VII SA/Wa 65/07

WyrokWSA w Warszawie2007-04-25

Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę części obiektu budowlanego może zostać wydana bez oceny możliwości technicznego wykonania rozbiórki bez uszkodzenia pozostałej części budynku?
Ratio decidendi
Organy administracji architektoniczno-budowlanej, wydając decyzję nakazującą rozbiórkę części obiektu budowlanego, mają obowiązek ocenić, czy ta część może być wydzielona bez uszczerbku dla reszty obiektu, uwzględniając warunki techniczne i bezpieczeństwo. Brak takiej oceny stanowi naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 i 77 kpa, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę rozbudowy budynku. Inwestorka została zobowiązana do wykonania projektu technicznego rozbudowy i modernizacji budynku decyzją z 1996 r., która została utrzymana w mocy decyzją Wojewody O. z 1997 r. Pomimo późniejszych prób wzruszenia tych decyzji, ostateczna decyzja Wojewody pozostawała w obrocie prawnym. Organy uznały, że wobec niewykonania obowiązku nałożonego decyzją z 1997 r., zasadne jest wydanie nakazu rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, , Asesor WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, Decyzją z dnia [...] maja 2006r. (nr[...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. – na podstawie art. 51 ust 2 ustawy Prawo budowlane z 07 lipca 1994r.(Dz.U. Nr 89, poz.414), nakazał K. S. rozbiórkę rozbudowy budynku położonego na działce nr [...] w O. przy ul. L.. W uzasadnieniu organ powiatowy wskazał, że postanowieniem z dnia [...] października 1996r Kierownik Urzędu Rejonowego w O. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych prowadzonych na wyżej wymienionej posesji bez pozwolenia na budowę, polegających na podmurowaniu ściany podłużnej na granicy na wysokości ok. 0,5 m, podniesieniu więźby dachowej, jednospadowej, wykonaniu stropu żelbetowego w części gospodarczej, ociepleniu budynku styropianem i obłożeniu ścian sydingiem. Następnie decyzją z dnia [...] grudnia 1996r. (nr [...]) organ ten zobowiązał inwestorkę do wykonania przez uprawnionego projektanta projektu technicznego rozbudowy i modernizacji budynku mieszkalno – gospodarczego wraz z opinią techniczną robót. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją Wojewody O. z dnia [...] stycznia 1997r. ([...]). Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła K. S., który wyrokiem z dnia 04 listopada 1998r. (sygn. akt IV SA 411/97) uchylił powyższą decyzję z dnia [...] stycznia 1997r. jedynie w zakresie terminu wykonania nałożonego obowiązku, natomiast w pozostałym zakresie skargę oddalił. Ponadto, w sprawie toczyło się postępowanie nadzwyczajne, zakończone decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2001r. ([...]) utrzymującą w mocy decyzję własną z dnia [...] lutego 2001r., którą organ ten odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody O. z dnia [...] stycznia 1997r. Następnie wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2003r. (sygn. akt IV SA 1335/01) powyższe decyzje zostały uchylone. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2003r. ([...]) utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2003r. ([...]), którą to decyzją odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody O. z dnia [...] stycznia 1997r. Na powyższe decyzje K. S. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W ocenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. złożenie skargi nie wstrzymywało wykonania decyzji z dnia [...] stycznia 1997r., jako pozostającej w obrocie prawnym, a wobec jej nie wykonania przez inwestorkę, organ zobowiązany był do wydania nakazu rozbiórki wykonanej rozbudowy. Decyzją z dnia [...] października 2006r. (nr [...])[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania K. S., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane, utrzymał ww. decyzję w mocy, w uzasadnieniu podzielając stanowisko przedstawione przez organ I instancji. Skargę na powyższą decyzję wniosła K. S. podnosząc, że jest ona zakłamana, niezgodna z rzeczywistością i bardzo krzywdząca. Ponadto, skarżąca poza przebiegiem postępowania w sprawie, opisała długoletni konflikt i toczące się postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne w sprawie samowolnego wybudowania garażu przez sąsiada skarżącej R. N.. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1271). Skarga jest zasadna, jednak z innych względów niż w niej podniesione. Na wstępie podkreślić należy, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] maja 2006r., którą organ ten w trybie art. 51 ust 2 ustawy Prawo budowlane z 07 lipca 1994r.(Dz.U. Nr 89, poz.414) nakazał skarżącej – wobec niewykonania obowiązku nałożonego decyzją ostateczną z dnia [...] stycznia 1997r. – rozbiórkę wykonanej rozbudowy przedmiotowego budynku. Nie podlegały więc ocenie Sądu, wskazane w skardze, okoliczności związane z samowolną budową garażu przez sąsiada skarżącej R. N., bowiem nie pozostają one w związku z niniejszą sprawą. Wskazać również trzeba, że co prawda akta przedmiotowej sprawy nie zawierają decyzji, które zapadły w 1996 i 1997r., to jednak stan faktyczny i prawny ustalony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 04 listopada 1998r. (sygn. akt IV SA 411/97) pozwala w sposób nie budzący wątpliwości stwierdzić, że decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w O. z dnia [...] grudnia 1996r., utrzymaną w mocy decyzją Wojewody O. z dnia [...] stycznia 1997r. inwestorka została zobowiązana do wykonania przez uprawnionego projektanta projektu technicznego rozbudowy i modernizacji budynku mieszkalno – gospodarczego wraz z opinią techniczną robót, a decyzje te ww. wyroku zostały ocenione przez Naczelny Sąd Administracyjny za zgodne z prawem. Podejmowane przez skarżącą próby wzruszenia wskazanych wyżej decyzji w trybie nadzwyczajnym tj. o stwierdzenie ich nieważności, zakończyły się ostatecznie decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003r., którą organ ten utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2003r., odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody O. z dnia [...] stycznia 1997r., a skarga na te decyzje została również oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 01 lutego 2005r. (sygn. akt IV SA 3861/03). Nie ulega zatem wątpliwości, że w obrocie prawnym pozostawała ostateczna decyzja Wojewody O. z dnia [...] stycznia 1997r., która nie została przez skarżącą wykonana, co z kolei obligowało organy do wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie i wydania na podstawie art. 51 ust 2 ustawy Prawo budowlane z 07 lipca 1994r., decyzji nakazującej rozbiórkę rozbudowy spornego budynku. W ocenie Sądu, w tym zakresie kontrolowane decyzje należało uznać za prawidłowe. Mając jednak na uwadze zakres nałożonego na skarżącą obowiązku, stwierdzić trzeba, że organy zarówno I jak i II instancji, nie dokonały oceny, czy rozbiórka części obiektu – w szczególności rozebranie więźby dachowej jednospadowej i stropu żelbetowego, mogą być wykonane bez uszkodzenia pozostałej części budynku. Organy bowiem winny brać pod uwagę wykonalność nałożonych decyzją obowiązków z punktu widzenia warunków technicznych tj. możliwości dokonania rozbiórki bez zagrożenia bezpieczeństwa pozostałej części budynku, wykonanej zgodnie z prawem (patrz wyrok WSA z dnia 18 czerwca 2004r, sygn. akt IV SA 35/03, Lex 158971). Zdaniem Sądu, organy z naruszeniem art. 7, 77 kpa nie oceniły możliwości wykonania przedmiotowej decyzji pod tym kątem. Określenie części, w której nakazano rozbiórkę obiektu, nie powinna zarówno pod względem technicznym jak i wykonawczym budzić żadnych wątpliwości, bowiem - co wymaga podkreślenia –nakaz rozbiórki może być wydany tylko wówczas, gdy część ta da się wydzielić bez uszczerbku dla reszty określonej całości. Ponadto, w związku ze zmianami przepisów ustawy – Prawo budowlane, zaistniałymi po wydaniu ww. wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny w listopadzie 1998r., przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organy winny rozważyć, czy wiążące są konsekwencje wynikające z tego orzeczenia. Zaznaczyć bowiem należy, iż zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym poglądem, każdorazowa zmiana stanu prawnego, nakłada na organy obowiązek dokonania nowych, samodzielnych ocen prawnych określonego stanu faktycznego, bowiem ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże ten sąd oraz organ, o ile orzeczenie to nie zostanie uchylone w prawem określonym trybie, jak również jeśli nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę tejże oceny (por. wyrok NSA – OZ w Rzeszowie z 01 października 2001r. SA/Rz 434/00, wyrok NSA z 08 grudnia 2000r., IV SA 2295/98, Lex nr 53401). Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt I i II sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło