II SA/Kr 937/05
WyrokWSA w Krakowie2007-07-17
Skład orzekający: Piotr Głowacki, Andrzej Irla, Kazimierz Bandarzewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego, odmawiając wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego z powodu istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, powinien najpierw przeprowadzić postępowanie naprawcze zgodnie z art. 51 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego, odmawiając wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego z powodu istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, jest zobowiązany do zastosowania art. 51 Prawa budowlanego. Przepis ten nakłada obowiązek podjęcia działań mających na celu doprowadzenie stanu faktycznego do zgodności z prawem, a dopiero negatywny wynik takiego postępowania upoważnia do odmowy wydania pozwolenia. Ograniczenie się jedynie do stwierdzenia odstępstw bez przeprowadzenia postępowania naprawczego stanowi naruszenie prawa materialnego.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił P.R. wydania pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego i zbiornika ścieków z uwagi na istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym zmianę usytuowania budynku i zbiornika oraz wielkości otworów okiennych i drzwiowych, co naruszało przepisy techniczno-budowlane dotyczące odległości od granic działki i odległości zbiornika od pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący P.R. wniósł skargę, argumentując, że zmiany były konsultowane i akceptowane, a odmowa użytkowania jest krzywdząca.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 lipca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Głowacki Sędziowie NSA Andrzej Irla /spr./ AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2007 r. sprawy ze skargi P.R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji WSA/wyr, l - sentencja wyroku
Decyzją z dnia [...] stycznia 2005r. PINB. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., działając na podstawie art. 80 ust. 2 pkt l, art. 83 ust. 1. w zw. z art. 59 ust. 5, w zw. z art. 57 ust. 2, w zw. z art. 55 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), w zw. z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2003r., Nr 80, póz. 718), art. 104 § l kpa, odmówił P.R. wydania pozwolenia na "użytkowanie inwestycji obejmującej budynek mieszkalny wg projektu gotowego typ BB-8 realizowany w lustrzanym odbiciu oraz szczelny zbiornik ścieków zlokalizowanej w K. przy ul. S. na dz. nr "1", ze względu na fakt dokonania przez inwestora w trakcie budowy zmian odstępujących w sposób istotny od projektu budowlanego zatwierdzonego ostateczną decyzją Burmistrza Gminy K. z dnia [...].08.1997r. [...] w zakresie: usytuowania budynku na działce, usytuowania zbiornika ścieków na działce, usytuowania i wielkości otworów okiennych oraz drzwiowych w poszczególnych elewacjach budynku".
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że w trakcie przeprowadzonych w dniu 16 grudnia 2004r. czynności kontrolnych stwierdzono m. in. odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego. Odstępstwa te polegają na: zmianie usytuowania budynku na działce poprzez przesunięcie go o około 1,10 m w kierunku północnej granicy działki oraz o około 1,40 m w kierunku zachodniej granicy działki, zmianie usytuowania zbiornika ścieków, zmianach dotyczących funkcji poszczególnych pomieszczeń, zmianie usytuowania i wielkości otworów okiennych oraz drzwiowych w poszczególnych elewacjach budynku. Organ stwierdził, że w/w odstępstwa spowodowały zbliżenie budynku ścianą z otworami na odległość 2,90 - 3,15 m od północnej granicy działki oraz ścianą bez otworów na odległość 2,60 m od zachodniej granicy działki, a także zbliżenie pokryw zbiornika na nieczystości ciekłe od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na odległość mniejszą niż 5,00 m. W/w odległość od północnej granicy działki nie jest zgodna z regulacją przepisu § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie obowiązującego w dacie budowy budynku mieszkalnego, jak również § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie obowiązującego obecnie. Ponadto organ I instancji stwierdził, że odległość pokryw zbiornika na nieczystości ciekłe od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi nie spełnia warunków przepisu § 36 ust. 2 pkt l w/w rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r., jak również § 36 ust. 2 pkt l w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r.
Organ I instancji wskazał, że naruszenie w/w przepisów rozporządzeń techniczno-budowlanych stanowi o tym, że odstępstwa te należy uznać za istotne, wymagające zmiany pozwolenia na budowę. Istotne bowiem odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego to m.in. takie, które powoduje naruszenie warunków określonych w art. 5 ustawy Prawo budowlane, nakazującym budować obiekty budowlane zgodnie z przepisami, w tym techniczno-budo wlany mi. Art. 59 ust. 5 ustawy Prawo budowlane stanowi m. in., że właściwy organ, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, odmawia wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego w przypadku niespełnienia wymagań określonych w ust. 1 i w art. 57 ust. 1-4.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł P.R., wskazując, że nie zgadza się z rozstrzygnięciem organu I instancji w całości.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 kpa oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane(tekst jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że w świetle art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego zmiany wprowadzone przez inwestora podczas budowy budynku mieszkalnego typ BB-8 zlokalizowanego w K. przy ul. S. na dz. nr "1" należy zakwalifikować jako istotne odstąpienie od zatwierdzonego budowlanego i innych warunków pozwolenia na budowę, wymagające uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Inwestor nie dopełnił tego obowiązku, zatem organ I instancji prawidłowo zastosował art. 59 ust. 5 Prawa budowlanego i odmówił wydania pozwolenia na użytkowanie. Równocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie dokonania w/w odstępstw, odstąpienia powodujące naruszenie przepisów techniczno-budowlanych, a tym samym art. 5 Prawa budowlanego były kwalifikowane jako istotne, wymagające uzyskania zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę. Odstąpienie od warunków pozwolenia na budowę spowodowały naruszenie przepisów obowiązującego w dacie wykonywania robót rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, tj. § 12 ust. 4 pkt l oraz § 36 ust. 2 pkt 1. Dokonane odstępstwa naruszają również przepisy obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, tj. § 12 ust. l pkt l oraz § 36 ust.2 pkt 1.
Na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył P.R., wnosząc o uchylenie decyzji w całości jako naruszającej prawo oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając skargę wskazał, że realizowana inwestycja prowadzona była pod nadzorem kompetentnego podmiotu z zachowaniem wszelkich wymogów formalnych. Prowadzony był również dziennik budowy. Wszelkie zmiany projektowe konsultowane były z osobą nadzorującą i były akceptowane. Obecnie po realizacji inwestycji, stwierdzenie, iż budynek z uwagi na niewielkie zmiany nie może zostać oddany do użytkowania jest dla skarżącego bardzo krzywdzące.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego należy uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie. W przedmiotowej sprawie organy administracyjne odmówiły wydania pozwolenia na użytkowanie, wskazując na dokonane przez inwestora istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego naruszające przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. (tekst jedn. Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 140 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. (Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W oparciu o przepis art. 59 ust. 5 Prawa budowlanego właściwy organ zobowiązany jest odmówić wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego w przypadku niespełnienia wymagań określonych w art. 59 ust. 1 i art. 57 ust. 1-4 Prawa budowlanego. W przedmiotowej sprawie organy prowadzące postępowanie wskazywały m.in. na dokonane przez skarżącego zmiany usytuowania obiektu budowlanego, który został wzniesiony w taki sposób, że nie zostały zachowane wymagane przepisami prawa budowlanego odległości od granic sąsiednich działek. Zgodnie z art. 36a ust. 5 pkt 1 Prawa budowlanego odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę w zakresie objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu nie może być traktowane jako odstąpienie nieistotne i nie może być dopuszczalne bez uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.
W przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego, a za takie należy uznać zmianę projektu zagospodarowania działki poprzez inne usytuowanie obiektu budowlanego, organ nadzoru budowlanego jest obowiązany odmówić wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu.
Jednakże istotne znaczenie w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie ma przepis art. 59 ust. 5 Prawa budowlanego, który w zdaniu drugim nakazuje odpowiednie stosowanie art. 51 Prawa budowlanego. Ten zaś przepis w ust. 1 pkt 3 stanowi, że w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę organ nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Przepis ten nakłada na organ prowadzący postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego obowiązek podjęcia działań mających na celu doprowadzenie istniejącego stanu faktycznego do zgodności z prawem. Przeprowadzenie takiego postępowania jest celowe i konieczne i dopiero jego negatywny wynik upoważniać może organ administracyjny do wydania decyzji o odmowie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. W przedmiotowej zaś sprawie wydanie decyzji odmawiającej skarżącemu pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego nie wyczerpało trybu określonego art. 51 Prawa budowlanego. Organy nadzoru budowlanego ograniczyły się do przeprowadzenia kontroli obiektu budowlanego wzniesionego przez skarżącego i stwierdzenia, że obiekt został wybudowany z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu. Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy nie wskazują na to, by w sprawie zostały podjęte czynności określone cytowanym przepisem art. 51 Prawa budowlanego.
W związku z powyższym Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie naruszony został przepis art. 59 ust. 5 Prawa budowlanego. Następstwem tego naruszenia było przedwczesne wydanie decyzji odmawiającej skarżącemu pozwolenia na użytkowanie obiektu. W przypadku zaś zastosowania trybu postępowania określonego art. 51 Prawa budowlanego mogło nastąpić usunięcie nieprawidłowości spornego obiektu, co umożliwiłoby wydanie skarżącemu pozwolenia na użytkowanie. Zatem brak takiego postępowania należy uznać za naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Dlatego też w oparciu o art. 145 ust. 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło