VI SA/Wa 593/07
WyrokWSA w Warszawie2007-06-26
Skład orzekający: Jolanta Królikowska-Przewłoka, Andrzej Wieczorek, Małgorzata Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym może zostać wydana bez dostatecznego potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, w szczególności bez protokołu pomiaru pochyłości terenu na stanowisku ważenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów o postępowaniu dowodowym, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Brak protokołu pomiaru pochyłości terenu na stanowisku ważenia, mimo że taki dokument miał być okazany kierowcy, uniemożliwił dostateczne potwierdzenie ustaleń organów dotyczących przekroczenia dopuszczalnych nacisków i masy całkowitej pojazdu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) PPSA.Stan faktyczny
Skarżący P. K. został obciążony karą pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym, który przekroczył dopuszczalne naciski osi i masę całkowitą. Skarżący kwestionował prawidłowość pomiarów, wskazując na rozbieżności z wagą stacjonarną w kopalni oraz brak dowodów dotyczących legalizacji wagi i warunków ważenia. Organy administracji utrzymały decyzję o nałożeniu kary, uznając protokół kontroli za wystarczający dowód. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania dowodowego.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, a także stwierdzenie, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Asesor WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2006 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r., Nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w całości w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2006 r., Nr [...] o nałożeniu na skarżącego, P. K. kary pieniężnej w wysokości 13 400 złotych za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 10 ton.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym
i prawnym:
W dniu [...] sierpnia 2006 r. na drodze krajowej Nr [...] w miejscowości R. zatrzymano do kontroli pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]wraz z naczepą o numerze rejestracyjnym [...]. Zespołem pojazdów prowadzonych przez K. K. wykonywany był przewóz ładunku (węgla kamiennego) od załadowcy, Kopalni Węgla Kamiennego [...]. W wyniku dokonanego pomiaru nacisków osi i masy całkowitej pojazdu stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku na potrójną oś w naczepie o 6,33 t (nacisk na oś wynosił 30,33 tony) oraz przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o 4,64 t (rzeczywista masa całkowita wynosiła 44,64 tony). Powyższe uchybienia znalazły odzwierciedlenie w protokole kontroli (ważenia) pojazdu z dnia [...] sierpnia 2006 r., Nr [...].
W konsekwencji powyższego, decyzją z dnia [...] października 2006 r., Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 13 400 złotych.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 7, 8, 9, 75 i 107 k.p.a. m. in. poprzez pominięcie, jako dowodu w sprawie oryginału dokumentu wywozowego Nr [...], wystawionego w dniu [...] sierpnia 2006 r. o godz. 7:40 przez upoważnionego pracownika Kopalni Węgla S.A. Oddział KWK [...], pozostającego w sprzeczności z ustaleniami kontroli zawartymi w protokole kontroli Nr [...]. Jak podkreślił skarżący zawarte w ww. dokumencie dane jednoznacznie wskazują, iż wynik ważenia dokonanego przez funkcjonariuszy Inspekcji Transportu Drogowego na wadze przenośnej znacznie odbiega od dokonanego w odstępie dwóch godzin wyniku ważenia na wadze stacjonarnej na stanowisku monitorowanym w KWK [...]. Ponadto, organ nie dopuścił jako dowodu w sprawie dowodu ze świadectwa legalizacji wagi, którą ważono pojazdy w KWK [...] oraz sposobu ważenia samochodów z uwzględnieniem faktu monitoringu wagowni i procedur przy przeprowadzaniu ważenia, jak i dowodu z instrukcji użytych do ważenia w trakcie kontroli wag w celu porównania wymaganej temperatury z temperaturą w miejscu przewożenia wag i z temperaturą otoczenia w czasie przeprowadzania ważenia. Zdaniem skarżącego w uzasadnieniu decyzji organ zawarł wyłącznie uzasadnienie prawne swojego rozstrzygnięcia nie wskazując przyczyn ani przesłanek, którymi kierował się pomijając przedstawione dowody.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r., Nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, utrzymał w całości w mocy decyzję organu I instancji. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 61 ust. 1 i 11, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 58, poz. 515), art. 13 g ust. 1 oraz art. 40 c ust. 1, art. 41 ust. 4, 5 i 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2086 ze zm.), Ip. 7 pkt 6 lit. d) i e), Ip. 9 pkt 5 lit. b) załącznika do ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U z 2005 r. Nr 179, poz. 1486).
Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ odwoławczy podkreślił, iż w trakcie przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2006 r. kontroli drogowej funkcjonariusze Inspekcji Transportu Drogowego dokonali weryfikacji stanu faktycznego, jaki zastali w chwili kontroli, używając w tym celu urządzeń, które posiadały ważną legalizację Urzędu Miar, co znajduje odzwierciedlenie w podpisanym, bez zastrzeżeń przez kierowcę protokole kontroli Nr [...]. Odnosząc się do żądania skarżącego przeprowadzenia dowodu z dokumentu wywozowego organ stwierdził, iż organ kontrolny dokonując kontroli parametrów działa tylko i wyłącznie na podstawie danych wynikających z przeprowadzonego ważenia pojazdu lub zespołu pojazdów. Dlatego też zdaniem organu okazane w trakcie kontroli drogowej przez kierowcę dokumenty, odnoszące się do masy całego pojazdu lub masy samego ładunku nie mogą stanowić wiarygodnego dowodu potwierdzającego stan faktyczny, bowiem nie muszą odzwierciedlać rzeczywistej masy pojazdu w chwili kontroli. Jak zauważył organ poziom masy pojazdu od momentu załadunku i pierwotnego zważenia w siedzibie załadowcy może ulec zmianie poprzez np. dodatkowy załadunek lub częściowy rozładunek przewożonego materiału.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących naruszeń zasad postępowania administracyjnego organ stwierdził, iż [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nie był zobligowany do podejmowania dodatkowych kroków w celu wyjaśnienia stanu faktycznego, co potwierdza specyfika czynności kontrolnych, których efektem końcowym jest protokół kontroli zawierający wszelkie i bardzo dokładne informacje o konkretnych naruszeniach, jeżeli takie istnieją.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze, na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2007 r., Nr [...] skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 75 k.p.a. poprzez niedopuszczenie jako dowodu w sprawie, wnioskowanego przez skarżącego dowodu ze świadectwa legalizacji wagi, którą ważono pojazdy w KWK [...] oraz sposobu ważenia samochodów z uwzględnieniem faktu monitoringu wagowni i procedur przy przeprowadzaniu ważenia, jak i dowodu z instrukcji użytych do ważenia w trakcie kontroli wag w celu porównania wymaganej temperatury z temperaturą w miejscu przewożenia wag i z temperaturą otoczenia w czasie przeprowadzania ważenia. W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji I instancji i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc
o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ stwierdził, iż w toku postępowania administracyjnego starannie dokonał ustaleń faktycznych i stosownie do tego zastosował obowiązujące przepisy, szczególnie w zakresie kwestionowanym przez stronę, czego odzwierciedleniem jest uzasadnienie zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kompetencja sądu wyraża się w możliwości zastosowania środków przewidzianych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności organów administracji publicznej wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.
W ocenie Sądu wniesiona przez P. K. skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż sprawa została załatwiona w postępowaniu administracyjnym z naruszeniem przepisów o postępowaniu dowodowym. Oświadczenie kierowcy, że zapoznał się z dokumentami, które potwierdzały prawidłowość czynności ważenia (nie wiadomo czy to nastąpiło - brak podpisu w protokole kontroli) nie może zastąpić dowodu z tych dokumentów. W aktach sprawy brak jest danych o terenie, na którym nastąpiło ważenie. Nie wiadomo czy teren był odpowiednio równy, to znaczy czy zachowane były maksymalne dopuszczalne odchylenia. Mimo, że czynności ważenia z przyczyn oczywistych nie można powtórzyć, to w oparciu o wymienione dokumenty, wyniki ważenia można było ewentualnie zakwestionować. Tymczasem w nadesłanych aktach administracyjnych brak jest protokołu pomiaru pochyłości terenu na stanowisku ważenia pojazdu, chociaż w protokole kontroli widnieje zapis, że ten dokument okazano kontrolowanemu kierowcy (v. strona 2 pkt 3 protokołu Nr [...]). Brak wymienionego dokumentu oznacza, że przyjęte przez organ zarówno I instancji jak i odwoławczy ustalenie przekroczenia dopuszczalnych nacisków i DMC pojazdu nastąpiło bez dostatecznego potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. W tym stanie rzeczy, uwzględniając zasadę wyrażoną w art. 133 p.p.s.a. zgodnie z którą sąd administracyjny orzeka na podstawie nadesłanych akt (tak też: Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 maja 2005 r. sygn. akt I OSK 897/06, niepubl.) przyjąć należy, iż postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało z uchybieniem przepisu art. 7 k.p.a. oraz wbrew dyspozycji art. 77 § 1 k.p.a. nakazującej zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Ponadto należy zwrócić uwagę, że nieprawdziwe jest stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu decyzji GITD, iż kierowca podpisał protokół bez zastrzeżeń, skoro w protokole tym, o czym wspomniano wyżej, widnieje zapis "odmowa podpisu". Dodatkowo należy wskazać na rozbieżność w decyzji i świadectwie legalizacji wagi numer fabryczny [...] w zakresie daty ważności przedmiotowego świadectwa, co w świetle powyższych mankamentów budzi uzasadnione wątpliwości, co do rzetelności zebrania i rozpatrzenia istotnych dla sprawy dowodów. Zdaniem Sądu, stwierdzone naruszenia prawa procesowego mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadniało uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji obydwu organów na podstawie art. 145 §1 pkt lit c) p.p.s.a.
Z uwagi na stwierdzone uchybienia przedwczesne jest na tym etapie postępowania odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi.
O niewykonywaniu uchylonych decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.
Zbędnym było wydanie orzeczenia o kosztach postępowania sądowego, gdyż strona nie złożyła w tym przedmiocie wniosku pomimo, że o takiej możliwości została pouczona w zawiadomieniu o terminie rozprawy (v. punkt 5 - k. [...] akt sądowych).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło