II SA/Kr 861/04
WyrokWSA w Krakowie2007-04-06
Skład orzekający: Jan Zimmermann, Małgorzata Brachel-Ziaja, Ewa Rynczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynek gospodarczy wybudowany w 1988 r. bez pozwolenia na budowę, częściowo na działce stanowiącej drogę gminną, podlega nakazowi rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r., uwzględniając przepisy obowiązujące w momencie budowy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że budynek gospodarczy wybudowany w 1988 r. bez pozwolenia na budowę, na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie budowy, podlega nakazowi rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Sąd podkreślił, że istotne są przepisy obowiązujące w momencie budowy, a nie w momencie orzekania, a zarzuty dotyczące braku niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia (art. 37 ust. 1 pkt 2) nie miały zastosowania, ponieważ nie istniały przesłanki z pkt 1.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku gospodarczego wybudowanego samowolnie w 1988 r. przez J. i L. K. na działkach nr 430/1 i 335/10. Organ I instancji nakazał rozbiórkę, uznając, że budynek znajduje się częściowo na działce nr 430/1, która stanowi drogę gminną i jej zabudowa uniemożliwia swobodne korzystanie z drogi. Organ II instancji uchylił decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej, stwierdzając, że nie zaszły przesłanki z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. (niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia), ale utrzymał w mocy nakaz rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., wskazując, że budynek został wybudowany na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w 1988 r.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 kwietnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie WSA Małgorzata Brachel-Ziaja WSA Ewa Rynczak / spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2007 r. sprawy ze skargi J. K. i L. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gospodarczego - skargę oddala -
Decyzją z dnia [...] 2004 r. znak: [...] na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.), w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016. ze zm) i art. 104 kpa Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. nakazał L. i J. K. rozbiórkę w całości budynku gospodarczego o konstrukcji drewniane - murowanej, samowolnie wybudowanego na działkach nr 430/1, 335/10 położonych w S., bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. w uzasadnieniu podał, że na wniosek Wójta Gminy S. w dniu [...] 1998 r. zostało wszczęte przez Urząd Rejonowy w W. postępowanie w sprawie budowy budynku gospodarczego o konstrukcji drewniano - murowanej na posesji przy ulicy P. i P. nr [...], zrealizowanego przez W. K., na działkach nr 430/1, 335/10. W wyniku postępowania została wydana przez Kierownika Urzędu Rejonowego w W. decyzja z dnia [...] 1998 r. o umorzeniu postępowania ze względu na jego bezprzedmiotowość. W wyniku zaskarżenia tej decyzji przez Wójta Gminy S., Wojewoda B. decyzją z dnia [...] 1998 r. uchylił decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w W. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Naczelny Sąd Administracyjny w W. Ośrodek Zamiejscowy w K. wyrokiem z dnia [...] 2000 r. sygn.akt [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody B. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i przeprowadzeniu wizji w terenie, Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego wydał decyzję dnia [...] 2001 r. nakazującą L. i J. K. (aktualnym właścicielom obiektu) dokonanie rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego. Od tej decyzji wnieśli odwołanie L. i J. K. i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. po rozpatrzeniu odwołania L. i J. K. decyzją z dnia [...] 2002 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ ł instancji.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. w dniu [...] 2003 r. ponownie przeprowadził wizję na działce nr 430/1. Podczas wizji J. K. oświadczył, że przedmiotowy budynek gospodarczy został wybudowany w latach 1976 - 1977. W roku 1987 - 1988 został przeprowadzony remont, który polegał na tym, że na podstawie dotychczas istniejącego budynku dokonano wybudowania budynku gospodarczego, na podstawie planu realizacyjnego zatwierdzonego przez Urząd Gminy S. z dnia [...] 1987 r.[...], którego kserokopię przedłożył do akt sprawy. Przedstawiciel Urzędu Gminy S. oświadczył, że przedłożony przez J. K. plan realizacyjny nie dotyczy budynku będącego przedmiotem postępowania. Działka nr 335/10 stanowi własność J. i L. K., a działka nr 430/1 stanowi własność gminy S. Podtrzymał również wszystkie stwierdzenia dotyczące terminu budowy budynku gospodarczego, zawarte w aktach sprawy, z których wynika, że przedmiotowy obiekt został wybudowany w 1988 r.
Pismem z dnia [...] 2003 r. organ l instancji wystąpił do Urzędu Gminy w S. o przesłanie informacji o przeznaczeniu działek nr 430/1 i 335/10 w planie zagospodarowania przestrzennego gminy S. obowiązującym na dzień powstania przedmiotowego obiektu budowlanego oraz w aktualnie obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego jak również dowodu, że działka nr 430/1 stanowi drogę gminną.
Urząd Gminy w S. przekazał dokumenty dotyczące działki nr 430/1 oraz pismo z dnia [...] 2003 r. Z dokumentów tych oraz pisma wynika, że przedmiotowy budynek gospodarczy w terminie jego wybudowania znajdował się w terenach łąk i pastwisk, oznaczonych w planie symbolem E9RZ, natomiast wg obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego gminy S., budynek ten znajduje się w jednostce E18MMR - zabudowa mieszkaniowa, zagrodowa i jednorodzinna. Ponadto Urząd Gminy w S. przekazał kserokopię rozporządzenia nr [...] Wojewody B. z dnia [...]1998 r. w sprawie zaliczenia dróg na terenie gminy S. do kategorii dróg gminnych opublikowane w Dzienniku Urzędowym Województwa M. z dnia [...] 1998 r. Nr 1, kserokopię mapy ewidencyjnej, uwzględniającą działkę nr 430/1 oraz kserokopię decyzji Urzędu Wojewódzkiego w B. stwierdzającą nabycie przez Gminę S. m.in. działki nr 430/1. Urząd Gminy w S. przekazał również załącznik graficzny do Zarządzenia Wojewody B. nr [...] z dnia [...] 1998 r. określający drogi gminne.
Na podstawie zebranego materiału dowodowego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. ustalił, że przedłożony przez J. i L. K. plan realizacyjny zatwierdzony w dniu [...] 1987 r. przez Urząd Gminy w S. nie dotyczy budynku gospodarczego będącego przedmiotem postępowania. Plan ten dotyczy budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr 335/9. Natomiast z załącznika graficznego określającego drogi gminne w S. wynika bezspornie, że działka nr 430/1 stanowi drogę gminną. Z przedstawionego protokołu granicznego wynika, że budynek gospodarczy będący przedmiotem postępowania zlokalizowany jest częściowo na działce nr 430/1, będącej własnością Gminy S.
Reasumując powyższe organ l instancji stwierdził, że lokalizacja przedmiotowego budynku nie jest sprzeczna z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w terminie wybudowania budynku jak również obecnie obowiązującego planu. Natomiast z uwagi na fakt, iż działka nr 430/1 stanowi własność gminy, a w roku 1998 została zakwalifikowana rozporządzeniem Wojewody B. nr 1/98 do kategorii dróg gminnych, należy stwierdzić, że spełnia kryteria dające podstawę do zakwalifikowania jej jako drogi publicznej w rozumieniu art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2000 r., Nr 71, poz. 838 ze zm.) Otóż w myśl tego artykułu drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie tej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Organ I instancji podał, że zasadniczym wyróżnikiem drogi publicznej są dwa elementy: nieograniczona podmiotowo możliwość korzystania z drogi oraz zaliczenie drogi do kategorii dróg gminnych. Zatem wybudowany budynek gospodarczy bez pozwolenia na działkach nr 430/1, 335/10 w miejscowości Miejsce uniemożliwia swobodne korzystanie z drogi publicznej użytkownikom drogi.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. stwierdził, że słusznym jest wydanie decyzji na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r, zgodnie, z którym obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez
odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Ze względu na powyższe organ l instancji orzekł jak w sentencji decyzji.
W dniu [...] 2004 r. odwołanie od powyższej decyzji wnieśli L. i J. K., domagając się uchylenia decyzji organu l instancji. Odwołujący podali, że zaskarżona decyzja błędnie dokonuje interpretacji drugiego z członów art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r, twierdząc że powodem nakazania rozbiórki budynku jest fakt usytuowania go na drodze gminnej, co uniemożliwia swobodne korzystanie z drogi publicznej użytkownikom drogi. Odwołujący wraz z pismem z [...] 2003 r. uczestnicy przedłożyli do akt sprawy mapę wykonana przez biegłego sądowego geodetę inż. J W. na zlecenie Sądu Rejonowego w W. w sprawie rozgraniczeniowej [...]. Z powyższej mapy wynika niezbicie , że działka 430/1 oddziela dwie działki własności uczestników K. a to 335/9 i 335/10, i te trzy działki stanowią jednolite siedlisko tychże uczestników w całości ogrodzone płotem siatkowym na podmurówce. Z wizji Sądu przeprowadzonej w sprawie [...] wyraźnie wynika, że działka 430/1 w części ogrodzonego siedliska uczestników stanowi grunt mocno nachylony w kierunku stawu, zupełnie nie nadający się do wykorzystywania go na drogę, a wjazd do siedliska uczestników K. jest wyłącznie po działce 335/9 . Właśnie na tą okoliczność odwołujący zawnioskowali w postępowaniu odwoławczym - jako dowód - akta sprawy [...] Sądu Rejonowego w W.
Odwołujący stwierdzili zatem, że skoro działka 430/1 nigdy nie była wykorzystywana jako droga w części, w której jest ona wewnątrz ogrodzonego siedliska uczestników K., to nie można mówić aby wybudowanie budynku spowodowało niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia ani niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Zaskarżona decyzja jako podstawę prawną podaje art. 37 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego z 1974 r., który właśnie wymaga powyższego, gdy tymczasem jako podstawę faktyczną wydania zaskarżonej decyzji przyjmuje uniemożliwienie swobodnego korzystania z drogi publicznej przebiegającej po działce 430/1. Tymczasem ta okoliczność nie może być podstawą zastosowania art. 37 ust 1 pkt 2
Prawa budowlanego z 1974 r. a jedynie przesłanki wymienione w tym przepisie prawnym , które bezspornie nie istnieją w sprawie, co wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Z tych właśnie względów zaskarżona decyzja zasługuje na uchylenie.
Odwołujący dodatkowo podali, że zaskarżona decyzja błędnie przyjmuje, że działka 430/1 jest zakwalifikowana jako droga gminna, gdyż po pierwsze nie wynika to z żadnych dokumentów by ta część działki 430/1, która jest w ramach ogrodzonego siedliska uczestników była zakwalifikowana jako droga gminna a jedynie w tym zakresie można mówić o innych odcinkach tej działki. Po drugie przepis art. 37 mówi, że chodzi tu o przepisy obowiązujące w okresie budowy, gdy tymczasem zaskarżona decyzja słusznie ustala, że w tym zakresie decyzja została wydana dopiero w 1998 r. a więc znacznie później niż został wybudowany przedmiotowy budynek, a więc ta okoliczność nie może mieć żadnego znaczenia przy rozstrzyganiu sprawy, gdyż przepis art. 37 wyraźnie mówi o budowie niezgodnej z przepisami obowiązującymi w okresie jej budowy, a w tej dacie budowy, na pewno działka nr 430 /1 nie była zaliczona do dróg gminnych.
Dlatego też zdaniem odwołujących decyzja organu ł instancji winna ulec uchyleniu.
Decyzją z dnia [...] 2004 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 104 kpa w związku z art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił skarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej i w tym zakresie orzekł: na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 1974 r., Nr 38, poz. 229), w związku z art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 oraz art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 kpa, w pozostałej części utrzymując skarżoną decyzję w mocy.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w uzasadnieniu podał, że jego zdaniem skarżona decyzja wydana została w oparciu o niewłaściwą podstawę prawną. W niniejszej sprawie nie występuje bowiem przesłanka określona w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. tzn. że obiekt w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia
albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 103 Prawa budowlanego do niniejszej sprawy mają zastosowanie przepisy art. 37 powołanej ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Z materiału dowodowego wynika, iż przedmiotowy budynek wybudowany został w 1988 r. Powyższe ustalenia są w sprawie bezsporne. Równocześnie akta sprawy wskazują, iż działka nr 430/1, na której wybudowany został przedmiotowy budynek gospodarczy została zakwalifikowana do kategorii dróg gminnych dopiero w 1998 r., z chwilą wejścia w życie Rozporządzenia Wojewody B. nr [...] z [...] 1998 r. Zatem w dacie realizacji budynku gospodarczego, t.j. w 1988 r. w/w działka nie stanowiła drogi gminnej.
W opinii organu powyższe wskazuje na nieprawidłową ocenę zebranego materiału dowodowego. Ustalenia dotyczące uznania działki 430/1 jako drogi gminnej nie mają znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy, albowiem poczynione zostały w 1998 r. Natomiast w niniejszej sprawie istotnym jest stan prawny obowiązujący w 1988r. t.j. "w okresie budowy budynku gospodarczego". Konsekwencją takiego stanu rzeczy jest nie istnienie przesłanki określonej w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Przedmiotowy obiekt został wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w chwili jego budowy. Jednakże jak zostało dowiedzione, w tym okresie nie spowodował niedopuszczalnego pogorszenia warunków użytkowych dla otoczenia, bowiem nie uniemożliwił swobodnego korzystania z drogi publicznej użytkownikom drogi z uwagi na nie istnienie tak określonej drogi w chwili wybudowania w/w budynku. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy uznał za nietrafne przytoczenie podstawy prawnej z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r.
Jednakże w ocenie organu II instancji zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala przyjąć, iż spełnione zostały wymogi uzasadniające orzeczenie rozbiórki zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Zgodnie z treścią w/w przepisu obiekty budowlane wybudowane niezgodnie z obowiązującymi przepisami w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce, gdy organ stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie nie przeznaczonym pod zabudowę albo przeznaczonym pod innego rodzaju zabudowę.
Jak bowiem zostało ustalone przedmiotowy budynek gospodarczy wybudowany został niezgodnie z przepisami prawa budowlanego, w 1988 r., a więc
w okresie obowiązywania Planu zagospodarowania przestrzennego Gminy S. zatwierdzonego uchwałą Nr [...] z dnia [...] 1984 r. Rady Narodowej Gminy S. Z treści graficznej oraz tekstowej w/w planu miejscowego (M52, k-63 akta l instancji) wynika, iż teren na którym zlokalizowany jest przedmiotowy budynek gospodarczy oznaczony jest symbolem E9RZ i przeznaczony na: łąki i pastwiska - tereny użytków o przewadze gleb MII kl. z niewielkimi enklawami IV kl., — utrzymanie dotychczasowego sposobu użytkowania, -wskazana regulacja stosunków wodnych. Z powyższego wynika, iż działka nr 430/1, na której usytuowany jest budynek gospodarczy w okresie jego budowy nie była przeznaczona pod zabudowę. Zatem organ odwoławczy podał, że nieprawidłowe jest stwierdzenie organu l instancji, iż "... lokalizacja przedmiotowego budynku nie jest sprzeczna z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w terminie wybudowania budynku jak również obecnie obowiązującego planu". W tym miejscu należy podkreślić, iż zbyteczne było badanie przez organ l instancji zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego Gminy S. z 1992 r., albowiem organ l instancji winien kierować się jedynie uregulowaniami planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na dzień powstania przedmiotowego obiektu budowlanego.
W opinii organu odwoławczego okoliczności powyższe, tj. wybudowanie obiektu budowlanego niezgodnie z obowiązującymi przepisami w okresie jego budowy, na terenie nie przeznaczonym do zabudowy w planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym na dzień powstania przedmiotowego obiektu budowlanego wypełniają dyspozycję art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Zatem w niniejszej sprawie należało przeć o przymusowej rozbiórce przedmiotowego budynku gospodarczego.
Jednakże z uwagi na to, iż w niniejszej sprawie nie występują przesłanki określone w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r., lecz istnieją przesłanki z art. 37 ust. 1 pkt 1, organ odwoławczy zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 kpa korzystając ze swych kompetencji reformacyjnych uchylił skarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej i w tym zakresie orzekł na nowo, a w pozostałej części utrzymał w mocy.
W sprawie uwag zawartych w odwołaniu organ odwoławczy nie podzielił zarzutów skarżących dotyczących braku zasadności zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. z uwagi nie istnienie w niniejszej sprawie przesłanki
określonej w pkt 2 w/w przepisu, co zostało stwierdzone w uzasadnieniu niniejszej decyzji. W pozostałych kwestiach podnoszonych przez odwołującego organ odwoławczy stwierdza, iż nie mają znaczenia dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i jako takie nie zasługują na uwzględnienie.
Skargę na powyższą decyzję w dniu [...] 2004 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. wnieśli L. i J. K., reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. Skarżący zarzucili naruszenie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., podnosząc, że liczy się plan zagospodarowania przestrzennego w chwili orzekania, a nie w chwili budowy przedmiotowej decyzji oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę skarżonej decyzji przez niesłuszne przyjęcie, że przedmiotowy budynek jest położony na działkach nr 430/1 i 335/10 podczas, gdy z akt sprawy rozgraniczeniowej sygn. akt: [...] Sądu Rejonowego w W. i prawomocnego postanowienia tegoż Sądu wynika, że jest on posadowiony na działkach nr 430/1 i 335/9. Na tej ostatniej skarżący mają lokalizowane budynki mieszkalno-gospodarcze i działka ta w chwili budowy podmiotowego obiektu była zgodna z przepisami o planowaniu przestrzennym. Pełnomocnik skarżących wniósł, więc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającą ją decyzję organu l instancji i umorzenie postępowania w sprawie przy sądzeniu kosztów postępowania, względnie, o uchylenie decyzji organów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przy zasądzeniu kosztów postępowania.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] 2004 r.
Wojewódzki Sadu Administracji zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą o p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jedynym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy
(art.135 p.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.
Mając na względzie treść wyżej powołanych na wstępie orzeczeń, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych, w zakresie zgromadzonego materiału oraz przebiegu postępowania zarzuty skargi należy uznać za bezpodstawne. Podkreślić należy, iż ustalenia organu odwoławczego korzystającego z uprawnień reformacyjnych wynikających z art. 138 § 1 pkt. 2 w zakresie stanu faktycznego oraz prawnego, były prawidłowe, postępowanie zostało przeprowadzone właściwie, wyciągnięte wnioski zasadne, a zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Stosownie do art. 138 § 1 pkt.2 k.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy, bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie l instancji. W niniejszej sprawie organ odwoławczy korzystając ze swych kompetencji reformacyjnych uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej i w tym zakresie orzekł na nowo, a w pozostałej części utrzymał w mocy.
Stosownie do art. 103 ust.1 i ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. 2000r., Nr 106, poz.1126 ze zm.) do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust.2.
Ustęp 2 - przepisu art. 48 (dot. rozbiórki) nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (1.01.1995r.) lub w stosunku, do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy z dnia 24.10.1974r. Prawo budowlane (Dz. U., Nr 38, poz.229 ze zm.).
Organy prawidłowo ustaliły, że przedmiotowy budynek gospodarczy inwestorów został wybudowany w 1988r., bez pozwolenia na budowę.
Zgodnie z art. 37 ust.1 obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, pod legają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez
odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy "terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego" stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część:
1. znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu
przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub
2. powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Warunkiem zastosowania przez organ administracji instytucji przymusowej rozbiórki obiektu, przewidzianej w art. 37 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 24.10.1974r. Prawo budowlane, jest równoczesne wystąpienie dwóch przesłanek: 1) rozpoczęcia budowy lub wybudowania obiektu bez wymaganego pozwolenia, 2) naruszenia ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w czasie budowy, (por. - wyrok NSA z 25.09.1981r. W-wa l SA 933/81 ONSA 1981/2/94). Przesłanki te muszą wystąpić w chwili wybudowania przedmiotowego budynku gospodarczego. Jak wynika z kopii fragmentu planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy S. zatwierdzonego uchwałą Gminnej Rady Narodowej w S. Nr [...] z dnia [...] 1984r. sporządzonej w skali 1:10.000 oraz wypisu tekstu planu wsi: Miejsce, a także z pisma Urzędu Gminy w S. z dnia [...] 2003r. N r[...], przedmiotowy budynek gospodarczy w chwili budowy zlokalizowany był w obszarze planu zagospodarowania przestrzennego o symbolu E 9 RZ tj. łąki i pastwiska, tereny użytków o przewadze gleb I-III kl. z niewielkimi enklawami IV kl.- utrzymanie dotychczasowego sposobu użytkowania, wskazana regulacja stosunków wodnych. Tak więc teren ten nie był objęty w planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczony pod zabudowę. W związku z tym, inwestorzy wybudowali przedmiotowy budynek gospodarczy niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, który ma charakter prawa miejscowego i nie posiadali też pozwolenia na budowę, a zatem zostały wyczerpane wszystkie przesłanki z art. 37 ust.1 pkt.1 Prawo budowlane z 1974r. do nakazania rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego. Okoliczność, co podnosi w skardze skarżący, że obecnie lokalizacja inwestycji nie jest o sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu, gdyż budynek znajduje się w obszarze o symbolu E18MMR- zabudowa mieszkaniowa, zagrodowa i jednorodzinna, jest nie do przyjęcia, gdyż ustawodawca w przywołanym przepisie określiłby wówczas, że obowiązują przepisy w czasie "orzekania"...(wyr SN -że ten kto buduje bez pozwól. Nie może być w lepszej syt). W związku z tym nietrafny jest zarzut naruszenia przepisu art. 37 ust. 1 pkt. 1 cyt. ustawy.
Zdaniem Sądu orzekającego, również zarzut podniesiony w skardze dotyczący, że przedmiotowy budynek jest położony na działkach nr 430/1 i 335/10, zamiast na działkach nr 430/1 i 335/9 - są bezzasadne, gdyż z akt sprawy wynika, że inwestorzy posiadają po pierwsze trzy budynki gospodarcze (k.9 akt adm.), a z protokołu granicznego z dnia[...] 1999r. sporządzonego przez geodetę inż. R. S. wynika, że przedmiotowy budynek inwestorów usytuowany jest na działkach nr. 430/1 i nr 335/10, a nie na działkach 430/1 i nr 335/9.
W związku z tym ustalenia dokonane przez organy administracji co do stanu faktycznego i prawnego są zgodne z prawem.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na zasadzie art. 151 p.p.s.a., w myśl którego Sąd skargę oddala w razie jej nieuwzględnienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło