II SA/Kr 948/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Aldona Gąsecka - Duda po rozpoznaniu w dniu 31 października 2007r.w Krakowie, na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [....] na zarządzenia pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. z dnia [....] postanawia : odrzucić skargę . Postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek skargi S.G. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą PUHP "[....]" na zarządzenia pokontrolne z dnia [....] , zarzucając tutejszemu organowi naruszenie następujących przepisów. Domagając się uchylenia powyższych zarządzeń skarżący zarzucał naruszenie : 1/ art. 28 ust. 5 ustawy z dnia 20.01.2005r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji ( Dz. U. Nr 25, poz.202 ) oraz § 5 ust.2 i 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24.01.2005r. w sprawie obliczania poziomów odzysku i recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji ( Dz. U. Nr 212, póz. 774 ), w związku z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 28.09.2005r. w sprawie wykazu przedmiotów wyposażenia i części, których ponowne użycie zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego lub negatywnie wpływa na środowisko ( Dz. U. Nr 201, póz. 1666 ), poprzez niewłaściwe ich zastosowanie i przyjęcie, że przy obliczaniu poziomów odzysku i recyklingu skarżący niewłaściwie uwzględnił masę części znajdujących się w wykazie wyżej wymienionego rozporządzenia Ministra Infrastruktury; 21 art. 28 ust. 3 i ust. 4 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji poprzez pominięcie i przyjęcie, że masa odpadów poddanych odzyskowi metodą R14 nie może być uwzględniona przy obliczaniu poziomów recyklingu i poziomu odzysku; 3/ art. 30 ust. 1 ustawy o recyklingu oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 29.09.2005 r. w sprawie rocznego sprawozdania o pojazdach wycofanych z eksploatacji ( Dz.U. Nr 201, póz. 1672) poprzez przyjęcie, że sporządzone przez skarżącego sprawozdanie o pojazdach wycofanych z eksploatacji za rok 2006 jest nieprawidłowe. Powyższe zarzuty skarżący uzasadniał w obszernych wywodach. ........ Wojewódzki inspektor Ochrony Środowiska w K. wnosił o odrzucenie skargi podnosząc, że pomimo błędnego pouczenia udzielonego skarżącemu, zgodnie z najnowszą linią orzecznictwa, podmiotowi będącemu adresatem zarządzeń pokontrolnych nie przysługuje prawo zaskarżenia tego typu aktów administracyjnych, powołując w tym zakresie wyrok NSA sygn. akt II GSK 29/07. Na wypadek nieuwzględnienia tego wniosku wyżej wymieniony domagał się oddalenia skargi, polemizując z zasadnością prezentowanego w niej stanowiska. Z przedstawionych wraz z odpowiedzią na skargę akt wynika, że w dniu ......05.2007r, na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20.07.1991 roku o Inspekcji Ochrony Środowiska oraz w oparciu o wyniki kontroli pozaplanowej problemowej, przeprowadzonej w dniach: 2007.04..... i 2007.05..... w P.U.P.H. "[....]" S.G. Stacja Demontażu Pojazdów w B. , ..... Wojewódzki inspektor Ochrony Środowiska w K. wydał zarządzenia pokontrolne z dnia .....05.2007 [....] , dotyczące : 1 .przedłożenia przez kontrolowanego do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej a) zweryfikowane roczne sprawozdanie za rok 2006, zawierające informacje o: a) liczbie, markach, masie pojazdów i roku produkcji pojazdów wycofanych z eksploatacji, przyjętych do stacji demontażu; b) masie odpadów poddanych odzyskowi i recyklingowi oraz przekazanych do odzysku i recyklingu, a także masie przeznaczonych do ponownego użycia przedmiotów wyposażenia i części wymontowanych z pojazdów wycofanych z eksploatacji; c) przedsiębiorcach, którym przekazano odpady do odzysku i recyklingu, z podaniem nazwy, siedziby i adresu albo imienia, nazwiska i adresu przedsiębiorcy; d) przedsiębiorcach, którym przekazano odpady do unieszkodliwiania, z podaniem nazwy, siedziby i adresu albo imienia, nazwiska, miejsca zamieszkania i adresu przedsiębiorcy; e) osiągniętym w stacji demontażu poziomie odzysku i recyklingu, z podziałem na pojazdy wyprodukowane przed dniem l stycznia 1980 r. i w okresie późniejszym, w terminie: 14 dni od daty otrzymania niniejszych zarządzeń. 2. Przedłożyć do Wojewody ..... zweryfikowane roczne sprawozdanie za rok 2006, zawierające informacje o: a) liczbie, markach, masie pojazdów i roku produkcji pojazdów wycofanych z eksploatacji, przyjętych do stacji demontażu; b) masie odpadów poddanych odzyskowi i recyklingowi oraz przekazanych do odzysku i recyklingu, a także masie przeznaczonych do ponownego użycia przedmiotów wyposażenia i części wymontowanych z pojazdów wycofanych z eksploatacji; c) przedsiębiorcach, którym przekazano odpady do odzysku i recyklingu, z podaniem nazwy, siedziby i adresu albo imienia, nazwiska i adresu przedsiębiorcy; d) przedsiębiorcach, którym przekazano odpady do unieszkodliwiania, z podaniem nazwy, siedziby i adresu albo imienia, nazwiska, miejsca zamieszkania i adresu przedsiębiorcy; e) osiągniętym w stacji demontażu poziomie odzysku i recyklingu, z podziałem na pojazdy wyprodukowane przed dniem l stycznia 1980 r. i w okresie późniejszym, w terminie: 14 dni od daty otrzymania niniejszych zarządzeń. W uzasadnieniu zarządzenia wskazano na wynik kontroli i stwierdzone w toku jej wykonywania nieprawidłowości. Zawarto w nim nadto pouczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sądowa kontrola działalności administracji publicznej pod kątem przestrzegania prawa ma charakter ograniczony, zaś jej zakres przedmiotowy wyznaczają postanowienia art. 3 - 5 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, póz. 1270 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a ). W szczególności kognicją sądów administracyjnych objęta jest w myśl art. 3 § 2 pkt 1 - 8 p.p.s.a. : kontrola legalności indywidualnych rozstrzygnięć organów administracji publicznej, podejmowanych w sformalizowanym postępowaniu administracyjnym jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym ( decyzje i postanowienia, o których mowa w pkt 1- 3 p.p.s.a.); innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa ( pkt 4 ); rozpoznawanie skarg na bezczynność organów administracji publicznej w takich postępowaniach ( pkt 8 ), jak również kontrola aktów prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej ( pkt 5), aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, innych niż określone w art. 3 §2 pkt 5 p.p.s.a., podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej, aktów nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego ( pkt 6 ), aktów nadzory nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego( pkt 7 ) . Do sądów administracyjnych należy w myśl art. 4 p.p.s.a. rozstrzyganie sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz sporów kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a. orzekają one też w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, stosując środki przewidziane w tych przepisach. Mając na uwadze wynikający z pisma inicjującego postępowanie w niniejszej sprawie przedmiot zaskarżenia wyznaczony przez żądanie i jego uzasadnienia, należy wskazać, że rozpoznanie skargi na kwestionowane zarządzenia pokontrolne z dnia.....05.2007 znak [...] pozostaje poza kognicją sądów administracyjnych . Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 15a ustawy z dnia 20.07.1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst jednolity Dz.U.z 2007 Nr 44, póz. 287 z późn. zm. ) do zadań Inspekcji Ochrony Środowiska należy kontrola przestrzegania przepisów o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Wykonywanie zadań kontrolnych przez Inspekcję Ochrony Środowiska określono w rozdziale 3 ustawy powyższej ustawy . Stosownie do znajdującego się w tym rozdziale art. 12 ust. 1 - na podstawie ustaleń kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska może: 1) wydać zarządzenie pokontrolne do kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub osoby fizycznej; 2) wydać na podstawie odrębnych przepisów decyzję administracyjną; 3) wszcząć egzekucję, jeżeli obowiązek wynika z mocy prawa lub decyzji administracyjnej. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu - kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowana osoba fizyczna, w terminie wyznaczonym w zarządzeniu pokontrolnym, mają obowiązek poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych naruszeń. W art. 12 ust. 3 przewidziano odrębne od zarządzeń pokontrolnych uprawnienie wojewódzki inspektor ochrony środowiska do zażądania od kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej przeprowadzenia postępowania służbowego lub innego przewidzianego prawem postępowania przeciwko osobom winnym dopuszczenia do uchybień i poinformowania go, w określonym terminie, o wynikach tego postępowania i o podjętych działaniach, zaś w ust. 4 możliwość upoważnić inspektora do wydania w trakcie kontroli decyzji w przedmiocie wstrzymania: 1) działalności powodującej naruszenie wymagań ochrony środowiska, jeżeli zachodzi bezpośrednie zagrożenie zdrowia lub życia ludzi albo bezpośrednie zagrożenie zniszczenia środowiska w znacznych rozmiarach; 2) oddania do użytku obiektu budowlanego, zespołu obiektów lub instalacji nie spełniających wymagań ochrony środowiska. Ponadto w rozdziale 5 a ustawy zawierającym przepisy karne art. 31 a ust. 1 stanowi, że kto: 1) w wyznaczonym terminie nie informuje organu Inspekcji Ochrony Środowiska o zakresie wykonania zarządzeń pokontrolnych albo o przeprowadzeniu postępowania służbowego lub innego przewidzianego prawem postępowania przeciw osobom winnym dopuszczenia do uchybień, 2) niezgodnie z prawdą informuje organ Inspekcji Ochrony Środowiska o wykonaniu zarządzeń pokontrolnych lub przeprowadzeniu postępowania służbowego lub innego przewidzianego prawem, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny, zaś w myśl ust. 2 tego artykułu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, prowadzi się na podstawie przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Uwzględniając powyższe należy zgodzić się poglądem prezentowanym w odpowiedzi na skargę , że podmiotowi, który jest adresatem zarządzeń pokontrolnych nie przysługuje prawo ich zaskarżania do sądów administracyjnych. W szczególności trafnie podkreśla się w niej, że przedmiotowe zarządzenia pokontrolne nie stanowią decyzji, czy postanowień, jak również nie należą do innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, których nie konkretyzują. Na podstawie ustaleń kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska może podjąć trzy różne formy działań, z których tylko wydanie decyzji, albo wszczęcie postępowania egzekucyjnego wpływają bezpośrednie? na prawa t obowiązki kontrolowanego. Zarządzenia pokontrolne nie mają takiego charakteru, zaś za ich niewykonanie ustawodawca nie przewidział żadnych sankcji. Penalizacją objęto jedynie niewykonanie obowiązku poinformowanie organu Inspekcji Ochrony Środowiska o zakresie wykonania zarządzeń pokontrolnych lub poinformowanie niezgodne z prawdą, względnie albo nie poinformowanie tego organu o przeprowadzeniu postępowania służbowego lub innego przewidzianego prawem postępowania przeciw osobom winnym dopuszczenia do uchybień. Kontrola stosowania tych środków następuje w postępowaniu w sprawach o wykroczenia, gdzie zasadność zaleceń decydująca o społecznej szkodliwości czynu winna podlegać badaniu jako przesłanka orzekania. Zarządzenia pokontrolne wskazują na stwierdzone w toku kontroli uchybienia, zawierają określone ustalenia oraz wnioski, nie tworzą natomiast nowej sytuacji prawnej kontrolowanego. Taki też charakter wynika wprost z zawartego w przedmiotowym zarządzeniu pokontrolnym pouczenia, w którym wskazuje się , że stanowią one przypomnienie o podstawowych obowiązkach wynikających z przepisów prawa. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, co mając na uwadze, uznając skargę za niedopuszczalną, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.