I OZ 28/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, , , po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Sz 1059/07 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Sz 1059/07 odmówił skarżącemu Z. W. wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd stwierdził, że zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub z trudnymi do odwrócenia skutkami nie musi się natomiast łączyć wykonanie zaskarżonej decyzji dotyczącej należności pieniężnej, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżący może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty. W ocenie Sądu pierwszej instancji w sprawie nie zachodzą przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a., podniesione bowiem przez skarżącego okoliczności nie dowodzą w sposób przekonywujący, iż w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji przed wydaniem orzeczenia w sprawie zachodziłoby niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Samo ogólne stwierdzenie, że sytuacja materialna skarżącego nie pozwala na uregulowanie ustalonej kwoty opłaty adiacenckiej bez zagrożenia dla egzystencji jego i jego rodziny, nie jest wystarczającą okolicznością do uznania, że zachodzą przesłanki określone w powołanym przepisie. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Z. W.. W treści zażalenia skarżący zarzucił naruszenie przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a., bowiem Sąd nie uwzględnił wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Skarżący wskazał, że wyegzekwowanie ustalonej kwoty opłaty adiacenckiej w trybie egzekucji administracyjnej zagrozi egzystencji jego i rodziny, a więc zdrowiu lub życiu. Ponadto podniósł, że z majątku przedstawiającego większą wartość posiada nieruchomości wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, z których mogłaby być egzekwowana ustalona opłata poprzez sprzedaż części majątku gospodarstwa rolnego. W przypadku zaś sprzedaży części nieruchomości nie będzie można przywrócić stanu pierwotnego, gdyż dokonana w postępowaniu egzekucyjnym sprzedaż nieruchomości nie będzie mogła być cofnięta. W konkluzji zażalenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że w danej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Podkreślenia wymaga, że jak przyjęto w judykaturze, chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie można utożsamiać z oceną legalności wydanej decyzji, celem instytucji wstrzymania wykonania aktu (czynności) jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd. Z powyższego wynika, że sąd wyłącznie bada zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a., przede wszystkim w oparciu o okoliczności wskazane we wniosku. W sprawie przedmiotem wniosku o wstrzymanie jest decyzja dotycząca należności pieniężnej. Egzekucja należności pieniężnych, co do zasady, nie stanowi skutku trudnego do odwrócenia, bowiem wyegzekwowane świadczenie podlega zwrotowi w razie uchylenia zaskarżonej decyzji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego analiza wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji potwierdza stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że strona nie uprawdopodobniła w nim w dostateczny sposób przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżący nie wykazał w sposób przekonywujący, że w razie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy Ś. z dnia [...] w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej w wysokości 20.736 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z podziałem nieruchomości, skarżący zostanie narażony na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaskarżona decyzja nakładająca na skarżącego obowiązek zapłacenia określonej kwoty pieniężnej (opłaty adiacenckiej) nie może prowadzić bowiem do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyż uiszczenie kwoty pieniężnej ma ze swojej natury charakter odwracalny. Ponadto zgodnie z treścią art. 147 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603) opłata adiacencka na wniosek właściciela nieruchomości może być rozłożona na raty roczne płatne w okresie do 10 lat. Warunki rozłożenia na raty określa się w decyzji o ustaleniu opłaty. Jak wynika z akt sprawy organ administracyjny poinformował skarżącego o możliwości rozłożenia należnej opłaty na raty, jednak skarżący takiego wniosku nie złożył. Skoro zatem skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie powołał okoliczności istotnych w świetle art. 61 § 3 P.p.s.a., to Sąd pierwszej instancji nie mógł ocenić, czy takie okoliczności w sprawie występują i ewentualnie jaki mogą mieć wpływ na jego uwzględnienie. Skarżący oświadczył wyłącznie, że podstawą do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest okoliczność, iż jego sytuacja materialna nie pozwala na uregulowanie ustalonej kwoty opłaty adiacenckiej bez zagrożenia dla egzystencji jego i rodziny. Jednak takie uzasadnienie wniosku nie może skutkować wstrzymaniem przez Sąd wykonania zaskarżonej decyzji, bowiem dla wstrzymania wykonania decyzji istotne znaczenie ma rzeczywisty wpływ uiszczenia orzeczonej kary i wynikające z tego faktu skutki. W tej sytuacji postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 listopada 2007 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji należy uznać za prawidłowe. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.