VII SA/Wa 325/07
WyrokWSA w Warszawie2007-04-24
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Tadeusz Nowak, Elżbieta Zielińska - Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma prawo nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego, jeśli zmiana sposobu użytkowania nastąpiła samowolnie, bez wymaganego zgłoszenia lub pomimo wniesienia sprzeciwu?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego, jeśli zmiana sposobu użytkowania nastąpiła samowolnie, bez wymaganego zgłoszenia, lub gdy obiekt był użytkowany pomimo wstrzymania jego użytkowania. Zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania dokonane po faktycznym wprowadzeniu zmian nie rodzi skutków prawnych i podlega regulacjom dotyczącym samowolnej zmiany użytkowania.Stan faktyczny
Inwestor dokonał zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania lokalu z funkcji produkcyjnej na gastronomiczną. Po uchyleniu sprzeciwu organu pierwszej instancji przez Wojewodę, inwestor przystąpił do zmiany sposobu użytkowania. Następnie organ nadzoru budowlanego wstrzymał użytkowanie lokalu i nakazał przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania, stwierdzając samowolną zmianę sposobu użytkowania i dalsze prowadzenie działalności pomimo wstrzymania. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę inwestora.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania. skargę oddala
W dniu [...].12.2005r. inwestor M. J. wystąpiła ze zgłoszeniem zamiaru zmiany sposobu użytkowania parteru budynku z funkcji "użytkowej - produkcja krawiecka na funkcję gastronomiczną – bar restauracyjny", zlokalizowanego przy ul. W. [...] w W. (działka o nr ew. [...] w obrębie [...]).
Decyzją nr [...] z dnia [...].01.2006r., znak: [...] Prezydent W. wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru sposobu użytkowania parteru budynku przy ul. W. [...] w W.
Po rozpatrzeniu odwołania inwestora Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].03.2006r., znak: [...] uchylił decyzję Prezydenta W. i umorzył postępowanie I instancji.
W uzasadnieniu tej decyzji Wojewoda stwierdził, że w budynku dokonano już zmiany sposobu użytkowania z funkcji produkcja krawiecka na funkcję bar restauracyjny. W związku z powyższym Wojewoda uznał, że postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku jest bezprzedmiotowe wobec dokonanej już zmiany sposobu użytkowania w/w budynku.
Mając powyższe na uwadze Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. podjął postępowanie w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania i postanowieniem nr [...] z dnia [...].07.2006r., znak: [...] na podstawie art. 71 a i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. Nr 207 z 2003r. poz. 2016 z późn. zm.) wstrzymał użytkowanie pomieszczeń restauracji "R." zaadaptowanych w budynku mieszkalnym usytuowanym na terenie posesji przy ul. W. [...] w W. oraz nałożył na inwestora M. J obowiązek przedłożenia określonych w postanowieniu dokumentów.
W dniu [...].08.2006r. pracownik Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego W. dokonał oględzin restauracji "R." stwierdzając, że restauracja "R." prowadzi działalność gospodarczą pomimo wstrzymania jej użytkowania.
Fakt ten skłonił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W do wydania, na podstawie art. 71 a ust. 4 ustawy - Prawo budowlane, decyzji nr [...] z dnia [...].08.2006r., znak: [...] nakazującej inwestorowi M. J. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku usytuowanego na terenie posesji przy ul. W. [...] w W., zaadaptowanego samowolnie na cele gastronomiczne - bar restauracyjny.
Po rozpatrzeniu odwołania M. J., [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2006r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W.
[...] Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że stosownie do art. 7la Prawa budowlanego, w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje jego użytkowanie, a następnie nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie określonych dokumentów. Po upływie terminu lub na wniosek zobowiązanego, właściwy organ sprawdza wykonanie w/w obowiązku i w przypadku stwierdzenia jego wykonania - w drodze postanowienia ustala wysokość opłaty legalizacyjnej.
Organ wskazał również, że w przypadku niewykonania w terminie nałożonych obowiązków albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania należy w drodze decyzji, nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.
Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł inwestor wnosząc uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Skarżący podnosi, że inwestor nie naruszył prawa - gdyż przystąpił do nowego sposobu użytkowania zgodnie z procedurą przewidzianą w Prawie budowlanym.
Inwestor dokonał wnioskiem złożonym w organie administracji architektoniczno-budowlanej [...] grudnia 2005 r., zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania parteru budynku przy W. [...] z funkcji produkcja krawiecka na funkcję gastronomiczną. Inwestor wskazał, że wprawdzie organ administracji architektoniczno-budowlanej wniósł sprzeciw, jednak decyzja ta została uchylona decyzją organu odwoławczego, Wojewody [...], z [...] marca 2006 r., a samo postępowanie w sprawie sprzeciwu - umorzone.
Zdaniem skarżącego istniejący sprzeciw został uchylony, a na dwa późniejsze zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego organ administracji architektoniczno- budowlanej w ogóle nie zareagował.
W odpowiedzi na skargę [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Podstawowym zarzutem skargi wniesionej przez inwestora dokonanej zmiany sposobu użytkowania parteru budynku przy W. [...] w W. z funkcji produkcja krawiecka na funkcję gastronomiczną jest brak sprzeciwu organ administracji architektoniczno- budowlanej, wobec umorzenia postępowania w tym przedmiocie przez Wojewodę oraz brak sprzeciwów na złożone w lutym 2006r. kolejne zgłoszenia inwestora.
Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części zgodnie z art. 71 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r - Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. Nr 207 z 2003r, poz. 2016 z późn. zm.) wymaga, przed przystąpieniem do dokonywania tej zmiany, dokonania zgłoszenia właściwemu organowi. Organem tym jest właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej.
Zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części powinno zostać dokonane przed przeprowadzeniem zmian w obiekcie, co wynika z ustaleń przepisu ust. 4 tego przepisu.
Zmiany sposobu użytkowania obiektu lub jego części można dokonać po upływie 30 dni od doręczenia zgłoszenia, jeżeli właściwy organ nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji i przed upływem 2 lat od doręczenia zgłoszenia.
W niniejszej sprawie zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części i przystąpienie do robót budowlanych nastąpiła przed upływem 30 dni od doręczenia pierwszego zgłoszenia w grudniu 2005r. co jednoznacznie wynika z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy.
Zgodnie z art. 71a ust. 1 ustawy Prawo budowlane w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, właściwy organ, w drodze postanowienia:
1) wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części;
2) nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2.
W przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, właściwy organ, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.
Niepodporządkowanie się więc nakazowi wstrzymania użytkowania obiektu budowlanego, oznacza obowiązek organu nadzoru budowlanego wydania decyzji nakazującej przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu, zgodnie z zapisem art. 71 a ust. 4.
Trudno się zgodzić z twierdzeniami strony skarżącej, iż wobec uchylenia przez Wojewodę sprzeciwu Prezydenta W. i umorzenia postępowania oraz wobec braku reakcji organu na dwa późniejsze zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego organ administracji architektoniczno- budowlanej zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania nastąpiło i było prawnie skuteczne.
Samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez dokonania uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi, skutkuje przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego i naliczenie opłaty legalizacyjnej - w przypadku stwierdzenia możliwości dokonania takiej legalizacji, zaś w przypadku niewykonania nałożonych przez organ obowiązków - grozi nakazem przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania. Procedury stosowane w tym zakresie określa art. 71a ustawy Prawo budowlane
Zgodnie z regulacją ust. 7 art. 71 ustawy Prawo budowlane dokonanie zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części po przeprowadzeniu zmian w obiekcie nie rodzi skutków prawnych. Oznacza to, że takie zgłoszenia są traktowane jako zgłoszenie samowolnego dokonania zmian sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. W takiej sytuacji nie może zostać przeprowadzone postępowanie naprawcze na podstawie ustaleń ust. 1-6 artykułu 71, tj. uzyskanie zgody organu na dokonaną zmianę.
Zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania obiektu lub jego części, dokonane po uprzednim wprowadzeniu zmian w obiekcie, podlega regulacjom art. 7la, dla którego właściwymi są organy nadzoru budowlanego.
W takiej sytuacji to organy nadzoru budowlanego były zobowiązane do przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnej zmiany użytkowania obiektu.
Sąd administracyjny podziela pogląd organu odwoławczego zawarty w decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2006r., iż w świetle przepisu art. 71a ust. 4 ustawy Prawo budowlane właściwy organ, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części w przypadku dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania.
Z uwagi na powyższe zasadnie organ I instancji nakazał inwestorowi przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku usytuowanego na terenie posesji przy ul. W. [...] w W.
Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło