II OSK 616/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-04-12

Skład orzekający: Alicja Plucińska-Filipowicz, Jerzy Bujko, Marek Gorski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, które przewidują stopniową eliminację rozproszonej zabudowy zagrodowej i koncentrację nowej zabudowy w wybranych zespołach przy drogach lokalnych, uniemożliwiają ustalenie warunków zabudowy dla nowego siedliska rolniczego na działce o powierzchni mniejszej niż 1 hektar, położonej na terenie oznaczonym jako "jednostka strukturalna nr 4 - rozłogi indywidualnych gospodarstw wsi S.", nawet jeśli działka znajduje się przy drodze lokalnej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zinterpretował miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Plan ten, przewidujący stopniową eliminację rozproszonej zabudowy zagrodowej i koncentrację nowej zabudowy w wybranych zespołach, wyłączał możliwość budowy nowego siedliska na działce skarżących. Sam fakt położenia działki przy drodze nie był wystarczający do uwzględnienia wniosku, a postanowienia planu były zgodne z obowiązującymi standardami ładu przestrzennego.
Stan faktyczny
E. i I. N. złożyli wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla nowego siedliska rolniczego na działce o powierzchni 0,6114 ha. Wniosek został odrzucony, ponieważ działka znajdowała się na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przewidywał stopniową eliminację rozproszonej zabudowy zagrodowej i koncentrację nowej zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżących, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ich skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz /spr./ Sędziowie NSA Jerzy Bujko Marek Gorski Protokolant Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2007 r. w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. i I. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 23 marca 2005 r. sygn. akt SA/Sz 2136/03 w sprawie ze skargi E. i I. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] października 2003 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę kasacyjną II OSK 616/06 U z a s a d n i e n i e Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie po rozpoznaniu skargi E. i I. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy M. z dnia [...] sierpnia 2003 r. wydaną po rozpoznaniu wniosku z dnia 28 maja 2003 r., uzupełnionego w dniu 21 lipca 2003 r., odmawiającą ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod budowę nowego siedliska rolniczego na działce nr 116/1 w S., gmina M. - oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że zaskarżona decyzja została wydana przy uwzględnieniu, że przedmiotowa działka o pow. 0,6114 ha znajduje się na terenie, który w planie zagospodarowania przestrzennego gminy M. jest oznaczony symbolem "jednostka strukturalna nr 4 - rozłogi indywidualnych gospodarstw wsi S.", na którym należy "W miarę możliwości stopniowo eliminować rozproszoną zabudowę zagrodową. Koncentrować ją w wybranych zespołach przy drogach lokalnych. Wyjątkowo dopuszcza się modernizację zabudowy w zagrodach istniejących obiekty modernizowane dostosować do charakteru istniejącej zabudowy". Takie postanowienia planu zostały w postępowaniu administracyjnym ocenione jako uniemożliwiające pozytywne załatwienie wniosku o wydanie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla nowego siedliska na przedmiotowej działce. Po rozpoznaniu odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, organ odwoławczy podzielił stanowisko wyrażone w decyzji zaskarżonej podkreślając, że przedmiotowa działka ze względu na jej powierzchnię nie odpowiada pojęciu gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego /Dz. U. Nr 64, poz. 592/ przewidującego, iż gospodarstwo rolne musi mieć obszar nie mniejszy niż 1 ha użytków rolnych wraz z budynkami i gruntami rolnymi i musi stanowić zorganizowaną całość gospodarczą /art. 533 Kodeksu cywilnego/ warunku tego nie spełnia działka strony, a ponadto nawet gdyby warunek ten był spełniony, to i tak ze względu na postanowienia obowiązującego w dacie wydania decyzji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pozytywna decyzja nie mogła być wydana. Organ odwoławczy zauważył przy tym, że postępowanie administracyjne w sprawie zostało wszczęte w maju 2003 r. a więc stosownie do art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu przestrzennym /Dz. U. Nr 80, poz. 717/ w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. z 1999 Nr 15, poz. 139 ze zm./. W myśl art. 40 i art. 42 tej ustawy decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest wydawana na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru objętego inwestycją, w niniejszej sprawie więc obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonego uchwałą Gminnej Rady Narodowej Mielno Nr XVII/33/85 z dnia 27 marca 1985 r. /Dz. Urzędowy Województwa Koszalińskiego Nr 3, poz. 87 ze zm./, którego ważność w myśl art. 67 ust. 1 a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym została przedłużona do końca 2003 r. Skargę od powyższej decyzji wnieśli E. i I. N. podnosząc, że poza przedmiotową działką mają jeszcze inną o pow. 2,24 ha w odległości 200-220 km która to odległość nie stoi na przeszkodzie prowadzeniu upraw rolnych. W ocenie skarżących sformułowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie uniemożliwiają uzyskanie przez nich pozytywnej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie podzielił stanowisko organu odwoławczego, iż w sytuacji, gdy wniosek w sprawie administracyjnej został złożony w dniu 28 maja 2003 r., a ustawa o planowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 r. weszła w życie z dniem 11 lipca 2003 r., to ze względu na treść art. 85 ust. 1 tej ustawy, w niniejszej sprawie miała zastosowanie ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994 r. Stosownie do art. 40 ust.1 tej ustawy orzeczenie wydaje się na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przy czym w myśl art. 43 ustawy nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Treść planu wespół z innymi przepisami determinuje sposób wykonywania prawa własności nieruchomości /art. 33 ustawy/. Oceniając zgodność inwestycji z ustaleniami planu organ dokonuje wykładni planu miejscowego, który jest przepisem gminnym - prawem miejscowym. Sąd badając legalność zaskarżonej decyzji objął analizą treść miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zarówno w zakresie rysunku planu /części graficznej/, jak i części tekstowej dochodząc do wniosku, że z ustaleń tego planu wynika, że podstawową funkcją analizowanego terenu jest produkcja roślinna, hodowla i warzywnictwo, zaś przesłaniem unormować tekstowych jest stopniowa eliminacja rozproszonej zabudowy zagrodowej, którą należy utożsamiać z pojęciem "siedliska". Zabudowa ma być koncentrowana w wybranych zespołach przy drogach lokalnych. Zespoły te wskazano w części szczególnej i graficznej planu jako 4/2 ZG do 4/27 ZG "do zachowania z prawem rozbudowy i modernizacji". Sam fakt położenia działki skarżących przy drodze nie był więc wystarczający do uwzględnienia ich wniosku. Skoro wniosek nie mógł być uwzględniony jako sprzeczny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, to nie celowe w ocenie sądu było odniesienie się do tej kwestii, czy skarżący posiadają grunty stanowiące zorganizowaną całość gospodarczą w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli E. i I. N., reprezentowani przez adwokata W. D., zarzucając: 1/ naruszenie prawa materialnego - art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym oraz uchwały GRN Mielno z dnia 27 marca 1985 r. Nr XVII/33/85 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - przez błędną ich wykładnię, 2/ naruszenie przepisów postępowania - art. art. 233 ( 1 i 328 ( 2 kpc w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodzi się, iż z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie można wyprowadzić zakazu realizacji zabudowy wnioskowanej przez skarżących, tym samym błędna jest wykładnia tego planu, a także art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd I instancji rozważył tylko część zebranego materiału dowodowego jak też sporządził niepełne uzasadnienie wyroku, co w ocenie skarżących uzasadnia zarzut naruszenia wskazanych przepisów kpc. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie. Zarzuty naruszenia prawa materialnego a także naruszenia prawa procesowego, należy uznać za niesłuszne. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając w niniejszej sprawie dokonał bardzo szczegółowej analizy obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i równie dokładnie i wnikliwie odniósł się do treści tego planu, stwierdzając, że wyłącza on możliwość budowy przez skarżących w określonym miejscu położonej półhektarowej działki skarżących nowego siedliska. W skardze kasacyjnej stawia się zarzut naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym oraz uchwały GRN Mielno z dnia 27 marca 1985 r. Nr XVII/33/85 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - przez błędną ich wykładnię, nie wskazując, które postanowienia planu zostały przez Sąd pierwszej instancji wadliwie zastosowane. Poza tym skarżący nie podali, bo w istocie nie mieli takich możliwości wobec prawidłowej oceny dokonanej przez Sąd, z jakich przyczyn uznają, że plan ten musi być tak interpretowany, że bez względu na to, iż jego założeniem jest koncentracja budownictwa, umożliwia zamierzoną przez skarżących budowę nowego siedliska w wybranym przez nich miejscu, z jednym tylko warunkiem aby było usytuowane przy drodze. Należy zauważyć również, że treść planu, prawidłowo zastosowana przez organ administracji orzekający w sprawie jak też przez Sąd, odpowiada obecnie obowiązującym standardom nie rozpraszania zabudowy, co zostało wyrażone w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z 2003 r., i jest zgodne z celem ustawowej dyrektywy dbałości organów administracji publicznej o zachowanie ładu przestrzennego. Skoro nie może być wątpliwości, że zaskarżony wyrok został wydany zgodnie z mającą w sprawie zastosowanie regulacją prawa materialnego, zbędne jest odnoszenie się do zarzutu naruszenia prawa procesowego, gdyż nawet gdyby takowe miało miejsce, to i tak strona nie wywiodła w uzasadnieniu, że faktycznie mogłoby mieć jakikolwiek wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji z mocy art. 184 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło