IV SA/Gl 606/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Asesor WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi B. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie statutu bezrobotnego oddala skargę B. T. w dniu [...]r. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w S., jako osoba bezrobotna z prawem do pobierania zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...] czerwca 2004 r. Świadczenie to pobierała do dnia [...] czerwca 2005 r. na podstawie decyzji Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w S. z dnia [...]r. Nr [...]. W sprawie B. T., w dniu [...]r., ten sam Dyrektor postanowieniem wznowił postępowanie i w dniu [...]r. wydał decyzję Nr [...], w której uchylił: - decyzję z dnia [...]r. Nr [...] o uznaniu z dniem [...] czerwca 2004 r. za osobę bezrobotną oraz przyznaniu prawa do zasiłku od dnia [...] czerwca 2004 r.; - decyzję z dnia [...]r. Nr [...] o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem [...] czerwca 2005 r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania; - decyzję z dnia [...]r. Nr [...] o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] grudnia 2005 r. z powodu nie zgłoszenia w terminie oraz orzekł o: - odmowie przyznania statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] czerwca 2004 r. oraz prawa do zasiłku od dnia [...] czerwca 2005 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii utraty prawa do zasiłku z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania; - umorzeniu postępowania w kwestii utraty statusu osoby bezrobotnej z powodu nie zgłoszenia w terminie. W podstawie prawnej tego rozstrzygnięcia powołał art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i b, art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz.1001 z późn. zm.) oraz art. 105 § 1, art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu decyzji, opierając się na zebranych w sprawie dokumentach ustalił, że B. T. w dniu rejestracji złożyła oświadczenie, że nie posiada wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Jednak na podstawie rejestru prowadzonego przez Urząd Miejski w S. wynika, że od dnia [...] 1994 r. do nadal posiada wpis do ewidencji działalności gospodarczej pod numerem ewidencyjnym [...] i ta nowa okoliczność była powodem wznowienia postępowania w sprawie zakończonej uchylonymi decyzjami ostatecznymi. Tym samym B. T. na dzień rejestracji, tj. [...] czerwca 2004 r. nie spełniała wymogów do uzyskania statusu osoby bezrobotnej i dlatego nie przysługiwał jej zasiłek dla bezrobotnych. Od powyższej decyzji B. T. wniosła odwołanie, w którym wyraziła niezadowolenie z treści podjętego w jej sprawie rozstrzygnięcia i zażądała jego zmiany. Wskazała, że prowadziła działalność gospodarczą od miesiąca [...] 1994 r., ale zawiesiła ją w roku 1997 i od tego momentu faktycznie zaprzestała jej prowadzenia, co wynika z jej zeznań podatkowych PIT-28 za lata 1997-2005. Wojewoda [...], decyzją z dnia z dnia [...]r. nr [...], działając na podstawie art.138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W jej uzasadnieniu przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz poparł opisane powyżej ustalenia i wnioski. Podniósł również, iż z powodu jednoznacznej treści art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy bezrobotnym jest osoba, która m. in. nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności, albo nie podlega na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia społecznego za wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Oznacza to obowiązek wykazania przez osobę, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, iż nie podjęła tej działalności i ją wykreśliła, co nie miało miejsca w sprawie odwołującej. Argumentował, że w dniu rejestracji odwołująca nie spełniała warunków do uzyskania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku, gdyż podjęła pozarolniczą działalność gospodarczą, której nie wyrejestrowała. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca wystąpiła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz powtórzyła zarzuty zawarte w odwołaniu. Podniosła, że nie zgadza się z ustaleniem organu odwoławczego, iż w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w S. prowadziła działalność gospodarczą, bowiem wówczas figurowała jedynie w prowadzonej przez Urząd Miejski w S. ewidencji działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i zaznaczył, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, iż skarżąca prowadziła działalność gospodarczą od dnia [...]1994 r. do dnia [...] 2006 r., a zawiesiła ją od 1997 r. do dnia [...] 2006 r. Na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007 r. skarżąca podtrzymała zarzuty skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Na wstępie należy stwierdzić, iż zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Tylko w przypadku naruszeń prawa, określonych w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie ustawa p.p.s.a., Sąd może zaskarżoną decyzję uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. Stosownie zatem do brzmienia przepisu art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w przypadku, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nadto, w zależności od rodzaju naruszenia - stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Na mocy art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd dokonuje również z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. Kwestią sporną w rozpoznawanej sprawie jest więc wyłącznie interpretacja treści przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tj. Dz. U. z 2001 r. nr 6, poz.56 z późn. zm.), obowiązującego w dniu rejestracji skarżącej. Przepis ten stanowi, iż bezrobotnym jest osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1 i 2 tej ustawy, która nie jest zatrudniona i nie wykonuje innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie (z zastrzeżeniem lit. g – dotyczącym osoby niepełnosprawnej, której stan zdrowia pozwala na podjęcie zatrudnienia co najmniej w połowie wymiaru czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie), nie ucząca się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym urzędzie pracy, jeżeli nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności albo nie podlega - na podstawie odrębnych przepisów - obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników, lub zaopatrzenia emerytalnego. Od wejścia w życie z dniem 1 stycznia 1995 r., tak sformułowanego zapisu tego artykułu ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu domniemanie faktyczne prowadzenia działalności gospodarczej wynikające z wpisu do ewidencji osób prowadzących tę działalność mogło zostać obalone jedynie poprzez wykazanie, iż osoba nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji, aż do dnia wyrejestrowania tej działalności. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, iż skarżąca w dniu rejestracji w urzędzie pracy złożyła oświadczenie o treści: "Nie prowadzę pozarolniczej działalności gospodarczej." (punkt [...] oświadczenia) i była wówczas wpisana do ewidencji działalności gospodarczej, jak również to, że działalność ta została przez nią faktycznie podjęta w dniu [...] 1994 r. Okoliczności podjęcia i prowadzenia działalności gospodarczej z dniem [...] 1994 r. skarżąca nie kwestionowała zarówno w odwołaniu, jak i w skardze. Domniemanie faktyczne prowadzenia działalności gospodarczej wynikające z treści wpisu do ewidencji osób prowadzących tę działalność mogło zatem zostać obalone jedynie poprzez wykazanie, iż osoba nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji, aż do dnia wyrejestrowania tej działalności. Jednocześnie obalenie tego domniemania w zakresie rozpoczęcia działalności spoczywa na osobie zainteresowanej i jest ściśle uzależnione od wykreślenia wpisu z ewidencji działalności gospodarczej, a nie zawieszenia jej prowadzenia, na co wskazywała skarżąca. W dniu 16 grudnia 1996 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie orzekając w składzie 7 osobowym podjął uchwałę sygn. akt OPS 5/96, publ. ONSA 1997/2/47 , w której zawarty jest pogląd, iż "osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, może być pozbawiona statusu bezrobotnego w wyniku wznowienia postępowania w sprawie o przyznanie zasiłku dla bezrobotnego z tego powodu, że jest wpisana do ewidencji działalności gospodarczej, chyba że wykaże, iż nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności (art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f) ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu - Dz. U. z 1996 r. Nr 47, poz. 211 z późn. zm.)". Słuszne jest zatem stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, iż skarżąca, poprzez sam fakt wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i jej rozpoczęcie wobec braku wykreślenia jej z ewidencji straciła możliwość obalenia domniemania faktycznego posiadania statusu podmiotu gospodarczego. Należy zauważyć, iż skarżąca miała pełną możliwość kształtowania treści zapisu w ewidencji działalności gospodarczej, bowiem jako wnioskodawca treści wpisu mogła sprecyzować datę rozpoczęcia i zakończenia działalności gospodarczej, stosownie do posiadanych przez siebie potrzeb. Rozwiązanie przyjęte w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu zostało zsynchronizowane z unormowaniami zawartymi w ustawie z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 41, poz. 324 z późn. zm.), która wyraźnie rozróżniała zgłoszenie działalności gospodarczej do ewidencji i wpis do ewidencji od faktycznego rozpoczęcia działalności gospodarczej (art. 16 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy). Jednakże, jak stanowi jej art. 18 osoba, która uzyskała wpis do ewidencji, może zmieniać dane zawarte w zgłoszeniu, a więc także wskazaną przez siebie datę rozpoczęcia działalności gospodarczej, jak i jej zakończenia. Skarżąca zatem, od dnia dokonania wpisu od ewidencji działalności gospodarczej, stała się podmiotem gospodarczym, a w konsekwencji przyjęła na siebie ryzyko wynikające z tego wpisu również w aspekcie przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz obowiązującej od dnia 1 maja 2004 r. ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz.1001 z późn. zm.). Na podstawie całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, okoliczności sprawy i wskazanych powyżej przepisów prawa, pomimo subiektywnych odczuć skarżącej, uznać należy, że podjęte w sprawach rozstrzygnięcia są prawidłowe, bowiem zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiadają uregulowaniom prawnym obowiązującym w datach ich wydania, a w dacie rejestracji skarżąca nie wyczerpała przesłanek warunkujących nabycie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Sąd nie dopatrzył się również takiego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.