II OSK 1429/07
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2007-10-10
Skład orzekający: Jerzy Bujko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo organu administracji publicznej zawierające jedynie wyjaśnienia dotyczące numerów ewidencyjnych działek, stanowiące odpowiedź na podanie dotyczące ustalenia prawa własności, może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na pismo organu, które stanowi jedynie informację i nie rozstrzyga o sytuacji prawnej adresata, a dotyczy kwestii ustalenia prawa własności, które powinno być dochodzone na drodze procesu cywilnego. Takie pismo nie mieści się w katalogu aktów podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na pismo Starosty Powiatu S.-D. z dnia [...] dotyczące ustalenia właściciela nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odrzucił skargę, uznając, że pismo Starosty stanowiło jedynie wyjaśnienie dotyczące numerów ewidencyjnych działek i nie jest aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego, a kwestia prawa własności powinna być rozstrzygana w postępowaniu cywilnym. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, podnosząc naruszenie przepisów PPSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 10 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 czerwca 2007 r., sygn. akt II SA/Go 274/07 w zakresie odrzucenia skargi na pismo Starosty Powiatu S.-D. z dnia [...] w przedmiocie ustalenia właściciela nieruchomości postanawia oddalić skargę kasacyjną.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 czerwca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę wniesioną przez M. G. na pismo Starosty Powiatu S. - D. z dnia [...] w przedmiocie ustalenia właściciela nieruchomości.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że będące przedmiotem skargi pismo Starosty Powiatu S. - D. z dnia [...] nie należy do katalogu aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwana dalej p.p.s.a. Pismem tym jak wskazał Sąd, udzielono jedynie wyjaśnień dotyczących aktualnych numerów ewidencyjnych działek poprzednio wchodzących w skład gospodarstwa rolnego należącego do M. G. o pow. [...] ha a przejętego przez Skarb Państwa. Pismo to stanowiło odpowiedź na podanie skarżącej z dnia [...] w którym wnosiła, o ustalenie przez Starostę, że jest ona właścicielem przedmiotowego gospodarstwa rolnego. Takie samo żądanie zawarte zostało w skardze w przedmiotowej sprawie.
Uznając, iż powyższe żądanie - jako iż dotyczy kwestii ustalenia prawa własności - stanowi roszczenie, którego dochodzić można na drodze procesu cywilnego, Sąd stwierdził, że nie jest właściwy w sprawie i na podstawie art. 58 § 1 w zw. z art. 222 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji skarżonego postanowienia.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniosła działająca w imieniu skarżącej M. G. pełnomocnik - adw. I. Z., wskazując jako podstawę kasacji naruszenie art. 58 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. z uwagi na to, że intencją skarżącej było jedynie uzyskanie informacji o właścicielach działek wchodzących w skład jej byłego gospodarstwa rolnego. Jak podnosi pełnomocnik, użyte przez skarżącą w obu pismach określenia "ustalenie prawnego właściciela" związane było z chęcią uzyskania przez skarżącą "decyzji, orzeczeń i aktów", w wyniku których doszło do ujawnienia obecnych właścicieli w ewidencji gruntów prowadzonych przez starostwo. Pełnomocnik skarżącej podkreśliła również, iż skarżąca skończyła 99 lat i nie zna się na przepisach prawa. Wskazała także, iż dane zawarte w operatach ewidencyjnych są jawne.
Mając na uwadze powyższe pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na jej rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 58 § 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli prawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Obowiązkiem sądu przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi jest zbadanie m.in. legitymacji skargowej skarżącego, zachowania terminu do wniesienia skargi i spełnienia przez nią warunków formalnych, a przede wszystkim ocena dopuszczalności skargi. W tym ostatnim aspekcie chodzi głównie o to, czy skarga dotyczy przedmiotu objętego właściwością sądu administracyjnego i czy ewentualnie wyczerpano przepisany prawem tryb zaskarżenia.
Granice kognicji rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych sprecyzowane zostały w przepisach art. 3 §. 2 i 3, art. 4 i art. 5 p.p.s.a. Wynikają one także ze szczegółowych przepisów zawartych w innych aktach prawnych.
W warunkach przedmiotowej sprawy, odmiennie niż wynika to ze wskazań skargi kasacyjnej stwierdzić należy, iż oba pisma skarżącej tj. z dnia [...] i [...], skierowane do Starosty S.-D., wskazywały, jak wynika z ich brzmienia, na żądanie ustalenia właściciela nieruchomości dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...]. W tej sytuacji, biorąc pod uwagę, iż objęte skargą pismo Starosty z dnia [...] stanowi jedynie informację zaczerpniętą w zasobach urzędu, nie można zakwalifikować jego jako akt administracji publicznej. W rezultacie pismo stanowiące zgodnie z intencją strony skarżącej skargę sądowoadministracyjną należało odrzucić jako niepodlegające kognicji sądów administracyjnych. Zaskarżone pismo Starosty S.-D. posiada jedynie walor informacyjny i jako takie nie rozstrzyga o sytuacji prawnej adresata.
Przedstawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 1 i 3 nie jest trafny i z uwagi na to, że wniesiona skarga kasacyjna pozbawiona była uzasadnionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ją na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło