I SA/Gl 198/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka (spr.), Sędzia NSA Anna Wiciak,, Sędzia WSA Krzysztof Winiarski, Protokolant Beata Kuziel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2007 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało postanowienie tegoż organu z dnia [...] r., oddalające skargę na czynności egzekucyjne. Jako podstawę wydania postanowienia wskazano art. 23 § 1 i § 3 oraz art. 54 § 1 i § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 36, poz. 161 z późn. zm.) oraz art. 127 § 3 w zw. z art. 144 i 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał przede wszystkim, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r. oddaliło skargę J. K. na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego – Prezydenta Miasta C. w postaci zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego u dłużnika zajętej wierzytelności (będącego organem rentowym) poprzez wezwanie organu rentowego, aby nie wypłacał zajętej części świadczenia emerytalnego zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego zaspokojenia zobowiązań pieniężnych. Organ wskazał w uzasadnieniu swojego postanowienia, iż skarga na czynności egzekucyjne nie przysługuje zobowiązanemu w sytuacjach, co do których ustawa przewiduje inne środki zaskarżenia. Tymczasem okoliczności podnoszone przez J. K. stanowią podstawę do wnoszenia zarzutów w trybie art. 33 i art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, toteż nie mogą być rozpatrzone w trybie skargi na czynności egzekucyjne. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. K. nie podzielił poglądu Kolegium o wykluczaniu się postępowań zainicjowanych skargą i zarzutami, przy czym wskazał, iż złożył oba te środki jednocześnie (wyjaśnił też, iż wydano już rozstrzygnięcie w przedmiocie wniesionych zarzutów, uznając je za bezzasadne). Następnie zobowiązany zarzucił organowi egzekucyjnemu naruszenie art. 2 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez przyjęcie, iż podatek ten obciąża go jako współdłużnika, gdy brak jest dokumentu potwierdzającego jego tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości. Zaakcentował, iż jest jedynie spadkobiercą I. K., a z tego faktu nie wynika posiadanie ¼ nieruchomości. Mając powyższe na uwadze, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło w zaskarżonym postanowieniu, że skarga na czynności egzekucyjne może dotyczyć czynności wykonawczych postępowania egzekucyjnego. Organ wyjaśnił dalej, że zgodnie z art. 1a pkt 2 cyt. ustawy, do czynności wykonawczych można zaliczyć "wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, obejmujące czynności faktyczne (a nie akty prawne). Ponownie wskazano, iż przedmiotem skargi nie mogą być okoliczności, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia np. zarzutów, zażalenia czy wniosku o wyłączenie spod egzekucji rzeczy lub prawa majątkowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż strona w skardze jak i we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy kwestionuje samą zasadność nałożenia na nią obowiązku podatkowego, lecz nie kwestionuje czynności wykonawczych tego postępowania. Postanowienie to J. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się jego uchylenia. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie: - art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez bezzasadne przyjęcie, iż skarżącemu nie przysługuje prawo do wniesienia środka zaskarżenia w postaci skargi na czynności egzekucyjne, - art. 2 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez błędne przyjęcie, iż podatek od nieruchomości obciąża go jako współposiadacza i współwłaściciela (będącego współdłużnikiem solidarnym),pomimo, że w sprawie nie znajduje się żaden dokument potwierdzający tytuł prawny skarżącego do tej nieruchomości, - art. 215 Ordynacji podatkowej – wobec wydania orzeczenia zobowiązującego go do uiszczenia należności podatkowych, mimo, że w niniejszej sprawie nie zachodziły ku temu przesłanki. W uzasadnieniu skargi strona powtórzyła argumenty odwołania i dodała, że organ egzekucyjny winien w pierwszej kolejności rozważyć potrzebę skierowania postępowania przeciwko osobie, która faktycznie włada nieruchomością (tj. M. A.). W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. W piśmie procesowym z dnia [...] 2007 r. skarżący przytoczył (wybiórczo) treść art. 79 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz podniósł, iż w niniejszym postępowaniu występuje szereg nieprawidłowości. Przekonywał, iż ustalenia sądowe w postępowaniu o dział spadku i zniesienie współwłasności mogą być wiążące w przedmiocie obowiązków podatkowych. W kolejnym piśmie z dnia [...] 2007 r. skarżący opisał postępowanie M. A. i jej zamiar wprowadzenia w błąd organów podatkowych, poprzez zatajanie istotnych informacji dotyczących współwłasności omawianej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przechodząc do oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdzić przede wszystkim należy, że przepis art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, umożliwia zobowiązanemu wniesienie skargi na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego. Skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego może być wnoszona na czynności o charakterze wykonawczym i środek ten nie przysługuje na czynności procesowe, polegające na wydawaniu aktów administracyjnych, w ramach których organ egzekucyjny rozstrzyga o uprawnieniach i obowiązkach uczestników postępowania egzekucyjnego (przez czynności egzekucyjne rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego). Innymi słowy "skarga z art. 54 tej ustawy nie będzie przysługiwać w sytuacjach, gdy przewiduje się inne środki zaskarżenia (zarzuty, zażalenia na postanowienia, żądania wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego) albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie pozwu do sądu (wyrok Naczelnego Sądu administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2000 r., sygn. akt III SA 827/99 – publ. LEX). W niniejszej sprawie skarżący zarówno w skardze jak i w późniejszych pismach procesowych nie sformułował jasno skargi dotyczącej czynności organu w postaci zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego u organu rentowego oraz wezwania tegoż organu, aby nie wypłacał zajętej części świadczenia emerytalnego zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego zaspokojenia zobowiązań pieniężnych. Sformułował natomiast zarzuty dotyczące zasadności nałożenia na niego obowiązku podatkowego i złej woli innego ze spadkobierców. Argumenty te zatem (jak słusznie twierdzi organ podatkowy) nie mogą stanowić postawy do wniesienia skargi w trybie art. 54 § 1 cyt. ustawy. Sąd zatem nie może w niniejszym postępowaniu ocenić zasadności obciążenia skarżącego podatkiem od nieruchomości czy też rozstrzygnąć w przedmiocie skutków niewłaściwego zachowania się innego spadkobiercy. Tego rodzaju argumenty podlegały rozpatrzeniu w innym trybie (zainicjowanym przez skarżącego) tj. w postępowaniu wymiarowym czy w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku (lub innym postępowaniu przed sądem powszechnym). Stwierdzić ponadto należy, iż Sąd nie dopatrzył się jakichkolwiek uchybień przy zastosowaniu środka egzekucyjnego przewidzianego w art. 79 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W sumie więc, uwzględniając wszystkie podniesione wyżej okoliczności, stanowisko organu egzekucyjnego drugiej instancji zajęte w rozpatrywanej sprawie uznać trzeba, zdaniem Sądu, za zgodne z obowiązującym prawem. Wobec tego Sąd oddalił skargę w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 września 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271, z późn. zm.).