II GSK 437/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-03-11
Skład orzekający: Joanna Kabat-Rembelska, Maria Jagielska, Andrzej Kuba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykorzystanie dotacji publicznej następuje z chwilą zapłaty za zrealizowane zadanie, czy też z chwilą ujęcia zobowiązania w księgach rachunkowych i obciążenia kosztów roku budżetowego, gdy faktura została wystawiona w roku budżetowym, a zapłata nastąpiła po jego zakończeniu?Ratio decidendi
Wykorzystanie dotacji publicznej następuje z chwilą realizacji celu, na który została udzielona, co w przypadku zakupu aparatury medycznej oznacza moment, w którym aparatura przeszła na własność Szpitala i powstało zobowiązanie ujęte w księgach rachunkowych roku budżetowego, nawet jeśli faktyczna zapłata nastąpiła po jego zakończeniu. Zrealizowanie celu umowy jest dopuszczalnym sposobem wykorzystania dotacji.Stan faktyczny
Centralny Szpital Kliniczny MSWiA zawarł umowę z Ministrem Zdrowia na realizację programu profilaktyki chorób układu sercowo-naczyniowego, w ramach której zobowiązał się do zakupu echokardiografu za kwotę do 75.000 zł. Szpital otrzymał środki, wystawił fakturę w grudniu 2005 r. z 30-dniowym terminem płatności, a zapłacił w styczniu 2006 r. Minister Zdrowia wszczął postępowanie o zwrot dotacji, uznając ją za niewykorzystaną w roku budżetowym 2005. WSA uchylił decyzję Ministra, uznając, że Szpital wykorzystał środki w 2005 r. NSA oddalił skargę kasacyjną Ministra.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska (spr.) Sędzia WSA del. Maria Jagielska Sędzia NSA Andrzej Kuba Protokolant Katarzyna Warchoł po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Ministra Zdrowia od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 25 czerwca 2007 r. sygn. akt V SA/Wa 1105/07 w sprawie ze skargi Centralnego Szpitala Klinicznego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu niewykorzystanych środków finansowych na rzecz budżetu państwa oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 25 czerwca 2007 r. w sprawie o sygn. akt V SA 1105/07, po rozpoznaniu skargi Centralnego Szpitala Klinicznego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji uchylił decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu niewykorzystanych środków finansowych do budżetu państwa.
Za podstawę rozstrzygnięcia Sąd I instancji przyjął następujące ustalenia.
W dniu [...] lipca 2005 r. pomiędzy Ministrem Zdrowia, a Centralnym Szpitalem Klinicznym MSWiA została zawarta umowa na realizację programu polityki zdrowotnej. W ramach programu pt.: Narodowy program profilaktyki i leczenia chorób układu sercowo-naczyniowego na lata 2003-2005. W umowie Szpital zobowiązał się do zakupu, w trybie ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. Nr 19 poz. 177 ze zm.), echokardiografu przenośnego za kwotę nie wyższą niż 75.000 zł (§ 2 ust. 1 umowy). Zgodnie z § 2 ust. 4 umowy środki publiczne miały zostać przekazane Szpitalowi w terminie 14 dni od daty zatwierdzenia merytorycznego i finansowego przez Ministra Zdrowia prawidłowo wypełnionego przez Szpital rozliczenia sporządzonego zgodnie z wzorem określonym w załączniku nr 1 wraz z uwierzytelnionymi przez Głównego Księgowego Szpitala kserokopiami oryginałów faktur VAT za zakupioną aparaturę. Dokumenty te miały zostać złożone do dnia [...] grudnia 2005 r. Zgodnie z § 2 ust. 10 umowy końcowe rozliczenie finansowe umowy Szpital był zobowiązany przekazać do dnia 15 stycznia 2006 r.
W dniu [...] grudnia 2005 r. Szpital sporządził rozliczenie z zakupu echokardiografu na kwotę 160.000 zł, w dniu 28 grudnia 2005 r. Minister Zdrowia przekazał na konto Szpitala kwotę 75.000 zł, zaś w dniu 13 stycznia 2006 r. zostało sporządzone końcowe rozliczenie umowy, z którego wynikało, że fakturę na zakup echokardiografu, w której określono 30 dniowy termin zapłaty, wystawiono w dniu 15 grudnia 2005 r. i została ona zapłacona w dniu 13 stycznia 2006 r.
W dniu 27 lipca 2006 r. Minister Zdrowia z urzędu wszczął postępowanie administracyjnego w sprawie zwrotu kwoty 75.000 zł, która zdaniem organu, była wydatkowana przez Szpital po terminie wynikającym z § 2 ust. 15 umowy nr [...] tj. po dniu 31 grudnia 2005 r., jednocześnie Minister Zdrowia wezwał Szpital do zwrotu kwoty 75.000 zł wraz z odsetkami.
Szpital odmówił zwrotu niewykorzystanych środków do budżetu państwa, utrzymując, iż taki obowiązek dotyczy jedynie niezrealizowanych kwot wydatków budżetu. Tymczasem Szpital w roku 2005 r. dokonał wszystkich czynności niezbędnych do wykorzystania dotacji. Zawarto odpowiednią umowę, dostarczono sprzęt do Szpitala oraz wystawiono fakturę, stanowiącą dokument pozwalający na zaksięgowanie kwoty w roku 2005 r. Jedynie uwagi na fakt, że termin płatności określony na fakturze wynosił 30 dni, samo polecenie przelewu zostało wydane zgodnie z treścią faktury. Jednak ze względu na fakt, że sprzęt został zakupiony na podstawie umowy w roku 2005 r. i stanowił już w dacie przelewu własność Szpitala oraz był zainstalowany na jego terenie zdaniem Szpitala umowa kupna, a w jej następstwie kwota dotacji została zrealizowana w roku 2005 r. Ponadto Szpital wywodził, że w umowie nie ma postanowień obligujących go do przekazania środków na rachunek bankowy podmiotu sprzedającego w terminie do dnia 31 grudnia 2005 r., co oznacza, że nie można z faktu dokonania przelewu po tym dniu uczynić skutecznego zarzutu.
Minister Zdrowia decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2006r. powołując się na art. 104 i art. 107 k.p.a. w związku z art. 144 ust. 1 oraz ust. 3 oraz art. 146 i art. 157 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2005 r. Nr 249, poz. 2104) – dalej ufp. oraz art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8. poz. 60 ze zm.), określił "...do zwrotu wysokość zobowiązania Centralnego Szpitala Klinicznego MSWiA w W. (...), na rzecz budżetu państwa w kwocie 75.000 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia 16 stycznia 2006 r. do dnia zwrotu przekazanych środków finansowych...". W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż wykorzystanie kwoty 75.000 zł zrealizowane zostało ze środków budżetu państwa części 46 – Zdrowie po upływie roku budżetowego 2005, co stanowi podstawę do wydania decyzji określającej kwotę należności budżetu państwa przypadającej do zwrotu. Za przyjęciem takiego stanowiska, zdaniem Ministra Zdrowia, przemawia to, że zapłata za fakturę nastąpiła w dniu 13 stycznia 2006 r., a zatem przekazana kwota dotacji została wydatkowana po zakończeniu roku budżetowego.
We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy Szpital podniósł, iż w okresie obowiązywania umowy nr [...] wyłonił w trybie przetargu dostawców aparatury, zawarł umowy, na mocy których aparatura została dostarczona i wystawiona została faktura. Płatność nastąpiła w styczniu 2006 r. - zgodnie z terminami płatności ustalonymi w umowach. Zdaniem Szpitala terminu dokonania przelewu nie można utożsamiać z terminem wykorzystania środków. Przy umowie sprzedaży, jeżeli strony nie postanowiły inaczej, własność rzeczy przechodzi na nabywcę najpóźniej z chwilą przeniesienia ich posiadania, Szpital stał się właścicielem aparatury, której dotyczyła umowa z 2005 r. Powyższe oznacza, że Szpital wykorzystał przekazane środki już w chwili wyłonienia wykonawcy w postępowaniu przetargowym, a najpóźniej w chwili zawarcia z nim umowy. Od tej chwili środki te były formalnie i faktycznie rozdysponowane. Ponadto Szpital podkreślił, że zgodnie z umową, przedstawił do 20 grudnia 2005 r. zestawienie z realizacji umowy zawierające informacje o dacie wystawienia faktury oraz terminie płatności. Dodatkowo została przesłana potwierdzona kserokopia faktury informująca o terminie płatności, który został zatwierdzony merytorycznie i finansowo w następstwie czego przekazane zostały środki na realizację umowy. Środki te wpłynęły 28 grudnia 2005 r.
Minister Zdrowia decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. utrzymał decyzję Nr [...] z [...] listopada 2006 r. w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ powołał art. 144 ust. 4 u.f.p., który jednoznacznie określa, że wykorzystanie dotacji następuje w szczególności poprzez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja została udzielona. Po upływie wyznaczonego terminu brak jest podstaw do dokonania z dotacji określonego wydatku, gdyż środki publiczne stanowiące dotację nie pozostają już w dyspozycji jednostki, która ją otrzymała. Środki budżetowe w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego, zgodnie z art. 144 ust.1 i ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych, winny być zwrócone do budżetu państwa do dnia 15 stycznia następnego roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., uznał, że skarga Szpitala na tę ostatnio opisaną decyzję jest uzasadniona. Sąd I instancji podkreślił, że zgodnie z § 2 ust. 1 umowy nr [...] Szpital zobowiązał się do zakupu i zastosowania aparatury określonej w § 1 ust. 2 umowy i między stronami bezsporne jest, że z tego zobowiązania się wywiązał. Ponadto Szpital zgodnie z § 2 ust. 5 umowy złożył dokumenty świadczące o zakupie aparatury. Dokumenty te zostały zatwierdzone przez Ministra Zdrowia, w następstwie czego wskazane w umowie środki finansowe zostały przekazane na konto Szpitala, stosownie do § 2 ust. 4, w dniu 28 grudnia 2005 r.
Zdaniem WSA, Minister Zdrowia niesłusznie zarzucił skarżącej naruszenie art. 144 ust. 4 ufp. Zgodnie z powołanym przepisem wykorzystanie dotacji następuje w szczególności przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona, albo w przypadku gdy przepisy odrębne stanowią o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji, wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach. Za decydującą dla rozstrzygnięcia sprawy Sąd I instancji uznał interpretację pojęcia "zapłata". Za trafne uznał Sąd stanowisko Szpitala, że z chwilą otrzymania faktury za zakupioną aparaturę musi ona zostać wciągnięta do ksiąg rachunkowych i - niezależnie od widniejącego terminu zapłaty - zostaje zaliczona w ciężar kosztów roku w którym została wystawiona. Dlatego też zarzut braku wydatkowania środków w roku budżetowym 2005 jest nietrafny. W sytuacji, która zaistniała w rozpoznawanej sprawie należało uznać, że wydatkowanie środków nastąpiło w roku 2005, wtedy bowiem zakupiona aparatura przeszła na własność skarżącej i powstało ważne zobowiązanie, które musiało zostać ujęte w bilansie za rok 2005 i obciążyło koszty funkcjonowania Szpitala za ten rok. Sąd dodatkowo zauważył, iż udzielona dotacja stanowiła tylko część kosztów zakupu sprzętu, znaczną część należności Szpital pokrywał ze środków własnych i trudno uznać, że powinien on wydatkować własne środki przed terminem płatności faktury.
W konkluzji Sąd stwierdził, że brak było podstaw do nakładania na skarżącą obowiązku zwrotu dotacji z powodu jej niewykorzystania na podstawie art. 144 ust. 1 ufp, co uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a.
Minister Zdrowia w skardze kasacyjnej od powyższego wyroku domagał się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów. Wyrokowi zarzucił:
1) naruszenie prawa materialnego
- art. 144 ust. 1 i 4 oraz art. 6 ust. 1 ustawy o rachunkowości przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wydatkowanie środków nastąpiło nie w chwili faktycznej zapłaty ale w roku 2005 – wtedy, jak wskazał WSA zobowiązanie zostało ujęte w bilansie za rok 2005 r. i obciążyło koszty funkcjonowania Szpitala za ten rok,
- art. 95 ust. 1 i 2 i art. 157 ust. 1 ufp, stanowiących zasadę rocznego obowiązywania budżetu, przez niewłaściwe zastosowanie, wyrażające się pominięciem tych przepisów oraz
2) naruszeniu prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez uchylenie decyzji Ministra Zdrowia w sytuacji braku faktycznych podstaw do uznania skargi oraz błąd w ustaleniach faktycznych i stwierdzenie, że przekazana dotacja została wykorzystana (wydatkowana) w 2005 r. w sytuacji gdy została ona wykorzystana dopiero w styczniu 2006 r. poprzez zapłatę za fakturę wystawioną w grudniu 2005 r.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że art. 219 ust. 1 Konstytucji RP statuuje zasadę rocznego obowiązywania budżetu państwa, która to zasada została również wprowadzona do ustawy o finansach publicznych. Zgodnie z art. 157 ust. 1 ufp. niezrealizowane kwoty wydatków budżetu państwa wygasają z upływem roku budżetowego, chyba że zachodzą okoliczności wymienione w ust. 2 tego przepisu. Sąd I instancji nie zastosował żadnego z tych przepisów. W przedmiotowej sprawie strony zawarły umowę na realizację programu polityki zdrowotnej i stosownie do jej postanowień Minister Zdrowia zobowiązał się przekazać Szpitalowi środki publiczne na zakup określonego sprzętu medycznego w trakcie trwania umowy tj. do 31 grudnia 2005 r. co oznacza, że w sprawie miał zastosowanie przepis art. 157 ufp. Szpital wprawdzie wydatkował przekazane środki na cel w umowie określony, jednak uczynił to w styczniu 2006 r. czyli po upływie roku budżetowego, a więc stosownie do art. 144 ust. 1 ufp. kwota dotacji podlegała zwrotowi. Zdaniem Ministra Zdrowia przez wykorzystanie środków finansowych należy rozumieć wydatkowanie czyli faktyczną zapłatę, a nie odebranie prac, wystawienie faktury czy jej zaksięgowanie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Centralny Szpital Kliniczny MSWiA w W. wnosił o jej oddalenie. Powołał się na treść art. 144 ust. 4 ufp. który stanowi, że wykorzystanie dotacji następuje w szczególności poprzez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja została udzielona. Zdaniem Szpitala, użyte w przepisie określenie "w szczególności" wskazuje na przykładowy sposób wykorzystania dotacji. Brak rozstrzygnięcia czym jest "wykorzystanie dotacji" powoduje, że nie można utożsamiać tego działania z przelewem środków pieniężnych, a jeśli tak, to brak jest podstaw do twierdzenia, iż dotacja nie została wykorzystana w wyznaczonym terminie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
W pierwszym rzędzie należy podnieść, że zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach z opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135) Minister Zdrowia może opracowywać, realizować, wdrażać i finansować program zdrowotny, który to termin oznacza, stosownie do art. 5 pkt 30 tej ustawy, zespół zaplanowanych i zamierzonych działań z zakresu opieki zdrowotnej ocenianych jako skuteczne, bezpieczne i uzasadnione, umożliwiające w określonym terminie osiągnięcie założonych celów, polegających na wykrywaniu i zrealizowaniu określonych potrzeb zdrowotnych oraz poprawy stanu zdrowia określonej grupy świadczeniobiorców, finansowany ze środków publicznych. Realizacja takich programów zdrowotnych między innymi zakup specjalistycznych wyrobów medycznych przez samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej mógł, odpowiednio do treści art. 54 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. Nr 91, poz. 408 ze zm.),dalej ustawy o zoz, dokonywać w oparciu o środki publiczne. Zgodnie z art. 54 ust. 2 ustawy o zoz, zadania te mogły być finansowane ze środków publicznych pozostających między innymi w dyspozycji ministra właściwego do spraw zdrowia. Na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 54 ust. 5 ustawy o zoz, Minister Zdrowia rozporządzeniem z dnia 1 lipca 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków przekazywania samodzielnym publicznym zakładom opieki zdrowotnej środków publicznych na realizację programów zdrowotnych i programu Zintegrowane Ratownictwo Medyczne (Dz. U. Nr 131, poz. 1099) określił, iż przekazanie środków publicznych o których mowa w rozporządzeniu dokonuje się na podstawie umowy o realizację zadania (§ 2 rozporządzenia). Za istotny element tej umowy, na podstawie § 5 pkt 2) i 12) rozporządzenia uznano między innymi określenie czasu trwania umowy oraz sposób i termin zwrotu przekazanych środków publicznych, w przypadku ich niewykorzystania lub wykorzystania niezgodnie z umową wraz z określeniem odsetek za zwłokę obowiązujących w przypadku zwrotu części lub całości środków.
