I SA/Bk 390/07

WyrokWSA w Białymstoku2007-09-26

Skład orzekający: Urszula Barbara Rymarska, Piotr Pietrasz, Wojciech Stachurski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy celne prawidłowo odstąpiły od zastosowania metody wartości transakcyjnej do ustalenia wartości celnej importowanego pojazdu, opierając się na nieprzetłumaczonych dokumentach i nieuzasadnionej opinii biegłego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy celne nie wykazały w sposób przekonujący uzasadnionych wątpliwości co do zadeklarowanej wartości transakcyjnej, co jest warunkiem odstąpienia od tej metody. Ponadto, organy posłużyły się nieprzetłumaczonymi dokumentami z zagranicznego rynku oraz oparły się na nieprzekonującej opinii biegłego, co stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący importował samochód osobowy z USA, deklarując jego wartość celną na podstawie dokumentu sprzedaży. Organy celne zakwestionowały tę wartość, powołując się na analizę rynkową i wątpliwości co do faktycznej zapłaty. Po przeprowadzeniu postępowania, organy ustaliły wyższą wartość celną, którą utrzymał w mocy Dyrektor Izby Celnej. Skarżący zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym błędne ustalenie wartości celnej i brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz (spr.), asesor WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Katarzyna Luto, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 września 2007 r. sprawy ze skargi A. W. [...] A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie wartości celnej samochodu 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w B. na rzecz skarżącego A. W. [...] A. kwotę 3021,00 zł. (słownie: trzy tysiące dwadzieścia jeden złoty) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Bk 390/07 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...].05.2007 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...].03.2007 r. ustalającą A. W., A. – K. "A.", [...] B., ul. M. K. [...] wartość celną importowanego pojazdu marki L., a także określającą kwotę cła i należne podatki: akcyzowy oraz od towarów i usług. W dniu 28.11.2006 r. przedstawiciel Strony zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu samochód osobowy, używany, marki L., o pojemności skokowej silnika 3300 cm3, wyprodukowany w 2005 r. Do zgłoszenia celnego nr [...] załączono m.in. kserokopię dokumentu sprzedaży z dnia 15.09.2006 r. wystawioną przez firmę P. E. INC. ze Stanów Zjednoczonych na rzecz A.-K. "A." z B. dotyczącą zakupu samochodu osobowego marki L. [...] za kwotę 6 700 USD, oświadczenie dotyczące kwoty oraz formy zakupu pojazdu i sposobu zapłaty z dnia 28.11.2006 r., a także świadectwo odzysku pojazdu. Organ celny pierwszej instancji przeprowadził analizę wartości pojazdu tej samej marki z zastosowaniem informacji zawartych w systemie INFO-EKSPERT oraz uzyskanych z notowań internetowych na rynku kraju eksportu. Biorąc pod uwagę materiał zgromadzony w ramach przeprowadzonej weryfikacji zgłoszenia celnego i załączonych do niego dokumentów, organ celny powziął wątpliwość, czy zadeklarowana przez stronę wartość transakcyjna jest całkowitą faktycznie zapłaconą ceną za samochód osobowy marki L., o czym powiadomił Stronę w piśmie z dnia 28.11.2006 r. Jednocześnie wezwano Stronę do dostarczenia określonych dokumentów. W piśmie z dnia 05.12.2006 r. Strona wyjaśniła, iż nie posiada oferty sprzedaży samochodu, natomiast umowa handlowa - kontrakt nie była sporządzana, cena 6700 USD odzwierciedla ceny na rynku amerykańskim, nie posiada również dokumentów potwierdzających naprawy samochodu. Jednocześnie Strona załączyła kopię zlecenia polecenia wypłaty w obrocie dewizowym z dnia z 04.12.2006 r. (dotyczy ono zakupu 2 pojazdów: L. i M. na kwotę 11 300 USD), urzędowe tłumaczenia świadectwa odzysku i dokumentów towarzyszących oraz wniosła o wydanie pisemnej informacji dotyczącej powodów powziętych przez Urząd Celny w B. wątpliwości. Pismem z dnia 11.12.2006 r. Urząd Celny w B. powołał biegłego J. S. celem określenia średniej wartości rynkowej przedmiotowego pojazdu z uwzględnieniem korekt za braki, uszkodzenia, przebieg oraz podanie źródła, na podstawie którego określono wartość. Pismem z dnia 10.01.2007 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. wezwał Stronę do przedłożenia oryginału zlecenia polecenia wypłaty w obrocie dewizowym z dnia 04.12.2006 r. dotyczącego wpłaty kwoty 11 300 USD za samochody marki L. [...] oraz M. [...] wraz z potwierdzeniem wykonania dyspozycji, faktury lub innego dokumentu handlowego dotyczącego zakupu ww. samochodu M. [...]. Ponadto wezwano Stronę do złożenia wyjaśnienia, dlaczego w oświadczeniu z dnia 28.11.2006 r. wskazano, iż cena za zakupiony pojazd została uregulowana przelewem, podczas gdy złożony do akt sprawy przelew (w formie kopii) sporządzony został 04.12.2006 r., a przyjęty do realizacji 05.12.2006 r., zatem po dokonaniu zgłoszenia celnego, a tym samym po złożeniu ww. oświadczenia, potwierdzenia przelewu dokonanego, zgodnie z oświadczeniem Strony, przed datą zgłoszenia celnego. W wyznaczonym przez organ celny terminie Strona nie udzieliła żądanych wyjaśnień, ani nie przedłożyła wymaganych dokumentów. Decyzją z dnia [...].03.2007 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. ustalił wartość celną importowanego pojazdu marki L. na kwotę 61 629 PLN, a także określił kwotę cła i należne podatki: akcyzowy oraz od towarów i usług. Pismem z dnia 16.03.2007 r. Strona odwołała się od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. [...] z dnia [...].03.2007 r. W toku postępowania odwoławczego organ celny włączył do akt sprawy internetową ofertę sprzedaży uszkodzonego pojazdu marki L. [...] z rynku amerykańskiego. Decyzją nr [...] z dnia [...].05.2007 r. Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Pismem z dnia 21.06.2007 r. Strona zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zarzucając: – naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów Wspólnotowego Kodeksu Celnego, w szczególności art. 29 w związku z art. 30 i 32 oraz art. 23 ustawy z dnia 19 marca 2004 roku - Prawo celne i na tej podstawie błędne i całkowicie nieuzasadnione przyjęcie przez organ celny wartości sprowadzonego z USA samochodu posłużywszy się nieprawidłowymi kryteriami, – naruszenie przepisów postępowania podatkowego, w szczególności: art. 122, art. 180 i art. 190 Ordynacji podatkowej poprzez podejmowanie działań bez niezbędnych podstaw prawnych oraz brak wszechstronnego rozważenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Jednocześnie Strona wniosła o: – uchylenie przedmiotowej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. w całości i umorzenie postępowania w sprawie oraz – zasądzenie kosztów postępowania sądowego, ewentualnie uchylenie decyzji organu drugiej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W skardze z dnia 21.06.2007 r. Strona podnosi, iż w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do ustalania innej wartości celnej towaru na podstawie art. 30, art. 31 i art. 32 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, bowiem Skarżący nie jest w jakikolwiek sposób powiązany ze sprzedającym, nie istnieją ograniczenia w dysponowaniu towarem, sprzedający nie czerpie żadnych dodatkowych korzyści przy dalszej odsprzedaży towaru, płatność została zaś dokonana przelewem na rachunek bankowy sprzedającego. Skarżący podnosi również, iż ceny samochodów uszkodzonych w Stanach Zjednoczonych są niskie z powodu wysokich stawek w warsztatach naprawczych. Takie samochody kupowane są bez dokładnych oględzin, na ryzyko kupującego. Ponadto, pojazdy te w przypadku chęci ponownego dopuszczenia ich do ruchu objęte są szczegółową bardzo kosztowną procedurą. Poza tym, zdaniem Strony, brak było jakichkolwiek podstaw do rewizji zgłoszenia celnego i ustalania innej niż wskazana w dokumencie zakupu wartości celnej pojazdu, gdyż przedłożone przez Skarżącego dokumenty są wiarygodne a organ celny nie dokonał ich wystarczającej weryfikacji i nie poczynił kroków w celu zaprzeczenia ich autentyczności. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wskazał jednocześnie, iż organy celne mogą oceniać przedłożone dokumenty nie tylko pod względem formalnym (czy dokument jest podrobiony, przerobiony bądź pochodzi od nieistniejącego podmiotu transakcji), ale również pod względem merytorycznym. Przy ustalaniu wartości celnej towaru organy celne nie są bezwzględnie związane treścią składanych w tym postępowaniu dokumentów, ani deklarowaną wartością i w razie ich zakwestionowania obowiązane są ustalić tę wartość metodami zastępczymi. Jak wykazano w toku postępowania, cena wskazana na fakturze załączonej do zgłoszenia celnego znacznie odbiega od wartości pojazdów L. oferowanych na rynku amerykańskim (internetowe oferty sprzedaży). Powziętych przez organy celne wątpliwości nie rozwiały zawarte w oświadczeniu z dnia 28.11.2006 r. wyjaśnienia Strony, iż kwota z dokumentu zakupu została uiszczona przelewem. W trakcie postępowania przedłożyła ona jedynie w formie kserokopii zlecenie polecenia przelewu z dnia 04.12.2006 r. na kwotę 11 300 USD a dotyczące pojazdów: L. i M. Mimo wezwania organu celnego, Strona nie przedstawiła oryginału ww. zlecenia polecenia wypłaty w obrocie dewizowym, faktury lub innego dokumentu handlowego dotyczącego zakupu ww. samochodu M. [...] oraz nie wyjaśniła, dlaczego w oświadczeniu z dnia 28.11.2006 r. wskazano, iż cena za zakupiony pojazd została uregulowana przelewem, podczas gdy złożony do akt sprawy przelew (w formie kopii) sporządzony został 04.12.2006 r., a przyjęty do realizacji 05.12.2006 r., zatem po dokonaniu zgłoszenia celnego, a tym samym po złożeniu ww. oświadczenia. Dyrektor Izby Celnej w B. zauważa także, iż załączone do zgłoszenia celnego dokumenty przeniesienia własności wskazują jedynie podmioty uczestniczące w transakcji bez podania cen sprzedaży. Nie mogą zatem potwierdzać wartości celnej zadeklarowanej przez Stronę. Organ odwoławczy zwrócił również uwagę na to, że w niniejszej sprawie organ celny pismem z dnia 28.11.2006 r. poinformował Stronę, iż powziął uzasadnioną wątpliwość, czy zadeklarowana przez stronę wartość transakcyjna jest całkowitą faktycznie zapłaconą ceną za samochód osobowy marki L. W piśmie tym, organ celny wyjaśnił również, iż zgodnie z art. 181 a ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny organy celne, jeżeli mają uzasadnione wątpliwości, ze zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą, faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, to nie muszą ustalać wartości celnej importowanych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. W piśmie z dnia 05.12.2006 r. Strona m.in. wniosła o wydanie pisemnej informacji dotyczącej powodów powziętych przez Urząd Celny w B. wątpliwości. W odpowiedzi na powyższe organ pierwszej instancji w piśmie z dnia 11.12.2006 r. podał powody swoich wątpliwości, co do tego czy zadeklarowana przez Stronę wartość celna stanowi całkowitą, faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Skarżący, odnosząc się do opinii biegłego, zarzucił, iż sporządzając ekspertyzę nie uwzględnił on korekty z tytułu importu prywatnego, faktu, iż pojazd jest z rynku amerykańskiego, nie odliczył kosztów przystosowania sprowadzonego pojazdu do przepisów obowiązujących w UE, nie posługiwał się instrukcją nr 1/2005 PZMOT, ale zastosował "jakieś niezidentyfikowane metody". Strona wskazuje także, iż w celu zweryfikowania "wartości zakupu pojazdu", należy obliczyć wartość samochodu "na warunki USA" i zgodnie z metodologią tam obowiązującą. W odpowiedzi Dyrektor Izby Celnej w B. podkreślił, iż biegły nie został powołany w celu ustalenia wartości pojazdu na rynku amerykańskim (podstawę zakwestionowania deklarowanej wartości stanowiły notowania), ale w celu ustalenia wartości celnej towaru metodą "ostatniej szansy", przy stosowaniu której, z uwagi na dyspozycję art. 31 ust. 2 lit. c) Wspólnotowego Kodeksu Celnego, nie można opierać się na cenach towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu. W związku z powyższym, należy stwierdzić, iż przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie pozbawiło organu celnego wątpliwości co do faktu, czy kwota uwidoczniona na dokumencie zakupu z dnia 15.09.2006 r. jest kwotą całkowicie zapłaconą lub należną za sprzedaż samochodu osobowego marki L., a tym samym, w świetle art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, nie może być przyjęta za wartość celną. Ustosunkowując się do zarzutów Strony dotyczących naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu dowodowym wyrażonego w art. 190 Ordynacji podatkowej, wskazano na ich bezzasadność, bowiem Strona była wielokrotnie informowana odnośnie przebiegu toczącego się postępowania, o treści przepisów pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania, jak również o swoich uprawnieniach, w tym możliwości przedkładania stosownych dowodów. Dyrektor Izby Celnej podkreślił także, iż organ celny pierwszej instancji kilkakrotnie zwracał się do Strony o nadesłanie dokumentów będących w jej posiadaniu oraz o przedstawienie stosownych wyjaśnień, jednak część z tych dowodów wcale nie została dostarczona, część natomiast przedłożono w formie nieuwierzytelnionych kopii. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W rozpatrywanej sprawie Sąd stwierdził naruszenie przez organy celne przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik tejże sprawy, a w szczególności przepisów art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 1 i 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Podkreślić trzeba, iż to na organach celnych ciąży obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Towarzyszy temu obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 122 i 187 ustawy – Ordynacja podatkowa). Równie istotny filar dowodzenia w procesie podatkowym stanowi zasada swobodnej oceny dowodów (art. 191 tejże ustawy). Oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego organ dokonuje na podstawie własnej wiedzy oraz doświadczenia życiowego. Ocenie podlega każdy dowód z osobna oraz wszystkie dowody we wzajemnej z sobą łączności, a na prawidłowość tej oceny wskazuje to, czy wyciągnięte przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie. Istota powstałego w tej sprawie sporu dotyczy określenia wartości celnej pojazdu sprowadzonego przez Stronę na terytorium Wspólnoty Europejskiej. Zgodnie z art. 29 ust. 1 Rozporządzenia Rady Nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.92.302.1) – dalej jako Wspólnotowy Kodeks Celny, wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Przy ustalaniu wartości celnej, cena owa może zostać natomiast skorygowana o określone elementy wymienione w art. 32 i art. 33. Wartość transakcyjna jest podstawową metodą ustalania wartości celnej przywożonych towarów. W pewnych ściśle określonych sytuacjach organy celne mogą jednak przy ustalaniu wartości celnej nie stosować w/w metody. Zgodnie z art. 181a ust. 1 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.93.253.1 ze zm.) - w przypadku, gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. Orzekający w tej sprawie Sąd nie ma wątpliwości, że przy ustaleniu wartości celnej towaru prawidłowe zastosowanie metody "ostatniej szansy" wymaga od organu celnego w pierwszej kolejności wykazania, iż istnieją uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Z takimi uzasadnionymi wątpliwościami będziemy mieć do czynienia wówczas, kiedy wartość transakcyjna towaru rażąco odstaje od wartości danego towaru na rynku jego pochodzenia. Następnie zaś, rzeczą organów celnych jest wykazanie, że ustalenie tej wartości jest bezwzględnie niemożliwe w oparciu o pozostałe metody, kolejno wymienione w art. 30 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu rozstrzygnięcia argumentując odstąpienie od zastosowania art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego powoływał się na analizę notowań samochodów nieuszkodzonych na rynku krajowym, zawartych w systemie "Info-Ekspert". Nie są to jednak dane dotyczące rynku, z którego pochodził sprowadzony samochód. Sąd dostrzega zatem pewną niekonsekwencję organów, które dla poparcia swojego stanowiska przytoczyły okoliczności, które nie mogą być uznane za wystarczające dla możliwości odstąpienia od wartości transakcyjnej. Jak już wyżej bowiem zaakcentowano, organ może odstąpić od ustalenia wartości celnej towaru na podstawie metody wartości transakcyjnej, tylko i wyłącznie w sytuacji, kiedy wartość transakcyjna towaru rażąco koliduje z wartością danego towaru występującą na rynku jego pochodzenia. Organ wskazał ponadto ceny tego typu samochodów także na rynku amerykańskim, ale trzeba zauważyć, że podane ceny dotyczą pojazdów nieuszkodzonych. Próbę uzupełnienia materiału dowodowego w tym względzie podjął Dyrektor Izby Celnej w B., który w uzasadnieniu swojej decyzji powołał się na wydruk strony internetowej, zawierającej ofertę sprzedaży na rynku amerykańskim uszkodzonego tego typu pojazdu. Trzeba jednak zauważyć, że znajdujące się w aktach sprawy wydruki ze stron internetowych sporządzone zostały w języku angielskim i nie zostały one w tym postępowaniu przetłumaczone. Trudno jest zatem ocenić prawidłowość dokonanych przez organ odwoławczy porównań samochodów wskazanych przez organy z samochodem sprowadzonym przez Skarżącego. Należy podkreślić, iż dokument sporządzony w języku obcym, bez przetłumaczenia na język polski, w świetle art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, nie może być uznany za dowód w sprawie. W tym zakresie jest to istotny brak materiału dowodowego, bowiem jak już wyżej zaakcentowano, organ może odstąpić od ustalenia wartości celnej towaru na podstawie metody wartości transakcyjnej, tylko i wyłącznie w sytuacji, kiedy wartość transakcyjna towaru rażąco koliduje z wartością danego towaru występującą na rynku jego pochodzenia. Podkreślić należy, że zaistniałe w sprawie sprzeczności oraz niewyjaśnione przez Stronę okoliczności (pomimo wezwań ze strony organu celnego), opisane na stronie 6 i 7 decyzji organu pierwszej instancji, a dotyczące okoliczności zapłaty tytułem nabycia pojazdu L. mogą być jedną z przesłanek do powzięcia wątpliwości co do zgodności zadeklarowanej wartości celnej z faktycznie zapłaconą lub należną ceną za towar. Jednakże mając na uwadze wskazane wyżej nieprawidłowości w postępowaniu organów celnych, w ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie organy te nie uzasadniły w przekonujący sposób odstąpienia od zastosowania metody wartości transakcyjnej do ustalenia wartości celnej pojazdu. W dalszej kolejności należy zwrócić uwagę na poważne wątpliwości, jakie wzbudza opinia techniczno-ekonomiczna sporządzona przez inż. J. S., a będąca podstawą rozstrzygnięcia organów celnych. Z przedmiotowej opinii nie wynika dlaczego rzeczoznawca przyjął korektę z uwagi na uszkodzenia w wysokości - 22%. Wartości korygujące mają wpływ na ustalenie ostatecznej, finalnej wartości rynkowej pojazdu. Nie mogą zatem istnieć w tym zakresie żadne wątpliwości, a opinia winna gruntownie wyjaśniać wszystkie elementy, które zdaniem biegłego mają wpływ na ustalenie wartości rynkowej pojazdu. Biegły winien wskazać argumenty i założenia, które uzasadniają poszczególne stwierdzenia zawarte w ekspertyzie. Z istoty dowodu, jakim jest opinia biegłego wynika, że musi ona zawierać uzasadnienie, które pozwoliłoby dokonać analizy logiczności i poprawności wniosków, bez konieczności wkraczania w sferę wiedzy specjalistycznej. Opinia biegłego musi przekonywać jako logiczna całość. Biegły winien zatem wskazać i wyjaśnić przesłanki, które doprowadziły go do przedstawionych konkluzji. Brak fachowego uzasadnienia wniosków końcowych uniemożliwia ocenę mocy dowodowej opinii (A. Skoczylas, Glosa do wyroku NSA z dnia 4 lipca 2001 r., I SA/Łd 1875/2000, OSP 2002, z. 9, poz. 118). Biegły nie jest zwolniony od wskazania źródeł, podstaw i przesłanek, które uzasadniają poszczególne stwierdzenia zawarte w opinii (wyrok NSA z 23 lipca 2002 r., sygn. akt I SA/Łd 1242/2001, niepubl.). Sąd pragnie przy tym zwrócić uwagę, iż organy nie powinny opinii biegłego traktować jako jedynego i przesądzającego dowodu w sprawie, gdyż stanowi ona jedynie część materiału dowodowego, który podlega swobodnej ocenie, jak każdy inny dowód. Jeżeli opinia nie wyjaśnia dogłębnie wszystkich okoliczności mających znaczenie dla podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie, organy winny zwrócić się do biegłego o jej uzupełnienie, wyjaśnienie lub doprecyzowanie. Ponadto, jeżeli w trakcie postępowania strona zgłasza własne uwagi i zastrzeżenia do opinii biegłego, wówczas organ prowadzący to postępowanie również powinien zwrócić się do biegłego o odniesienie się do tych uwag i zastrzeżeń. Tego jednak w niniejszej sprawie nie uczyniły. Tym samym w ocenie Sądu doszło w tej sprawie do naruszenia przepisów art. 122, art. 187 § 1, art. 191 ustawy – Ordynacja podatkowa. Z uwagi na wskazane wyżej okoliczności, organy celne przekroczyły też granice zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z przepisu art. 191 ustawy - Ordynacja podatkowa. Jako dowolne należy uznać określenie zwyczajowej marży w wysokości 10%. Organ celny uzasadniając tak przyjętą wysokość marży powołał się ogólnie na wydawnictwo INFO – EKSPERT. Nie wskazał przy tym bliżej daty publikacji, strony z której pochodzą dane przyjęte w przedmiotowym postępowaniu. Dlatego też marża przyjęta przez organy celne jest – co najmniej – trudna do zweryfikowania. Zgodnie zaś z zasadami prawidłowo prowadzonego postępowania podatkowego, decyzja powinna wskazywać ustalony przez organ administracyjny stan faktyczny, określać przesłanki zastosowania tej a nie innej kwalifikacji prawnej i ustalać jakie okoliczności stanu faktycznego odpowiadają którym z fragmentów normy prawnej zastosowanej w sprawie. To wszystko kryje w sobie formuła art. 210 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej. To z uzasadnienia decyzji strona winna uzyskać wszechstronną informację o motywach, którymi kierował się organ administracji podejmując rozstrzygnięcie. Wobec stwierdzonych wyżej naruszeń przepisów art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 1 i 4 ustawy – Ordynacja podatkowa, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ powinien uwzględnić wszystkie wymienione wyżej uchybienia, które jednocześnie stanowią wskazania co do sposobu i kierunku dalszego procedowania. O niewykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152, zaś o kosztach postępowania na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 i § 3 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło