IV SA/Wa 1081/07

WyrokWSA w Warszawie2007-09-27

Skład orzekający: Alina Balicka, Łukasz Krzycki, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uszkodzony, popowodziowy pojazd sprowadzony z zagranicy, który nie spełnia norm technicznych, może być uznany za odpad w rozumieniu ustawy o odpadach, jeśli jego poprzedni właściciel dokonał unieważnienia dowodu rejestracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji publicznej nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż sporny pojazd stanowił odpad w rozumieniu ustawy o odpadach. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było wykazanie, że posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć lub jest zobowiązany do pozbycia się przedmiotu. Sam fakt sprzedaży pojazdu i unieważnienia dowodu rejestracyjnego nie przesądza o woli wyzbycia się go jako odpadu. Ponadto, organ błędnie zinterpretował definicję pojazdu samochodowego, skupiając się na stanie technicznym zamiast na konstrukcji pojazdu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, która nakładała na M. R. obowiązek przekazania używanego pojazdu do demontażu, uznając go za odpad sprowadzony nielegalnie z zagranicy. M. R. kwestionowała tę kwalifikację, twierdząc, że pojazd jest sprowadzony jako towar do naprawy, a nie odpad. Organ opierał swoje stanowisko na stanie technicznym pojazdu (popowodziowy, niesprawny) i unieważnieniu dowodu rejestracyjnego przez szwajcarskie władze. M. R. zarzucała organowi błędną interpretację przepisów i nieuwzględnienie opinii rzeczoznawców.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2007 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lutego 2007 r. Orzekł również, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki, asesor WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2007 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie przekazania odpadu do demontażu 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz M. R. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lutego 2007r. Nr [...] Główny Inspektor Ochrony Środowiska działając na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 lipca 2004r. o międzynarodowym obrocie odpadami (Dz. U Nr 191, poz. 1956) orzekł o: 1. nałożeniu na odbiorcę odpadu M. R. obowiązku przekazania odpadu w postaci używanego pojazdu marki [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...] bez usuwania z niego jakichkolwiek elementów, do upoważnionej stacji demontażu, posiadającej wszelkie wymagane prawem zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie demontażu pojazdów, 2. zobowiązaniu M. R. do nadesłania do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska kopii otrzymanego zaświadczenia o przyjęciu niekompletnego w/w pojazdu, w ciągu 30 dni od momentu przekazania odpadu do stacji demontażu pojazdów, nie później niż do dnia 15 kwietnia 2007r. W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił stan faktyczny i prawny sprawy wskazując między innymi, iż w dniu 14 listopada 2006 roku M. R., złożyła w Urzędzie Celnym w L. zgłoszenie celne o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu towaru w postaci używanego pojazdu [...]. Do zgłoszenia celnego dołączono kopię faktury, unieważnione dokumenty rejestracyjne oraz ocenę techniczną z dnia 12 listopada 2006 r., Nr [...], sporządzoną przez biegłego skarbowego, z której wynika, iż przedmiotowy pojazd jest niesprawny, popowodziowy, z uszkodzonym w całości wyposażeniem elektronicznym. W wyniku rewizji celnej i oględzin samochodu, wykonanych w dniu 21 listopada 2006 r. przez inspektorów WIOŚ w L. potwierdzono stan faktyczny. Pismem z dnia 23 listopada 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska poinformował, iż przedmiotowy pojazd, ze względu na długotrwale przebywanie pod wodą wypełnia definicję ustawową odpadu, zawartą w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628 z późn. zm.). Dnia 8 grudnia 2006 r. strona nadesłała do Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska "Opinię Biegłych na temat prawidłowości uznania za odpad samochodu [...]" — wykonaną w dniu 5 grudnia 2006 r. przez dr inż. I. S. (biegłą sądową w dziedzinie rolnictwa i ochrony środowiska) oraz mgr inż. J. R. (biegłego sądowego w dziedzinie leśnictwa, ochrony przyrody i ochrony środowiska). W ww. opiniach biegli, podnoszą, iż [...] Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska nie jest uprawniony do wyrażania swojego stanowiska odnośnie uznania danego przedmiotu za odpad, gdyż nie posiada kwalifikacji niezbędnych do dokonywania oceny stanu pojazdu. Zdaniem organu jest to jednak twierdzenie bezzasadne, gdyż zgodnie z art. 3 ust 2, w związku z art. 2 ust. 1 pkt 15 ustawy z dnia z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2002 r. Nr 112, poz. 982, z późn. zm.) zadania Inspekcji Ochrony Środowiska określone w ustawie z dnia 30 lipca 2004 r. o międzynarodowym obrocie odpadami (Dz. U. Nr 191, poz. 1956), a w szczególności sprawowanie kontroli nad prawidłowym gospodarowaniem odpadami pochodzącymi spoza Rzeczpospolitej Polskiej, wykonuje w imieniu wojewody Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska. Do opinii dołączono między innymi kopię stanowisk trzech niezależnych rzeczoznawców: mgr inż. J. W. (z dnia [...] listopada 2006 r., Nr [...]), mgr R. K. (z dnia [...] listopada 2006 r., [...]) oraz mgr A. O., licencjonowanego Rzeczoznawcy PZM nr [...] (z dnia [...] września 2006 r. nr: [...]). Wszystkie powyższe opinie, wskazują na brak możliwości uruchomienia silnika, jak również liczne uszkodzenia; tapicerki, elementów układu sterowania elektronicznego, zespołu wskaźników deski rozdzielczej i w związku z powyższym wyposażenie elektroniczne oraz wnętrze pojazdu zostało zakwalifikowane do wymiany (opinia nr. [...]), a każda z załączonych opinii stwierdza że pojazd nadaje się do naprawy. Przedmiotowy pojazd nie może być także w ocenie organu uznany za produkt/wyrób, gdyż nie spełnia norm technicznych, pozwalających na uznanie go za produkt —pojazd samochodowy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. poz. 515, z późn zm) tj. "pojazd silnikowy, którego konstrukcja umożliwia jazdę z prędkością przekraczającą 25km/h; (...)". Bezsprzecznym w ocenie organu jest, wobec powyższego to, że pojazd w chwili nabycia przez stronę nie spełniał definicji "pojazdu silnikowego", gdyż jego uszkodzenia w wyniku zalania, w tym brak możliwości uruchomienia silnika, uniemożliwiał jego poruszanie się z wymaganą prędkością. Natomiast wypełnia on definicję "odpadu" określoną w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628 z późn. zm.) - "odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany". Za taką klasyfikacją przemawia fakt, iż przedmiotowy pojazd można zaliczyć do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy tj.: - Q4 - "substancje lub przedmioty, które zostały rozlane, rozsypane, zgubione lub takie, które uległy innemu zdarzeniu losowemu, w tym zanieczyszczone wskutek wypadku lub powstałe wskutek prowadzenia akcji ratowniczej" (powódź jest zdarzeniem losowym) lub; -Q2- "produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym". Dodatkowo organ wskazał, iż sporny pojazd nie spełniał wymogów określonych w § 13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r. Nr 32, poz. 262 z późn. zm.). Dlatego też omawiany uszkodzony pojazd można uznać za produkt nie odpowiadający wymaganiom jakościowym, jakimi są szczegółowe przepisy określające warunki techniczne i zakres niezbędnego wyposażenia . Spełniona jest również przesłanka faktycznego pozbycia się przedmiotowego pojazdu. Kopia unieważnionego dokumentu rejestracyjnego przedmiotowego pojazdu świadczy o tym, że poprzedni właściciel przedmiotowego pojazdu dokonał jego wyzbycia na rzecz M. R., nie znajdując dla niego dalszego zastosowania Biorąc pod uwagę powyższe, nie można uznać za zasadne twierdzenia dr inż. I. S. oraz mgr inż. J. R., iż żaden akt prawny nie przesądza kwalifikacji samochodu popowodziowego jako odpadu. Definicja "odpadu" określona w art. 3 ust. 1 ww. ustawy o odpadach w sposób wystarczający określa przesłanki stanowiące o tym, że dana rzecz jest odpadem, a nie produktem. Wobec tego, z chwilą gdy przedmiotowy pojazd był przewożony przez granicę kraju, będąc własnością strony, stanowił już odpad, w rozumieniu ww. przepisów ustawy o odpadach, zakwalifikowanym do kategorii odpadów o kodzie 16 01 04* "zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy", zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia w sprawie katalogu odpadów i jednocześnie odpad, który nie został przypisany do załączników II, III, IV Rozporządzenia Rady Nr 259/93/EWG z 1 lutego 1993 r. w sprawie nadzoru i kontroli przesyłania odpadów w obrębie, do Wspólnoty Europejskiej oraz poza jej obszar (Dz. Urz. WE L 30 z 06.02.1993, str. 1 i n. z późn. zm.). Dlatego też wysyłka do Polski przedmiotowego pojazdu, stanowiącego odpad, powinna zostać zgłoszona właściwym organom, w rozumieniu przepisów ww. rozporządzenia Rady nr 259/93/EWG, celem uzyskania zezwolenia na przywóz do Polski odpadów do odzysku. Dodatkowo, zgodnie z art. 10, z związku z art. 22 ust. 2 litera b) przytoczonego rozporządzenia, zezwolenie zainteresowanych władz musi być dostarczone na piśmie przed rozpoczęciem wysyłki odpadów, a nie po faktycznym dokonaniu ich międzynarodowego przemieszczenia. W przedmiotowym przypadku zaistniała sytuacja wprowadzenia odpadów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez wymaganych pozwoleń właściwych organów w rozumieniu przepisów art. 26 ust. 1 cytowanego rozporządzenia Rady nr 259/93/EWG, w tym zezwolenia wydanego przez właściwy organ miejsca przeznaczenia, czyli GIOŚ, co wyczerpuje znamiona nielegalnego obrotu odpadami. Dodatkowo organ podnosi, iż nie można uznać za zasadne twierdzenia dr inż. I. S. oraz mgr inż. J. R., iż o dopuszczeniu do obrotu pojazdu sprowadzonego z zagranicy decyduje opinia rzeczoznawcy samochodowego. W świetle art. 79 Rozporządzenia Rady Nr 29 13/92/EWG, z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. nr L. 302 z 19.10.1992 str 1 z późn. zmian.), dopuszczenie do swobodnego obrotu to procedura celna prowadzona przez organy celne, za pomocą której można nadać towarowi niewspólnotowemu status celny towaru wspólnotowego. W sytuacji, gdy pojazd po przeprowadzonych badaniach zostałby dopuszczony do ruchu to Urząd Celny powinien wydać decyzję o dopuszczeniu do obrotu, pod warunkiem uiszczenia wszystkich należności związanych z długiem celnym. W przedmiotowym przypadku, ze zgromadzonej w toku postępowania administracyjnego dokumentacji wynika, iż uszkodzony pojazd marki[...], nie może być dopuszczony do ruchu, gdyż musi byś poddany naprawie. Działania naprawcze, polegające na wykorzystaniu w całości lub w części przedmiotów, dla których posiadacz nie znalazł dalszego zastosowania zgodnie z ich pierwotnym przeznaczeniem, są rozumiane, zgodnie z załącznikiem nr 5 do ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku o odpadach (Dz. U. 2001, Nr 62, poz. 628 z późn. zmian.) jako operacja odzysku R14. Oznacza to iż operacje odzysku odnoszą się do wszystkich regulacjach prawnych jedynie do odpadów, a nie do produktów. W omawianym przypadku sprowadzony pojazd nie może zostać bezpośrednio użyty w całości zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem, bez konieczności uprzedniej naprawy polegającej m.in. na wymontowaniu części składowych, których ponowne użycie zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego lub negatywnie wpływa na środowisko (wykaz tych części określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 września 2005 r. (Dz. U. nr 201, poz. 1666), a ich stosowanie w pojazdach jest zakazane zgodnie z art. 66 ust. 4 pkt la ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. t. j. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.) a następnie uzupełnieniu i zamontowaniu w nim niezbędnych części i podzespołów. Wobec powyższego elementy przedmiotowej części pojazdu, należące do ww. grupy jak np. poduszka powietrzna czy elementy elektryczne i elektroniczne układów bezpieczeństwa jazdy, nie będą mogły być wykorzystane zgodnie ze swoim przeznaczeniem, w innym pojeździe i zajdzie konieczność ich unieszkodliwienia. Tym samym należy stwierdzić, iż uszkodzone przez wodę części można zakwalifikować do kategorii Q13, określonej w załączniku nr 1 do ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku o odpadach (Dz. U. 2001, Nr 62, poz. 628 z późn. zmian.) tj. "wszelkie substancje lub przedmioty, których użycie zostało prawnie zakazane". Jednocześnie nie można uznać za zasadne twierdzenia dr inż. I. S. oraz mgr inż. J. R., iż kategorie odpadów zawarte w załączniku nr 1 do ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku o odpadach (Dz. U. 2001, Nr 62, poz. 628 z późn. zmian.) są zbyt ogólne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ww. ustawy o odpadach minister właściwy do spraw środowiska, kierując się kategoriami oraz rodzajami odpadów wymienionymi w załącznikach nr 1 i 2, składnikami odpadów wymienionymi w załączniku nr 3 oraz właściwościami odpadów wymienionymi w załączniku nr 4 określił, w drodze rozporządzenia z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1206), katalog odpadów z podziałem na grupy, podgrupy i rodzaje, uwzględniający źródła powstawania odpadów, wraz z listą odpadów niebezpiecznych oraz ze sposobem klasyfikowania odpadów. W wymienionym wyżej rozporządzeniu w sprawie katalogu odpadów w podgrupie 16 01 - "zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy (włączając maszyny pozadrogowe), odpady z demontażu, przeglądu i konserwacji pojazdów (z wyłączeniem grup 13 i 14 oraz podgrup 16 06 i 16 08)", znajduje się kod 16 01 04* - "zużyte lub nie nadające się do użytkowania pojazdy", który właściwie opisuje stan techniczny pojazdu marki [...], w momencie zgłoszenia do odprawy celnej. Biorąc pod uwagę powyższe uznając, że za nielegalny międzynarodowy obrót przedmiotowego odpadu odpowiedzialność ponosi jego odbiorca, który sprowadził odpad spoza Wspólnoty (Szwajcaria), zgodnie z art. 16 ust 1 pkt. 2 ustawy o międzynarodowym obrocie odpadami, organ określił sposób gospodarowania tym odpadem na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jak w sentencji decyzji. W wyniku rozpoznania złożonego przez M. R. wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, Główny Inspektor Ochrony Środowiska wydał w dniu [...] marca 2007r. decyzję Nr [...] , utrzymującą w mocy w/w decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zaskarżona decyzja oparta jest o bezsprzeczne fakty, które wynikają ze zgromadzonych w sprawie dokumentów, analiza których wskazuje, iż sporny pojazd ma nieważny dowód rejestracyjny, gdyż z uwagi na jego liczne uszkodzenia w efekcie zdarzenia losowego w postaci powodzi, kompetentne władze Kantonu Schwyć w Szwajcarii uznały, że nie może być używany na drogach i umieściły pieczęć "Anulowano" na jego dowodzie rejestracyjnym, celem jego unieważnienia. Ponadto w chwili nabycia pojazd ten nie mógł być uznany za produkt/wyrób, gdyż nie spełniał norm technicznych, pozwalających w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997r.- prawo o ruchu drogowym na uznanie go za pojazd silnikowy. Natomiast spełnia on definicję odpadu określoną w art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach, bowiem może być on zakwalifikowany do jednej z kategorii ( Q 4, Q 2) określonych w załączniku nr 1 do ustawy, zaś właściciel przedmiotowego pojazdu wyzbył się go na rzecz strony, co stanowi spełnienie przesłanki określonej w art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach. A zatem organ uznał, iż twierdzenie strony, iż dokonała sprowadzenia pojazdu a nie odpadu jest niezgodne z prawdą, gdyż w chwili dokonania transgranicznego przemieszczenia pojazd był odpadem. Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. R., żądając jej uchylenia, jako wydanej bez podstaw prawnych i faktycznych, oraz uznanie, iż jej samochód spełnia wymogi dopuszczenia do obrotu lub też nakazanie Urzędowi Celnemu w L., zastosowanie procedury dopuszczenia do obrotu samochodu, określonej w art. 91 ustawy Prawo celne. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca opisała przebieg sprawy. Zarzucając skarżonej decyzji, iż opiera się ona wyłącznie na opinii WIOŚ w L., który uznając auto za odpad dokonało swoistej nadinterpretacji definicji odpadu. Wskazała, iż organ błędnie zinterpretował pieczęć o treści "ANNULLIERT" na karcie pojazdu jako unieważnienie dowodu rejestracyjnego z przyczyn technicznych. Tymczasem pieczęć o wskazanej powyżej treści oznacza jednie wymeldowanie karty pojazdu, nie określając jego przyczyn. Jest to warunek konieczny do zarejestrowania auta w Polsce. Ponadto wskazano, iż organ przy wydawaniu decyzji nie wziął pod uwagę opinii trzech niezależnych rzeczoznawców samochodowych, którzy stwierdzili przydatność samochodu do naprawy oraz opinii biegłych sądowych kwestionujących tryb postępowania Urzędu Celnego w L. i WIOŚ w L. Za błędną w ocenie strony skarżącej należy także uznać dokonaną przez organ interpretację definicji "pojazdu silnikowego" , zawartą w ustawie -Prawo o ruchu drogowym. Błędnym jest bowiem twierdzenie organu, iż sporny samochód nie jest pojazdem silnikowym w rozumieniu w/w ustawy, bowiem nie ulega wątpliwości, iż jego konstrukcja pozwala mu na jazdę z prędkością 25 km/h. Jeżeli jest to zaś niemożliwe z powodów uszkodzeń, to jest to jedynie kwestia stanu pojazdu a nie jego konstrukcji. Stan zaś ulega zmianom np. w drodze naprawy. Nadinterpretacją jest także uznanie przez organ spornego auta za odpad kategorii o kodzie 16 01 04 * czyli "zużyte lub nie nadające się do użytkowania pojazdy", tylko dlatego, iż były właściciel wyzbył się go. Tymczasem zamiar/wola strony wobec odpadu zgodnie z art. 3 ust 1 ustawy o odpadach ma zasadnicze znaczenie dla sprawy. Dla uznania przedmiotu za odpad niezbędne jest bowiem zaistnienie ustawowego obowiązku lub wola właściciela. Tymczasem zamiar naprawienia przedmiotu przesądza o tym, że nie jest on odpadem. Dopiero niemożność lub odmowa dokonania naprawy sprawia, że obowiązkiem posiadacza staje się pozbycie się przedmiotu. Tymczasem samochód po oczyszczeniu tapicerki i wymianie akumulatora został dopuszczony do ruchu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do przedstawionych w niej zarzutów podtrzymał stanowisko i argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja, oraz poprzedzająca ją decyzja Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2007r. , wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowił art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 lipca 2004r. o międzynarodowym obrocie odpadami (Dz. U Nr 191, poz. 1956), zgodnie z którym jeżeli odpady zostały wwiezione na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na skutek nielegalnego międzynarodowego obrotu odpadami, właściwy organ, w drodze decyzji, jeżeli za nielegalny międzynarodowy obrót odpadami odpowiedzialność ponosi odbiorca odpadów - określa sposób gospodarowania tymi odpadami na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W świetle brzmienia art. 5 oraz 16 ustawy o międzynarodowym obrocie odpadami właściwym organem do wydawania decyzji w przedmiocie przywozu odpadów na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, jest Główny Inspektor Ochrony Środowiska. Organ ten jako kompetentny do orzekania w niniejsze sprawie przyjął, iż zgłoszony przez skarżącą do odprawy celnej jako towar, używany pojazd [...], z uwagi na stan techniczny ( pojazd niesprawny, popowodziowy, z uszkodzonym w całości wyposażeniem elektronicznym) jest odpadem w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U Nr 62, poz. 628 ze zm.), i wobec dokonania przez stronę nielegalnego obrotu odpadami (bez wymaganego zgłoszenia), nałożył na stronę skarżącą obowiązek przekazania w/w odpadu do upoważnionej stacji demontażu. Ze stanowiskiem organu nie zgodziła się jednak skarżącą, zarzucając zaskarżonej decyzji szereg uchybień zarówno natury formalnej jak i prawnej, które w ocenie skarżącej doprowadziły do błędnego zakwalifikowania spornego pojazdu jako odpadu. Rozpoznając niniejszą sprawę należy przede wszystkim wskazać, iż postępowanie administracyjne jest zorganizowanym procesem stosowania prawa, który obejmuje następujące etapy: 1. ustalenie jaka norma obowiązuje w znaczeniu dostatecznie określonym dla potrzeb rozstrzygnięcia, 2. uznanie za udowodniony fakt na podstawie określonych materiałów i w oparciu o przyjętą teorię dowodów oraz w ujęcie tego faktu na w języku stosowanej normy; 3. subsumcja faktu , uznanego za udowodniony, pod stosowana normę prawną; wiążące ustalenie konkretyzacji prawnych faktu uznanego za udowodniony na podstawie stosowanej normy (patrz. J. Wróblewski, Sądowe stosowanie prawa, Warszawa 1972r., s. 52). Taki zarys postępowania kształtują podstawowe zasady postępowania administracyjnego tj. zasada praworządności wynikająca z art. 6 Kpa, oraz zasada prawdy obiektywnej określona w art. 7 Kpa., do przestrzegania których organy są zobowiązane. Odnosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd uznał, iż orzekający w sprawie organ uchybił w/w zasadom. W niniejszej sprawie kluczowym zagadnieniem mającym podstawowy wpływ na jej rozstrzygnięcie było ustalenie przez organ, w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, czy sporny pojazd rzeczywiście stanowi odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach, zgodnie z którym odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany. Z brzmienia niniejszego przepisu wynika bowiem, iż warunkiem zakwalifikowania danej substancji, przedmiotu jako odpadu jest łączne spełnienie dwóch przesłanek tj;" 1. przydzielenie substancji/przedmiotu do jednej z kategorii określonej w zał. Nr 1 ustawy, 2. wykazanie, iż posiadacz substancji/przedmiotu pozbywa się go, zamierza pozbyć, lub do pozbycia się jest zobowiązany. Orzekający w sprawie organ, przyjął, iż sporny pojazd co do zasady można zakwalifikować do jednej z kategorii określonej w zał. Nr 1 do ustawy tj.: - Q4 - "substancje lub przedmioty, które zostały rozlane, rozsypane, zgubione lub takie, które uległy innemu zdarzeniu losowemu, w tym zanieczyszczone wskutek wypadku lub powstałe wskutek prowadzenia akcji ratowniczej" (powódź jest zdarzeniem losowym) lub; -Q2- "produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym". Analiza akt sprawy, w tym znajdujące się w nich opinie biegłych bez wątpienia potwierdzają, iż sporny pojazd ze względu na uszkodzenia popowodziowe, może być zakwalifikowany do jednej z w/w kategorii. W tym zakresie nie można więc zgodzić się ze stroną skarżącą, iż zamiar naprawienia przez nią przedmiotu przesądza o tym, iż nie można go uznać za odpad. Zgodnie bowiem z bogatym orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, pojęcie odpadu w żadnym przypadku nie może nie obejmować substancji lub przedmiotów możliwych do powtórnego użycia lub recyklingu(sprawa C-359/88, C-442/92). Istotną okolicznością, która nie została jednak uprawdopodobniona przez organ orzekający w niniejszej sprawie jest wykazanie, iż w sprawie spełniona została druga z przesłanek decydujących o uznaniu danego przedmiotu, za odpad, a mianowicie wola wyzbycia się odpadu przez posiadacza. Na gruncie rozpoznawanej sprawy i w oparciu o zebrany materiał dowodowy w ocenie Sądu brak jest bowiem podstaw do przyjęcia, zgodnie ze stanowiskiem organu, iż właściciel przedmiotowego pojazdu uznając go za odpad wyzbył się go na rzecz strony skarżącej. W ocenie Sądu, o uznaniu danego przedmiotu za odpad w świetle art. 3 ust. 1 ustawy decyduje co do zasady wola posiadacza. A co za tym idzie, sam fakt sprzedaży spornego auta stronie skarżącej nie przesądza jeszcze o fakcie, iż właściciel tego akta dokonał w ten sposób wyzbycia się go jako odpadu. Obowiązkiem organu było zatem uprawdopodobnienie, w sposób nie budzący wątpliwości, iż rzeczywiście taki zamiar przeświecał byłemu właścicielowi lub też, wykazanie, iż okoliczności sprawy pozwalały organowi na przyjęcie, iż wobec doznanych uszkodzeń na skutek powodzi, pojazd ten mógł być powszechnie uznany za odpad (por. orzeczenie z 15 czerwca 2000r. w połączonych sprawach C-418/97 I 0-419/97). Zgodzić się zatem należy ze stroną skarżącą, iż wbrew stanowisku organu, o fakcie uznania spornego pojazdu za odpad na gruncie rozpoznawanej sprawy nie może decydować okoliczność unieważnienia przez byłego właściciela pojazdu, dowodu rejestracyjnego. Analiza akt sprawy prowadzi bowiem do wniosku, iż oprócz klauzuli "Annulliert" opatrzonej datą i adresem szwajcarskiego urzędu , załączony do akt dokument nie zawiera żadnych wskazań, wyjaśnień, z których wprost wynikałaby przyczyna unieważnienia karty pojazdu. Na stronie 4 karty pojazdu, jak wynika zaś z przedłożonego przez skarżącą tłumaczenia karty dokonanego przez biegłego przysięgłego języka niemieckiego znajduje się zaś pouczenie zgodnie z którym karta pojazdu podlega unieważnieniu (anulowaniu) w dwóch sytuacjach tj.: w przypadku zmiany właściciela pojazdu lub wymeldowaniu pojazdu z ruchu drogowego. A zatem uznać należy, iż orzekający w sprawie organ wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi dochodzenia do prawdy obiektywnej, nieuprawdopodobnił w sposób wystarczający w oparciu o jakie dowody, czy też okoliczności znane mu z urzędu przyjął, iż unieważnienia dowodu rejestracyjnego kompetentne władze Kantonu Schwyz w Szwajcarii dokonały wobec uznania, iż sporny pojazd z uwagi na liczne uszkodzenia w efekcie zdarzenia losowego w postaci powodzi, nie może być używany na drogach. Słuszny jest także zarzut skarżącej, iż w niniejszej sprawie organ dokonał błędnej interpretacji zdefiniowanego w art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U tj. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm) pojęcia pojazd samochodowy, przyjmując, że sporny pojazd nie spełnia norm technicznych, a zatem nie może być uznany za pojazd samochodowy w rozumieniu w/w przepisu. Wskazać zatem należy, iż zgodnie definicją zwartą w w/w ustawie pojazd samochodowy jest to pojazd silnikowy, którego konstrukcja umożliwia jazdę z prędkością przekraczającą 25 km/h. Tymczasem organ nie dokonał oceny, czy konstrukcja spornego pojazdu pozwala na jazdę z w/w prędkością, lecz odniósł się do kwestii jego stanu technicznego. Kwestia posiadanych przez ten pojazd uszkodzeń decyduje zaś o możliwości dopuszczenia pojazdu do ruchu drogowego, czy też o konieczności jego wycofania z eksploatacji, a nie o tym, czy jest to in abstracto pojazd mechaniczny/silnikowy. W świetle powyższego Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał, iż wobec niewykazania, przez orzekający w niniejszej sprawie organ, w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, kluczowej dla jej rozstrzygnięcia kwestii, czy należący do skarżącej pojazd w dacie dokonania zgłoszenia celnego spełniał wszystkie przesłanki pozwalające na uznanie go za odpad w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o odpadach, koniecznym jest uchylenie zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu z dnia [...] lutego 2007r., jako wydanych z naruszeniem art. 6,7, 77 i 107 Kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit c i art. 152 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo i postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm) orzekł jak w sentencji. O zwrocie skarżącej kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej wyżej ustawy, ograniczając ich wysokość wbrew żądaniu skarżącej zawartemu w piśmie z dnia 7 września 2007r. do kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw (wpis sądowy).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło