II SA/Sz 545/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2007 r. sprawy ze skargi J. Ż. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprostowania omyłki I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza z dnia [...] r. nr [...], II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J. Ż. kwotę [...]/ [...]/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 oraz art. 113 § 1 kpa, po rozpatrzeniu zażalenia J. Ż. na postanowienie Burmistrza z dnia [...] r. znak [...] w sprawie sprostowania omyłki w decyzji Burmistrza nr [...] z dnia [...] r. znak [...] o ustaleniu na rzecz Rady warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku administracyjno - biurowego na działce nr [...] w [...] - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podano, że Rada Sołecka reprezentowana przez Sołtysa wystąpiła do Burmistrza z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla zamierzenia obejmującego modernizację istniejącego budynku administracyjno - biurowego na świetlicę wiejską wraz z urządzeniem placu zabaw dla dzieci i zielenią izolacyjną. Pismem z dnia [...] r. Burmistrz w trybie art. 61 § 4 kpa zawiadomił strony, m.in. J. Ż. o wszczęciu postępowania. Po dokonaniu uzgodnień z Powiatowym Zarządem Dróg , Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych , Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, organ pierwszej instancji w trybie art. 10 § 1 kpa zawiadomił strony postępowania o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. Następnie Burmistrz decyzją z dnia [...] r. ustalił na rzecz Rady Sołeckiej warunki zabudowy dla planowanej inwestycji. Decyzja została doręczona stronom postępowania, J. Ż. w dniu [...] r. J. Ż. w piśmie z dnia [...] r. skierowanym do Burmistrza wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] r. oraz wznowienie postępowania administracyjnego w tej sprawie wskazując, że decyzja ta została wydana na wniosek Sołectwa z dnia [...] r. na podstawie sfałszowanych danych. Ponadto na stronie 3 decyzji wskazano, że teren objęty zamierzeniem inwestycyjnym stanowi własność gminy, chociaż działka jest własnością Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy . Burmistrz postanowieniem z dnia [...] r. wydanym na podstawie art. 113 § 1 kpa oraz art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym sprostował z urzędu omyłkę w decyzji z dnia [...] r. poprzez zastąpienie w uzasadnieniu na stronie 3 w wierszu 8 od dołu słów "Teren objęty zamierzeniem inwestycyjnym stanowi własność gminy" słowami "Teren inwestycyjny nie stanowi własność gminy". Organ I instancji wskazał, że omyłka ta nie miała wpływu na rozstrzygnięcie istoty sprawy, gdyż wpisano, że działka nr [...] stanowi własność Gminy, chociaż w dniu wydania decyzji (tj. [...] r.) działka ta stanowiła własność Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy . Wcześniej Rada Miejska w uchwale Nr [...] z dnia [...] r. wyraziła zgodę na nieodpłatne przejęcie w drodze umowy od Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy działki nr [...] w [...] z przeznaczeniem na świetlicę wiejską. Jednakże decyzja o ustaleniu warunków zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich (art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Na powyższe postanowienie zażalenie złożył J. Ż, który wniósł o jego uchylenie i stwierdzenie, że decyzja z dnia [...] r. wydana przez Burmistrza jest niezgodna z prawem i narusza art. 271 § 1 i art. 273 kk, bowiem nie jest to błąd w redagowaniu decyzji, tylko świadome sfałszowanie dokumentu w celu wprowadzenia w błąd organu państwowego i wyłudzenia odpowiednich decyzji. Odpowiadając na zarzut skarżącego Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że z określonej w art. 15 kpa zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wynika, że celem postępowania odwoławczego (w tym zażaleniowego) jest ponowne rozpatrzenie sprawy w pełnym zakresie, co do okoliczności faktycznych i prawnych. Wprawdzie zgodnie z art. 110 kpa organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, to jednak, stosownie do art. 113 § 1 kpa, organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Oznacza to, że jest możliwe sprostowanie wymienionych w art. 113 § 1 kpa okoliczności zaistniałych zarówno w sentencji, jak i uzasadnieniu decyzji, bowiem dopiero łącznie te elementy stanowią decyzję (por. wyrok NSA z 13 III 1998 r., NSA SA/Lu 1091/96). Sprostowanie nie może jednak prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia. Uregulowana w tym przepisie instytucja sprostowania zawartych w decyzjach oczywistych omyłek służy przywróceniu takiej treści, jaką organ administracji publicznej zamierzał nadać swemu rozstrzygnięciu, a nie jaką, na skutek błędów pisarskich lub rachunkowych albo innej oczywistej omyłki, nadał w rzeczywistości. Sprostowaniu podlegają wyłącznie niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe oraz oczywiste pomyłki. Omyłka pisarska to między innymi widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazów lub też pominięcie niektórych wyrazów (por. wyrok NSA z 23 IV 2001 r., II SA 863/00). Oczywistość tego rodzaju błędu można stwierdzić porównując treść decyzji z zawartymi w aktach sprawy dokumentami. Burmistrz trafnie uznał, że w decyzji z dnia [...] r. wystąpiła typowa oczywista omyłka pisarska. Z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania przed organem I instancji (tj. z uchwały Rady Miejskiej Nr [...] z dnia [...] r. w sprawie nieodpłatnego przejęcia nieruchomości od Agencji Nieruchomości Rolnych na własność Gminy oraz oświadczenia B. W. wynika, że w dniu wydania decyzji właścicielem działki nr [...] w [...] był Skarb Państwa - Agencja Nieruchomości Rolnych, a nie Gmina , jak to omyłkowo wskazano w uzasadnieniu decyzji. Okoliczność ta nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia decyzji z dnia [...] r. dotyczącego ustalenia na rzecz Rady Sołeckiej warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku administracyjno-biurowego na działce nr [...] w [...]. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie organu II instancji złożył J. Ż. wnosząc o jego uchylenie oraz o stwierdzenie, że postanowienie Burmistrza z dnia [...] r. nie dotyczy sprostowania omyłki pisarskiej, lecz jest korektą sfałszowanej decyzji administracyjnej. Skarżący wyjaśnił, że pismem z dnia [...] r. zwrócił się do Burmistrza o unieważnienie decyzji z dnia [...] r. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku administracyjno-biurowego oraz wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego tej inwestycji, ponieważ wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest z dnia [...] r. a decyzja nosi datę [...] r. Poza tym w decyzji stwierdzono, że teren objęty zamierzeniem inwestycyjnym stanowi własność gminy. Zdaniem skarżącego okoliczności te wskazują, że wydana przez Burmistrza decyzja oparta była na sfałszowanych danych. Skarżący wskazał, że uchwała Rady Miejskiej wyrażająca zgodę na przejęcie działki, nie oznacza, że działka została przejęta i stała się własnością Gminy. Ponadto oświadczenie B. W, że w decyzji ustalającej warunki zabudowy nie jest wymagane ustalenie właściciela terenu, budzi wątpliwości, skoro w decyzji podano Gminę jako właściciela działki. Zdaniem skarżącego uzasadniony jest wniosek, że decyzja o warunkach zabudowy bez ustalenia właściciela jest bez wartości, jeśli nie posiada się aktu własności. Przyczynę wskazania w decyzji o warunkach zabudowy jako właściciela Gminę wyjaśnia pismo z dnia [...] r. Starosty Powiatowego , zawierające stwierdzenie, że w dniu [...] r. wydane zostało pozwolenie na budowę planowanej inwestycji. W związku z tym przebieg wydarzeń wskazuje, że nie chodzi o błąd pisarski, lecz o świadome fałszowanie decyzji administracyjnej. Burmistrz Gminy posługiwał się tym dokumentem, aby uzyskać od Starostwa Powiatowego zezwolenie na budowę. Posiadając te dokumenty Burmistrz dokonał "sprostowania omyłki", ponieważ w tej sytuacji decyzja zawierająca fałszywą treść nie jest już potrzebna. Przemawia za tym również fakt, że Wydział Infrastruktury Urzędu Wojewódzkiego, zażądał od Starostwa Powiatowego przesłania akt celem zbadania zgodności z prawemdecyzji o pozwoleniu na budowę. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. W myśl art. 113 § 1 kpa organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Z powołanego przepisu wynika, że sprostowane mogą być błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne omyłki, ale muszą one być oczywiste, czyli takie co do których nie ma wątpliwości jaka była intencja podmiotu wydającego orzeczenie. Reguła ta wynika zarówno z treści przepisów prawa jak też z ugruntowanej linii orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. Nie można zatem prostować jako oczywistej omyłki tych elementów orzeczenia, które dotyczą stanu faktycznego (zob. wyrok NSA 23 IV 2001 r.,II SA 863/00 LEX nr 75522; wyrok NSA z 22 III 2002 r., V SA 3051/01, LEX nr 109324; wyrok WSA w Warszawie z 10 I 2006 r., IV SA/Wa 857/05, LEX nr 208971 oraz wyrok WSA w Warszawie z 25 II 2005 r., VII SA/Wa 321/04, LEX nr 165005). W rozpoznawanej sprawie organ I instancji nie mógł więc sprostować uzasadnienia swojej decyzji z dnia [...] r. w części dotyczącej określenia kto jest właścicielem terenu, na którym ma być realizowana inwestycja. Takie sprostowanie nie mieści się w granicach oczywistej omyłki. Poza tym w uzasadnieniu postanowienia o sprostowaniu organ stwierdził, że zostały podjęte prawne kroki zmierzające do przejęcia przez gminę własności przedmiotowej nieruchomości od Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy . Tego rodzaju antycypowanie zmian w sferze prawa własności jest niedopuszczalne i niezgodne z prawem. W chwili wydawania decyzji o warunkach zabudowy przedmiotowy teren nie był własnością gminy i organ wiedział o tym. Przed wydaniem decyzji organ dysponował wypisem i wyrysem z operatu ewidencyjnego z dnia [...] r., z którego wynikało, że właścicielem jest Skarb Państwa. Poza tym należy wskazać, że organ II instancji przyjmując dopuszczalność sprostowania, powołał się na wyrok NSA z dnia 23 IV 2001 r., II SA 863/00, ale uczynił to nieprawidłowo i selektywnie, ponieważ wskazał tylko na część tezy pierwszej orzeczenia odnoszącej się do kwestii "oczywistości omyłki", pomijając pozostałą część tej tezy, jak również tezę drugą, z której ewidentnie wynikało, że nie mogą być prostowane omyłki co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c w związku z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.