VIII SA/Wa 401/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Asesor WSA Andrzej Kuna /sprawozdawca/, Protokolant Anita Sałek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2007 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1) oddala skargę; 2) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. J. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w R. przy ulicy [...], kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Na podstawie art. 3, art. 4, art. 5, art. 6, art. 7, art. 8, art. 14, art. 17, art. 39, art. 101, art. 106 i art. 110 ust. 7 i 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64 poz. 593) oraz na podstawie art. 104 k.p.a. Prezydent Miasta R. decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 roku odmówił przyznania zasiłku celowego S. W., dalej skarżącemu: - na dofinansowanie do opłat bieżących za energię elektryczną i wodę; - na inne wydatki. Organ wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż skarżący mieszka wspólnie z żoną. Opłaty za czynsz, energię i wodę są systematycznie regulowane przez żonę skarżącego, co potwierdziło złożone oświadczenie z dnia 14 marca 2007 roku. Ponadto rodzina korzysta z dodatku mieszkaniowego w kwocie [...] zł, który stanowi dodatkową pomoc w regulowaniu bieżących opłat mieszkaniowych. Skarżący zwrócił się również o pomoc na dofinansowanie "innych wydatków". Jednak po raz kolejny nie sprecyzował i nie uszczegółowił co rozumie i jakie potrzeby chce zabezpieczyć pod pojęciem "inne wydatki". W trakcie wykonywania czynności służbowych pracownik socjalny nie stwierdził braków w wyposażeniu mieszkania, czy też innych potrzeb. Ponadto organ podniósł, że skarżący systematycznie otrzymuje pomoc zgodnie ze swoimi wnioskami, przy uwzględnianiu możliwości finansowych tutejszego ośrodka w formie zasiłków celowych, a także objęty jest pomocą w formie zasiłku okresowego oraz pomocą w formie zasiłku celowego na zakup gorącego posiłku. Organ również dokładnie omówił budżet jakim dysponuje w roku 2007 w kontekście osób i rodzin uprawnionych do korzystania z pomocy. Od powyższej decyzji skarżący złożył pismo, które organ zakwalifikował jako odwołanie. Decyzją z dnia [...] maja 2007 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., trafnym było odmówienie przez organ I instancji przyznania pomocy w zakresie dofinansowania opłat bieżących za energię elektryczną i wodę oraz "innych wydatków". Organ I instancji zasadnie wskazał, że opłata za wodę uwzględniona została przy ustaleniach wysokości dodatku mieszkaniowego na okres X.2006 - III.2007, wynika to bowiem z przepisu art. 6 ust. 4 pkt 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych. Ponadto Kolegium podzieliło ocenę organu I instancji przyjmując, że pomoc na dofinansowanie opłat bieżących za energię elektryczną jest niezasadna, ponieważ te wydatki ponosi żona skarżącego. Nie wskazanie potrzeb składających się na "inne wydatki", zdaniem Kolegium, oznacza brak współdziałania osoby z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej w rozumieniu przepisu art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Konsekwencją takiego rozstrzygnięcia było wniesienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargi, w której skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja nie rekompensuje mu krzywdy powstałej w wyniku nie przyznania zasiłku przedemerytalnego, co jest niezgodne z art. 67 i 68 konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi zatem o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, która jest dokonywana w kontekście zgodności z prawem materialnym i procesowym, a nie według kryteriów celowościowych. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga analizowana stosownie do wymienionych założeń kontroli sądowej decyzji administracyjnych podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie naruszają prawa. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i prawną jego ocenę w świetle mających zastosowanie przepisów. Zgodnie z dyspozycją art.39 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U.z 2004r. Nr 64, poz.593 ze zm.) zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu, co oznacza, że zasiłek celowy jest formą pomocy pieniężnej przyznawanej na podstawie uznania administracyjnego. Natomiast art. 2 ust.1 i 3 ust.1 ustawy o pomocy społecznej stanowi, że jest to instytucja mająca na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Osoby ubiegające się o przyznanie im świadczenia z pomocy społecznej muszą liczyć się z tym, że nie każdy ich wniosek i nie w pełnym zakresie zostanie automatycznie uwzględniony, bowiem rodzaj, forma i rozmiar świadczenia muszą być odpowiednie nie tylko do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, ale również do możliwości finansowych organu udzielającego pomocy. Kontrola decyzji uznaniowej dokonywanej przez sąd ogranicza się do zbadania zgodności z prawem decyzji uznaniowej, ale nie wnika już w celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia w niej zawartego. Kontrola ta ma ustalić, czy dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy wydaniu decyzji nie przekroczył granic uznania, i czy właściwie uzasadnił rozstrzygnięcie. Podejmując decyzję uznaniową, organ administracji ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, stosownie do art. 7 k.p.a., jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków finansowych. Organy orzekające w omawianej sprawie poddały ocenie wszystkie okoliczności, od jakich uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego. Sąd podziela stanowisko organu, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej, która bez wątpienia jest uwarunkowana posiadanymi przez gminę środkami pieniężnymi. Jak wskazuje organ w uzasadnieniu, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w R. nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób pozostających w trudnej sytuacji materialnej. Ośrodek zabezpiecza wyłącznie potrzeby podstawowe, w tym również potrzeby podstawowe skarżącego. Sąd uznał, że stanowisko organu odmawiające przyznania wnioskowanych świadczeń jest zasadne i nie narusza prawa w sytuacji gdy skarżący nie sprecyzował jakie potrzeby chce zabezpieczyć pod pojęciem "inne wydatki" i gdy bezspornym jest, że opłaty za czynsz, energię i wodę są systematycznie regulowane przez żonę skarżącego, a rodzina korzysta z dodatku mieszkaniowego w kwocie [...] zł, który stanowi dodatkową pomoc w regulowaniu bieżących opłat mieszkaniowych. Sąd oceniając zaskarżoną decyzję nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu, w tym naruszeń przepisów Konstytucji RP. Mając powyższe na uwadze Sąd stosownie do art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji, w pkt 2 o kosztach orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a.