II SAB/Gd 62/06
PostanowienieWSA w Gdańsku2007-06-14
Skład orzekający: Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga prokuratora na bezczynność organu egzekucyjnego pierwszej instancji w sprawie egzekucji obowiązku niepieniężnego jest dopuszczalna, jeśli nie wyczerpano trybu postępowania określonego w art. 6 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu egzekucyjnego pierwszej instancji, polegająca na niepodejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, jest niedopuszczalna, jeśli nie wyczerpano trybu postępowania określonego w art. 6 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd administracyjny jest właściwy jedynie w sprawach skarg na postanowienia organów wyższego stopnia oddalających skargi na bezczynność organu egzekucyjnego.Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy w Gdańsku wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy w zakresie egzekucji obowiązku niepieniężnego rozbiórki obiektów budowlanych. Prokurator domagał się zobowiązania Wójta do wystosowania upomnienia i wszczęcia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu wskazał na wcześniejsze wezwania i zażalenie na bezczynność Wójta, które nie zostały uwzględnione. Prokurator nie zgodził się ze stanowiskiem organu wyższego stopnia, że nastąpiła przebudowa obiektów zmieniająca ich charakter. W trakcie postępowania sądowego nastąpiła zmiana właściwości organów. Prokurator złożył wniosek o zobowiązanie Wójta do przekazania sprawy Staroście.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 czerwca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w Gdańsku na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie egzekucji administracyjnej o charakterze niepieniężnym w sprawie rozbiórki obiektów budowlanych postanawia odrzucić skargę.
Prokurator Prokuratury Okręgowej w Gdańsku wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku skargę na bezczynność Wójta Gminy w zakresie egzekucji obowiązku niepieniężnego J. D. rozebrania obiektów budowlanych na działce nr [...] (po podziale nr [...] i [...]) w K. przy ul. [...]. Jednocześnie wniósł o zobowiązanie Wójta Gminy do wystosowania w terminie 3 dni J. D. upomnienia wzywającego do rozebrania w terminie 7 dni przedmiotowych obiektów budowlanych, do czego jest zobowiązany z mocy art. 52 i 53 w zw. z art. 36 ust. 1 Prawa budowlanego, a po stwierdzeniu bezskuteczności upomnienia, do wszczęcia postępowania egzekucyjnego i zastosowania środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego. W uzasadnieniu Prokurator wyjaśnił, iż pismami z dnia 13 czerwca 2000 r. oraz z dnia 13 lipca 2000 r. wzywał Wójta Gminy do wykonania obowiązku rozbiórki. Wobec nieuwzględnienia wezwania Prokurator wniósł do Wojewody zażalenie na bezczynność Wójta Gminy. Powyższego zażalenia nie uwzględniono wyjaśniając, że dokonano przebudowy i przeróbki obiektów podlegających rozbiórce. Prokurator nie podzielił stanowiska organu wyższego stopnia, że przeobrażenia funkcjonalno techniczne tych obiektów zmieniły ich tymczasowy charakter w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Próba wdrożenia procedury z art. 50 i następnych Prawa budowlanego w miejsce wynikającego wprost z przepisów prawa obowiązku rozbiórki narusza rażąco zasadę racjonalności postępowania wyrażoną wart. 12 § 1 k.p.a. Skarżący podzielił stanowisko Wojewody, iż wobec zalegalizowania zabudowy na działce nr [...], obowiązek rozbiórki dotyczy tylko działki nr [...]. Natomiast poglądowi sugerującemu niepodzielność techniczną obiektów zlokalizowanych na wskazanych wyżej działkach przeczy przeprowadzenie granicy między działkami wzdłuż ściany oddzielającej zalegalizowany obiekt od obiektu na działce nr [...] oraz brak wskazujących na to jakichkolwiek informacji w zatwierdzonym projekcie budowy.
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku postanowieniem z dnia 14 maja 2003r., sygn. akt II SAB/Gd 27/01 na wniosek prokuratora zawiesił postępowanie sądowe, które zostało podjęte postanowieniem tego sądu z dnia 11 grudnia 2006r.
W piśmie procesowym z dnia 10 maja 2007 r. Prokurator wniósł o zobowiązanie Wójta Gminy do wydania postanowienia o przekazaniu sprawy Staroście jako organowi właściwemu do udzielenia pozwolenia na budowę obiektu tymczasowego po utracie od dnia 1 stycznia 2004 r. kompetencji do załatwienia przedmiotowej sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Ustawa z dnia z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj.: DZ.U. z 2002 r., nr 110, poz. 968 ze zm.) w art. 6 § 1a wprowadzonym nowelą z dnia 6 września 2001 r. (Dz.U. nr 125, poz. 1386) zawarła szczególną regulację skargi na bezczynność wierzyciela, polegającą na braku czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych w razie uchylania się przez zobowiązanego od wykonania obowiązku. Skarga ta służy również podmiotowi, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony w wyniku niewykonania przez zobowiązanego obowiązku. Postanowienie w sprawie skargi wydaje organ wyższego stopnia. Na postanowienie oddalające skargę przysługuje zażalenie.
Zgodnie z dyspozycją art. 8 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Prokurator oraz Rzecznik Praw Obywatelskich mogą wziąć udział w każdym toczącym się postępowaniu, a także wnieść skargę, jeżeli według ich oceny wymagają tego ochrona praworządności lub praw człowieka i obywatela.
W takim wypadku przysługują im prawa strony. W tym kontekście Prokurator ma uprawnienia strony w postępowaniu administracyjnym (egzekucyjnym) i sądowoadministracyjnym, jednakże wniesienie skargi do sądu musiało być poprzedzone opisanym wyżej postępowaniem, a dotyczyć mogło jedynie postanowienia organu II instancji oddalającego skargę na bezczynność organu I instancji. Zatem wniesienie skargi w niniejszej sprawie było niedopuszczalne jako przedwczesne.
W myśl przepisów art. 3 § 2 pkt 1-4 i 8 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozpoznaje skargi na bezczynność organów polegających na braku załatwienia przez właściwy organ sprawy w drodze decyzji, postanowień i innych aktów lub czynności tam wymienionych. Stosownie zaś do art. 149 tej ustawy sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych wart. 3 § 2 pkt 1-4 zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Należy wskazać, iż tryb skargi na bezczynność organów przewidziany w cytowanych wyżej przepisach ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stosowany jest tylko wówczas, gdy nie ma innego sposobu kwestionowania bezczynności organów administracji, a zatem jest on wyłączony w sprawach bezczynności uregulowanej w art. 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tak postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2003 L, sygn. akt SAB/Ka 138/02, ONSA 2004 r., nr 2, poz. 81). Sąd administracyjny będzie zatem właściwy jedynie w sprawach skarg na postanowienia organów wyższego stopnia oddalających skargi na bezczynność organu egzekucyjnego opisane wart. 6 § 1 a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Natomiast nie jest dopuszczalna skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu egzekucyjnego pierwszej instancji, polegająca na niepodejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych bez wyczerpania trybu wskazanego wart. 6 § 1 a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest w świetle wskazanych na wstępie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Prokurator powołując się na to, że w okresie zawieszenia postępowania sądowego nastąpiła zmiana właściwości – 1 stycznia 2004r. Wójt utracił kompetencje do załatwienia sprawy objętej skargą - złożył dnia 11 maja 2007r. (k.182 akt sądowych) wniosek o wydanie przez sąd postanowienia zobowiązującego Stronę przeciwną (Wójta Gminy) do wydania na podstawie art. 65§1 i art. 19 k.p.a. postanowienia o przekazaniu sprawy Staroście jako właściwemu do udzielenia pozwolenia na budowę obiektu tymczasowego. Wniosek ten w sytuacji gdy Prokurator – jak już wyżej wskazano – nie wyczerpał trybu postępowania określonego w art. 6 § 1a ustawy z dnia z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj.: DZ.U. z 2002 r., nr 110, poz. 968 ze zm.) wprowadzonego nowelą z dnia 6 września 2001 r. (Dz.U. nr 125, poz. 1386) jest nietrafny.
Mając na uwadze powyższe względy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). skargę jako niedopuszczalną odrzucił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło