I SA/Wa 723/07

WyrokWSA w Warszawie2007-07-26

Skład orzekający: Daniela Kozłowska, Gabriela Nowak, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie wznowieniowe, jeśli uzna, że żądanie jego wszczęcia pochodzi od podmiotu nieposiadającego legitymacji procesowej?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania wznowieniowego tylko dlatego, że uznał, iż żądanie jego wszczęcia pochodzi od podmiotu nieposiadającego legitymacji procesowej. W przypadku, gdy organ wznowił postępowanie, obowiązany jest przeprowadzić postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Umorzenie postępowania jest dopuszczalne jedynie w przypadkach określonych w art. 105 § 1 i 2 kpa.
Stan faktyczny
Spółka E. Sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją uwłaszczeniową z 2000 r., domagając się zmiany wysokości opłaty za użytkowanie wieczyste. Wojewoda wznowił postępowanie, a następnie je umorzył, uznając, że spółka nie posiada legitymacji do żądania wznowienia. Minister Budownictwa utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu. Spółka zaskarżyła decyzję Ministra do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Budownictwa oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...]. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono od Ministra Budownictwa na rzecz E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Gabriela Nowak Asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Michał Samoraj po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2007 r. sprawy ze skargi E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Budownictwa na rzecz E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania E. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] umarzającej postępowanie dotyczące wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...] dotyczącą uwłaszczenia [...] - Zakłady [...] Spółka Akcyjna działką nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m², położoną w W przy ul. [...] (d. [...]), na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu decyzji Minister Budownictwa przedstawił następujący stan sprawy. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2000 r. stwierdził nabycie z dniem [...] grudnia 1990 r. przez d. E. [...] Spółka Akcyjna prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. [...] ( d. [...]), oznaczonego jako działka nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m². Ustalono także opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego gruntu w wysokości 3% ceny gruntu. Po rozpatrzeniu wniosku "E." Sp. z o. o. z dnia 21 maja 2004 r., wskazującego na art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, o wznowienie postępowania zakończonego w/w ostateczną decyzją uwłaszczeniową, Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] wzowił postępowanie, a następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] umorzył postępowanie wznowieniowe. W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazał, że z wnioskiem o wznowienie postępowania w powyższej sprawie wystąpiła Spółka z o.o. "E.", która nabyła prawo użytkowania wieczystego do ww. gruntu od "[...]" Spółki Akcyjnej w likwidacji ([...] - Zakłady [...] Spółka Akcyjna) na podstawie aktu notarialnego z dnia 17 grudnia 2000 r. Rep. [...], wnosząc o zmianę wysokości stawki procentowej opłaty za użytkowanie wieczyste gruntu z 3% ceny gruntu na 1%. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. zostało wznowione postępowanie w powyższej sprawie. W wyniku przeprowadzonego postępowania w sprawie organ zauważył, że jak wynika z akt sprawy decyzja z dnia [...] czerwca 2000 r. "uwłaszczająca" zakłady [...] Spółka Akcyjna została podjęta na podstawie przepisu art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741 ze zm.), wobec spełnienia przez wnioskodawcę wszelkich wymogów przewidzianych w tym przepisie. Zaznaczono również, że Zakłady [...] nie kwestionowały ustalonej w decyzji nr [...] wysokości opłat za użytkowanie wieczyste gruntu przy ul. [...] w W. Aktem notarialnym z dnia 17 grudnia 2000 r. Rep. [...] Spółka "[...]" S.A. w likwidacji zbyła na rzecz "E." Sp. z o.o. prawo użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. [...] stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m² . Aktem notarialnym z dnia 16 grudnia 2003 r. Rep. [...] sporządzonym w Kancelarii Notarialnej w W. przy ul. [...] spółka "E." Sp. z o.o. zbyła wymienioną powyżej nieruchomość na rzecz spółki "V" Sp. z o.o. Z uwagi na to, iż z treści wniosku złożonego przez "E." Sp. z o.o. nie wynikało na czym polega interes prawny spółki żądającej wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2000 r., należało postępowanie to wznowić w celu zbadania istnienia takiego interesu. Organ stwierdził, że z dokumentów wynika, iż "E." Sp. z o.o. występująca o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. nie posiada żadnych praw do przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie ma przymiotu strony i umorzył postępowanie wznowione w powyższej sprawie. Od w/w decyzji Wojewody [...] Z dnia [...] sierpnia 2006 r. odwołanie wniosła "E." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Minister Budownictwa w decyzji z dnia [...] lutego 2007 r. przywołał argumenty wskazane przez Wojewodę [...] w decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r, i podtrzymał w całości stanowisko Wojewody, z tym że wskazał na brak w decyzji Wojewody powołania art. 105 § 1 kpa. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła "E." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, mianowicie art. 147 w związku z art. 28 kpa oraz naruszeniem przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 71 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 238 kc oraz art. 72 ust. 3 okt 4 w związku z art. 221 ust. 3 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami. Skarżąca wskazała, że w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu została wskazana w sposób sprzeczny z art. 72 ust. 3 pkt 4 w związku z art. 221 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, którą to opłatą została obciążona "E." Sp. z o.o. W związku z tym spółka podjęła starania w zakresie wznowienia postępowania zakończonego w/w decyzją. Skarżąca posiada status użytkownika wieczystego, na którym ciążył i nadal ciąży obowiązek uiszczania opłat rocznych za lata [...] z przyjęciem błędnej stawki 3%. Skutkiem wadliwej decyzji uwłaszczeniowej ustalającej wysokość opłaty rocznej spółka została obciążona kwotą [...] złotych. W następstwie odmowy zapłaty tej błędnie określonej opłaty skarżąca spółka została pozwana i toczące się przed Sądem [...] w W. [...] sprawa o sygn. akt [...] o jej zapłatę postępowanie zostało zawieszone do czasu rozstrzygnięcia sprawy wysokości opłaty w postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa podniósł argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Sąd administracyjny stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) jest powołany do kontroli legalności decyzji wydanej w sprawie administracyjnej, co oznacza, że może decyzję uchylić bądź stwierdzić jej nieważność w przypadku naruszenia przy jej wydaniu przepisów prawa materialnego lub prawa procesowego. Sąd skargę uwzględnił, choć z innych przyczyn niż w niej wskazane. Wszczęcie postępowania w przedmiocie wznowienia rozpoczyna nowe postępowanie w stosunku do przeprowadzonego w trybie zwykłym. Wznowione postępowanie nie może zostać umorzone, jeżeli nie wystąpią przesłanki wymienione w art. 105 § 1 kpa (np. śmierć strony gdy prawa i obowiązki mają charakter osobisty) lub żądanie wszczęcia postępowania zostanie cofnięte ( art. 105 § 2 kpa). Postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. stanowiło podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Należy przede wszystkim zauważyć, iż organ zarówno I jak i II instancji podniósł, że umorzenie postępowania ma miejsce ponieważ postępowanie zostało wznowione na wniosek podmiotu niemającego legitymacji prawnej do żądania wznowienia postępowania. Tak więc ograny uznały, iż postępowanie wznowieniowe było nieprawidłowe, a tym samym zasadne jest rozstrzygnięcie o umorzeniu takiego postępowania. Wnioskowanie takie jest błędne, albowiem osoba, na której wniosek wznowiono postępowanie, jest stroną postępowania toczącego się po wznowieniu niezależnie od jego wyniku (por. wyrok NSA z 11.04.2000, sygn. akt I SA 2080/98, LEX nr 77605). Stosownie do art. 147 kpa wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony z tym, że wznowienie z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) oraz w art. 145a (orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie której została wydana decyzja) - następuje tylko na żądanie strony. Jeżeli organ właściwy do rozstrzygnięcia wniosku o wznowienie postępowania uzna, że żądanie wznowienia nie pochodzi od strony wówczas na podstawie art. 149 § 3 kpa wydaje decyzję odmawiającą wznowienia postępowania. W przypadku natomiast gdy organ administracji publicznej - jak w tej sprawie - stojąc na stanowisku, że w sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 145 § 1 kpa uzasadniające wznowienie postępowania wznowił postępowanie, to stosownie do postanowień art. 149 § 2 kpa obowiązany jest przeprowadzić postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia o istocie sprawy. Po przeprowadzeniu tego postępowania, jeśli w jego wyniku organ dojdzie do wniosku, że jednak nie ma podstaw do uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 145 § 1 kpa, ponieważ brak jest przesłanek wznowieniowych, wówczas w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 kpa wydaje decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej Po wznowieniu postępowania mogą zapaść rozstrzygnięcia określone w art. 151 § 1 i 2 kpa. Przepisy nie przewidują natomiast możliwości umorzenia postępowania wznowieniowego tylko dlatego, że żądanie pochodzi od podmiotu, który nie jest stroną. Skoro w niniejszej sprawie nie zachodziła sytuacja określona w art. 105 § 1 i 2 kpa, to brak było podstaw do umorzenia postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art. 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło