II SA/Gl 984/06
WyrokWSA w Gliwicach2007-04-13
Skład orzekający: Iwona Bogucka, Łucja Franiczek, Ewa Krawczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie odpadów z nieruchomości może być skierowana do współwłaścicieli, jeśli istnieje podmiot administrujący nieruchomością, który wypowiedział umowę administracji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną przez nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że naruszono przepisy postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazano, że nakaz usunięcia odpadów powinien być skierowany do faktycznego władającego nieruchomością, a nie do współwłaścicieli, jeśli nie ustalono jednoznacznie kręgu władających lub gdy istnieje inny podmiot faktycznie władający nieruchomością. Organy obu instancji nie ustaliły prawidłowo kręgu władających nieruchomością.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi F. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. nakazującą współwłaścicielom nieruchomości usunięcie zalegających na niej odpadów komunalnych. Skarżący zarzucił, że decyzja powinna być skierowana do Lokalnego Zrzeszenia Nieruchomości, które administrowało nieruchomością. Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania, nie ustalając prawidłowo osoby władającej nieruchomością.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. i utrzymaną przez nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...]r. nr [...], orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Protokolant referent Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2007r. sprawy ze skargi F. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odpadów 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną przez nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...]r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku ( [...]) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku o odpadach ( Dz. U. nr 62, poz. 628 z zm.) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] roku nakazującego F. Z., B. T. i A. K. jako współwładającym nieruchomością położoną przy ul. A w C. usunięcie odpadów zalegających na wskazanej nieruchomości ( odpady komunalne ).
W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał się na art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy o odpadach zgodnie z którym władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów, a z kolei władający to właściciel, użytkownik wieczysty, dzierżawca oraz posiadacz bez tytułu prawnego.
W związku z tym w oparciu o art. 34 ust. 1 ustawy o odpadach obowiązek usunięcia odpadów z nieruchomości obciąża współwłaścicieli, jako władających nieruchomością. Decyzja o nakazie usunięcia odpadów nie mogła być skierowana
do Lokalnego Zrzeszenia Nieruchomości bowiem zrzeszenie to pismem z dnia
[...] wypowiedziało F. Z. administrację przedmiotowej nieruchomości z terminem trzymiesięcznym. Z pisma Zrzeszenia z dnia [...]r. wynika, że podtrzymało ono wypowiedzenie umowy z ostatecznym terminem zakończenia zarządu w dniu [...] roku.
Skargę na powyższą decyzję wniósł F. Z.. W skardze tej, podobnie jak w odwołaniu, przyznał iż jest jednym ze współwłaścicieli nieruchomości. W jego ocenie nakaz usunięcia odpadów z nieruchomości przy ul. A w C. powinien być skierowany do Zrzeszenia Właścicieli Nieruchomości. Zrzeszenie to bowiem jako następca prawny Przymusowego Zrzeszenia Właścicieli Nieruchomości w C. administrowało nieruchomością od [...] roku, a obecne wypowiedzenie administracji nieruchomości jest bezskuteczne wobec faktu nie rozliczenia się z tej administracji, jej zdewastowania, a w szczególności braku likwidacji w ramach polisy ubezpieczeniowej skutków pożaru z dnia [...] roku.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi z przyczyn podanych w decyzji ostatecznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem w ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a które to naruszenie stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 litera C obliguje Sąd do uchylenia kontrolowanej decyzji.
Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach ( Dz. U. nr 62 poz. 628 z zm.) wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania, wskazując sposób wykonania decyzji.
W świetle zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego, a także rozstrzygnięć organów obu instancji nie budzi wątpliwości jedynie fakt, że na nieruchomości przy ul. A zabudowanej budynkiem mieszkalnym, są składowane odpady komunalne.
W świetle art. 3 ust. 1 pkt 16 ustawy o odpadach, odpady mogą być jedynie składowane w miejscu do tego przeznaczonym, a mianowicie składowisku odpadów.
Jeżeli więc odpady są składowane na nieruchomości nie będącej składowiskiem odpadów ( art. 3 ust. 1 pkt 16 ustawy o odpadach ) na podstawie art. 34 ust. 1 tej ustawy wójt nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie ich i wskazuje sposób wykonania obowiązku.
W niniejszej sprawie spór sprowadza się do udzielenia odpowiedzi kto jest posiadaczem odpadów zgromadzonych na działce przy ul. A w C..
Ustawa o odpadach z dnia 27 kwietnia 2001 roku stanowi w art. 3 ust. 1 pkt 13, iż posiadaczem odpadów jest ten, kto faktycznie włada odpadami, przy czym domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów na niej znajdujących się.
W związku z treścią powyższego przepisu i bezspornym faktem znajdowania się na nieruchomości przy ul. A odpadów organy zobowiązane były do ustalenia władającego tą działką, który równocześnie tym samym byłby posiadaczem odpadów.
Organy obu instancji przyjęły, że władający działką są jej współwłaściciele, ustalając ich krąg – jaki się wydaje w związku z pismem B. T. – w sposób niewłaściwy i nie dokumentując tego ustalenia.
W tym miejscu należy wskazać, że nakazy przewidziane art. 34 ust. 1 ustawy o odpadach nie są skierowane do właścicieli działki, ale do władających tą działką.
Oczywiście właściciele ( współwłaściciele ) mogą być potraktowani jako władający, ale jedynie w sytuacji braku istnienia konkretnej osoby władającej nieruchomością. Władztwo nad rzeczą w tym wypadku nieruchomością oznacza jej posiadanie i wykonywanie w stosunku do niej uprawnień właścicielskich.
Z akt sprawy wynika, że nie ustalono osoby władającej nieruchomością, natomiast wybiórczo i w sposób nie udokumentowany za osoby te uznano niektórych spośród właścicieli.
Skierowanie zaskarżonej decyzji do tych osób, nie czyni zadość wymogowi ustalenia osób władających nieruchomościami.
W postępowaniu ponownym należy ustalić krąg władających nieruchomością, a jeżeli osobami takimi byliby współwłaściciele to wykazać za pomocą stosownych dokumentów krąg tych osób.
Odnosząc się do podstawowego zarzutu skargi, że decyzja winna być skierowana do Lokalnego Zrzeszenia Nieruchomości należy stwierdzić, że zarzut ten jest nieuzasadniony chociażby z uwagi na wypowiedzenie przez to Zrzeszenie administracji nieruchomości. Ewentualne spory co do rozliczenia się z tego zarządu, jak i zgodności z prawem wypowiedzenia zarządu należą do drogi postępowania przed sądami powszechnymi.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c, art. 134
§ 1, art. 152 i art. 200 ppsa orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło