymi przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem nie zostały złożone na zasadach wskazanych w art. 75 § 2 i art. 86 kpa, - art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, przez bezzasadne utrzymanie zaskarżoną decyzją w mocy rygoru natychmiastowej wykonalności bezzasadnie nadanego przez Wojewodę [...] w decyzji z dnia [...] czerwca 2005 r., - art. 34 § 2 kpa przez bezpodstawne i niezgodne z postanowieniami tego przepisu wydanie oraz utrzymanie w mocy postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...] wyznaczającego W. D. jako przedstawiciela uprawnionego do działania w niniejszym postępowaniu administracyjnym w imieniu (rzekomo) nieznanego z miejsca pobytu właściciela nieruchomości położonej w T. gmina K., obejmującej działkę ewidencyjną nr [...], mimo, że skarżący w odwołaniu od wyżej wymienionej decyzji Wojewody [...] zaskarżył na podstawie art. 142 kpa wyżej wskazane postanowienie. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r., nr [...] oraz uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] zezwalającej na niezwłoczne zajęcie przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad nieruchomości obejmującej działkę nr [...], obręb T. oraz nadającej tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, a także uchylenie postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...] wyznaczającego W. D. jako przedstawiciela uprawnionego do działania w niniejszym postępowaniu administracyjnym w imieniu (rzekomo) nieznanego z miejsca pobytu właściciela nieruchomości położonej w T., gmina K., obejmującej działkę ewidencyjną nr [...]. Skarga zasługuje, zdaniem skarżącego, na uwzględnienie, albowiem obie zaskarżone decyzje organów administracji pierwszej i drugiej instancji rażąco naruszyły prawo, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W bardzo obszernym uzasadnieniu (22 strony) skarżący podniósł między innymi, iż organ wydając decyzję rażąco naruszył art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. poprzez błędne przyjęcie, że zostały spełnienie przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad przesłanki z niego wynikające, zwłaszcza uzasadniony przypadek, (art. 15 ust. 1 ustawy) poprzez wyznaczenie przez Wojewodę zbyt krótkiego terminu do zbycia działek na rzecz Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Zdaniem skarżącego Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad mógł złożyć im ofertę sprzedaży nieruchomości dopiero po doręczeniu właścicielowi pisma Wojewody, a przedmiotowej sprawie oferty zostały złożone przed wyznaczeniem przez Wojewodę terminu wskazanego w art. 15 ust. 1 tej ustawy. Zdaniem skarżącego zaistnienie przesłanki "uzasadniony przypadek" może nastąpić jedynie po prawidłowym wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego. Organ za uzasadniony przypadek uznał gołosłowne twierdzenia Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad i zaniechał przeprowadzenia dowodów w tej kwestii, bo zdaniem skarżącego, oświadczenia Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad dowodami takimi nie są, ponieważ nie zostały odebrane ani w drodze przesłuchania, ani w drodze czynności pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Brak takiego rygoru oznacza, że oświadczenia są gołosłowne, nie mające odzwierciedlenia w materiale dowodowym. Zaskarżone decyzje naruszają też, zdaniem skarżącego, art. 21 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP w związku z art., 112 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami albowiem zezwalają na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, a nie zawierają ustalenia i przyznania słusznego odszkodowania wynikającego z ograniczenia prawa własności, co narusza postanowienia art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Prawa Człowieka i Podstawowych Wolności. Brak ustalenia w ustawie z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych regulacji w zakresie ustalenia i przyznania słusznego odszkodowania jest niekonstytucyjny (art. 17 tej ustawy jest niezgodny z art. 21 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP). Skarżący powołuje się również na Europejski Trybunał Praw Człowieka, który podkreśla w swoich orzeczeniach konieczność wzięcia pod uwagę wymogu zapłaty odszkodowania w rozsądnym terminie. Szeroko komentuje skarżący treść postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r. wyznaczającego W. D. jako przedstawiciela uprawnionego do działania w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym w imieniu (rzekomo) nieznanego z miejsca pobytu właściciela nieruchomości, wnosząc o przeprowadzenie szeregu dowodów mających, jego zdaniem, znaczenie w tej sprawie. W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonując kontroli decyzji wydanych w niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że organy obu instancji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, jak również nie uchybiły zasadom i przepisom postępowania administracyjnego. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowi art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.). Przepis art. 17 ust. 1 przewiduje, że po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, udziela w uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, pozwolenia na niezwłoczne zajęci nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe. Decyzji nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli jest to niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z brzmienia tego przepisu wprost wynika, że zaistnienie wymienionych w nim przesłanek zobowiązuje wojewodę do wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonej na pasy drogowe oraz do nadania tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W rozpoznawanej sprawie Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad zwrócił się do Wojewody [...] w dniu 12 lipca 2005 r. z wnioskiem o wszczęcie w oparciu o przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do przedmiotowej nieruchomości jako niezbędnej do realizowania części autostrady [...] dla odcinka od km [...] do km [...] oraz udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie tej nieruchomości wraz z nadaniem decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że właściciel nie odpowiedział na ofertę nabycia przedmiotowej nieruchomości w drodze umowy cywilnoprawnej. Wskazano także, że autostrada [...] leży w międzynarodowym korytarzu drogowym i jako taka została włączona do priorytetowych zadań rządu polskiego w zakresie budowy dróg, z tego samego powodu Unia Europejska przyznała dotację na jej budowę, które powinny zostać wykorzystane w odpowiednim wyznaczonym terminie. Wobec sprzeciwu właściciela proces inwestycyjny może się wydłużyć, spowodować degradację już wybudowanych, a nie używanych odcinków i opóźnić wyznaczony w umowie termin zakończenia budowy. Argumentacja Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad wskazuje, że zachodzi uzasadniony przypadek o jakim mowa w art. 17 ust. 1. Priorytety w zakresie budowy dróg są powszechnie znane. Przedmiotowa inwestycja ma strategiczne znaczenie dla Polski [...] i stanowić będzie główny szlak tranzytowy o charakterze międzynarodowym. Budowa ta została ujęta w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2006 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie ustalenia programu rzeczowo-finansowego dla inwestycji drogowych realizowanych z wykorzystaniem środków Krajowego Funduszu Drogowego (Dz. U. z 2006 r., Nr 25, poz. 183) oraz Unijnym Funduszu Spójności i wprowadzona do planu robót na 2006 r. Bezspornym w sprawie jest, że postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte, co wynika z zawiadomienia Wojewody [...] z dnia 9 lutego 2006 r. Powyższe oznacza, że spełnione zostały materialne przesłanki warunkujące wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości. Nadanie zaś decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności jest uzasadnione okolicznością uzyskania przez wnioskodawcę prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.). Klauzula taka umożliwia też w razie potrzeby wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Wprawdzie na rozprawie pełnomocnik skarżącego podniósł, że w dacie wydania tej decyzji Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad dysponował pozwoleniem na budowę (dokumentu takiego brak w aktach sprawy), ale zdaniem Sądu, nie ma to znaczenia w przedmiotowej sprawie, ponieważ nie gwarantowało ono niezwłocznego wejścia na nieruchomość. W ocenie Sądu potrzebę zastosowania rozwiązania przewidzianego w art. 17 ust. 1 i 2 organy orzekające w sprawie należycie uzasadniły, także nie budzi zastrzeżeń przyjęcie, że w sprawie zachodzi uzasadniony przypadek w rozumieniu art. 17 ust. 1 uzasadniający wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Zatem zarzuty naruszenia powołanych przepisów prawa materialnego są chybione, a powołanie się przez organu na argumenty zawarte we wniosku Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad oraz materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy świadczą o tym, że organ nie oparł decyzji na "gołosłownych twierdzeniach Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, które to twierdzenia i wyjaśnienia nie są środkami dowodowymi przewidzianymi przepisami kpa" jak zarzuca skarżący w treści skargi. Zgodnie bowiem z art. 75 § 1 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Tak więc dowodem jest również dokument jakim w powołanej sprawie jest wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Poza tym okoliczności przytoczone w uzasadnieniu wniosku są powszechnie znane (dotyczy to konieczności rozbudowy dróg i ich znaczenia dla rozwoju rejonu i kraju, przyznanie na ten cel środków finansowych z Unii Europejskiej i związanym z tym terminem ich wykorzystania), a te zgodnie z art. 77 § 4 kpa nie wymagają dowodu. Odnosząc się do zarzutów skargi w obszernej części dotyczących nieprawidłowości w przeprowadzonym postępowaniu wywłaszczeniowym należy zauważyć, że dla uznania przesłanki z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. wystarczające jest ustalenie, że postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte, natomiast nie podlega ocenie prawidłowość wszczęcia i prowadzenia tego postępowania. Postępowanie wywłaszczeniowe jest odrębnym postępowaniem, które podlega ocenie co do jego zgodności z prawem w trybie przewidzianym dla tego postępowania. Dlatego też wszelkie zarzuty skargi odnoszące się do postępowania wywłaszczeniowego przedmiotowej nieruchomości nie podlegają ocenie Sądu w niniejszej sprawie i nie mają wpływu na ocenę legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów o postępowaniu administracyjnym, na które wskazał skarżący. W szczególności nietrafny jest zarzut naruszenia art. 7 kpa z tego powodu, że nie uwzględniono interesów skarżącego jako właściciela przedmiotowej nieruchomości. Ochrona własności wpisana w normy ustawy zasadniczej jaką jest Konstytucja RP nie ma charakteru bezwzględnego. Konstytucja w art. 21 ust. 2 dopuszcza wywłaszczenie, jeżeli jest dokonywane w celach publicznych i za słusznym odszkodowaniem. Instytucja zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych pod pasy drogowe jest elementem procesu wywłaszczeniowego (por. art. 122 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) i polega na ograniczeniu prawa do władania nieruchomością. Nie można zatem twierdzić, że zaskarżoną decyzją organ administracji dopuścił się naruszenia chronionego konstytucyjnie prawa. Istota rozstrzygnięcia w przedmiocie ograniczeń w wykonywaniu prawa własności, oparta na elemencie uznania administracyjnego, polega na wyważeniu interesu społecznego i słusznego interesu strony (art. 7 kpa). W niniejszej sprawie nie doszło do uchybienia tej zasadzie, zwłaszcza, że w uzasadnieniu decyzji organy należycie wyjaśniły przyczyny podjętego rozstrzygnięcia. Dlatego też za bezzasadny należy uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w związku z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP oraz w związku z art. 112 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez zezwolenie na zajęcie nieruchomości bez przyznania właścicielowi słusznego wynagrodzenia za dokonane w ten sposób ich wywłaszczenie. Odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość jest przyznawane w decyzji wywłaszczeniowej, której konsekwencją jest odjęcie dotychczasowemu właścicielowi przysługującego mu prawa własności. W postępowaniu niniejszym opartym na ustawie z dnia 10 kwietnia 2003 r. przepisy prawa nie przewidują przyznania właścicielowi odszkodowania w przypadku wydania decyzji w trybie art. 17 powyższej ustawy. Natomiast szkody, które byłyby konsekwencją wydania zaskarżonych decyzji, jako konkretny uszczerbek majątkowy mogą być dochodzone i zrekompensowane odszkodowaniem ustalonym i przyznanym w postępowaniu cywilnoprawnym przed sądem powszechnym. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło