VII SA/Wa 1519/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi K. i M. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki garażu I. skargę oddala, II. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. S. z Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...], [...] w W., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) oraz kwotę 55 zł (pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem 22% podatku od towarów i usług łącznie kwotę 305 zł (trzysta pięć złotych), i kwotę 34 zł (trzydzieści cztery złote) tytułem innych udokumentowanych wydatków pełnomocnika. VII SA/Wa 1519/06 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) nakazał K. i M. M., rozbiórkę budynku garażu wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, na działce nr ew. [...] położonej w miejscowości M. przy ulicy [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w sprawie samowolnie wybudowanego budynku garażu, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2004r. w trybie art. 48 ust. 2 i ust.3 pkt 1, 2 wyżej wskazanej ustawy, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i nałożył obowiązek przedłożenia w terminie do dnia [...] marca 2005r. określonych prawem dokumentów. Inwestorzy w dniu [...] marca 2005r. przedłożyli wymagane dokumenty i wystąpili z wnioskiem o zatwierdzenie projektu budowlanego. Organ przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego miał obowiązek zbadać: * zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a szczególności z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; * kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń; * wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane * oraz, w drodze postanowienia, ustalić wysokość opłaty legalizacyjnej. W związku z powyższym, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2005r. ustalono wysokość opłaty legalizacyjnej dla przedmiotowego budynku garażu o jednym stanowisku (kategoria obiektu budowlanego III) w wysokości 25 000 zł. Na postanowienie to K. i M. M. złożyli zażalenie. Po rozpatrzeniu zażalenia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Mimo to opłata nie została uiszczona w terminie, a na ostateczne postanowienie organu odwoławczego z dnia [...] grudnia 2006 r. K. i M. M. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie . W tym stanie faktycznym organ I instancji uznał, że opłata legalizacyjna, stanowi obligatoryjny element procedury legalizacyjnej, a jej nieuiszczenie w terminie skutkuje wydaniem decyzji w trybie art. 48 ust. 1 Prawa Budowlanego zgodnie z którym "właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę ". Spełnienie przez inwestora obowiązku przedłożenia w wyznaczonym terminie wymaganych dokumentów nie mogło być jedynym warunkiem legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego. Warunkiem legalizacji jest spełnienie przez inwestora także wymagań określonych w art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego. Niespełnienie któregokolwiek ze wskazanych warunków obliguje organ do zastosowania przepisu art. 48 Prawa budowlanego, czyli wydania nakazu rozbiórki. Małżonkowie M. wnieśli odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] stycznia 2006 r. nakazującej rozbiórkę budynku garażu podnosząc, że wydanie decyzji rozbiórkowej było przedwczesne, gdyż postanowienie o wymierzeniu opłaty legalizacyjnej ( ustaleniu jej wysokości ) zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Stosownym byłoby zatem wstrzymanie wydania decyzji o rozbiórce do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. po rozpatrzeniu odwołania K. i M. M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] stycznia 2006 r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy uznał, że zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji, wydana w oparciu o art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego jest prawidłowa. Organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji prawidłowo ustalił bowiem, że przedmiotowy obiekt został pobudowany w warunkach samowoli budowlanej, gdyż inwestorzy nie legitymowali się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Mając na względzie nowelizację Prawa budowlanego wszczęto w stosunku do przedmiotowego obiektu procedurę legalizacyjną, przewidzianą w ust. 2 art. 48 znowelizowanego Prawa budowlanego. Nowe unormowanie umożliwiło - poprzez złożenie odpowiednich dokumentów i wykonanie określonych czynności -doprowadzenie samowolnie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Dlatego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na inwestorów obowiązki, po spełnieniu których możliwe byłoby zalegalizowanie przedmiotowego budynku. Jednak dodatkowym warunkiem procesu legalizacji jest nałożenie na inwestorów opłaty legalizacyjnej. Obowiązek ten wynika z art. 49 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, który stanowi, że przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych organ bada przedłożone dokumenty i w drodze postanowienia ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Odnosząc się do zastosowanego trybu postępowania, organ II instancji uznał, że organ powiatowy, zasadnie nałożył na inwestorów obowiązek uiszczenia opłaty legalizacyjnej, którą ustalił zgodnie ze sposobem wskazanym w art. 59 f Prawa budowlanego. Skoro jednak inwestorzy nie spełnili wszystkich warunków pozwalających na legalizację przedmiotowej samowoli budowlanej tj. nie uiścili wyznaczonej opłaty legalizacyjnej, zasadnym było wydanie nakazu rozbiórki. Dostarczenie jedynie dokumentacji nie stanowiło zakończenia procedury legalizacyjnej i nie było jedynym warunkiem, po spełnieniu którego mogło nastąpić doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Przesłankami legalizacji samowoli budowlanej są: przedłożenie dokumentów wymienionych w art. 48 ust. 3, oraz uiszczenie opłaty legalizacyjnej. Przesłanki te muszą zachodzić łącznie, aby doprowadzić obiekt wybudowany w warunkach samowoli budowlanej do stanu zgodnego z prawem. W przypadku nie spełnienia któregokolwiek z tych wymagań organ prowadzący przedmiotową procedurę obowiązany był do wydania decyzji rozbiórkowej w oparciu o art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z ogólnymi zasadami procesowymi wniesienie do sądu administracyjnego skargi na postanowienie czy decyzję nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Jakkolwiek sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części orzeczenia administracyjnego, to w niniejszej sprawie takowe postanowienie nie zostało wydane. Dlatego też obowiązek nałożony w drodze rozstrzygnięcia administracyjnego był wymagalny i strona, na którą został nałożony zobowiązana była do jego wykonania. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. złożyli małżonkowie M. Domagając się jej uchylenia, wskazali na fakt zaskarżenia do sądu administracyjnego postanowienia o nałożeniu na nich opłaty legalizacyjnej w kwocie 25 000 zł. Podnieśli, że organ wydał rozstrzygniecie nakazujące rozbiórkę jeszcze przed skontrolowaniem przez sąd kwestii prawidłowości wymierzenia opłaty legalizacyjnej. Wprawdzie sąd oddalił skargę na postanowienie organu odwoławczego z dnia [...] grudnia 2006 r. w przedmiocie opłaty legalizacyjnej, ale aktualnie skarżący chcieliby "wypracować" warunki uiszczenia tej opłaty. Przed rozprawą sądową skarżący dołączyli do akt decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] grudnia 2006r. wydaną na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, rozkładającą na 5 rat (ostatnia płatna do 15 stycznia 2008 r.) opłatę legalizacyjną nałożoną przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. w dniu [...] kwietnia 2005 r. Na rozprawie w dniu 26 czerwca 2007 r. skarżący okazali dowód wpłaty dwóch rat z należnej opłaty legalizacyjnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych aktów administracyjnych sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem . W związku z tym, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z póz. zm), wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji wydanej przez organ administracji, możliwe jest jedynie wówczas gdy doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w tym zakresie oraz w stanie faktycznym jaki istniał w dniu jej wydania, należy stwierdzić, że odpowiada ona prawu. Nie ulega bowiem wątpliwości, ani nie jest kwestionowane przez skarżących, iż nie uiścili w terminie opłaty legalizacyjnej w wysokości 25 000 zł, nałożonej postanowieniem organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2005r. utrzymanej następnie w mocy, postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2005 r. Decyzja organu I instancji - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazująca rozbiórkę zapadła w dniu [...] stycznia 2006 r. a zatem wówczas kiedy rozstrzygnięcie o obowiązku uiszczenia opłaty legalizacyjnej było ostateczne. Twierdzenie skarżących, iż organ wydał decyzje rozbiórkową przedwcześnie jest niezasadne. Nie jest prawdą, iż organ musiał oczekiwać na rozstrzygnięcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargi na postanowienie w przedmiocie opłaty legalizacyjnej. Zasadnie wywodzi [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, że zgodnie z ogólnymi regułami procesowymi wniesienie do sądu administracyjnego skargi na postanowienie czy decyzję nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Jakkolwiek sąd mógł na wniosek skarżących wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części orzeczenia administracyjnego, to jednak w niniejszej sprawie takie postanowienie nie zostało wydane. Poza tym sąd ostatecznie oddalił skargę małżonków M. na postanowienie o nałożeniu opłaty legalizacyjnej. W niniejszej sprawie inwestorzy nie spełnili wszystkich warunków pozwalających na legalizację przedmiotowej samowoli budowlanej tj. nie uiścili wyznaczonej opłaty legalizacyjnej, dlatego zasadnym było wydanie nakazu rozbiórki. Dostarczenie żądanej przez organ dokumentacji nie wystarczyło do zakończenia procedury legalizacyjnej i było tylko jedynym z elementów, po spełnieniu których mogło nastąpić doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. W świetle obowiązujących przepisów Prawa budowlanego przesłankami legalizacji samowoli budowlanej jest przedłożenie dokumentów wymienionych w art. 48 ust. 3, oraz uiszczenie opłaty legalizacyjnej. Przesłanki te muszą zachodzić łącznie. Skoro skarżący nie zakończyli procedury legalizacyjnej, gdyż nie uiścili należnej opłaty to Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego obowiązany był do wydania decyzji rozbiórkowej w oparciu o przepis art. 48 ust. 1 w zw. z art. 49 ust. 3 Prawa budowlanego. Sąd kontroluje zaskarżoną decyzję biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie jej wydawania. Istniejący wówczas stan faktyczny uzasadniał wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę. Fakt, że inny organ administracji państwowej - Wojewoda Mazowiecki wydał w dniu [...] grudnia 2006r. na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, decyzję rozkładającą na 5 rat ( ostatnia płatna do 15 stycznia 2008 r. ) nałożoną wcześniej przez organ nadzoru budowlanego opłatę legalizacyjną nie może wpłynąć na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji. Przede wszystkim dlatego, że rozłożenie na raty opłaty legalizacyjnej nastąpiło w chwili kiedy decyzja o rozbiórce była już ostateczna (w dniu [...] czerwca 2006 r.) a sama opłata nie podlegała przymusowemu ściągnięciu. Dlatego prawidłowość decyzji o rozłożeniu na raty w ocenie Sądu budzi poważne wątpliwości. Skarżący dokonując wpłaty kolejnych rat z opłaty legalizacyjnej nie będą w stanie odwrócić skutków prawidłowej, ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę. Reasumując stwierdzić należy, że organy nadzoru budowlanego rozpatrujące sprawę prawidłowo oceniły stan faktyczny i prawny, a zarzuty podnoszone w skardze nie zasługiwały na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.