I SA/Go 1572/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Asesor WSA Alina Rzepecka Protokolant Krzysztof Garbacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi [...] S.A na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowej oddala skargę. W dniu 25 września 2000 r. Pierwszy Urząd Skarbowy wydał decyzje w sprawie [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do grudnia 1995 r. o numerach od [...] do [...]. W wyniku rozpatrzenia odwołania od ww. decyzji Izba Skarbowa wydała decyzje nr [...] do [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do grudnia 1995 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wystawił w dniu [...] października 2000 r. tytuły wykonawcze o numerach [...]-[...] obejmujące zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do listopada 1995 r. oraz w dniu [...] grudnia 2000 r. wystawił tytuł wykonawczy [...] obejmujący zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1995 r. Strona Skarżąca zaskarżyła w/w decyzje Izby Skarbowej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu ( sygn. akt I SA/Po 237/01 -242/01). Naczelny Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 24 lipca 2001 r., sygn. akt I SA/Po 242/01 po rozpoznaniu sprawy z wniosku [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 1995 r. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Następnie postanowieniami Naczelnego Sądu Administracyjnego O/Z w Poznaniu z dnia 26 listopada 2002 r. umorzono postępowania w sprawie w/w skarg, z uwagi na wycofanie tych skarg przez Stronę Skarżącą pismem procesowym z dnia 14 listopada 2002 r. [...] pismem z dnia 8 stycznia 2001 r. złożyło wniosek do Ministra Finansów o stwierdzenie nieważności w/w decyzji Izby Skarbowej z dnia 20 grudnia 2000 r. Minister Finansów decyzjami nr [...] do [...] z dnia ([...] lipca 2001 r.) odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000 r. Następnie decyzjami nr [...] do [...] z dnia [...] października 2001 r. Minister Finansów utrzymał w mocy w/w swoje decyzje z dnia [...] lipca 2001 r. Ww. decyzje Ministra Finansów z dnia [...] października 2001 r. Strona Skarżąca zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z dnia 13 lutego 2002 r.) sygn. akt III SA 2927/01, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje Ministra Finansów nr [...] do [...] z dnia [...] października 2001 r. W związku z powyższym, decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Minister Finansów uchylił swoje decyzje nr [...] do [...] z dnia [...] lipca 2001 r. i stwierdził nieważność decyzji Izby Skarbowej nr [...] do [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. wydanych w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące lipiec - grudzień 1995 r. W związku ze stwierdzeniem przez Ministra Finansów decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., nieważności w/w decyzji Izby Skarbowej z dnia 20 grudnia 2000 r., w obrocie prawnym pozostały decyzje organu pierwszej instancji, tj. decyzje Pierwszego Urzędu Skarbowego , nr [...] do [...] z dnia [...] września 2000 r. oraz odwołanie Podatnika z dnia 5 października 2000 r. od tych decyzji. Na podstawie decyzji Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Izba Skarbowa po ponownym rozpatrzeniu odwołania [...] z dnia 5 października 2000 r. wydała decyzje [...] do [...] z dnia [...] lipca 2002 r., oraz [...] sierpnia 2002 r. w podatku .od towarów i usług za poszczególne miesiące od lipca do grudnia 1995 r. W wykonaniu powyższych decyzji Pierwszy Urząd Skarbowy wpłatę z dnia 17 października 2000 r.: ← postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. zaliczył kwotę w wysokości 133.119,10 zł na poczet zaległości z tytułu podatku VAT za miesiąc sierpień 1995 r. w tym należność główną 121.608,00 zł i na odsetki za zwłokę 11.511,10 zł., ← postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. zaliczył kwotę w wysokości 137.264,60 zł na poczet zaległości z tytułu podatku VAT za miesiąc październik 1995 r. w tym na należność główną 125.395,00 zł i na odsetki za zwłokę 11.869,60 zł., ← postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. zaliczył kwotę w wysokości 987.524,50 zł na poczet zaległości z tytułu podatku VAT za miesiąc grudzień 1995 r. w tym należność główną 902.131,00 zł. i na odsetki za zwłokę 85.393,50 zł. Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 7 listopada 2002 r. (sygn. akt III RN 124/02) uchylił w całości wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2002 r. (sygn. akt III SA 2927/01) i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Po zapoznaniu się z w/w wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2002 r. postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. Minister Finansów wznowił postępowanie z urzędu w sprawie zakończonej decyzją Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. stwierdzającą nieważność decyzji Izby Skarbowej nr [...] do [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. w podatku od towarów i usług za w/w miesiące lipiec-grudzień 1995 r. Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. Minister Finansów uchylił na podstawie art. 245 § 1 pkt 1 w związku z art. 240 § 1 pkt 7 ustawy - Ordynacja podatkowa, decyzję Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. i utrzymał w mocy swoje decyzje nr [...] do [...] z dnia [...] lipca 2001 r. orzekające o odmowie stwierdzenia nieważności ostatecznych decyzji Izby Skarbowej nr [...] do [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. wydanych w podatku od towarów i usług za lipiec-grudzień 1995r. W związku z powyższym, Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniami nr [...] do [...] z dnia [...] lutego 2004 r., na podstawie art. 241 § 1 w związku z art. 243 § 1 i art. 244 § 1 Ordynacji podatkowej, wznowił z urzędu postępowania w stosunku do [...] w sprawach zakończonych ostatecznymi decyzjami Izby Skarbowej nr [...] do [...] z dnia [...] lipca 2002 r. oraz [...] sierpnia 2002 r. wydanymi w podatku od towarów i usług za miesiące lipiec - grudzień 1995 r. Decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. Minister Finansów utrzymał w mocy w/w decyzję Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2003 r. Decyzjami nr [...] do [...] z dnia [...] września 2004 r. po przeprowadzeniu postępowań wszczętych z urzędu w sprawie wznowienia postępowań zakończonych ostatecznymi decyzjami Izby Skarbowej nr [...] do [...] z dnia [...] lipca 2002 r. oraz [...] sierpnia 2002 r. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił w całości w/w ostateczne decyzje Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2002 r. oraz [...] sierpnia 2002 r. i umorzył postępowania w sprawie powtórnego rozpatrzenia odwołania Podatnika z dnia 5 października 2000 r. od decyzji Pierwszego Urzędu Skarbowego nr [...] do [...] z dnia [...] września 2000 r. Dyrektor Izby Skarbowej decyzjami o numerach od [...] do [...] z dnia [...] lutego 2005 r., utrzymał w mocy w/w decyzje z dnia [...] września 2004 r. Na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] do [...] z dnia [...] lutego 2005 r. [...] złożyło skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W dniu [...] października 2004 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego postanowieniami nr [...] do [...] wznowił postępowanie w przedmiocie rozliczenia wpłaty z dnia 17 października 2000 r. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego uchylił w całości postanowienie z dnia [...] sierpnia 2002 r. Nr [...] (pkt 8) w sprawie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowej wynikającej z decyzji Nr [...] z dnia [...] lipca 2002 r. za miesiąc sierpień 1995 r. w wysokości 133.119,10 zł i orzekł o zaliczeniu kwoty 133.119,10 zł z dnia 17 października 2000 r. na poczet decyzji wydanej przez Izbę Skarbową Nr [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. w zakresie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995 r., w tym na należność główną zaliczono kwotę w wysokości 60.678,70 zł. i na odsetki za zwłokę kwotę w wysokości 72.440,40 zł. W wyniku wniesienia przez Stronę Skarżącą zażalenia na postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005r., Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. zostało zaskarżone przez [...], reprezentowane przez radcę prawnego [...], do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej nr [...], z dnia [...] lipca 2005 r. Strona Skarżąca zarzuca zaskarżonemu postanowieniu: 1. Naruszenie przepisu art. 59 § 1 pkt 1 i 4 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie egzekucji zobowiązań w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec-grudzień 1995 r., w sytuacji, gdy zobowiązania te wygasły wskutek zapłaty lub zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych, ewentualnie. 2. Naruszenie przepisu art. 70 § 3 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2003 r. w związku z art. 20 § 2 ustawy z, dnia 12 września 2002 r., o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387) poprzez zaliczenie nadpłaty przysługującej Skarżącej na poczet zobowiązań, które wygasły wskutek upływu terminu przedawnienia. W oparciu o powyższe zarzuty Strona Skarżąca wniosła o: a. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, b. zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W pierwszej kolejności należy rozstrzygnąć wskazany przez skarżącego w piśmie z 19 kwietnia 2007 r. wniosek o uwzględnienie skargi, albowiem w obrocie prawnym pozostaną, jako ostateczne decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z lipca i sierpnia 2002 r., co w sposób oczywisty bezprawnym czyni pobór kwot na podstawie decyzji Izby Skarbowej z 2000 r. Wniosek ten został poparty przedłożonymi kopiami wyroków wydanych przez Naczelny Sąd Administracyjny 17 kwietnia 2007 r. w sprawach I FSK 1470/06 – 1474/06 oraz 1477/06. Wniosek ten był jednak odmiennej treści, niż ten złożony 30 października 2006 r. wnoszący o podjęcie zawieszonego postępowania. W piśmie tym jednoznacznie stwierdzono, że rozstrzygnięcie prawomocne dotyczące decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 7 lutego 2005 r. i poprzedzających te decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 24 września 2004 r., nie ma żadnego znaczenia dla rozpoznawanej sprawy i nie jest zagadnieniem prejudycjalnym. Z poglądem tym, zgodził się wówczas Sąd rozpoznający sprawę, wydając 19 grudnia 2006 r. postanowienie o podjęciu z urzędu zawieszonego postępowania. Sąd obecnie podziela pogląd zaprezentowany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 maja 2005 r. w sprawie FSK 2045/04, że niezbędną przesłanką pozwalającą sądowi uchylić zaskarżoną decyzję z uwagi na zaistnienie okoliczności stanowiącej przyczynę wznowienia postępowania jest to, aby powstanie tej okoliczności dało się zakwalifikować, jako naruszenie prawa przez organ (publ. Mon. Pod. 3/2006 Str. 45-46). W uzasadnieniu tego orzeczenia słusznie podniesiono, że zastosowanie przez sąd administracyjny regulacji art. 145 § 1 pkt 1 lit b ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, możliwe jest dopiero w sytuacji zaistnienia okoliczności stanowiącej przyczynę wznowienia postępowania, którą można zakwalifikować, jako naruszenie prawa przez organ. Należy dokonać podziału przyczyn wznowienia postępowania administracyjnego, w tym także podatkowego, na takie, które są rezultatem naruszenia prawa procesowego i na takie, którym tej cechy przypisać nie można. Tylko pierwsza z tak wyodrębnionych grup przyczyn wznowieniowych może stać się podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu tego orzeczenia powołano się na wyrok NSA z 6 stycznia 1999 r., III SA 4728/97 oraz glosę J. Zimmermana do tego orzeczenia publikowaną w OSP 1/2000 poz. 16. Wyrażony w orzeczeniu NSA z 6 stycznia 1999 r. pogląd będzie miał wprost zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, stwierdzono w nim, że jeżeli w chwili orzekania przez sąd jasne jest, ze zaskarżona decyzja będzie musiała być uchylona w drodze wznowienia postępowania administracyjnego, ale podstawą wznowienia nie jest naruszenie prawa, lecz okoliczności, które zaszły po wydaniu decyzji np. wymienione w art. 145 § 1 pkt 8 kpa, to w takim wypadku Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest oddalić skargę. Regulacja art. 145 § 1 pkt 8 kpa ma prawie identyczną regulację z art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej. Zaskarżone postanowienie z [...] lipca 2005 r. zostały wydane na podstawie wydanych przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzji z [...] września 2004 r. o Nr [...] do [...], które zostały wydane po przeprowadzeniu postępowań wszczętych z urzędu w sprawie wznowienia postępowań zakończonych ostatecznymi decyzjami Izby Skarbowej Nr [...] do [...] z [...] lipca 2002 oraz z [...] sierpnia 2002 r. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił wymienione powyżej ostateczne decyzje Izby Skarbowej z [...] lipca 2002 r. oraz [...] sierpnia 2002 r. i umorzył postępowanie w sprawie powtórnego rozpatrzenia odwołania skarżącej Spółki z 5 października 2000 r., od decyzji Pierwszego Urzędu Skarbowego nr [...] do [...] z [...] września 2000 r. Na skutek utrzymania w mocy decyzjami z [...] lutego 2005 r. o numerach [...] do [...], wyżej wskazanych decyzji z [...] września 2004 r., stały się one ostateczne. Oznacza to, że w momencie wydawania przez organ pierwszej instancji postanowienia z 11 kwietnia 2005 r. decyzje, które miały wpływ na jego treść, były już decyzjami ostatecznymi. Zatem późniejsze uchylenie ich przez Sąd, nie mogło skutkować zastosowanie w rozpoznawanej sprawie regulacji z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie można było także podzielić poglądu dotyczącego, naruszenia przez organy podatkowe przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. nr 155, poz. 1287), gdyż wydane orzeczenia przez organ I instancji 11 kwietnia 2005 r. i II instancji 11 lipca 2005 r. zostały wydane po wydaniu ostatecznej decyzji z 28 kwietnia 2003 r. umarzającej postępowanie restrukturyzacyjne. Na rozprawie 12 kwietnia 2007 r. skarżący podniósł, iż postanowienie o zaliczeniu zaległości będzie niezgodne z prawem, jeżeli w dacie jego wydania nie były spełnione łącznie dwa warunki: 1) musi istnieć zobowiązanie podatkowe na które zostają pobrane kwoty, 2) zobowiązania te muszą być wymagalne. Pogląd ten był także reprezentowany w orzecznictwie, jednak odniósł się on do regulacji art. 273 Ordynacji podatkowej, która jako uchylona od 1 stycznia 2003 r. nie miała zastosowania w rozpoznawanej sprawie (Dz. U. 02.169.1387 art. 1). Podstawą rozstrzygnięcie, była natomiast regulacja art. 62 Ordynacji podatkowej. Sąd rozpoznający sprawę podzielił argumentację przedstawioną przez Naczelny Sąd Administracyjny Oddział Zamiejscowy w Lublinie w wyroku z 5 kwietnia 2000 r. (sygn. akt I SA/Lu 1772/1998), że postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej jest aktem formalnym, nie przesądzającym o istnieniu zaległości podatkowej, lecz informującym o sposobie zaliczenia wpłaty stosownie do unormowania art. 62 § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej. W rozstrzyganej sprawie pamiętać należy, iż postanowienie z 2 sierpnia 2002 r., było spowodowane koniecznością ponownego zarachowania dokonanych wpłat z 13 i 17 października 2000 r. albowiem wydana przez Izbę Skarbową w 2002 r. decyzja była korzystniejsza od tej wydanej w 2000 r.. Jednak po uchyleniu tej z 2002 r. decyzji Izby Skarbowe, zaszła konieczność ponownego zarachowania dokonanych wpłat na poczet ponownie występującej decyzji z 2000 r. Istotne jest również to, że postanowienie z 11 kwietnia 2005 r. dotyczyło rozliczenia wpłat, nie skutkowało powstaniem nowego zobowiązania. Nie wykraczało przy tym poza dokonanie wpłaty, będące skutkiem wydanych decyzji. Biorąc pod uwagę powyższe na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę, jako niezasadną należało oddalić. |Sędzia WSA |Sędzia WSA |Asesor WSA | |Dariusz Skupień |Jacek Niedzielski |Alina Rzepecka |