IV SA/Wr 746/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Marcin Miemiec Sędziowie: Sędzia WSA - Małgorzata Masternak-Kubiak (sprawozdawca) Asesor WSA - Ewa Kamieniecka Protokolant: Krzysztof Caliński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2006 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego dane zawarte w karcie pojazdu oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...]r. nr SKO [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., po rozpatrzeniu zażalenia A. B. na wydane z upoważnienia Prezydenta W., postanowienie Zastępcy Dyrektora Wydziału Spraw Obywatelskich Urzędu Miejskiego W. z [...]r. ([...]) odmawiające wydania zaświadczenia potwierdzającego dane zawarte w karcie pojazdu seria [...], wydanej dla pojazdu Ford Mondeo, nr nadwozia [...], nr silnika [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144 i art. 219 kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Po rozpatrzeniu wniosku A. B., organ pierwszej instancji wydał postanowienie, uznając, że nie została wyjaśniona kwestia związana z okolicznościami ewentualnej utraty karty pojazdu przez poprzedniego właściciela przedmiotowego Forda Mondeo. W zażaleniu A. B. wyjaśnił, że pojazd nabył na licytacji zorganizowanej przez Komornika Sądowego rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym dla W. – F.. Zarzucił organowi pierwszej instancji, że zastosował wyłącznie przepisy rozporządzenia w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, a zignorował regulację zawartą w art. 879 kodeksu postępowania cywilnego. Jako niezgodne ze stanem faktycznym ocenił przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdzenie, iż: "Komornik (...) wykazał, że poprzedni właściciel przebywa na terenie Niemiec, nie jest zameldowany na terenie Rzeczypospolitej Polskiej a także, że dokonał wszelkich prawem czynności zmierzających do odebrania pojazdu i dokumentów". Komornik wezwał poprzedniego właściciela pojazdu do przedłożenia karty pojazdu, pod rygorem złożenia doniesienia o popełnienie przestępstwa z art. 276 kodeksu karnego. Według strony "nabywca licytacyjny nie może ponosić negatywnych skutków nie złożenia przez poprzedniego właściciela pojazdu karty pojazdu lub oświadczenia ojej utracie". Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wskazuje, iż zgodnie z przepisem art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 515 ze zm.), rejestracji pojazdu dokonuje się między innymi na podstawie karty pojazdu, jeżeli była wydana, jak stanowi Według ust. 4 przytaczanego przepisu, w przypadku zagubienia karty pojazdu, zamiast tego dokumentu należy przedstawić zaświadczenie wystawione przez organ rejestrujący właściwy ze względu na miejsce ostatniej rejestracji, potwierdzające dane zawarte w zagubionym dokumencie, niezbędne do rejestracji. Szczegółowe kwestie związane z trybem wystawiania zaświadczenia, o jakim mowa, normuje rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 133, poz. 1123 ze zm.). Zgodnie z postanowieniami art. § 8 ust. 1 rozporządzenia "Organ rejestrujący na wniosek właściciela pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2, wydaje zaświadczenie (...), po złożeniu przez właściciela stosownego oświadczenia pod odpowiedzialnością karną za składanie fałszywych zeznań" (ust.1). "W przypadku gdy dane właściciela pojazdu, o którym mowa w ust. 1, są niezgodne z danymi właściciela zawartymi w zagubionym dowodzie rejestracyjnym lub karcie pojazdu, organ rejestrujący wydaje zaświadczenie po zgłoszeniu zbycia pojazdu przez właściciela, na którego wystawione były zagubione dokumenty" (ust. 2). Zdaniem organu drugiej instancji sytuacja opisana w ust. 1 rozporządzenia wskazuje na przypadek, gdy ten sam właściciel dokonuje kolejnej rejestracji tego samego pojazdu (na przykład ze względu na zmianę miejsca zamieszkania), ale zagubił kartę pojazdu. Składa wówczas oświadczenie, na podstawie którego właściwy organ wystawia zaświadczenie, zastępujące zagubiony dokument. Ustęp 2 dotyczy zaś dwóch różnych właścicieli pojazdu: poprzedniego i aktualnego, z których ten pierwszy zagubił kartę pojazdu. W tym przypadku warunkami wystawienia zaświadczenia jest zgłoszenie zbycia pojazdu przez tego właściciela (byłego), oraz złożenie przez niego oświadczenia o zagubieniu karty. Zdaniem Kolegium rozpatrywany przypadek należy rozpatrywać przede wszystkim w świetle przesłanek opisanych w § 8 ust. 2 rozporządzenia. Słusznie zatem przyjął organ pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu, że wobec nabycia przez A. B. pojazdu w szczególnym trybie, pominąć można konieczność zgłoszenia zbycia pojazdu. Nie jest natomiast spełniony warunek złożenia oświadczenia o zagubieniu karty pojazdu. Odnosząc się do argumentacji zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwraca uwagę, że organy obu instancji nie kwestionują właścicielskich uprawnień żalącego się do przedmiotowego auta. Ta kwestia nie była, bo nie mogła być, nawet pośrednio, przedmiotem tego postępowania. Natomiast ewentualne trudności w zarejestrowaniu samochodu przez A. B. nie są w żadnym stopniu skutkiem działań organu pierwszej instancji lecz są wynikiem niedopatrzenia Komornika Sądowego, a po części samego żalącego się, który nabył auto bez kompletnej dokumentacji. Na powyższą decyzję A. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia go poprzedzającego i wydanie orzeczenia nakazującego organowi administracji wystawienie zaświadczenia w celu umożliwienia rejestracji pojazdu. A. B. zarzuca organom obu instancji zastosowanie wyłącznie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów a zignorowanie art. 879 kodeksu postępowania cywilnego. Przez to, zdaniem skarżącego naruszono normowaną przepisem art. 7 k.p.a. zasadę prawdy materialnej. Organy administracji publicznej nie uwzględniły, w przedmiotowej sprawie, słusznego interesu obywatela i interesu społecznego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie. Organ podtrzymał argumentację faktyczną i prawną zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowane jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem materialnym i przepisami procesowymi. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Zatem decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późń. zm.) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające postawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Zatem skarga nie mogła być uwzględniona. Ochrona indywidualnych interesów jednostek oraz ochrona interesu społecznego we wszystkich stadiach postępowania przed organami administracji publicznej, tzn. w stadium podstawowym, na etapie postępowania wyjaśniającego oraz po jego zamknięciu, a także w stadium następującym po wydaniu decyzji administracyjnej jest niewątpliwie jedną z podstawowych funkcji jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego, rozumianego jako postępowanie, którego zakres przedmiotowy określają przepisy postępowania administracyjnego. Podstawę matrialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy art. art. 72 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r., nr 58, poz. 515 z późn. zm.) oraz § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. nr 133, poz. 1123 z późn. zm.). Przepis art. 72 ust. 1 precyzyjnie określa dokumenty, które stanowią podstawę zarejestrowania pojazdu. Katalog ten jest wyczerpujący i nie może być rozszerzony. Obowiązek ich przedstawienia ciąży na składającym wniosek o zarejestrowanie pojazdu. "W razie niespełnienia przewidzianych prawem warunków, tj. nieprzedłożenia wymaganych dokumentów - zgodnie ze słusznym poglądem NSA - nie może nastąpić rejestracja pojazdu. Wspomniane dokumenty muszą być prawdziwe nie tylko w znaczeniu formalnym, czyli sporządzone przez powołane do tego organy lub osoby, lecz także zgodne ze stanem faktycznym (wyrok NSA z dnia 12 marca 1998 r., II SA 32/98, LEX nr 41 680). Dowodem własności pojazdu (ust. 1 pkt 1) lub jego pojedynczych zespołów - zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów - jest w szczególności jeden z następujących dokumentów: 1) umowa sprzedaży, 2) umowa zamiany, 3) umowa darowizny, 4) umowa o dożywocie, 5) faktura VAT, 6) prawomocne orzeczenie sądu rozstrzygające o prawie własności. W przypadku gdy dane odnoszące się do zbywcy pojazdu zawarte w dowodzie własności pojazdu dołączonym do wniosku o rejestrację są niezgodne z danymi właściciela zawartymi w dowodzie rejestracyjnym i karcie pojazdu, jeżeli była wydana, to jako dowód własności wymagany do rejestracji rozumie się wszystkie dokumenty potwierdzające fakt przeniesienia prawa własności pojazdu, a jeżeli zbywcą pojazdu jest przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie obrotu pojazdami, jako dowód własności potwierdzający nabycie prawa własności przez tego zbywcę dopuszcza się uwierzytelnioną notarialnie kopię tego dowodu (§ 4 ust. 2 i 2a cyt. rozporządzenia). W przedmiotowej sprawie organy administracji zasadnie nie negują uprawnień właścicielskich skarżącego do przedmiotowego auta. Karta pojazdu jest wymagana, jeżeli była wydana (ust. 1 pkt 2). Nie jest wymagane przedłożenie tej karty, gdy pojazd został zakupiony po przepadku na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz jednostki samorządu terytorialnego (ust. 2 pkt 2). W wypadku zagubienia karty pojazdu należy zamiast niej przedstawić zaświadczenie wystawione przez organ rejestrujący właściwy ze względu na miejsce ostatniej rejestracji, potwierdzając dane zawarte w zagubionym dokumencie, niezbędne do rejestracji (ust. 4). Analiza treści powyższych regulacji wskazuje, iż organy administracji publicznej, dokonując rejestracji pojazdu muszą dokonać tej czynności w oparciu o dokumenty, które w świetle art. 72 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, stanowią wymaganą podstawę zarejestrowania pojazdu. Zatem w świetle obowiązujących przepisów prawa nie było podstaw do wydania skarżącemu wnioskowanego zaświadczenia. W obrocie prawnym nie mogą bowiem pozostawać dwa równorzędne dokumenty urzędowe, to jest karta pojazdu i jej surogat w postaci zaświadczenia. Ustosunkowując się do dalszych podnoszonych w skardze zarzutów tj. naruszenia przez organy administracji obu instancji zasady praworządności oraz nieuwzględnienia słusznego interesu strony i interesu społecznego, to należy zgodzić się ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż uniemożliwienie rejestracji pojazdu przez skarżącego wcale nie jest wynikiem działań organów administracji w tej sprawie. Z zasady prawdy obiektywnej (materialnej), wyrażonej w art. 7 k.p.a, wypływa obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa, czy też innymi słowy obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy, tak pod względem faktycznym, jak i prawnym w celu ustalenia stanu rzeczywistego sprawy. Z zasady prawdy materialnej wypływają obowiązki konkretnego zachowania się organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym. Przepisy szczególne k.p.a. rozwijają tę zasadę, stanowiąc jednocześnie gwarancję jej realizacji. Postanowienia art. 77 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Z powołanych wyżej przepisów wynika, iż organ administracji publicznej ma obowiązek przede wszystkim z urzędu określić jakie dowody są niezbędne dla pełnego i prawidłowego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie organy administracji publicznej prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy. W świetle zasady prawdy materialnej, zgromadzony materiał w sprawie wystarczył do podjęcia zgodnych z prawem materialnym i prawem formalnym orzeczeń obu instancji. Tak więc nie można w żaden sposób uznać, iż wydane w sprawie decyzje są dowolne, bez podstawy prawnej. Wprost przeciwnie zostały w sposób przekonujący oraz wyczerpujący wyjaśnione przesłanki ich podjęcia. Z tego względu należy uznać, ze zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa, skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).