VII SA/Wa 1258/05

WyrokWSA w Warszawie2006-02-01

Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej części gastronomicznej do istniejącego budynku, w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i nieprzedłożenia przez inwestora zaświadczenia o zgodności z ustaleniami studium uwarunkowań?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, nakazując rozbiórkę samowolnie wybudowanej części gastronomicznej. Brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz nieprzedłożenie przez inwestora zaświadczenia o zgodności z ustaleniami planu lub ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy uniemożliwia legalizację samowoli budowlanej, co skutkuje obowiązkiem wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.
Stan faktyczny
Skarżący D. i M. M. dokonali dobudowy części gastronomicznej do istniejącego budynku bez wymaganego pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę dobudowy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że inwestorzy nie spełnili warunków legalizacji samowoli budowlanej, w szczególności nie przedłożyli zaświadczenia o zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, kwestionując stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2006 r. sprawy ze skargi D. i M. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki dobudowy do budynku skargę oddala. VII SA/Wa 1258/05 UZASADNIENIE [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2005 r., Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania D. i M. M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] maja 2005 r., Nr [...] nakazującej w/w całkowitą rozbiórkę wykonanej dobudowy części gastronomicznej do istniejącego budynku na działce nr ew. [...] przy ul. N. w P., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że z protokołu oględzin przeprowadzonych przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w P. w dniu [...] grudnia 2004 r. na nieruchomości nr ew. [...] przy ul. N. w P. wynika, że D. i M. M. zrealizowali dobudowę części gastronomicznej (pub) do istniejącego na działce budynku. Roboty budowlane związane z przedmiotową inwestycją wykonano bez wymaganego przepisami pozwolenia na budowę. W trakcie kontroli stwierdzono stan zaawansowania robót budowlanych, surowy zamknięty. Zgodnie z dyspozycją art. 28 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 – 31, które dotyczą możliwości prowadzenia robót budowlanych w oparciu o dokonanie zgłoszenia zamiaru ich wykonania właściwemu organowi administracji architektoniczno – budowlanej. Z uwagi na możliwość zalegalizowania przedmiotowej budowy postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. nałożył na inwestorów, działając w trybie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, obowiązek wstrzymania robót budowlanych przy przedmiotowej dobudowie oraz przedłożenia zaświadczenia Prezydenta Miasta P. o zgodności obiektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czterech egzemplarzy projektu budowlanego sporządzonego przez osobę o wymaganych uprawnieniach, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością. Organ odwoławczy wskazał, iż inwestorzy przedłożyli wymagane cztery egzemplarze projektu budowlanego oraz oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jednakże nie przedłożyli wymaganego postanowieniem organu nadzoru budowlanego szczebla powiatowego a także przepisem art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, zaświadczenia Prezydenta Miasta P. o zgodności obiektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ podniósł, iż przedstawione przez skarżących zaświadczenie Prezydenta Miasta P. stwierdza jedynie, że dla obszaru, na którym znajduje się omawiana nieruchomość brak jest aktualnie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wskazał, iż powyższego zaświadczenia nie można uznać za spełniające wymogi określone w postanowieniu Nr [...], jak też w przepisach prawa. Zdaniem organu, oznacza to, że obowiązek nałożony w/w postanowieniem nie został przez inwestorów wykonany. Ponadto sytuacja braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rodzi po stronie organu nadzoru budowlanego, w stosunku do popełnionej samowoli budowlanej, obowiązek zastosowania normy prawnej przewidzianej w art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Studium uwarunkowań, o którym pisze Prezydent Miasta P. w swym zaświadczeniu, w świetle przepisów prawa budowlanego, nie umożliwia przeprowadzenia procedury legalizacyjnej. W skardze z dnia [...] sierpnia 2005 r. D. i M. M. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r. Skarżący podnieśli, iż ich zdaniem, wywiązali się z nałożonych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego obowiązków wynikających z postanowienia Nr [...] oraz Nr [...] z dnia [...] lutego 2005 r., a mianowicie: - dostarczyli cztery egzemplarze dokumentacji, - dostarczyli oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, - dostarczyli zaświadczenie Prezydenta Miasta P., z którego wynika, że obszar, na którym prowadza działalność "[...]" jest "[...]" wg opracowanego Studium zainwestowania przestrzennego. Ponadto wskazali, iż do 2003 r. obowiązywał plan zagospodarowania przestrzennego tego terenu, z którego wynika, że można inwestować w budynki mieszkalne i usługowe z wykorzystaniem w szczególności parterów na różne usługi między innymi także typu PUB oraz wiele innych wymienionych w tym planie. Nowa ustawa o planowaniu przestrzennym nakazała organom administracyjnym uaktualnienie tych planów. Jednakże, zdaniem skarżących, opracowane Studium dla tego terenu w niczym nie zmienia dotychczasowych planów zagospodarowania przestrzennego i jest tylko kwestią czasu, kiedy zostanie przyjęte i zatwierdzony nowy plan zagospodarowania przestrzennego. Ponadto wskazali, iż rozbudowanie istniejącego budynku, polegające na dobudowie zamkniętej antresoli drewnianej, uważają za obiekt tymczasowy, służący do działalności gospodarczej w okresie letnim, jako barek piwny. Nadto podnieśli, iż na wyżej wymienioną działalność usługową posiadają pozytywną decyzję z dnia [...] maja 2003 r. Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Działalność gospodarczą prowadzą na tym terenie od [...] maja 2003 r., a przeprowadzone kontrole sanitarne, nie wykazały żadnych uchybień. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiDz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z generalną zasadą zawartą w art. 28 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 – 31, które określają wyjątki od tej zasady. W niniejszej sprawie niesporne jest, iż skarżący D. i M. M., dobudowali część gastronomiczną (pub) do istniejącego budynku, bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zgodnie z dyspozycją art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jednakże przepis powyższy, można zastosować dopiero wówczas, gdy w następstwie czynności właściwego organu administracji publicznej, o których mowa w ust. 2 oraz ust. 3 art. 48 Prawa budowlanego, nie zaistnieją przesłanki uzasadniające zalegalizowanie obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Ustawodawca odstępując od orzekania nakazu bezwarunkowej rozbiórki obiektu budowlanego, samowolnie wybudowanego, stworzył możliwość przeprowadzenia postępowania dotyczącego legalizacji dokonanej samowoli budowlanej, skutkującego, w razie spełnienia wymagań określonych w przepisach prawa, wydaniem decyzji, o której mowa w art. 49 ust. 4 Prawa budowlanego. W myśl art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, możliwość zalegalizowania obiektu budowlanego będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę istnieje, gdy: 1. jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2. nie narusza przepisów, w tym techniczno – budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Właściwy organ, stwierdzając możliwość zalegalizowania obiektu budowlanego będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jest obowiązany wydać postanowienie wstrzymujące jeszcze prowadzone roboty wraz z określeniem wymagań dotyczących niezbędnych zabezpieczeń budowy. Organ ten powinien jednocześnie postanowieniem tym nałożyć na inwestora obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie niezbędnych do załatwienia sprawy dokumentów, w szczególności: 1. zaświadczenia wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, gdy dla danego terenu nie ma obowiązującego planu miejscowego; 2. dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3 Prawa budowlanego (do projektu architektoniczno – budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2): - czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem o przynależności projektanta do właściwej izby samorządu zawodowego, - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, - dodatkowych dokumentów określonych w ustawie w przypadku obiektów zakładów górniczych oraz obiektów usytuowanych na terenach zamkniętych, a także obiektów mogących stwarzać szczególne zagrożenie dla użytkowników. Przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] maja 2005 r., wydana w oparciu o przepis art. 48 ust. 1 i ust. 4 Prawa budowlanego. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu odwoławczego, jak również organu I instancji, iż samowolnie dobudowany przez skarżących obiekt budowlany nie może zostać zalegalizowany, co w konsekwencji musi prowadzić do wydania decyzji nakazującej całkowitą rozbiórkę przedmiotowej dobudowy. W przedmiotowej sprawie, w toku postępowania administracyjnego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...] nakazał wstrzymać prowadzenie robót budowlanych, wykonywanych przy realizacji dobudowy części gastronomicznej do istniejącego budynku, realizowanej w warunkach samowoli budowlanej oraz nakazał inwestorom D. i M. M. dostarczenie w określonym terminie dokumentów, umożliwiających przeprowadzenie ewentualnej legalizacji samowoli budowlanej, tj.: zaświadczenia Prezydenta Miasta P. o zgodności obiektu z obowiązującymi ustaleniami miejscowego planu zagospodarowani przestrzennego, 4 egzemplarzy projektu budowlanego sporządzonego przez osobę o wymaganych kwalifikacjach i uprawnieniach, należąca do izby samorządu zawodowego oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W wykonaniu nałożonych obowiązków skarżący przedłożyli wymagane cztery egzemplarze projektu budowlanego, oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz zaświadczenie Prezydenta Miasta P. z dnia [...] marca 2005 r. Przedmiotowe zaświadczenie stwierdza, że "dla obszaru, na którym znajduje się przedmiotowa nieruchomość, przy ul. N. w P. aktualnie brak jest planu zagospodarowania przestrzennego; dla obszaru nie podjęto uchwały o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego". Ponadto stwierdza ono, iż obszar, na którym znajduje się przedmiotowa nieruchomość, w Studium określony jest jako: strefa programów centrotwórczych – główny ośrodek miasta – tereny zainwestowane". Wskazać należy, iż studium określa jedynie przeznaczenie terenów i wskazuje obszary, dla których obowiązuje sporządzenie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że studium jest opracowaniem wewnętrznym na potrzeby władz gminy. Brak planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego, uniemożliwia wydanie pozytywnego zaświadczenia, a co za tym idzie legalizację samowoli. Nadto inwestorzy nie legitymowali się również ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wniosek o wydanie w/w decyzji złożyli dopiero w dniu [...] stycznia 2005 r., a więc już po wszczęciu przedmiotowego postępowania. Zasadnie więc organ uznał, iż w/w zaświadczenie Prezydenta Miasta P. z dnia [...] marca 2005 r., nie spełnia wymogów określonych w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...]. Tym samym został zobligowany do zastosowania obowiązku wynikającego z dyspozycji art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło