IV SA/Wa 506/07

WyrokWSA w Warszawie2007-04-19

Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Alina Balicka, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wydać decyzję o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli osoba ta posiada ważne zameldowanie na pobyt czasowy w innym lokalu, a organ ten wcześniej uznał warunki do takiego zameldowania za spełnione?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może wydać decyzji o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli osoba ta posiada ważne zameldowanie na pobyt czasowy w innym lokalu, a organ ten wcześniej uznał warunki do takiego zameldowania za spełnione. Zameldowanie czasowe, jeśli nie zostało uznane za niezgodne z prawem, stanowi potwierdzenie dopełnienia obowiązków meldunkowych i nie pozwala na kwestionowanie zameldowania na pobyt stały, z którego nastąpiło czasowe wymeldowanie.
Stan faktyczny
Wniosek o wymeldowanie P. W. z pobytu stałego złożył W. W., twierdząc, że P. W. nie przebywa w lokalu od około 2 lat. Organ ustalił, że P. W. tymczasowo przebywa u dziadka w związku z nauką w szkole policealnej, a po jej zakończeniu zamierza powrócić do lokalu. P. W. dokonała zameldowania na pobyt czasowy w lokalu dziadka na okres od 29 września 2006 r. do 30 października 2007 r. Wojewoda odmówił wymeldowania, uznając, że nie zaistniał warunek trwałego i dobrowolnego opuszczenia lokalu. Sąd administracyjny rozpatrywał skargę W. W. na decyzję Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka (spr.),, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2007r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Wojewody (...) z dnia (...) grudnia 2006 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wymeldowania -oddala skargę- Wojewoda (...) decyzją z dnia (...) grudnia 2006r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia (...) listopada 2006r. orzekającą o odmowie wymeldowania P. W. z pobytu stałego z lokalu nr (...) przy ul. (...) w W. Organ odwoławczy w toku postępowania ustalił następujący stan faktyczny: Postępowanie administracyjne w sprawie wymeldowania P. W. z pobytu stałego z lokalu nr (...) przy ul. (...) w W. zostało wszczęte na wniosek W. W. Wnioskodawca we wniosku o wymeldowanie podniósł, że P. W. nie przebywa we wskazanym lokalu od około 2 lat. Własność lokalu nr (...) przy ul. (...) w W. została przeniesiona na W.W. przez matkę J. W. w zamian za dożywotnie utrzymanie. W. W. ustanowił ją swoim pełnomocnikiem w dniu 25 stycznia 2002 r. Przesłuchana do protokołu w dniu 9 sierpnia 2006 r. J. W. oświadczyła, że jej wnuczka P. W. opuściła lokal nr(...) przy ul. (...) w W. w grudniu 2005 r. Zabrała ze sobą wszystkie swoje rzeczy i zamieszkała u dziadka w R.. W 2004 roku P. W. zamieszkała z J. W. i miała się nią opiekować, ale zmieniła plany. P. W. w dniu 13 września 2006 r. oświadczyła, że jest słuchaczką II roku studium stenotypii i stenografii. Rodzice i babcia nie łożą na jej utrzymanie, dlatego korzysta z pomocy dziadka, który zaoferował się utrzymywać ją w czasie trwania nauki. W związku z powyższym czasowo mieszka u dziadka, lecz po zakończeniu nauki i podjęciu pracy zamierza powrócić do lokalu nr (...) przy ul. (...) w W.. J. W., ojciec P. W. oświadczył, że nie utrzymuje kontaktów z córką i nie wie czy zamierza ona wrócić do lokalu nr(...) przy ul. (...) w W.. W dniu 20 października 2006 r. J. W. oświadczyła, że P. W.dobrowolnie wyprowadziła się z przedmiotowego lokalu po zdaniu matury w lipcu 2005 r., a w grudniu 2005 r. zabrała ostatnie swoje rzeczy. Ponadto organ ustalił, że P. W. w dniu 28 września 2006r. dokonała zameldowania na pobyt czasowy w lokalu nr(...) przy ul. (...) w W. na okres od 29 września 2006r. do 30 października 2007r. Powyższe ustalenia dały podstawę Wojewodzie (...) do uznania, że nie zaistniał warunek konieczny do wymeldowania P.W. w trybie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wymieniona czasowo przebywa u dziadka, co związane jest z nauką w szkole policealnej. W toku postępowania P.W. podkreślała, że jej pobyt u dziadka ma jedynie charakter czasowy, a miejscem jej pobytu stałego jest lokal nr (...) przy ul. (...) w W.. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał również, że zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego jest spełniona wówczas, gdy opuszczenie miało charakter trwały i dobrowolny. Przy czym obie te przesłanki muszą być spełnione łącznie. Trwałość opuszczenia lokalu ma miejsce wyłącznie w sytuacji, gdy osoba wyraża wolę zerwania wszystkich związków z lokalem stałego miejsca pobytu i ześrodkowania własnych interesów życiowych w innym miejscu, tj. wolę zmiany miejsca zamieszkania. Natomiast za dobrowolne opuszczenie lokalu można uznać jedynie takie, w którym jednoznaczny jest zamiar opuszczenia wyrażony przez opuszczającego. Tym samym nie może być uznane za dobrowolne takie opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu, do którego strona została zmuszona okolicznościami faktycznymi lub zachowaniem innych osób. Skargę na powyższą decyzję Wojewody (...) wniósł W. W. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał, iż P. W. w 2005 r. dobrowolnie opuściła miejsce pobytu stałego bez wymeldowania. Nie dokonała również zameldowania w nowym miejscu pobytu. Jej fizycznemu przebywaniu w innym miejscu, niż miejsce stałego pobytu, towarzyszył zamiar stałego związania się z tym miejscem i urządzenie w nim swego trwałego centrum życiowego. Powyższe twierdzenie uzasadnione jest tym, iż P. W. nie jest osobą samodzielną finansowo i zdecydowała się, na co najmniej, kilkuletnie korzystanie z pomocy dziadka. Jeżeli pomoc dziadka miałaby sprowadzać się tylko do pomocy finansowej, to nie zaistniałaby potrzeba opuszczenia miejsca stałego pobytu. Ponadto skarżący stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z trwałym opuszczeniem lokalu, ponieważ P. W. zerwała wszelkie związki z lokalem miejsca stałego zameldowania tj. fizycznie tam nie przebywa, od ponad roku nie ma tam swoich rzeczy ani nie odwiedza zamieszkałej w nim babci. Jedyny związek z lokalem to subiektywne przekonanie P. W. i zadeklarowana w postępowaniu chęć powrotu do lokalu po zakończeniu nauki i usamodzielnieniu się. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. /, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga analizowana w aspekcie tych podstaw nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W świetle ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych / t. jedn. Dz. U. 2006r. Nr 139, poz. 993 ze zm. / zameldowanie i wymeldowanie z pobytu stałego i czasowego jest jedynie rejestracją danych o miejscu pobytu osoby (art. 1 ust. 2), a tym samym nie rodzi ani nie pozbawia uprawnień do lokalu. Obowiązek meldunkowy wynika wprost z przepisów ustawy (art. 5, art. 6, art. 10 i art. 15) i nie wymaga konkretyzacji w drodze decyzji. Wykonanie tego obowiązku polega na zgłoszeniu wymaganych danych (art. 9 ust. 1, art. 10, art. 15) właściwemu organowi, który dokonuje rejestracji będącej czynnością materialno-techniczną rodzącą skutki prawne. Czynności ewidencyjne podejmowane są zatem na podstawie zgłoszenia osoby wykonującej swój obowiązek meldunkowy, a wyjątki od tej zasady, dopuszczające wydanie decyzji, określone zostały w ustawie ( art. 8 ust. 2, art. 15 ust. 2, art. 47 ust. 2 ). Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Organ meldunkowy gromadzi informacje w zakresie danych o miejscu pobytu danej osoby. Na tej podstawie ewidencja ludności rejestruje faktyczne dane dotyczące miejsca pobytu osoby. Ewidencja ludności nie odzwierciedla stanu prawnego lokalu, a jedynie fakt przebywania w nim danej osoby. W tej sytuacji uzasadnione jest stanowisko, że w sprawach związanych z wymeldowaniem organy administracji uprawnione są jedynie do badania, czy określona osoba faktycznie opuściła lokal i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W rozpatrywanej sprawie na podstawie zebranego materiału dowodowego organ ustalił, iż nie zaistniał warunek konieczny do wymeldowania P. W. w trybie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Opuszczenie miejsca pobytu stałego, przez P. W., nie ma charakteru trwałego i dobrowolnego. Wymieniona czasowo przebywa u dziadka, co związane jest z nauką w szkole policealnej. Z ustaleń organu wynika, co nie jest również kwestionowane przez strony, że P. W. aktualnie przebywa u dziadka w lokalu nr (...) przy ul. (...) w W., gdzie została w dniu 28 września 2006r. zameldowana na pobyt czasowy na okres od 29 września 2006r. do 30 października 2007r. Wynika z tego, że dopełniła obowiązku meldunkowego zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, gdyż zameldowała się w miejscu pobytu czasowego. Zgodnie zaś z art. 7 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości, lecz pod innym adresem. Z kolei art. 8 wyżej wymienionej ustawy stanowi, że osoba zameldowana na pobyt czasowy i przebywająca w tej samej miejscowości nieprzerwanie dłużej niż 3 miesiące jest obowiązana zameldować się na pobyt stały, chyba że zachodzą okoliczności wskazujące na to, iż pobyt ten nie utracił charakteru pobytu czasowego. Za okoliczności uzasadniające zameldowanie na pobyt czasowy trwający ponad 3 miesiące uważa się w szczególności pobyt związany z kształceniem się, leczeniem, wypoczynkiem lub ze względów rodzinnych ( art. 8 ust. 1 pkt 2 ). W przedmiotowej sprawie należy w szczególności zauważyć, że właściwy organ administracji publicznej dokonując czasowego zameldowania P. W. w lokalu dziadka na okres od 29 września 2006r. do 30 października 2007r. uznał, że zostały spełnione warunki do czasowego zameldowania. Tak, więc bez wyeliminowania z obrotu prawnego czasowego zameldowania w lokalu nr (...) przy ul. (...) w W., nie można skutecznie podnosić, jak czyni to skarżący, że P. W. bez wymeldowania opuściła dotychczasowe miejsce zamieszkania w lokalu nr (...) przy ul. (...) w W., w którym zameldowana jest na pobyt stały. Bez zakwestionowania prawidłowości zameldowania na pobyt czasowy nie można twierdzić, że P. W. trwale i dobrowolnie opuściła swoje miejsce stałego zameldowania. Zameldowanie czasowe stanowi dla strony potwierdzenie, że dopełniła nałożone przepisami ustawy obowiązki w zakresie ewidencji meldunkowej i dopóki to czasowe zameldowanie nie zostanie uznane za niezgodne z ustawą o ewidencji ludności i dowodach osobistych, tak długo nie może być kwestionowane zameldowanie na pobyt stały, z którego nastąpiło czasowe wymeldowanie się do innego lokalu. Nie ma w tej sytuacji znaczenia, czy strona korzysta z lokalu, w którym jest zameldowana na pobyt stały i czy ma w nim swoje rzeczy. To organ administracyjny meldując P. W. na okres trzynastu miesięcy na pobyt czasowy w lokalu dziadka uznał, że zachodzą szczególne warunki do zameldowania na taki pobyt czasowy ( art. 8 ust. 1 pkt 2 ) przy zachowaniu dotychczasowego zameldowania na pobyt stały. Wątpliwości co do charakteru pobytu uzasadniającego zameldowanie P. W. na okres dłuższy niż trzy miesiące, zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ administracyjny miał obowiązek rozstrzygnąć w toku załatwiania sprawy o zameldowanie na pobyt czasowy / patrz niepubl. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2007r. sygn. akt IIOSK 263/06 /. W tej sytuacji zasadnie organ uznał, że nie zostały spełnione ustawowe warunki do wymeldowania P. W. w trybie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z lokalu nr (...) przy ul. (...) w W.. Skoro organy przeprowadziły postępowanie administracyjne bez naruszenia zasad procedury administracyjnej oraz prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu niezgodności z prawem. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. /, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło