II GZ 1/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Maria Myślińska po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Głównego Inspektora Transportu Drogowego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 12 listopada 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 908/07 w zakresie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 21 września 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 908/07 w sprawie ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji I instancji i umorzenia postępowania postanawia: 1. Uchylić zaskarżone postanowienie. 2. Oddalić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 21 września 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 908/07 Postanowieniem z dnia 12 listopada 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 908/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. przywrócił termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tegoż Sądu z dnia 21 września 2007 r. z następującym uzasadnieniem: Po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 7 września 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., wyrokiem z dnia 21 września 2007 r. oddalił skargę B. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji I instancji i umorzenia postępowania. Pismem z dnia 11 września 2007 r. (nadanym w Urzędzie Pocztowym K. w dniu 12 września 2007 r.) Spółka złożyła wniosek o pisemne uzasadnienie wyroku. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 8 października 2007 r. odmówiono sporządzenia uzasadnienia wyroku z dnia 21 września 2007 r. z uwagi na przedwczesność złożonego wniosku. Pismem z dnia 20 października 2007 r. (nadanym w Urzędzie Pocztowym w dniu 23 października 2007 r.) B. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 21 września 2007 r. W uzasadnieniu wniosku Spółka podniosła, iż o przedwczesności złożonego przez nią wniosku z dnia 11 września 2007 r. dowiedziała się dopiero z treści postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 8 października 2007 r., którym to odmówiono jej sporządzenia uzasadnienia wyroku, z uwagi na to, że wniosek został złożony przed datą jego ogłoszenia tj. przed 21 września 2007 r. Postanowieniem z dnia 12 listopada 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 908/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. przywracając termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 21 września 2007 r. podkreślił, że Spółka nie mogła wiedzieć w dniu nadania wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, to jest w dniu 12 września 2007 r., iż wyrok ten nie został jeszcze wydany. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki warunkujące przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 21 września 2007 r. z uwagi na brak winy po stronie B. Sp. z o.o. w uchybieniu terminu. Zażalenie na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosząc o jego uchylenie lub zmianę zaskarżonego postanowienia i orzeczenie o odmowie wniosku do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że z treści art. 107 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej: p.p.s.a. – wynika, iż nieobecność stron lub ich pełnomocników na rozprawie nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. Ogłoszenie wyroku powinno nastąpić na posiedzeniu, na którym zamknięto rozprawę. Jednakże zdaniem organu w sprawie zawiłej Sąd może odroczyć ogłoszenie wyroku na czas do czternastu dni. W ocenie organu treść wymienionych przepisów przesądza o tym, że wyrok nie musi być wydany na posiedzeniu wyznaczonym na rozprawę. W pouczeniu zawartym w zawiadomieniu o rozprawie wyraźnie podano, iż wniosek o uzasadnienie wyroku jest doręczany na wniosek w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. Skarżący wskazał, iż p.p.s.a. nie zawiera normy prawnej, która nakazywałaby Sądowi zawiadamianie stron postępowania o odroczeniu ogłoszenia wyroku. Strona powinna liczyć się z możliwością wydania orzeczenia w innym terminie, niż wyznaczony na rozprawę, bowiem została w sposób prawidłowy powiadomiona o prawach i obowiązkach w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia od nieistniejącego wyroku świadczy o rażącym niedbalstwie strony. Wobec powyższego nie można uznać, iż strona bez własnej winy uchybiła terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia od ogłoszonego w dniu 21 września 2007 r. wyroku. W ocenie organu okoliczność odroczenia wyroku nie może uzasadniać przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie jego uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie z następujących powodów. Stosownie do art. 86 § 1 jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Wskazany brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności stanowi konieczną przesłankę przywrócenia terminu. Cyt. przepis nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu. Daje to sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za stosowane (por. postanowienie SN z dnia 22 lipca 1999 r., I PKN 273/99, OSNAP 2000, nr 20, poz. 757.). W niniejszej sprawie postanowienie Sądu I instancji było wadliwe z uwagi na to, iż skarżący nie wykazał w dostatecznym stopniu swojego niezawienienia. Za brak winy nie można przyjąć, iż skarżący w dniu nadania wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, tj. w dniu 12 września 2007 r., nie mógł wiedzieć, iż orzeczenie o uzasadnienie którego wnosi jeszcze nie zapadało. Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (por. wyrok NSA z dnia 1 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01) – czego skarżący w niniejszej sprawie nie uczynił albowiem został należycie zawiadomiony o terminie rozprawy. Nie stawiając się na wyznaczony przez Sąd termin winien liczyć się z możliwością wydania orzeczenia w innym terminie, niż na rozprawie, na której rozpatrywana była sprawa. Złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia od nieistniejącego wyroku świadczy o rażącym niedbalstwie strony. Wobec powyższego skarżący nie uprawdopodobnił braku winy wymaganego w art. 87 § 2 p.p.s.a. Oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której należy wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy można mówić jedynie wtedy gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie WSA z dnia 21 lutego 2006 r., I SAB/Wa 78/05). W rozpatrywanej sprawie skarżący mógł dowiedzieć się o stan swojej sprawy jeżeli nie był obecny na rozprawie i wówczas dokonać niezbędnych kroków dla prawidłowej realizacji swoich praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.