I SA/Wa 1071/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Dariusz Pirogowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2007 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1.uchyla zaskarżone postanowienie, 2.stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...] Minister Kultury, po rozpatrzeniu wniosku Z. K., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...], odmawiającej wpisania do rejestru zabytków terenu opisanego we wniosku jako poligon doświadczalny wytwórni [...] przy ul. [...] w W. Organ przedstawił następująco stan faktyczny: [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków, po rozpatrzeniu wniosku Z. K. decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] odmówił wpisania do rejestru zabytków terenu opisanego we wniosku jako poligon doświadczalny wytwórni [...] przy ul. [...] w W. Decyzja ta nie została przez wnioskodawczynię odebrana z urzędu pocztowego. W dniu 17 stycznia 2005 r. do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków wpłynął wniosek Z. K. o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] przekazał w/w wniosek według właściwości Ministrowi Kultury. W uzasadnieniu postanowienia Minister Kultury stwierdził, iż stosownie do art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia otrzymania decyzji. Z treści art. 58 § 1 k.p.a. wynika bowiem, że termin do wniesienia odwołania należy przywrócić na prośbę zainteresowanego wówczas, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Przy czym prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Organ wskazał, że zgodnie ze złożonym oświadczeniem, wnioskodawczyni zapoznała się z kopią decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w dniu 14 stycznia 2005 r., natomiast prośbę o przywrócenie terminu strona uzasadniła chorobą i śmiercią matki oraz pobytem męża w szpitalu. Biorąc powyższe pod uwagę organ uznał brak winy strony w niedopełnieniu obowiązku polegającego na złożeniu odwołania w terminie przewidzianym przez ustawę z powodu przeszkód nie do przezwyciężenia. Jednak ze względu na to, że jednocześnie z wniesieniem prośby o przywrócenie terminu strona, zdaniem organu, nie dopełniła czynności, dla której określony był termin nie złożyła jednocześnie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, organ odwoławczy uznał, że nie zostały spełnione wszystkie warunki, wynikające z przepisu art. 58 § 1 i 2 k.p.a. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Z. K. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 58 § 1, art. 7, art. 77 § 1-3, art. 78 § 1 i 2 k.p.a. oraz zasad i norm współżycia społecznego określonych w kodeksie cywilnym i ustawie z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że organ drugiej instancji wydał postanowienie z naruszeniem prawa podmiotowego, bez wzięcia pod uwagę stanu faktycznego w jakim znalazła się rodzina Z. K. Skarżąca szczegółowo opisała wydarzenia, które uniemożliwiły zachowanie terminu. Ponadto wskazała, że zagrożenie życia jej najbliższych, wymagało od niej maksymalnej koncentracji, powstałe przeszkody były nie do pokonania, dlatego nie była w stanie odebrać z poczty przesyłki, ani po zapoznaniu się z jej treścią napisać odwołania. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wyrokiem z dnia 29 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Z. K. na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] lutego 2005 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] grudnia 2004 r., odmawiającej wpisania do rejestru zabytków terenu opisanego we wniosku jako poligon doświadczalny wytwórni [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, iż art. 58 k.p.a. wymaga spełnienia określonych warunków, aby wniosek o przywrócenie uchybionego terminu mógł być uwzględniony. Skoro skarżąca nie złożyła wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania samego odwołania, to zdaniem sądu, organ prawidłowo orzekł wydając postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. Od powyższego wyroku Z. K. wniosła skargę kasacyjną reprezentowana przez adwokata I. N. zarzucając w niej naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 134 § 1, art. 135 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 maja 2007 r. sygn. akt II OSK 762/06 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Sąd ten uznał, iż skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach. W uzasadnieniu NSA podniósł, iż kwestia "jednoczesności" dopełnienia czynności, dla której dokonania termin został przez stronę uchybiony wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, podlega ocenie co do tego, czy strona ma obowiązek złożyć odrębny wniosek o przywrócenie uchybionego terminu i wraz z tym wnioskiem np. złożyć odwołanie, dla wniesienia którego termin ustawowy został przez stronę uchybiony, czy też strona ma możliwość dokonania czynności, wniesienia odwołania i w jego treści może zawrzeć wniosek o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania tej czynności, czy też wreszcie, strona może złożyć wniosek o przywrócenie uchybionego terminu i w treści tego wniosku zawrzeć również treść odpowiadającą czynności, dla której określony był termin, a więc np. wzmiankę o tym, że jest niezadowolona z rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, co należy rozumieć jako dokonanie czynności polegającej na wniesieniu odwołania. W ocenie Sądu skoro strona składa wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, nie może budzić wątpliwości, iż dokonanie takiej czynności jest wyrazem woli zaskarżenia tej decyzji. Zamieszczenie przy tym w treści wniosku o przywrócenie terminu wypowiedzi odnoszącej się do treści decyzji, którą strona chce środkiem prawnym /odwołaniem/ zaskarżyć, i to takiej, która wskazuje na niezadowolenie z treści decyzji, powinno być potraktowane jako spełnienie wymogu z art. 58 § 2 k.p.a. co do jednoczesnego dokonania czynności, dla której termin był określony, a więc wniesienie odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że stosownie do art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd, któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W przedmiotowej sprawie NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 14 maja 2007 r. (sygn. akt II OSK 762/06) stanął na stanowisku, że skarżąca spełniła przesłanki wynikające z treści art. 58 kpa umożliwiające przywrócenie stronie terminu do skutecznego dokonania czynności, dla której termin ustawowy został przez stronę uchybiony, to jest do wniesienia odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] grudnia 2004 r. odmawiającej wpisania do rejestru zabytków terenu opisanego we wniosku jako poligon doświadczalny wytwórni [...] przy ul. [...] w W. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrujący skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 grudnia 2005 r. uznał, że strona składająca wniosek o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności, może w jego treści zawrzeć odwołanie (co miało miejsce w przedmiotowej sprawie), a tak sformułowane pismo spełnia wymogi wynikające z treści art. 58 kpa. W ocenie NSA oświadczenie strony, że zaskarżona decyzja "nie jest prawidłowa" zawiera zamiar strony, który należało zinterpretować, jako wolę zaskarżenia tej decyzji, zwłaszcza wobec złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sytuacji, gdy brak jest przepisu stanowiącego szczególne wymogi dla odwołania, należy zawsze stosować ogólne reguły kodeksu postępowania administracyjnego, z których wynika, że całkowicie wystarczającym jest wskazanie przez stronę kwestionowanego aktu i stwierdzenie, że nie akceptuje ona jego treści. Jeżeli zachodzą wątpliwości co do woli strony, organ powinien skorzystać z art. 9 kpa, zwracając się do strony o jednoznaczne określenie jej zamiaru. Tego warunku w przedmiotowej sprawie organ nie wypełnił. Tym samym uznać należy, że zaskarżone postanowienie Ministra Kultury z dnia 3 lutego 2005 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania wydane zostało z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 kpa, a naruszenia te w sposób oczywisty wpłynęły na wynik postępowania, co stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.