II SA/Wa 522/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.), Protokolant Magda Magdoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego oddala skargę. M. Z., pełniący służbę w Komendzie [...] Państwowej Straży Pożarnej w R., wnioskiem z dnia [...] października 2006 r. wystąpił do Komendanta [...] PSP w R. o przyznanie pomocy finansowej w związku z kupnem domu. Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] Komendant [...] Państwowej Straży Pożarnej w R., mając za podstawę art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 80 ust. 1, art. 81 pkt 2, art. 83 ust. 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (t. j.: Dz. U. z 2006 r. Nr 96, poz. 667 z późn. zm.), odmówił wnioskującemu przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego w R. przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że M.Z. w dacie złożenia przedmiotowego wniosku mieszkał wraz z rodziną w mieszkaniu należącym do [...] Towarzystwa [...] Spółka z o.o. z siedzibą w R. na podstawie umowy najmu, zawartej w dniu[...] czerwca 2002 r. na czas nieokreślony. Z tego tytułu wnioskujący otrzymał równoważnik pieniężny na remont lokalu zgodnie z obowiązującymi przepisami. W związku z tym – stosownie do art. 80 ust. 1 in fine ustawy o Państwowej Straży Pożarnej – organ uznał, że M. Z. nie spełnia wszystkich kryteriów do udzielenia wnioskowanej pomocy. Warunkiem przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jest spełnienie przez strażaka przesłanek do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Zgodnie zaś z art. 81 pkt 2 ustawy o PSP, strażak nie może otrzymać lokalu mieszkalnego w drodze przydziału, jeśli posiada w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, lokal mieszkalny, odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. Organ zwrócił przy tym uwagę, że posiadaniem – zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego – jest każda forma fizycznego władztwa nad rzeczą. Lokal objęty umową najmu spełniał minimalne normy zaludnienia w odniesieniu do M. Z., a opuszczenie wynajmowanego lokalu przez wnioskodawcę już po złożeniu wniosku nie ma znaczenia, ponieważ decydujący jest stan faktyczny i prawny na dzień jego złożenia. M. Z. skierował do [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej odwołanie od tej decyzji, wskazując, że nigdy wcześniej nie był właścicielem mieszkań, w których mieszkał. [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej decyzją z dnia[...] lutego 2007 r. nr [...], działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 kpa oraz art. 80 i art. 83 ust. 5 ustawy o PSP w związku z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 listopada 2005 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 241, poz. 2034), utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, podzielając jego pogląd, że jeżeli strażak posiada lokal mieszkalny w miejscowości, w której pełni służbę, to nie ma prawa do uzyskania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale i w konsekwencji – uprawnień do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Organ II instancji wskazał, że z treści art. 81 pkt 2 ustawy o PSP nie wynika, jaki ma to być rodzaj posiadania, przepis ten bowiem nie wprowadza rozróżnienia, ani ze względu na tytuł do posiadanego lokalu, ani ze względu na rodzaj posiadanego lokalu. Dlatego, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, może to być posiadanie zarówno samoistne (jak właściciel), jak i zależne (jak najemca, czy dzierżawca). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M.Z. wyraził swoje niezadowolenie z decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP i podniósł, że zawiera błędy dotyczące ustaleń w przedmiocie posiadania przez niego lokalu mieszkalnego. W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej wniósł o jej odrzucenie, wskazując przy tym, że skarga jest bezzasadna. W uzasadnieniu podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Prawo strażaka do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, wyrażone w art. 74 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (t. j.: Dz. U. z 2006 r. Nr 96, poz. 667 z późn. zm.), realizuje się poprzez przydział mieszkania, albo przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego (art. 80 ustawy). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego może otrzymać tylko taka osoba, która nie posiada lokalu mieszkalnego odpowiedniego pod względem przysługujących norm zaludnienia w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Prawo do pomocy finansowej jest więc powiązane z przesłanką niezaspokojenia potrzeb mieszkaniowych strażaka. W świetle art. 81 i art. 80 ust. 1 powołanej wyżej ustawy przydział lokalu mieszkalnego lub zamiennie pomoc finansowa nie przysługuje strażakowi w sytuacji, gdy posiada on w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno – pensjonatowy. Zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy o PSP, strażakowi mianowanemu na stałe, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu, chyba że strażak nie spełnia warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Powołany przepis jednoznacznie wskazuje, że warunkiem przyznania tej pomocy jest brak przydziału lokalu mieszkalnego. Dlatego konieczne jest ustalenie, czy wnioskującemu o przyznanie pomocy finansowej w dniu złożenia wniosku przysługiwało prawo do przydziału lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Według art. 81 powołanej ustawy lokalu mieszkalnego nie przydziela się strażakowi, między innymi wtedy, gdy posiada on w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno – pensjonatowy. Analizując ten przepis, trzeba wskazać, że pojęcie "posiada" nie zostało zdefiniowane w ustawie o PSP. To oznacza, że należy je interpretować zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego. Jest to więc każda forma posiadania (faktycznego, fizycznego władztwa nad rzeczą), a więc zarówno posiadanie samoistne – tak, jak właściciel, jak i posiadanie zależne – tak, jak najemca, czy dzierżawca. Prawidłowo więc organ stwierdził, że przepis art. 81 pkt 2 ustawy o PSP, mówiąc o posiadaniu lokalu mieszkalnego nie wprowadza żadnego rozróżnienia, ani ze względu na tytuł do tego lokalu, ani ze względu na rodzaj posiadanego lokalu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2001 r. o sygnaturze akt I SA 1108/00, LEX nr 81656). Istotą świadczeń przyznawanych strażakowi jest zapewnienie lokalu mieszkalnego albo pomocy finansowej na jego uzyskanie w sytuacji, gdy jego potrzeby mieszkaniowe nie są zaspokojone. Przy czym uprawnienie do pomocy finansowej ściśle związane jest z warunkami do przydziału lokalu mieszkalnego, a to wskazuje, że pomocy finansowej nie można przyznać temu strażakowi, który nie spełnia warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Jeżeli strażak ma (posiada, a więc jest właścicielem lub najemcą) odpowiednie mieszkanie w miejscowości, w której pełni służbę, to nie nabędzie prawa do uzyskania lokalu mieszkalnego, ani też prawa do pomocy finansowej na jego uzyskanie. M. Z. w dniu złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej był najemcą odpowiedniego do jego uprawnień mieszkania, a zatem fakt ten stanowił przeszkodę w uzyskaniu prawa do pomocy finansowej na kupno domu. Sąd z pełnym zrozumieniem odnosi się do sytuacji skarżącego, jednak to, że przesłanką do otrzymania pomocy finansowej jest nieposiadanie lokalu mieszkalnego w chwili ubiegania się o tę pomoc, przyznanie tego rodzaju świadczenia osobie, która w celu poprawy swojej sytuacji mieszkaniowej kupiła dom, byłoby sprzeczne z celem tej formy pomocy. W takim stanie rzeczy, wydane w sprawie decyzje należało uznać za prawidłowe, a zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy, nie ujawniły wad, które mogłyby mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Sąd dostrzega, że osnowa decyzji organu I instancji odmawia przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, gdy tymczasem skarżący w swym wniosku zwracał się o pomoc finansową na uzyskanie domu, a nie lokalu mieszkalnego. Uchybienie to należy jednak kwalifikować w kategoriach błędu językowego, który nie ma wpływu na trafność decyzji. Jak bowiem wynika z jej uzasadnienia, organowi w istocie chodzi o pomoc finansową na uzyskanie domu, a że osnowa i uzasadnienie decyzji stanowią integralną całość, tak więc tego rodzaju błąd "sam w sobie" nie czyni wadliwym rozstrzygnięcia zawartego w decyzji i nie wpływa na jej legalność. Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.