III SA/Wa 789/07

WyrokWSA w Warszawie2008-01-21

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sylwester Golec, Alojzy Skrodzki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił umorzenia lub rozłożenia na raty płatności należności na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, gdy strona skarżąca nie przedstawiła wymaganych dokumentów finansowych potwierdzających jej trudną sytuację finansową?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo postąpiły, odmawiając ulg w spłacie należności na PFRON. Strona skarżąca, powołując się na trudną sytuację finansową, nie dostarczyła wymaganych dokumentów finansowych, co uniemożliwiło organom ocenę jej sytuacji. Brak dostarczenia dokumentów przez stronę, mimo wezwań, obciąża ją negatywnymi konsekwencjami w postaci odmowy ulgi.
Stan faktyczny
Spółka M. S.A. zwróciła się do Prezesa PFRON o umorzenie należności głównych i odsetek na PFRON oraz rozłożenie pozostałej części na raty, wskazując na trudną sytuację finansową spowodowaną ustawą o terminach zapłaty w transakcjach handlowych. Prezes PFRON odmówił, wskazując na brak wymaganych dokumentów finansowych. Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec (spr.), Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Protokolant Ewa Rutkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi M. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia oraz odmowy rozłożenia na raty płatności należnych wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oddala skargę III SA/Wa 789/07 Uzasadnienie Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję Prezesa Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (w dalszej części uzasadnienia powołanego jako Prezes PFRON) z dnia [...] sierpnia 2006 r. r. nr [...], którą skarżącej Spółce Akcyjnej M. odmówiono umorzenia 50% należnych wpłat na PFRON za okres od listopada 2003 r. do października 2004 r., umorzenia 100% odsetek od wpłat na PFRON za w/w miesiące oraz rozłożenia na raty płatności pozostałych 50 % należnych wpłat za w/w miesiące. Z akt sprawy wynika, że skarżąca spółka pismem z dnia 24 listopada 2004 r. uzupełnionym pismem z dnia 20 stycznia 2005 r., zwróciła się do Prezesa PFRON z wnioskiem o umorzeni należności głównej oraz 50% odsetek od wpłat na PFRON za okres od listopada 2003 r. oraz rozłożenia pozostałej części odsetek na raty. W uzasadnieniu wniosku spółka stwierdziła, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej spowodowanej obowiązkiem stosowania się do nakazów wynikających z ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. o terminach zapłaty w transakcjach handlowych (Dz. U. Nr 19, poz. 177 ze zm.). Stosowanie terminów zapłaty przewidzianych w tej ustawie spowodowało negatywne skutki dla skarżącej spółki w postaci utraty płynności finansowej. Spółka wskazywała, że zapłata wskazanych we wniosku należności PFRON może doprowadzić do zwolnień pracowników, których spółka zatrudnia 1500. Spółka twierdziła, że podjęła czynności restrukturyzacyjne mające na celu poprawę sytuacji finansowej. W piśmie z dnia 16 marca 2006 r. skarżąca spółka wskazała, że złożony przez nią wniosek należy traktować jako wniosek o udzielenie pomocy "de minimis" na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 listopada 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielenia pomocy w zakresie niektórych ulg i zwolnień podatkowych w ramach pomocy de minimis (Dz. U. Nr 94, poz. 900). Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. r. nr [...] Prezes PFRON na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 i art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm.) i art. 48 § 3 oraz art. 67 § 1a i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm., w dalszej części uzasadnienia powoływanej jako O.p.) odmówił udzielenia skarżącej spółce wnioskowanej przez nią ulgi. W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył treść mających zastosowanie w sprawie przepisów O.p. oraz wskazał, że skarżąca spółka nie wypełniła wezwania organu i nie dostarczyła organowi następujących dokumentów: informacji o wysokości otrzymanej pomocy publicznej, bilansu za 2004 r. i 2005 r. oraz bieżącego sprawozdania finansowego. Z tego względu organ uznał, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki do zastosowania wobec skarżącej ulg w spłacie należności wskazanych w art. 48 § 3 oraz art. 67 § 1a i 2 O.p. Od decyzji organu pierwszej instancji spółka wniosła dowołanie do Ministra Pracy i Polityki Społecznej, w którym zarzuciła naruszenia art. 210 § 4 O.p. Organ odwoławczy pismem z dnia 24 października 2006 r. wezwał skarżącą spółkę do nadesłania aktualnego bilansu. Spółka wezwanie to wykonała i przekazała do organu sprawozdanie finansowe F 01 za okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2006 r. Wskazaną na wstępie decyzją Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wskazano, że strona skarżąca nie dostarczyła do organu pierwszej instancji, pomimo otrzymanego wezwania, wszystkich niezbędnych dokumentów, które pozwoliłyby na ocenę jej sytuacji finansowej. W tej sytuacji organ pierwszej instancji nie miał podstaw do stwierdzenia, że sytuacja finansowa skarżącej spółki jest na tyle trudna, że zasadnym będzie zastosowanie w stosunku do niej wnioskowanych ulg w spłacie należności PFRON. Organ wskazał, że umorzenie tych należności stoi w sprzeczności z interesem społecznym wyrażającym się w tym, że należności te mają służyć integracji osób niepełnosprawnych ze społeczeństwem przez ich aktywizację zawodową. Z nadesłanego przez skarżącą spółkę sprawozdania finansowego wynika, że skarżąca spółka za pierwsze półrocze 2006 r. osiągnęła zysk netto w wysokości 2 634 000 zł. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzji organu odwoławczego zarzucono naruszenie: - art. 122 O.p. przez niepodjęcie wszystkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, - art. 187 § 1 O.p. przez zaniechanie zebrania w sprawie całego materiału dowodowego i jego wyczerpującego rozpatrzenia. - art. 210 § 4 O.p. przez niezamieszczenie w uzasadnieniu decyzji wyczerpującego uzasadnienia wskazującego, które fakty organ uznał za udowodnione, dowodów, którym organ dał wiarę oraz dowodów, którym odmówiono wiarygodności. W uzasadnieniu skargi wskazano, że organ nie rozważył wskazywanej we wniosku okoliczności silnej konkurencji na rynku ze strony zachodnich sieci handlowych. Organ nie wskazał w uzasadnieniu decyzji, dlaczego szczątkowe, w jego ocenie, informacje na temat stanu finansowego skarżącej spółki nie pozwalały na zastosowanie wnioskowanych przez nią ulg. W odpowiedzi na skargę organ zarzuty w niej podniesione uznał za bezzasadne i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznaj sprawie skarżąca spółka wystąpiła do organu z wnioskiem o zastosowanie ulg w spłacie należności PFRON, które na podstawie art. 25 § 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 143, poz. 1199) należało rozpoznać na podstawie przepisów art. 48 § 1 pkt 2 i art. 67 § 1a O.p. w treści obowiązującej przed dniem 1 września 2005 r. Z treści wskazanych przepisów oraz z faktu, że skarżąca spółką wnosiła o zastosowanie przewidzianych w nich ulg płatniczych z uwagi na jej trudną sytuację finansową, wynikał obowiązek wyjaśnienia przez organy sytuacji finansowej skarżącej spółki. Z tego względu należało uznać, że organ pierwszej instancji pismami z dnia 16 lutego, 30 marca i z dnia 19 czerwca 2006 r. zasadnie wezwał skarżącą spółkę do dostarczenia do organu m.in. bilansów i rachunków zysków i strat za rok 2004 i rok 2005. Należy podkreślić, że skarżąca spółka do wniosku o udzielenie jej ulg, jak wynika z treści pisma uzupełniającego wniosek z dnia 20 stycznia 2005 r., załączyła bilanse i rachunki zysków i strat za rok 2003 oraz bilans za III kwartał 2004 r. Zatem należało stwierdzić, że dołączone do wniosku bilanse nie odzwierciedlały w sposób pełny sytuacji finansowej skarżącej spółki na dzień orzekania przez organ pierwszej instancji. W ocenie Sądu wezwanie strony skarżącej do doręczenia w/w dokumentów do organu czyniło zadość określonemu w art. 122 O.p. obowiązkowi wyjaśnienia okoliczności faktycznych mających podstawowe znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Strona skarżąca powołując się w niniejszej sprawie na jej trudną sytuację finansową nie mogła jednocześnie uchylać się od dostarczenia do organu dokumentów finansowych, które mogłyby przyczynić się do oceny tej sytuacji i które znajdowały się w dyspozycji strony skarżącej. Określony w powołanym przepisie obowiązek wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oznacza obowiązek podjęcia czynności w celu uzyskania dowodów mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie może być utożsamiany z nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania przez organ dowodów potwierdzających twierdzenia strony podnoszone w toku postępowania. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji podjął działania w celu sprawdzenia podnoszonych we wniosku twierdzeń strony skarżącej na temat jej trudnej sytuacji finansowej i w tym celu wezwał ją do okazania znajdujących się w jej dyspozycji sprawozdań finansowych. Zdaniem Sądu w realiach niniejszej sprawy w interesie strony skarżącej leżało dostarczenie do organu sporządzonej przez nią dokumentacji finansowej, która zgodnie z treścią przepisów ustawy z dnia 29 września 1995 r. o rachunkowości (t. jedn. Dz. U. Nr 76, poz. 694 ze zm.) zawiera informacje o majątku i wynikach działalności podmiotów sporządzających sprawozdanie finansowe. Skoro strona skarżąca wezwania tego nie chciała wykonać, to na obecnym etapie postępowania nie może twierdzić, że organ z naruszeniem art. 122 O.p. zaniechał wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Powołany przepis nakazuje organowi podjąć działania niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego. Mając na uwadze charakter niniejszej sprawy oraz sposób postępowania strony skarżącej w toku prowadzonego na jej wniosek postępowania, należało uznać że w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji podjął wskazane niezbędne działania w zakresie ustalenia faktów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W tym stanie rzeczy organ pierwszej instancji bez naruszenia art. 187 § 1 O.p. zasadnie uznał, że materiał dowodowy, którym dysponował nie pozwalał na stwierdzenie, że po stronie skarżącej spółki wystąpiły przesłanki do zastosowania ulg określonych w art. 48 § 1 pkt 2 i art. 67 § 1a O.p. Dlatego też należało uznać, że również zaskarżona decyzja nie naruszała przepisów art. 122 i art. 187 § 1 O.p. Dodatkowo należy wskazać, że organ odwoławczy dysponował sprawozdaniem finansowym, z którego wynikało, że skarżąca spółka za pierwsze półrocze 2006 r. osiągnęła zysk netto w wysokości 2 634 000 zł., co świadczyło o tym że sytuacja finansowa skarżącej spółki nie była zła. Wysokość wskazanego przez organ w zaskarżonej decyzji zysku osiągniętego przez skarżącą spółkę, świadczy także o tym, że mimo silnej konkurencji na rynku ze strony innych podmiotów, jest ona w stanie osiągać znaczne zyski. Z tego względu za bezzasadny należało uznać zarzut skargi nieodniesienia się przez organ do podnoszonej we wniosku okoliczności silnej konkurencji ze strony innych podmiotów. Zysk strony skarżącej wystarczał na zapłatę należności, których dotyczy niniejsza sprawa, a sama strona skarżąca nie wskazała innych okoliczności wskazujących, że zapłata należności mimo tego zysku może zagrozić jej sytuacji ekonomicznej. Strona skarżąca nie wskazała również dowodów potwierdzających tę okoliczność. Dokonana w niniejszej sprawie ocena dowodów nie naruszała art. 191 O.p., gdyż nie można było jej zarzucić dowolności. Z tych względów Sąd uznał, że wskazane przez organy w zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej okoliczności w pełni uzasadniały rozstrzygnięcia zawarte w tych decyzjach i dlatego zarzut naruszenia w niniejszej sprawie art. 210 § 4 O.p. należało również uznać za bezzasadny. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie naruszała prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego i na podstawie 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło