II SA/Sz 663/07
WyrokWSA w Szczecinie2007-09-19
Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może nakładać na stronę obowiązek przeznaczenia pozyskanego drewna na cele opałowe-bytowe, zawiadomienia o wykonaniu nowych nasadzeń oraz przestrzegania przepisów BHP przy wycince drzew i krzewów, a także czy może narzucić termin dokonania wycinki i nowych nasadzeń?Ratio decidendi
Organ administracji nie może nakładać na stronę obowiązku przeznaczenia pozyskanego drewna na cele opałowe-bytowe, zawiadomienia o wykonaniu nowych nasadzeń ani przestrzegania przepisów BHP przy wycince drzew i krzewów, ponieważ nie wynika to z przepisów prawa. Pozyskane drewno jest własnością właściciela działki, a przepisy BHP dotyczą pracodawcy lub wykonawcy. Organ nie może również narzucić terminu dokonania wycinki ani nowych nasadzeń, gdyż decyzja zezwalająca na wycięcie drzew jest skonsumowana z momentem wycięcia, a obowiązek nasadzeń powstaje wówczas.Stan faktyczny
K. K. wniosła o zezwolenie na wycięcie drzew i krzewów na swojej działce. Po uzupełnieniu wniosku i oględzinach, Wójt Gminy wydał decyzję zezwalającą na wycinkę, zwalniającą z opłat i zobowiązującą do nowych nasadzeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na brak analizy stanu środowiska i nieprawidłowe określenie obowiązku nasadzeń. Po ponownym rozpatrzeniu, Wójt wydał decyzję o podobnej treści, którą SKO utrzymało w mocy. K. K. złożyła skargę do WSA, kwestionując nałożone obowiązki i ich uzasadnienie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Asesor WSA Joanna Wojciechowska /spr./ Protokolant Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2007 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew I uchyla zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...]r. nr [...], II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
W dniu [...]r. K. K. wystąpiła do Urzędu Gminy z wnioskiem o wycięcie [...] sztuk drzew /wierzba/ w przedziale obwodów od 10 cm do 60 cm i krzewów na działce nr [...] w [...]. Wskazała, że jest gotowa w zamian za wycięte drzewa zasadzić krzewy użytkowe/ żywopłot/, drzewa owocowe oraz iglaste.
Organ administracji wezwał stronę do uzupełnienia braków wniosku w terminie 7 dni poprzez wskazanie :
- obwodu poszczególnych drzew mierzonego na wysokości 130m2,
- ilości krzewów przeznaczonych do usunięcia / m2/
- gatunku drzew i krzewów przeznaczonych do usunięcia,
- kserokopii tytułu prawnego władania nieruchomości,
- terminu usunięcia drzew i krzewów,
- przeznaczenia terenu.
K. K. w piśmie z dnia [...]r. podała, że wnioskuje
o wycinkę drzew z gatunku wierzba: 10 sztuk- obwód 60 cm, 15 sztuk- obwód 30 cm, 25 sztuk- 10 cm oraz krzewów z powierzchni 6, 5 ara w terminie [...]. Podała, że teren będzie miał przeznaczenie wyłącznie rekreacyjno-mieszkalne na jej potrzeby.
Wójt Gminy zawiadomił stronę, że w dniu [...]r. nastąpią oględziny działki nr [...] w [...] w związku ze złożonym przez nią wnioskiem.
W dniu [...]r. odbyły się oględziny na przedmiotowej działce,
w których wzięli udział pracownicy organu administracji, zaś strona nie stawiła się.
Stwierdzono wówczas, że na działce znajdują się drzewa / wierzba / o obwodzie: 10 sztuk- 60 cm, 25 sztuk- 30 cm, 15 sztuk- 10 cm w stanie zdrowia średnim oraz krzewy na powierzchni około 650 m2. Zaznaczono, że drzewa i krzewy wyrosły na działce po zakwalifikowaniu jej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele budownictwa. Zaproponowano, w celu zrównoważenia ubytku zieleni wysokiej zobowiązać właściciela do wykonania nowych nasadzeń drzew iglastych lub liściastych w ilości 50 sztuk o wysokości 150-200 cm oraz nasadzeń żywopłotu od strony ulicy w okresie [...]r. / gatunki drzew i krzewów do wyboru właściciela działki/.
W związku z tym, że przedmiotowa działka znajduje się w pasie ochronnym, wchodzącym w skład pasa nadbrzeżnego w rozumieniu art. 36 ust. 1 pkt 2 ustawy
z dnia 21 marca 1991r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej
i administracji morskiej / Dz. U. z 2003r., Nr 153, poz. 1502 z późn. zm./ Wójt Gminy wystąpił do Dyrektora Urzędu Morskiego o dokonanie uzgodnienia na podstawie art. 37 ust. 3 w/w ustawy.
Dyrektor Urzędu Morskiego postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] po rozpoznaniu wniosku Wójta Gminy Ustronie w sprawie usunięcia 50 sztuk drzew i krzewów zajmujących powierzchnię 650m2 rosnących na terenie działki nr [...] w [...], wyraził zgodę na wycięcie 50 drzew wierzb i krzewów porastających powierzchnię ok.650m2 ujętych w powyższym wniosku. Zaproponował rekompensatę w postaci nasadzeń zastępczych dla pasa ochronnego w ilości 150 sztuk drzew lub krzewów rodzimego pochodzenia, które zobowiązała się zasadzić właścicielka w/w działki. Z uwagi, że postanowienie wyczerpało w całości żądanie strony odstąpiono od uzasadnienia pisemnego.
Z treści postanowienia wynika, że otrzymała je również K. K.
z pouczeniem o środkach zaskarżenia.
Wójt Gminy decyzją z dnia [...]. nr [...] :
1. zezwolił K. K. na wycięcie z terenu działki nr [...]:
- drzew gatunek wierzba o obwodzie pnia 60 cm sztuk 10, o obwodzie pnia 30 cm sztuk 25 i obwodzie pnia 10 cm sztuk 15, mierzonego na wysokości 130 cm;
- 650m2 krzewów;
2. zwolnił K. K. z opłaty za usunięcie drzew i krzewów wymienionych w pkt 1 decyzji;
3.zobowiązał K.K. do:
- dokonania usunięcia przedmiotowych drzew i krzewów do [...]r.;
- przeznaczenia pozyskanego drewna na cele opałowe-bytowe wnioskodawcy;
- do wykonania nowych nasadzeń drzewami iglastymi lub liściastymi rodzinnego pochodzenia /gatunek pozostawiano w gestii wnioskodawcy/ w ilości 50 sztuk o wysokości 150-200 cm oraz nasadzenia krzewów w formie żywopłotu od strony ulicy i promenady nadmorskiej minimum 100 sztuk / rodzimego pochodzenia/ w okresie [...] r. na w/w działce, celem zrównoważenia ubytku zieleni wysokiej i niskiej;
- zawiadomić na piśmie tutejszy Urząd w terminie do [...]r. o wykonaniu nowych nasadzeń;
- przestrzegać przepisy bhp przy wykonywanych pracach.
Na podstawie art. 107 § 4 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego odstąpiono od uzasadnienia decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia[...]r. nr [...] po rozpoznaniu odwołania K. K. od decyzji Wójta Gminy z dnia [...]r. nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, wycięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem odpowiedniego organu administracji. Decyzje wydawane w tych sprawach należą do decyzji tzw. uznaniowych i wymagają szczegółowego uzasadnienia, dlaczego to a nie inne rozwiązanie zostało przez organ przyjęte. Art. 83 ust. 6 w/w ustawy wymienia przypadki kiedy zezwolenie na wycięcie drzew nie jest wymagane, zaś art. 83 ust 4 w/w ustawy określa elementy składowe wniosku o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew. Regułą jest ponoszenie opłat za wycięcie drzew, co określają art. 84 ust.1, art. 85 ust. 6 i art. 96 ust. 1 w/w ustawy. Organ przytoczył treść art. 86 ust. 1 w/w ustawy, który wskazuje na sytuacje, kiedy usunięcie drzew jest wolne od opłat. Organ wskazał, że w niniejszej sprawie Wójt zezwolił na usunięcie drzew i krzewów bez opłat z obowiązkiem dokonania nowych nasadzeń przez właściciela działki, co jest zgodne z art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. Gdy usunięcie obiektów przyrodniczych jest wolne od opłat, wówczas nałożenie obowiązku nowych nasadzeń jest uzasadnione koniecznością wyrównania strat w środowisku. Kolegium stwierdziło, że organ I instancji nie przeprowadził analizy stanu środowiska przyrodniczego w miejscu, gdzie rosły drzewa lub krzewy objęte wnioskiem, z którego wynikałoby, że usunięcie obiektów przyrodniczych wywoła poważny uszczerbek w środowisku.
Ponadto, zdaniem Kolegium, organ I instancji bezzasadnie umieścił w decyzji rozstrzygnięcie zobowiązujące stronę do dokonania nasadzeń drzew, które w chwili ich dokonywania miałyby mieć wysokość 150-200 cm wysokości. Kolegium wskazało też, że Wójt bez podstawy prawnej określił ścisły termin dokonania wycinki drzew, bowiem przepisy związane z wydawaniem decyzji w przedmiocie usuwania drzew lub krzewów nie dają podstawy do określenia terminu przez organ w zezwoleniu daty, w której strona może ostatecznie usunąć drzewa lub krzewy. Kolegium powołało się w tym zakresie na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2006r., sygn. akt SA/ Sz 78/06.
Nadto organ II instancji, zwrócił uwagę na art. 86 ust. 1 pkt 7 ustawy o ochronie przyrody i wskazał, że Wójt winien wyjaśnić czy drzewa i krzewy objęte wnioskiem wyrosły po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym powyższa nieruchomość została przeznaczona na cele budowlane, bowiem jedynie w tym przypadku zezwolenie na wycięcie obiektów przyrodniczych zwolnione jest z opłat.
Wójt Gminy decyzją z dnia [...]r. nr [...], na podstawie art. 83 ust. 1 i 3 i art. 86 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody / Dz. U. Nr 92, poz. 880 z późn. zm./ i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego / Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm./ :
1. zezwolił K. K. na wycięcie z terenu działki nr [...]:
- drzew gatunek wierzba o obwodzie pnia 60 cm sztuk 10, o obwodzie pnia 30 cm sztuk 25 i obwodzie pnia 10 cm sztuk 15, mierzonego na wysokości 130 cm;
- 650 m2 krzewów;
2. zwolnił K. K. z opłaty za usunięcie drzew i krzewów wymienionych w pkt 1 decyzji;
3.zobowiązał K. K. do:
- przeznaczenia pozyskanego drewna na cele opałowe-bytowe wnioskodawcy;
- do wykonania nowych nasadzeń drzewami iglastymi lub liściastymi rodzinnego pochodzenia /gatunek pozostawia się w gestii wnioskodawcy/ w ilości 50 sztuk oraz nasadzenia krzewów minimum 100 sztuk rodzimego pochodzenia /gatunek krzewów pozostawiono w gestii wnioskodawcy/ w okresie [...]r. na w/w działce, celem zrównoważenia ubytku zieleni wysokiej i niskiej;
- zawiadomić na piśmie Urząd w terminie do [...]r. o wykonaniu nowych nasadzeń;
- przestrzegać przepisy bhp przy wykonywanych pracach.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że Wójt po rozpatrzeniu ponownym sprawy nie znalazł powodu do zwolnienia z obowiązku wykonania nowych nasadzeń na w/w działce, m. in. w związku z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości [...] uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Gminy z dnia [...]r. / Dz. Urz. Woj. Nr 79, poz. 1376 / ze zmianami wynikającymi z uchwały [...] z dnia [...]r. / Dz. Urz. Woj. , nr 85, poz. 1761/. W myśl § 8 ust. 4 pkt 4 w/w planu mowa jest o powierzchni zieleni biologicznie czynnej minimum 50 % powierzchni parceli, a nałożony obowiązek wykonania nowych nasadzeń nie spowoduje przekroczenia tej powierzchni. Orzeczenie o obowiązku wykonania nowych nasadzeń obejmuje minimalną ilość nasadzeń odpowiadającej ilości usuniętych drzew i krzewów.
K. K. złożyła odwołanie od powyższej decyzji i wniosła o jej uchylenie. Wskazała, że drzewa i krzewy to samosiejki wyrosłe po uchwaleniu planu miejscowego zagospodarowania gminy. Wartość drzew objętych wnioskiem jest znikoma. Według strony zapisy w/w planu w zakresie 50 % powierzchni zieleni biologicznie czynnej spełnione będą również wtedy gdy rosnąć będzie tam trawa, którą zamierza ona posadzić. Większość nieruchomości budowlanych w gminie nie jest obsadzona w 50 % powierzchni drzewami i krzewami. Nałożony obowiązek prowadzi do znacznych utrudnień w przyszłości w korzystaniu z działki oraz powoduje powstanie znacznych kosztów wynikających z nasadzeń. Drzewa i krzewy zajmą według strony prawie 20-30% powierzchni działki.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego / Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm./ , art. 83 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody / Dz. U. Nr 92, poz. 880 z późn. zm./ po rozpoznaniu odwołania K. K. od decyzji Wójta Gminy z dnia [...]r. nr [...] w sprawie zezwolenia na wycięcie drzew, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że decyzja organu I instancji ma charakter dyskrecjonalny i z tego względu rola Kolegium sprowadzała się do kontroli czy decyzja nie naruszyła przepisów prawa oraz czy organ nie przekroczył granic swobodnego uznania. Zdaniem Kolegium rozstrzygnięcie organu I instancji nie miało cech dowolności. Strona otrzymała zezwolenie na wycięcie drzew, co oznacza, że organ wykorzystał posiadane możliwości w celu załatwienia sprawy pozytywnie dla strony, gdyż nie sprzeciwiały się temu konkretne racje interesu społecznego. Ważne są ustalenia planu miejscowego zagospodarowania gminy i jeżeli plan przewiduje zachowanie powierzchni zieleni biologicznie czynnej, to nie może strona kwestionować nałożonego na nią obowiązku nowych nasadzeń, bowiem jest to pewien ekwiwalent za usunięte drzewa i krzewy. Usunięcie drzewa, które wyrosło po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym powyższa nieruchomość została przeznaczona na cele budowlane zwolnione jest z opłat, lecz wymaga zgody właściwego organu, który może nałożyć na stronę obowiązek nowych nasadzeń, niezależnie czy są okazami przyrodniczymi czy stanowią mniejszą wartości, ani tez czy zostały posadzone przez człowieka czy też urosły siłami natury. Kolegium nie zgodziło się z poglądem strony, że należy usunąć wszystkie drzewa i krzewy, a w ich miejsce posiać trawę.
Organ II instancji wskazał, że decyzja Wójta odpowiada co do zasady stanowisku Dyrektora Urzędu Morskiego , który zaopiniował pozytywnie wniosek o wycięcie drzew i krzewów, sugerując jednocześnie nasadzenia zastępcze jako rekompensatę za ich usunięcie.
Za niezasadny, Kolegium uznało zarzut strony opierający się na twierdzeniu, że w przyszłości nałożony na nią obowiązek będzie prowadzić do znacznych utrudnień w korzystaniu z działki oraz spowoduje powstanie znacznych kosztów wynikających z nasadzeń. Strona nie wykazała, aby planowana przez nią inwestycja została w jakimś stopniu utrudniona przez występowanie zieleni, tym bardziej, że to strona podejmie decyzję o gatunkach i miejscu dokonanych nasadzeń.
K. K, złożyła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wskazała, że decyzja winna zawierać analizę nałożonego na nią obowiązku nowych nasadzeń. Podała, że drzewa i krzewy to samosiejki i ich wartość jest znikoma. Skarżąca wyjaśniła, że jest gotowa zasadzić nie więcej niż
5 sztuk drzew, bowiem działka nie jest duża. Wymaganie od niej zasadzenia 50 sztuk pełnowartościowych drzew nie jest adekwatne do wycięcia 50 sztuk samosiejek wierzby. Zdaniem skarżącej spowoduje to powstanie znacznych kosztów wynikających z nasadzeń. Nadto przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie mogą mieć zastosowania w kwestii wycinki drzew, bowiem regulują to przepisy ustawy o ochronie przyrody. Wymóg 50 % powierzchni zieleni biologicznie czynnej spełniony może być również przez inny rodzaj zieleni, niekoniecznie drzewa, bo tego plan nie wymaga.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póź. zm. / Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podaną podstawą prawną.
Skarga jest zasadna.
Wójt Gminy decyzją z dnia [...]r [...]
1. zezwolił K.K.na wycięcie z terenu działki nr [...]
- drzew gatunek wierzba o obwodzie pnia 60 cm sztuk 10, o obwodzie pnia 30 cm sztuk 25 i obwodzie pnia 10 cm sztuk 15, mierzonego na wysokości 130 cm;
- 650 m2 krzewów;
2. zwolnił K.K. opłaty za usunięcie drzew i krzewów wymienionych w pkt 1 decyzji;
3. zobowiązał K.K.do:
- przeznaczenia pozyskanego drewna na cele opałowe-bytowe wnioskodawcy;
- do wykonania nowych nasadzeń drzewami iglastymi lub liściastymi rodzinnego pochodzenia /gatunek pozostawia się w gestii wnioskodawcy/ w ilości 50 sztuk oraz nasadzenia krzewów minimum 100 sztuk rodzimego pochodzenia /gatunek krzewów pozostawiono w gestii wnioskodawcy/ w okresie [...] w/w działce, celem zrównoważenia ubytku zieleni wysokiej i niskiej;
- zawiadomić na piśmie Urząd w terminie do [...]wykonaniu nowych nasadzeń;
- przestrzegać przepisy bhp przy wykonywanych pracach.
Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości. Jeżeli posiadacz nieruchomości nie jest właścicielem - do wniosku dołącza się zgodę jej właściciela. Wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, może być uzależnione od przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami, w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew lub krzewów / art. 83 ust.3 w/w ustawy/.
Elementami obligatoryjnymi decyzji zezwalającej na wycięcie drzew lub krzewów są: adresat decyzji, nazwa gatunku drzewa lub krzewu podlegającego usunięciu, obwód pnia drzewa podlegającego usunięciu lub wielkość powierzchni, której będą usuwane krzewy. Elementami fakultatywnymi są opłata za usunięcie drzew lub krzewów lub też zwolnienie od powyższej opłaty oraz obowiązek przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami, w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew lub krzewów. Zgodzić należy się z poglądem K. Gruszeckiego wyrażonym w komentarzu do art. 83 do Ustawy o ochronie przyrody /Zakamycze, 2005/,iż "jedynym warunkiem określonym przez ustawodawcę jest ilość drzew lub krzewów posadzonych w miejsce tych usuwanych, która nie może być mniejsza od tych usuwanych. Wydaje się, że nałożenie tego obowiązku będzie uzasadnione wówczas, gdy z analizy stanu środowiska przyrodniczego w miejscu gdzie rosły drzewa lub krzewy objęte wnioskiem o wydanie zezwolenia na ich usunięcie wynikać będzie, że usunięcie drzew lub krzewów wywoła poważny uszczerbek w środowisku, to oczywiście uzasadnione będzie nałożenie tego obowiązku".
Decyzja zezwalająca na usunięcie drzew lub krzewów może zawierać warunek w myśl art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody dotyczący dokonania nowych nasadzeń. Jednakże organ administracji nie może nakładać na stronę terminu dokonania powyższych nasadzeń, tym bardziej, że nie może nakładać na nią terminu do dokonania wycięcia drzew, gdyż nie wynika to z przepisów ustawy o ochronie przyrody. Zaznaczyć należy, że w swej istocie decyzja o zezwoleniu na wycięcie drzew zostaje skonsumowana z momentem wycięcia drzew i z tą chwilą powstaje obowiązek dokonania nowych nasadzeń przez wnioskodawcę. Strona nie ma bowiem obowiązku wykorzystania uprawnienia wynikającego z decyzji zezwalającej na usunięcie drzew.
Zasadą jest, że zgodnie z art. 84 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, posiadacz nieruchomości ponosi opłaty za usunięcie drzew lub krzewów. Opłaty nalicza i pobiera organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów/ art. 84 ust. 2 w/w ustawy/. Opłaty za usunięcie drzew lub krzewów ustala się w wydanym zezwoleniu / art. 84 ust. 3 w/w ustawy/. Art. 86 ust 1 powyższej ustawy, określa, że nie pobiera się opłat za usunięcie drzew:
1) na których usunięcie nie jest wymagane zezwolenie;
2) na których usunięcie osoba fizyczna uzyskała zezwolenie na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej;
3) jeżeli usunięcie jest związane z odnową i pielęgnacją drzew rosnących na terenie nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków;
4) które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych;
5) które zagrażają bezpieczeństwu ruchu drogowego oraz kolejowego albo bezpieczeństwu żeglugi;
6) w związku z przebudową dróg publicznych i linii kolejowych;
7) które posadzono lub wyrosły na nieruchomości po zakwalifikowaniu jej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele budowlane;
8) z terenów zieleni komunalnej, z parków gminnych, z ogrodów działkowych i z zadrzewień, w związku z zabiegami pielęgnacyjnymi drzew i krzewów;
9) które obumarły lub nie rokują szansy na przeżycie, z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości;
10) topoli o obwodzie pnia powyżej 100 cm, mierzonego na wysokości 130 cm, nienależących do gatunków rodzimych, jeżeli zostaną zastąpione w najbliższym sezonie wegetacyjnym drzewami innych gatunków;
11) jeżeli usunięcie wynika z potrzeb ochrony roślin, zwierząt i grzybów objętych ochroną gatunkową lub ochrony siedlisk przyrodniczych;
12) z grobli stawów rybnych;
13) jeżeli usunięcie było związane z regulacją i utrzymaniem koryt cieków naturalnych, wykonywaniem i utrzymaniem urządzeń wodnych służących kształtowaniu zasobów wodnych oraz ochronie przeciwpowodziowej w zakresie niezbędnym do wykonania i utrzymania tych urządzeń.
Przepisy ust. 1 pkt 1-9 i 11-13 stosuje się odpowiednio do usuwania krzewów / art. 86 ust. 2 w/w ustawy/.
W niniejszym postępowaniu K.K.zwolniono z opłaty na mocy art. 86 ust. 1 pkt 7 ustawy o ochronie przyrody. Powyższe wynika z protokołu z dnia
[...]hoć organ winien taką informację umieścić w przedmiotowej decyzji.
Ponadto Sąd uznał, że organ administracji działał bez podstawy prawnej nakładając na stronę obowiązek przeznaczenia pozyskanego drewna na cele opałowe-bytowe wnioskodawcy, zawiadomienia na piśmie Urzędu Gminy w terminie do [...]wykonaniu nowych nasadzeń oraz przestrzegania przepisów bhp przy wykonywanych pracach, bowiem nie wynika to z obowiązujących przepisów prawa. Pozyskane drewno w wyniku wycięcia drzew jest własnością właściciela działki i może on nim swobodnie dysponować. Przestrzegania przepisów bhp przy usuwania drzew i krzewów może organ wymagać od własnych pracowników, którzy wykonywali by tą czynność a nie od właściciela działki, który sam lub przy pomocy wyspecjalizowanej firmy będzie wycinać drzewa i krzewy. Skoro organ nie może narzucić stronie terminu dokonania wycięcia drzew ani terminu dokonania nowych nasadzeń, tym bardziej nie może nałożyć na stronę obowiązku zawiadomienia organu od terminie dokonania nowych nasadzeń.
Zgodnie z art. 7 Kpa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli / art. 8 Kpa/. Przy wydawaniu decyzji organ administracji winien kierować się treścią art. 107 § 1 Kpa, który określa, że decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji., a także pouczenie o środkach zaskarżenia. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa/ art. 107 § 3 Kpa/.
Zdaniem Sądu, organ I instancji naruszył powyższe przepisy.
W uzasadnieniu decyzji organu I instancji odniesiono się jedynie do obowiązku dokonania przez stronę nowych nasadzeń, które umotywowano ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy. Uzasadnienia pozostałych rozstrzygnięć zawartych w decyzji nie przedstawiono. Motywy decyzji powinny być tak ujęte, aby strona mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy wydaną decyzją. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji / por. wyrok NSA z dnia 16 marca 1998r., sygn. akt II SA/ Sz 96/98 , LEX 41681/.
Zaznaczyć należy również, że w niniejszej sprawie wydanie zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów poprzedzone było uzgodnieniem z Dyrektorem Urzędu Morskiego. Uzgodnienie jako stanowcza forma wyrażania stanowiska przez organ współdziałający różni się zasadniczo w zakresie wywoływanych skutków od niewiążącej opinii / por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 lutego 2005r., sygn. akt IV SA/ Sz 578/04, LEX 165035/. Oznacza to, że uzgodnienie wiąże organ decydujący w postępowaniu głównym. Treść stanowiska zajętego przez organ uzgadniający może przesadzić o treści decyzji, która jest wydawana po uzgodnieniu przez organ decydujący. Zakres uzgodnienia, którego dokonuje organ uzgadniający, obejmuje treść decyzji, jaką ma wydać organ prowadzący postępowanie główne uruchomione wnioskiem strony / por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 czerwca 2006r., sygn. akt IV SA/ Wa 140/06, LEX 2193 41/. Ewentualne wady, czy też uchybienia procesowe, które miały miejsce w toku postępowania odrębnego, prowadzonego w trybie art. 106 Kpa nie mają wpływu na rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu głównym. Postanowienie ostateczne wydane w wyniku współdziałania organów na podstawie art. 106 Kpa, nawet jeżeli jest wadliwe, do czasu jego wyeliminowania z obrotu prawnego wiąże organ rozstrzygający w sprawie głównej w takim zakresie, jaki był przedmiotem rozstrzygnięcia / por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 czerwca 2005r., sygn. akt VII SA/ Wa 190/05, LEX 186669/.
W niniejszej sprawie Dyrektor Urzędu Morskiego zgodził się na wycięcie 50 drzew wierzb i krzewów porastających powierzchnię ok. 650 m2 rosnących na terenie działki nr [...]roponował rekompensatę w postaci nasadzeń zastępczych dla pasa ochronnego w ilości 150 sztuk drzew lub krzewów rodzimego pochodzenia. Powyższe uzgodnienie wiąże organ I instancji w postępowaniu o wydanie zgody na wycięcie drzew i krzewów z wniosku K. K. Organ I instancji nie uzasadnił, dlaczego w związku z takim uzgodnieniem nałożył na K.K.obowiązek nowych nasadzeń 50 sztuk drzew i minimum 100 sztuk krzewów. W tym względzie zasadny jest zarzut skargi, że umotywowanie obowiązku nowych nasadzeń jedynie ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy w zakresie powierzchni zieleni biologicznie czynnej minimum 50 % powierzchni parceli jest niewystarczający.
W związku z powyższym, że organ administracyjny II instancji utrzymał w mocy wadliwe orzeczenie organu I instancji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy wziąć pod uwagę zawarte powyżej wskazówki dotyczące właściwego uzasadnienia decyzji zezwalającej na wycięcie drzew i krzewów oraz jej treści.
Z powyższych względów uznając, że zaskarżona decyzja we wskazanym powyżej zakresie została wydana z naruszeniem przepisów proceduralnych, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), orzekł jak w sentencji, uchylając także decyzję organu pierwszej instancji na zasadzie art. 135 w/w ustawy. O niewykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło