III SA/Wa 2881/05

WyrokWSA w Warszawie2006-02-03

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Jolanta Sokołowska, Artur Kot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji podatkowych, które zostało dokonane poprzez pozostawienie zawiadomienia w sekretariacie firmy zamiast w skrzynce pocztowej, jest skuteczne w świetle art. 150 Ordynacji podatkowej, a tym samym czy postępowanie egzekucyjne oparte na tych decyzjach jest zasadne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie decyzji było skuteczne, ponieważ mimo pozostawienia zawiadomienia w sekretariacie firmy, cel pozostawienia awiza został osiągnięty – strona miała świadomość pozostawienia przesyłki w urzędzie pocztowym. Sąd podkreślił, że informacje uzyskane od Poczty Polskiej i pieczęcie pocztowe na kopercie potwierdzają prawidłowość doręczenia i zwrotu przesyłki po upływie terminu. W związku z tym zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku egzekucyjnego zostały uznane za niezasadne.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. kwestionowała prawidłowość doręczenia jej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego dotyczących należności celnych i podatkowych, co stanowiło podstawę wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Spółka twierdziła, że nie otrzymała decyzji i wnioskowała o umorzenie postępowania. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy własne postanowienia, stwierdzając, że decyzje zostały skutecznie doręczone w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, opierając się na informacjach Poczty Polskiej i pieczęciach pocztowych. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących doręczeń i postępowania egzekucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Sokołowska (spr.),, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Barbara Czyżewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 lutego 2006 r. sprawy ze skarg [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienia Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...], nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargi. Zaskarżonymi postanowieniami z dnia [...].05.2005r. nr [...] oraz nr [...], wydanymi na podstawie art. 17 § 1, art. 33 pkt 1 i art. 34 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.), dalej zwanej "u.p.e.a.", Dyrektor Izby Celnej w W., po rozpatrzeniu zażaleń Spółki z o.o. [...], utrzymał w mocy własne postanowienia z dnia [...].10.2004r. nr [...] i nr [...] oraz postanowienia z dnia [...].09.2004r. nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] - w przedmiocie stanowiska wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym. Dyrektor Izby Celnej w W., po uprzednim doręczeniu upomnień, wszczął postępowanie egzekucyjne wobec majątku Spółki z o.o. [...] na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...].09.2004r. nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], w związku z nieuiszczeniem przez Spółkę w obowiązującym terminie należności celnych i podatkowych, określonych decyzjami Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].03.2004r. nr: [...], [...], [...] i [...]. W ramach prowadzonego postępowania organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego zobowiązanej. W wyniku realizacji zajęcia w dniach [...] i [...].09.2004r. [...] Bank S.A. przekazał na konto Izby Celnej w W. środki pieniężne, stanowiące całkowitą realizację zajęcia. Spółka wniosła zarzuty w trybie art. 33 pkt 1 u.p.e.a.. Twierdząc, iż nie otrzymała żadnej z ww. wymienionych decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].03.2004r., zawnioskowała o umorzenie postępowania egzekucyjnego wobec nieistnienia obowiązku. Dyrektor Izby Celnej w W. ww. postanowieniami z dnia [...].10.2004r. i z dnia [...].09.2004r., wypowiadając się jako wierzyciel, stwierdził brak podstaw do uznania wniesionych zarzutów za uzasadnione. Podniósł, że wszystkie decyzje Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].03.2004r. zostały doręczone Spółce w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.). W zażaleniach Spółka podtrzymała zarzuty. Jej zdaniem o zasadności zarzutów świadczą ustalenia, jakie poczyniła z Agencją Pocztową w W., ul. [...], w której została złożona przesyłka z ww. decyzjami. Wynika z nich, iż owa przesyłka złożona została w dniu [...].03.2004r. i tego samego dnia awizowana po raz pierwszy. W dniu [...].04.2004r. strona otrzymała powtórne awizo z poczty z datą wystawienia [...].03.2004r. i z terminem odbioru do [...].04.2004r. W dniu [...].04.2004r. upoważniony pracownik Spółki zgłosił się w agencji pocztowej po odbiór przesyłki, ale został poinformowany, że przesyłka została zwrócona do nadawcy, tj. Izby Celnej w W., po 9 dniach złożenia w urzędzie pocztowym. Ponieważ, wbrew postanowieniom art. 150 Ordynacji podatkowej, decyzje zostały uznane przez organ celny za doręczone w dniu [...].03.2004r., tj. 9 dnia od momentu złożenia ich w urzędzie pocztowym, nie można, w ocenie zobowiązanej, przyjąć takiego doręczenia za zgodne z obowiązującymi przepisami. Zaskarżonymi postanowieniami Dyrektor Izby Celnej podtrzymał stanowisko zawarte w postanowieniach wydanych w I instancji. Na okoliczność prawidłowości doręczenia ww. decyzji organ ten przeprowadził postępowanie wyjaśniające. Według wyjaśnień zawartych w piśmie P.P.U.P. "Poczta Polska" Dyrekcja Okręgu Poczty w W. Rejonowy Urząd Pocztowy W. [...] przesyłka polecona nr [...] oznaczona przez Urząd Celny numerem "[...]" adresowana do [...] Spółka z o.o., ul. [...], [...] W. została wydana do doręczenia listonoszowi Urzędu Pocztowego W. [...] w dniu [...].03.2004r. Listonosz podjął próbę doręczenia przesyłki pod adresem wskazanym na przesyłce. Jednak z uwagi na fakt, iż w siedzibie spółki odmówiono przyjęcia listu, listonosz pozostawił w sekretariacie firmy zawiadomienie o nadejściu przesyłki (na kopercie widnieje pieczątka "mieszkanie zamknięte Awizowano dnia [...].03.04 Awizo pozostawiono w skrzynce"). Zawiadomienie pozostawiono w sekretariacie firmy, a nie w skrzynce pocztowej, ponieważ firma nie posiada oddawczej skrzynki pocztowej. Następnie listonosz przekazał list polecony do Agencji Pocztowej przy ul. [...] w tym samym dniu w celu wydania odbiorcy. W dniu [...].03.2004r. ww. Agencja Pocztowa wystawiła powtórne zawiadomienie, które również zostało pozostawione w sekretariacie firmy (pieczątka na kopercie: "awizo powtórne [...].03.2004"). Z powodu nie zgłoszenia się adresata, przedmiotowa przesyłka została w dniu [...].04.2004r. zwrócona do nadawcy z adnotacją "nie podjęto w terminie" (pieczątka "nie podjęto w terminie" i datownik "W. [...], [...].04.04"). Organ II instancji zauważył, że informacje przekazane przez Pocztę znajdują potwierdzenie na pieczęciach pocztowych znajdujących się na kopercie z przedmiotową przesyłką, a zatem nie ma podstaw, by uznać, iż doręczenie ww. decyzji nastąpiło niezgodnie z postanowieniami art. 150 Ordynacji podatkowej. Poza tym Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że doręczenie decyzji nastąpiło w dniu [...].04.2004r., a nie – [...].03.2004r., z uwagi na to, iż czternastodniowy termin przeznaczony do odbioru, który rozpoczął swój bieg w dniu pierwszej awizacji, tj. [...].03.2004r., upłynął w dniu [...].04.2004r. W związku z tym, że termin płatności należności określonych decyzją wynosi 10 dni, licząc od dnia otrzymania decyzji, zmianie ulega również ten termin i winien być oznaczony na [...].04.2004r., a nie – [...].04.2004r.. Dlatego Izba Celna w W. dokona przerachowania zapłaconych należności z uwzględnieniem właściwego terminu płatności, a w przypadku braku zaległości płatniczych - nadwyżka zostanie zwrócona na konto Spółki. W skargach Spółka zarzuciła zaskarżonym postanowieniom naruszenie art. 33 pkt 1 i art. 34 § 5 u.p.e.a. oraz art. 150 Ordynacji podatkowej. Wniosła o uchylenie zaskarżonych postanowień i "umorzenie tytułów wykonawczych jako niezasadnych" oraz zwrot wyegzekwowanych kwot wraz z kosztami. Powtórzyła argumenty zawarte w zarzutach i zażaleniach. Zwróciła uwagę, iż Naczelnik Urzędu Celnego przyjął jako datę doręczenia decyzji dzień [...].03.2004r., natomiast Dyrektor Izby Celnej – dzień [...].04.2004r.. Zdaniem skarżącej rozbieżności co do przyjętej przez ten ostatni organ daty doręczenia decyzji nie zostały wyjaśnione. Spółka utrzymywała, iż doręczenie decyzji nastąpiło dnia [...].03.2004r., a więc z naruszeniem art. 150 Ordynacji podatkowej. Za kłamliwe uznała twierdzenia Dyrektora Izby Celnej, iż awiza zostały pozostawione w sekretariacie firmy ze względu na brak skrzynek oddawczych, gdyż w biurowcu, w którym wynajmuje pomieszczenia od Spółdzielni Ogrodniczej, znajdują się pocztowe skrzynki oddawcze na parterze budynku i każda wynajmująca firma posiada swoją skrzynkę. Skarżąca podniosła, iż awiza były pozostawione w skrzynce oddawczej firmy [...] sp. z o.o., adresat został w nich oznaczony jako "[...]" (organy celne dysponują tym awizem, ponieważ zostało ono dołączone do zażaleń). W ocenie Spółki już samo błędne oznaczenie adresata na awizie świadczy o nieprawidłowości doręczenia decyzji. W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Celnej w W. podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonych postanowieniach i wniósł o ich oddalenie. Zauważył, iż 14-dniowy termin przechowywania przesyłki został przez Pocztę nie tylko dochowany, ale nawet przekroczony. Termin przechowywania przesyłki upływał bowiem dnia [...].04.2004r., natomiast przesyłka została zwrócona do nadawcy dopiero [...].04.2004r.. Podkreślił, iż wszystkie ustalenia zostały oparte na pisemnych informacjach Dyrektora Rejonowego Urzędu Poczty W. [...] oraz pieczęciach pocztowych znajdujących się na kopercie z przedmiotową przesyłką. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) postanowił sprawy opatrzone sygn. III SA/Wa 2881/05, III SA/Wa 2882/ połączyć do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia i prowadzić dalej pod sygn. III SA/Wa 2881/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie spór dotyczy prawidłowości doręczenia Spółce z o.o. [...] decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].03.2004r. nr: [...], [...], [...], [...], określających należności celne i podatkowe. Zdaniem skarżącej decyzje te nie zostały jej prawidłowo doręczone, a zatem egzekwowany obowiązek nie istnieje, czego konsekwencją powinno być umorzenie postępowania egzekucyjnego. Natomiast Dyrektor Izby Celnej twierdzi, iż decyzje zostały skutecznie doręczone Spółce w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, co wywodzi z informacji uzyskanych od P.P.U.P. "Poczta Polska" Dyrekcja Okręgu Poczty w W. Rejonowy Urząd Pocztowy W. [...] oraz wynikających ze stempli, jakimi została opieczętowana koperta zawierająca decyzje. Zdaniem Sądu rację w tym sporze należy przyznać Dyrektorowi Izby Celnej, oparł on bowiem swoje stanowisko na nie budzących wątpliwości dowodach, zaś skarżąca przeciwstawiła im wyłącznie gołosłowne twierdzenia. Na etapie postępowania instancyjnego Spółka dowodziła, iż w dniu [...].04.2004r. otrzymała awizo z terminem odbioru do [...].04.2004r.. Jej upoważniony pracownik stawił się w Agencji Pocztowej w dniu [...].04.2004r. po odbiór przesyłki, ale został tam poinformowany, iż omyłkowo przesyłka została zwrócona do nadawcy po 9 dniach przechowywania w urzędzie pocztowym. Zatem Spółka przyznała, że awizo odebrała, bez znaczenia więc pozostaje, czy posiada ona skrzynkę oddawczą, czy awizo zostało złożone w skrzynce innej firmy, czy też pozostawione w sekretariacie, podobnie jak bez znaczenia pozostaje sposób oznaczenia adresata na awizo. Istotne jest, że de facto awizo trafiło do adresata, który przez to miał świadomość pozostawania przesyłki w urzędzie pocztowym. Zgodnie z art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej zawiadomienie o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej, w przypadku doręczania pisma przez pocztę, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego okresu przechowywania pisma w placówce pocztowej, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Jak wynika z przytoczonego przepisu zawiadomienie o przechowywaniu pisma w placówce pocztowej może być pozostawione w innym miejscu niż skrzynka oddawcza. W niniejszej sprawie według P.P.U.P. "Poczta Polska" Dyrekcja Okręgu Poczty w W. Rejonowy Urząd Pocztowy W. [...] awizo zostało pozostawione w sekretariacie siedziby Spółki, ponieważ nie miała ona skrzynki oddawczej i nie było osoby upoważnionej do odbioru przesyłki. Zdaniem Sądu dla rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy nie jest konieczne zalecenie sprawdzenia, czy skarżąca miała skrzynkę oddawczą, jak sama twierdzi, czy też jej nie miała, jak wynika ze stanowiska Dyrekcji Okręgu Poczty, ponieważ ważne jest, że Spółka znalazła się w posiadaniu awiza, czyli cel, w jakim zostało ono pozostawione, został osiągnięty. Nie sposób przyjąć za wystarczającą do zakwestionowania stanowiska Dyrektora Izby Celnej argumentację skarżącej, iż przesyłka została zwrócona do nadawcy już po 9 dniach przechowywania jej w placówce pocztowej. Swoich twierdzeń Spółka nie poparła żadnym dowodem, natomiast ze stanowiska Dyrekcji Okręgu Poczty i stempli na kopercie wynika, że przesyłka została zwrócona do nadawcy nawet po upływie 14-dniowego terminu, o którym mowa w art. 150 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, na co słusznie zwraca uwagę Dyrektor Izby Celnej. Informacje dotyczące daty zwrotu przesyłki do nadawcy zawarte w piśmie Dyrekcji Okręgu Poczty są zbieżne z tymi, które wynikają z pieczęci widniejących na kopercie, pozostającej w dacie udzielania owych informacji przez Pocztę w dyspozycji Naczelnika Urzędu Celnego. Na kopercie odciśnięty został stempel z datą [...].04.2004r. z adnotacją "nie podjęto w terminie", są też inne stemple i adnotacje świadczące o dochowaniu określonego w art. 150 Ordynacji podatkowej trybu doręczania pism przez pocztę. W tej sytuacji za niezasadny należy uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 150 Ordynacji podatkowej. Jak już powiedziano, istniejące dowody potwierdzają prawidłowe doręczenie przesyłki Spółce. Na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie mogło wpłynąć przyjęcie przez Dyrektora Izby Celnej odmiennej daty doręczenia decyzji, tj. dnia [...].04.2004r., niż przez Naczelnika Urzędu Celnego, który uznał je za doręczone z dniem [...].03.2004r.. Przede wszystkim Dyrektor Izby Celnej działał jako organ odwoławczy i jako taki miał prawo w ramach swoich kompetencji merytoryczno-reformacyjnych wskazać na błąd organu I instancji, który zresztą nie miał wpływu na wynik sprawy. Wbrew twierdzeniom skarżącej Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, dlaczego uznał dzień [...].04.2004r. jako datę doręczenia decyzji i poinformował o konsekwencjach przyjęcia tej daty. Jako nietrafny należy ocenić zarzut naruszenia zaskarżonymi postanowieniami art. 33 pkt 1 u.p.e.a. Przepis ten stanowi, iż podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Przywołany przepis określa jedną z przesłanek wniesienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji. Na jego podstawie Spółka wniosła zarzuty, a wierzyciel oceniając ich zasadność wypowiedział się uznając je za niezasadne, co jak wywiedziono było prawidłowym stanowiskiem. Spółka nie uzasadniła zarzutu naruszenia art. 34 § 5 u.p.e.a., ale można domyślić się, iż dotyczy on przekroczenia ustanowionego tym przepisem 14-dniowego terminu rozpatrzenia zażalenia. Dyrektor Izby Celnej faktycznie termin ten przekroczył, jednak w ocenie Sądu uchybienie to nie mogło stać się przyczyną uchylenia zaskarżonych postanowień, gdyż nie miało wpływu na wynik sprawy. Orzeczenie o uchyleniu zaskarżonych postanowień nie doprowadziłoby do usunięcia lub naprawienia uchybienia, a zatem byłoby niecelowe. W tym miejscu przypomnieć trzeba, iż zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Poza tym zważywszy na oczekiwania Spółki co do rozstrzygnięcia Sądu wyjaśnienia wymaga, że w myśl postanowień art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że rola sądu administracyjnego sprowadza się do sprawowania kontroli działalności organów administracji publicznej, a nie zastępowania ich w załatwianiu spraw poprzez wydawanie końcowego rozstrzygnięcia w sprawie. Dlatego np. żądanie, jak je skarżąca określiła "umorzenia tytułów wykonawczych" lub orzeczenia o zwrocie wyegzekwowanych kwot nie mogłoby być uwzględnione nawet gdyby Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonych postanowień. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło