II OSK 671/06
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-04-25
Skład orzekający: Małgorzata Stahl, Krystyna Borkowska, Alicja Plucińska-Filipowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu administracyjnym, w sytuacji gdy koniec terminu do wniesienia odwołania przypada w sobotę, należy traktować sobotę jako dzień równorzędny z dniem ustawowo wolnym od pracy, zgodnie z wykładnią systemową i funkcjonalną, czy też stosować literalne brzmienie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w postępowaniu administracyjnym, podobnie jak w postępowaniu cywilnym i podatkowym, należy traktować sobotę jako dzień równorzędny z dniem ustawowo wolnym od pracy, gdy przypada na nią koniec terminu do wniesienia odwołania. Taka wykładnia systemowa i funkcjonalna jest uzasadniona, a jej brak w Kodeksie postępowania administracyjnego nie stoi na przeszkodzie jej zastosowaniu, zwłaszcza w kontekście zasady równości wobec prawa.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Handlu Zagranicznego M. Sp. z o.o. złożyło odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. o umorzeniu postępowania dotyczącego ustalenia warunków zabudowy. Odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu. Pełnomocnik spółki wnosił o przywrócenie terminu, powołując się na zwolnienie lekarskie w dniach 4-9 lipca 2005 r. i argumentując, że termin do wniesienia odwołania rozpoczął bieg 10 lipca i zakończył 18 lipca 2005 r., uwzględniając sobotę jako dzień wolny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. odmówiło przywrócenia terminu, a następnie stwierdziło uchybienie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił postanowienie SKO, uznając wadliwość odmowy przywrócenia terminu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie Krystyna Borkowska Alicja Plucińska-Filipowicz /spr./ Protokolant Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 stycznia 2006 r. sygn. akt II SA/Łd 1014/05 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Handlu Zagranicznego M. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 13 stycznia 2006 r. sygn. akt II SA/Łd 1014/05 po rozpoznaniu skargi Przedsiębiorstwa Handlu Zagranicznego M. Sp. z o.o. w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] września 2005 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania - uchylił zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu wyroku wskazano, że decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] czerwca 2005 r. zostało umorzone postępowanie dotyczące ustalenia warunków zabudowy dla skarżącego Przedsiębiorstwa na podstawie art. 105 kpa, zaś decyzja została doręczona wnioskodawcy i jego pełnomocnikowi w dniu 23 czerwca 2005 r. W dniu 18 lipca 2005 r. pełnomocnik spółki złożył za pośrednictwem poczty odwołanie od ww. decyzji jednocześnie wnosząc o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia tego odwołania wskazując, że w okresie od 4 do 9 lipca 2005 r. korzystał ze zwolnienia lekarskiego w związku z nadciśnieniem i arytmią serca. W kwestii terminu siedmiodniowego do złożenia wniosku, określonego w art. 58 ( 2 kpa wyraził pogląd, że termin ten rozpoczął bieg w dniu 10 lipca i zakończył w dniu 18 lipca 2005 r., uwzględniając, że ostatni dzień terminu przypadał w sobotę. Dołączył kserokopię zwolnienia lekarskiego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] września 2005 r. na podstawie art. 59 ( 2 w zw. z art. 58 ( 2 kpa oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych /Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm./ odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Następnie postanowieniem z dnia 8 września 2005 r. w oparciu o art. 129 ( 2 kpa oraz art. 1 ust. 1 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, podając, że warunkiem skuteczności czynności procesowej jaką jest wniesienie odwołania, jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia stronie decyzji /art. 129 ( 2 kpa/. Decyzja z dnia 8 czerwca 2005 r. została pełnomocnikowi strony doręczona w dniu 23 czerwca 2005 r. a więc termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 7 lipca 2005 r., zaś odwołanie zostało wniesione w dniu 18 lipca 2005 r. to jest z uchybieniem terminu. W skardze na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] września 2005 r. skarżący podniósł, że naruszono art. 57 ( 4 kpa poprzez wadliwą jego wykładnię oraz naruszenie art. 134 kpa. Postanowienie z dnia 7 września 2005 r. o odmowie przywrócenia uchybionego terminu było wadliwe. W orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2001 r. /ONSA 2001/4/149/ wyraża się pogląd, że zmiana stanu prawnego i wprowadzenie pięciodniowego tygodnia pracy uzasadnia stwierdzenie, że sobotę należy uznać za dzień równorzędny z dniem ustawowo wolnym od pracy w rozumieniu art. 57 ( 4 kpa. Konsekwencją wadliwości postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania jest wadliwość postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uwzględniając skargę stwierdził, że wyrokiem z dnia 13 stycznia 2006 r. sygn. akt II SA/Łd 1013/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2005 r. o odmowie przywrócenia uchybionego przez stronę terminu do wniesienia odwołania. Konsekwencją tego rozstrzygnięcia jest obowiązek organu administracji ponownego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a rozstrzygnięcie wniosku w tym zakresie zawsze musi poprzedzać rozstrzygnięcie w kwestii stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia odwołania.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi zarzucając:
1/ naruszenie prawa materialnego - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./ w zw. z art. 134 kpa poprzez niewłaściwą wykładnię, polegającą na wykroczeniu poza kryterium dokonywanej kontroli działalności administracji publicznej, a więc sprawowanej pod względem zgodności z prawem, dokonanie jej pod względem słuszności i celowości, tym samym uchylenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., które prawa nie naruszało,
2/ naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 ( 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej "ppsa", w zw. z art. 134 kpa, przez uchylenie zgodnego z prawem postanowienia SKO.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podnosi się, iż zaskarżone rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji jest błędne "zważywszy naruszenie przepisów postępowania", bowiem skarga powinna przez ten Sąd być oddalona.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Kluczową w sprawie kwestią jest wykładnia przepisów procesowych określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego w zakresie sposobu liczenia terminu w sytuacji, gdy koniec terminu przewidzianego dla strony postępowania przypada w sobotę. Podkreślić wypada, iż w odróżnieniu od przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, czy też Ordynacji podatkowej, w których w związku z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego wprowadzona została regulacja traktująca soboty jako dni ustawowo wolne od pracy, analogicznej zmiany regulacji nie dokonano w Kodeksie postępowania administracyjnego. W tej sytuacji pozostaje tylko dokonanie wykładni albo zajmując takie stanowiska, jakie prezentuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., iż literalne stosowanie prawa nie dozwala na traktowanie w zakresie ustalania terminów procesowych sobót, jako dni wolnych od pracy, lub też przyjęcie tak, jak to czyni Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, że wykładnia systemowa, funkcjonalna, wskazuje na konieczność traktowania sobót jako dni wolnych od pracy. Za tym drugim poglądem wypowiedział się już Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanej uchwale składu Siedmiu Sędziów.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko, wyrażone w zaskarżonym wyroku. Aby przyjąć taki właśnie pogląd, nie jest niezbędne, jak to twierdzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, uprzednie dokonanie zmiany stanu prawnego. Różnicowanie sytuacji procesowej obywateli w zależności od tego, czy w tego samego rodzaju sytuacjach mają zastosowanie przepisy kpc, kpa, czy też ordynacji podatkowej, prowadziłoby ponadto do naruszenia konstytucyjnego wymogu zachowania równości wobec prawa.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji z mocy art. 184 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło