VI SA/Wa 1840/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. A. z siedzibą w K. na odmowę zwrotu przez Ministra Gospodarki opłat za zezwolenia na obrót hurtowy w kraju napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 18 % alkoholu postanowił: odrzucić skargę Pismem z dnia [...] września 2007 r. skarżąca A. S. A. z siedzibą w K. wniosła za pośrednictwem Ministra Gospodarki do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na odmowę zwrotu przez powyższy organ opłat za zezwolenia na obrót hurtowy w kraju napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 18 % alkoholu. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca pismami z dnia [...] marca 2007 r. oraz z dnia [...] marca 2007 r. wystąpiła do Ministra Gospodarki o zwrot nienależnie uiszczonych opłat za wydanie przez wspomniany organ zezwoleń na obrót hurtowy w kraju napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 18 % alkoholu (dotyczy zezwolenia Nr [...] z dnia [...] r., Nr [...] z dnia [...], Nr [...] z dnia [...] r., Nr [...] z dnia [...] r.). Skarżąca spółka wskazała, że ww. opłaty nie powinny być wniesione, gdyż skarżąca posiadała wówczas status zakładu pracy chronionej i w związku z tym przysługiwało jej zwolnienie z tej opłaty. W odpowiedzi na oba pisma organ przesłał stronie skarżącej pismo z dnia [...] marca 2007 r. Nr [...] w którym przedstawił swoje stanowisko. Organ wskazał m.in., że ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, która reguluje działalność w zakresie obrotu napojami alkoholowymi nie przewiduje zwrotu opłat pobranych za wydanie przedmiotowych zezwoleń, a zatem nie ma podstawy prawnej do ich zwrotu. W związku z powyższym skarżąca spółka złożyła do organu dwa pisma z dnia [...] czerwca 2007 r. w których ponownie wniosła o rozpatrzenie sprawy dotyczącej zwrotu wspomnianych już opłat. W odpowiedzi organ zajął stanowisko w sprawie i skierował do strony skarżącej pismo z dnia [...] sierpnia 2007 r. Nr [...] w którym poinformował, że podtrzymuje stanowisko odmawiające zwrotu wniesionych opłat. W związku z powyższym skarżąca spółka wniosła do Sądu skargę z dnia [...] września 2007 r. o której była mowa powyżej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl § 2 kontrola tej działalności przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Zgodnie z treścią art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy zaś rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (§ 2 omawianego artykułu). W myśl § 3 jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie z treścią art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W myśl § 2 w przypadkach o których mowa w art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne. W przedmiotowej sprawie należy wziąć pod uwagę zasadę, że sprawę załatwia się przez wydanie decyzji administracyjnej tylko wtedy, gdy przepis prawa materialnego albo inne przepisy prawne przewidują taką formę rozstrzygnięcia. Idąc tą drogą rozumowania trzeba stwierdzić, że przepisy ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ani inne przepisy prawa nie przewidują wydania decyzji administracyjnej w sprawie zwrotu nienależnej opłaty za zezwolenie na obrót hurtowy w kraju napojami alkoholowymi. Ochrona interesów podmiotu spełniającego nienależne świadczenie publicznoprawne polega na możliwości żądania od organu właściwego do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej zajęcia stanowiska w sprawie. Będzie ono polegało na zarządzeniu zwrotu nienależnej opłaty albo odmowie zwrotu, a więc będzie czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uznania albo odmowy uznania uprawnienia wynikającego z przepisów prawa, czyli czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Czynność taka podjęta poza trybem postępowania administracyjnego podlega kontroli sądu administracyjnego na warunkach określonych w art. 52 § 3 p.p.s.a. Przed wniesieniem skargi do Sądu należy zwrócić się do właściwego organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Skarga może być wniesiona w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W rozpatrywanej sprawie skarżąca spółka nie dopełniła tego wymagania. Stwierdzić zatem należy, iż wniesienie skargi nastąpiło bez wyczerpania przewidzianych prawem środków, co wiąże się w omawianej sprawie z naruszeniem trybu przewidzianego w art. 52 § 3 p.p.s.a., co stanowi o jej niedopuszczalności. Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienie NSA z dnia 11 grudnia 1997 r., II SA 1060/97). Mając powyższe na uwadze, w związku z tym, iż skarga została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie bez wyczerpania przewidzianego prawem trybu, na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 i § 3 w związku z art. 3 § 1 i 2 pkt 4, art. 52 § 3 oraz art. 53 § 2 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji orzeczenia.