W rozpoznawanej sprawie echokardiograf miał zostać zakupiony ze środków publicznych, pozostających w dyspozycji Ministra Zdrowia, w ramach programu zdrowotnego przyjętego do zrealizowania na lata 2003 – 2005 r. Zawarta w tym celu umowa precyzowała obowiązek Szpitala dokonania zakupu w trakcie trwania umowy (§ 2 ust. 1 umowy). Z kolei w § 13 umowy ustalono, że zostaje ona zawarta na okres od dnia 28 czerwca 2005 r. do 31 grudnia 2005 r.. Strony postanowiły w § 2 ust. 10 umowy, że końcowe jej rozliczenie, według ustalonego wzoru, nastąpi do dnia 15 stycznia 2006 r., a jak wynika z § 2 ust. 15 umowy w przypadku niewykorzystania przekazanych środków w trakcie obowiązywania umowy - Szpital zwróci te środki Ministrowi Zdrowia w określonym umową terminie.
Mimo, że ani ustawa o zakładach zdrowotnych, ani ustawa o świadczeniach z opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ani również cytowane wyżej rozporządzenie Ministra Zdrowia nie odsyłają w kwestiach sposobu rozliczania środków publicznych lub innych nieuregulowanych w tych aktach sprawach dotyczących zasad wykorzystania i rozliczania otrzymanych środków publicznych do ustawy o finansach publicznych, to jednak jest oczywiste, że ustawa ta musi znaleźć zastosowanie, mimo iż kwestia dotacji uregulowana została umownie. Rozumowanie takie wynika z przyjęcia, że przekazanie, przez uprawnionego dysponenta, środków publicznych jest rozwiązaniem znajdującym swoje oparcie w określonych przepisach prawa administracyjnego. Stanowi ono zadysponowanie częścią budżetu państwa i w związku z tym musi podlegać rygorom ustawy o finansach publicznych. Znajduje zatem swoje uzasadnienie odwołanie się przez udzielającego dotacji do tych przepisów ustawy o finansach publicznych, które rozstrzygają o trybie postępowania w wypadku wykorzystania dotacji w sposób niezgodny z zasadami, na jakich została udzielona, a więc także określonym w przepisach szczególnych i umowach.
Stosownie do art. 144 ust. 1 ufp dotacje udzielone z budżetu państwa w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego lub w terminie określonym w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 157 ufp, podlegają zwrotowi do budżetu państwa w terminie określonym w ustawie. W tym miejscu należy zauważyć, że w dacie zawierania umowy w sprawie przekazania dotacji obowiązywała ustawa o finansach publicznych z 26 listopada 1998 r. (Dz. U. z 2003 r. Nr 15, poz. 148 ze zm.), a ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych, w tym powołany wyżej przepis weszła w życie z dniem 1 stycznia 2006 r. Mimo to zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, w związku z brakiem uregulowań przejściowych, art. 144 ust. 1 ufp nie może budzić wątpliwości. Na tle postanowienia § 2 pkt 15 umowy dotyczącego, podobnie art. 144 ust. 1 ufp. zwrotu przekazanych środków publicznych w razie ich niewykorzystania w trakcie obowiązywania umowy, decydującego znaczenie nabiera rozumienie pojęcia "wykorzystanie dotacji". Zgodnie z art. 144 ust. 4 ufp wykorzystanie dotacji następuje w szczególności przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona albo w przypadku gdy przepisy odrębne stanowią o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach. Powołany przepis reguluje zatem dwie sytuacje związane z udzielaniem dotacji. Pierwsza odnosi się do dotacji uregulowanych w ustawie o finansach publicznych, druga zaś do tych, których udzielenie i rozliczenie normują przepisy odrębne. W pierwszym przypadku jako sposób wykorzystania dotacji ustawa wskazuje zapłatę. Zauważyć przy tym należy, że użycie określenia "w szczególności", wskazuje, że ten sposób zrealizowania dotacji nie jest jedynym możliwym. W przypadku, gdy udzielanie i rozliczanie dotacji regulują przepisy szczególne to wykorzystanie dotacji następuje przez realizację celów określonych w tych przepisach.
W rozpoznawanej sprawie udzielania dotacji dotyczy powołane rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 1 lipca 2005 r., które regulując kwestię przekazywania samodzielnym publicznym zakładom opieki zdrowotnej środków publicznych na realizację programów zdrowotnych, nie czyni tego w sposób kompleksowy. Niewątpliwie jednak stanowi o wykonaniu zadań, na realizację których przekazane zostają środki finansowe i o sposobie oraz terminie zwrotu środków niewykorzystanych. Rozporządzenie nie zawiera definicji terminu "wykorzystanie środków", ale nie można nie zauważyć, że regulując problematykę przekazywania środków finansowych, odwołuje się do "zrealizowania zadań". Pojęcie to jest powtórzeniem określenia występującego w ustawie o zakładach opieki zdrowotnej. W art. 5 ust. 1 i ust. 4 ustawy o zoz, odnoszącym się do możliwości uzyskiwania przez spzoz-y środków finansowych, ustawodawca wskazuje na realizowanie programów zdrowotnych i określonych nimi zadań.
Działanie Szpitala w rozpoznawanej sprawie mieści się w ramach umowy zawartej z dysponentem części budżetowej oraz przyjętym przez Ministra Zdrowia programem zdrowotnym na lata 2003 - 2005. Wystawienie w 2005 r. przez Szpital wybranemu, w przewidziany prawem sposób, sprzedawcy sprzętu medycznego faktury za jego zakup oraz niekwestionowane przez organ wydanie Szpitalowi w 2005 r. wyspecyfikowanej w fakturach aparatury medycznej, prowadzić musi do wniosku, że szpital zrealizował cel umowy i stosownie do art. 548 w związku z art. 535 K.c., stał się właścicielem tej aparatury. Powyższe pozwala również przyjąć, że zadanie, do którego odwołuje się Minister Zdrowia w powołanym rozporządzeniu zostało zrealizowane. Jeśli tak, to w ocenie NSA, nie jest dopuszczalna taka interpretacja przepisu art. 144 ust. 1 i 2 ufp. która przez przyjęcie, że wykorzystanie środków dotacji następuje wyłącznie przez zapłatę za zadanie, prowadzi do przeciwstawienia terminów "zrealizowanie zadania" i "wykorzystanie środków" przeznaczonych na wykonanie określonych umową zadań.
Mając na uwadze stan faktyczny przyjęty przez organ i zaakceptowany przez Sąd I instancji oraz przedstawiony stan prawny, należało uznać zrealizowanie celu umowy jako dopuszczalny sposób wykorzystania dotacji w rozumieniu art.. 144 ust. 4 ufp. W związku z tym chybiony jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego - art. 144 ust. 1 i 4 ufp. poprzez błędną wykładnię tego przepisu. Brak jest również podstaw do przyjęcia, że WSA uchybił art. 95 ust. 1 i 2 i art. 157 ufp., gdyż Sąd ten nie kwestionował zasady rocznego obowiązywania budżetu państwa.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nietrafny jest także zarzut naruszenia prawa procesowego przez uchylenie decyzji w sytuacji braku faktycznych podstaw do uwzględnienia skargi oraz błąd w ustaleniach faktycznych i przyjęcie, że przekazana dotacja została wykorzystana w 2005 r.. Należy zwrócić uwagę, że stwierdzone przez WSA uchybienie art. 144 ust. 1 i 4 ufp, mające wpływ na wynik sprawy, w pełni uzasadniało wyeliminowanie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.
Przechodząc do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. stwierdzić należy, że Minister Zdrowia nie wskazał żadnego przepisu postępowania administracyjnego, którego naruszenie dostrzegł WSA i uznał, że mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy i z tej przyczyny uwzględnił skargę. W związku z tym omawiany zarzut jest ułomny w stopniu uniemożliwiającym jego merytoryczną ocenę.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło