II SA/Po 448/05

WyrokWSA w Poznaniu2006-03-15

Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Elwira Brychcy, Wiesława Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym zmiany lokalizacji budynku naruszającej ustalenia decyzji o warunkach zabudowy i pozwolenia na budowę, dopuszczalne jest nakazanie rozbiórki tylko części obiektu, czy też konieczna jest rozbiórka całego obiektu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, dotyczące lokalizacji budynku naruszającej warunki zabudowy i pozwolenie na budowę, uniemożliwiają doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. W sytuacji, gdy technicznie niemożliwe jest rozebranie tylko części obiektu znajdującej się poza ustaloną linią zabudowy, nakaz rozbiórki całego obiektu jest jedynym możliwym rozwiązaniem zgodnym z prawem.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał inwestorowi rozbiórkę samowolnie budowanego budynku mieszkalnego, ponieważ realizacja inwestycji istotnie odbiegała od warunków pozwolenia na budowę, w tym poprzez zmianę lokalizacji budynku naruszającą ustalenia decyzji o warunkach zabudowy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że ze względów techniczno-konstrukcyjnych nie jest możliwe nakazanie rozbiórki tylko części obiektu. Inwestor wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się uchylenia decyzji i zobowiązania do przedłożenia projektu zamiennego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Protokolant Sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2006 r. sprawy ze skargi I.J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego; oddala skargę. /-/ W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska /-/ E.Brychcy Decyzją z dnia [...] grudnia 2004r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. nakazał inwestorowi I.J. rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego będącego w budowie, na działce nr [...] w P. Z uzasadnienia decyzji wynikało, że organ ustalił, iż budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego prowadzona na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przez Starostę P. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2000r. jest realizowana w sposób istotnie odbiegający od warunków w/w pozwolenia na budowę. Wprowadzono zmiany w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego polegające na zmianie rozkładu pomieszczeń i lokalizacji ścianek działowych, zmianie usytuowania budynku, ilości i wymiarach otworów okiennych i drzwiowych, podwyższeniu kondygnacji poddasza, wykończeniu elewacji, rozbudowie tarasu. Ponadto zmieniono lokalizację budynku, przesuwając obiekt w stosunku do projektu o ok. 4 m w kierunku północnym, dodatkowo jeszcze rozbudowując w tym kierunku taras na odległość 5,30 m. Organ zakwalifikował opisane zmiany jako istotne i dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2004r. organ wstrzymał prowadzenie robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4, art. 50 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane. Przeprowadzone postępowanie dowodowe doprowadziło do ustalenia, że obiekt został zlokalizowany niezgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym, z naruszeniem postanowień decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] marca 2000r. o ustaleniu warunków zabudowy dla opisanej inwestycji, a także z naruszeniem warunkow pozwolenia na budowę. Lokalizacja obiektu naruszyła ustaloną nieprzekraczalną tylną linię zabudowy. Fakt ten uniemożliwia doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Za niemożliwe ze względów techniczno-konstrukcyjnych organ uznał nakazanie rozbiórki tylko części obiektu do ustalonej linii zabudowy. Poza linią zabudowy znalazła się część budynku o szerokości 4 m, nie stanowiąca samodzielnej części konstrukcyjnej. Wobec powyższego orzeczony, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, nakaz rozbiórki był jedynie możliwą decyzją. Odwołanie od decyzji złożyła inwestor I.J. podnosząc, iż wystarczające byłoby nakazanie złożenia projektu zamiennego. Wskazane odstępstwa nie naruszają praw osób trzecich, a gmina aktualnie nie posiada miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] lutego 2005r., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ nadzoru budowlanego II instancji podzielił stanowisko organu I instancji, że nie ma możliwości ze względów techniczno-konstrukcyjnych nakazania rozbiórki tylko części obiektu do ustalonej linii zabudowy. Część budynku o szerokości 4 m nie stanowi samodzielnej części konstrukcyjnej zatem, zdaniem organu II instancji, nie ma innej możliwości doprowadzenia budowy do zgodności z pozwoleniem na budowę jak jego rozbiórka. Przedłożenie przez inwestora projektu zamiennego nie doprowadziłoby do zgodności obiektu z projektem budowlanym w kwestii zmiany usytuowania wybudowanego już budynku. Skargę na decyzję organu II instancji wniosła inwestor I.J. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżąca domagała się zobowiązania jej do przedłożenia projektu zamiennego, uzyskania nowej decyzji o ustaleniu warunkow zabudowy wobec wygaśnięcia miejscowego plany zagospodarowania przestrzennego. Nadto skarżąca wskazała na naruszenie art. 7, 9, 11, 80, 84, 107 § 3 kpa polegające na przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów zebranych z postępowaniu administracyjnym przez uznanie, że nie jest możliwa zmiana posadowienia budynku poza ustaloną w decyzji o warunkach zabudowy – dopuszczalną linię zabudowy w inny sposób niż jego rozbiórka, bez specjalistycznej oceny biegłego. Zdaniem skarżącej możliwe jest uniknięcie rozbiórki całego budynku, co jest celowe z uwagi na znaczne nakłady finansowe – około [...] zł. Skarżąca wskazała na wygaśnięcie z dniem [...] grudnia 2003r. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie z powodów podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a nadto wykluczył, iż w sprawie nastąpiło naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona. Prawidłowo organ nadzoru budowlanego II instancji przyjął, że zaistniałe w procesie budowlanym odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego są tego rodzaju, że wymagają zgodnie z art. 36a Prawa budowlanego decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Za nieistotne odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego nie mogą być uznane odstępstwa dotyczące decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 36a ust. 5 pkt 7), które w niniejszej sprawie miały miejsce. Zatem prawidłowo organ nadzoru budowlanego wstrzymał prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w warunkach przewidzianych w art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, czyli w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. Prawidłowo, w kolejnej fazie postępowania administracyjnego, organ zastosował przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego uznając, że prowadzone roboty budowlane nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Zastosowanie pkt 2 lub, jak domagała się skarżąca, pkt 3 art. 51 Prawa budowlanego musiałoby zakładać, że istnieje możliwość doprowadzenia za pomocą nakazów tam wskazanych do doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W szczególności uzyskanie projektu zamiennego nie doprowadzi do zgodności nowego projektu z pozwoleniem na budowę w zakresie usytuowania budynku na działce. Nie ma racji skarżąca, że organy przekroczyły zasady swobodnej oceny dowodów zebranych w sprawie przez przyjęcie, że nie ma możliwości rozbiórki jedynie części budynku usytuowanego poza nieprzekraczalną linią zabudowy. Ustalenie to zostało poprzedzone protokołem kontrolnym zawierającym materiał zdjęciowy, z którego jednoznacznie wynika kształt i bryła budynku pokrytego konstrukcją dachową. Trafnie zatem organy przyjęły, iż na tym etapie budowy wykluczone jest rozebranie jedynie części budynku wysuniętego na szerokości 4 m. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w zakresie zgodności decyzji organu nadzoru budowlanego z projektem, była podnoszona przez skarżącą okoliczność, że obecnie wygasł miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Podstawą oceny organu nadzoru budowlanego była kwestia zgodności prowadzonych robót budowlanych z pozwoleniem na budowę. Okoliczność, że poprzedzająca udzielenie pozwolenia na budowę ostateczna decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, wydana została na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który utracił moc w okresie realizacji budowy, nie ma wpływu na byt ostatecznej decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz pozwolenia na budowę. W tych warunkach orzec należało na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). /-/ W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska /-/ E.Brychcy MarK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło