II SAB/Wr 5/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kremis Sędziowie: Sędzia NSA Julia Szczygielska (sprawozdawca) Asesor WSA Olga Białek Protokolant: Paweł Kysiak po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. L. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie samowoli budowlanej przy ul. S. [...] w N. R. postanawia: umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu. W dniu [...] wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarga J. L. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w sprawie samowoli budowlanej przy ul. S. [...] w N. R. – S. Uzasadniając skargę, strona wskazała, iż w dniu [...] złożyła w PINB w K. pismo, które spowodowało przeprowadzenie w dniu [...] wizji lokalnej. Komisja dokonała oględzin przedmiotu sporu, którym była wiata, a obecnie budynek gospodarczy, wykonała zdjęcia oraz spisała stanowiska obu stron konfliktu. Sprawa prowadzona przez organ, zdaniem skarżącego, była prowadzona przede wszystkim z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących terminowości załatwiania spraw. Ponadto o przedmiotowej sprawie powiadomiony został Starosta Powiatu K., D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. oraz Wojewoda D. pismem z dnia [...]. Dnia [...] DWINB postanowieniem Nr [...] wyznaczył PINB w K. termin trzydziestodniowy na wydanie postanowienia w sprawie samowoli budowlanej przy ul. S. [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wydał dopiero w dniu [...] postanowienie Nr [...] o podjęciu wcześniej zawieszonego postępowania. Zaś do dnia [...] brak ze strony organu jakichkolwiek działań w tej sprawie. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał, że w toku prowadzonego postępowania ustalono, że wiata usytuowana na działce nr [...], obręb [...], przy ul. S. [...] w N. R., stanowiącej własność Państwa T., J. i J. S., wybudowana została w latach osiemdziesiątych. W 2004 r. obudowano ją od strony granicy dzielącej działki skrzydłami okiennymi, a także uzupełnione zostały wylewki betonowe ogrodzenia pomiędzy działkami. Jedna ze stron zakwestionowała przebieg granicy dzielącej działki, co spowodowało konieczność jego odnowienia. Po odnowieniu granic działki okazało się zaś, że istotnie granice przebiegają inaczej niż to ma miejsce w obecnym stanie. Ponadto organ wskazał, iż podjęte postanowieniem Nr [...] z dnia [...] postępowanie będzie ostatecznie zakończone decyzją administracyjną do [...]. Na rozprawie w dniu [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o umorzenie postępowania, składając do akt sprawy decyzję Nr [...] z dnia [...], którą umorzono postępowanie administracyjne w sprawie wybudowanej na działce nr [...] obręb [...] S. wiaty gospodarczej, stanowiącej własność Państwa J., J. i T. S., zamieszkałych w N. R. przy ul. S. [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje jedynie stosowne do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Powyższa regulacja oznacza, że zaskarżenie bezczynności organów administracji publicznej dopuszczalne jest tylko w zakresie określonym w powołanym wyżej art. 3 § 2 pkt 1–4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W niniejszej sprawie mamy do czynienia ze skargą na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., polegającej na nie wydaniu rozstrzygnięcia w sprawie wybudowanej wiaty gospodarczej na działce nr [...] obręb [...] S., stanowiącej własność Państwa J., J. i T. S., zamieszkałych w N. R. przy ul. S. [...]. Zatem skarga J. L. na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna bowiem mieści się w zakresie określonym w art. 3 § 2 pkt 1–4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sytuacji zaś, gdy przedmiotem skargi jest bezczynność organu administracji publicznej, a Sąd uzna skargę za uzasadnioną - na podstawie art. 149 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zobowiązuje on organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Celem skargi na bezczynność organu jest zatem doprowadzenie do wydania aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Celem skargi na bezczynność organu w niniejszej sprawie jest natomiast doprowadzenie do wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. decyzji administracyjnej w sprawie wszczętej na wniosek strony – J. L. Z akt sprawy przesłanych Sądowi przez organ wraz z odpowiedzią na skargę wynika, że wniesiony przez skarżącego wniosek z dnia [...] w sprawie przedmiotowej wiaty gospodarczej został rozpatrzony w dniu [...]. Konsekwencją tegoż było wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. decyzji Nr [...] o umorzeniu postępowania w w/w sprawie. W świetle tych ustaleń przyjąć należy, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wydając opisaną wyżej decyzję z dnia [...], Nr [...] rozpatrzył wniesiony przez skarżącego wniosek z dnia [...]. W tym stanie faktycznym i prawnym stwierdzić należy, że bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku w sprawie przedmiotowej wiaty gospodarczej została usunięta przez sam organ. W tej sytuacji zobowiązanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do wydania stosownej decyzji stało się zbędne. Do takiego bowiem zobowiązania sprowadzałoby się natomiast orzeczenie Sądu (art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Mając powyższe na uwadze, Sąd na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Powołany przepis stanowi bowiem, iż sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Umorzenie postępowania przed sądem administracyjnym ma miejsce, gdy wystąpi zdarzenie prawne, które ze względu na jego trwałe, a nie przejściowe, skutki prawne powoduje, że postępowanie nie może dalej toczyć się w celu rozstrzygnięcia sprawy. Przy czym określenie "stało się" oznacza ujawnienie przyczyny, która w chwili wniesienia skargi nie istniała, a wystąpiła dopiero w toku rozpoznania sprawy. Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu powołanego art. 161 § 1 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi będziemy mieć zatem do czynienia, kiedy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. W ocenie Sądu, podjęcie w rozpatrywanej sprawie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. decyzji Nr [...], choć dopiero w dniu [...], zatem już po wniesieniu skargi do Sądu przez J. L., której wydania domagał się skarżący, czyni niniejsze postępowanie bezprzedmiotowym z przyczyn przedmiotowych. Skład orzekający opowiada się bowiem za poglądem, że brak jest podstaw do merytorycznego rozpatrzenia skargi na bezczynność, jeżeli organ wydał żądany akt lub podjął stosowną czynność po wniesieniu skargi do sądu, ale przed zamknięciem rozprawy. Nie może bowiem zobowiązać organu do wydania określonego aktu lub podjęcia czynności, które przed dniem orzekania zostały wydane lub podjęte. Stanowisko takie reprezentowane jest również w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 marca 2000 r. /sygn. akt I SAB 201/99, niepubl./ stwierdził, iż z art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika a contrario, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi nawet wówczas, gdy ta decyzja lub akt podjęte zostały z naruszeniem terminu przewidzianego do ich wydania. Podobny pogląd wyraził również WSA w Warszawie w wyroku z dnia 21 grudnia 2005 r. /sygn. akt I SAB/Wa 17/04, publ. LEX nr 189775/. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela ten pogląd. Biorąc powyższe pod uwagę, po myśli art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w sprawie ze skargi J. L. należało umorzyć. Z tych powodów orzeczono jak w sentencji postanowienia.