II SA/Op 386/07

WyrokWSA w Opolu2007-11-22

Skład orzekający: Krzysztof Bogusz, Ewa Janowska, Elżbieta Kmiecik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy instalacja stacji bazowej telefonii komórkowej na istniejącym budynku, obejmująca montaż konstrukcji wsporczej, anten i szafy z urządzeniami technicznymi, wymaga pozwolenia na budowę, czy jedynie zgłoszenia?
Ratio decidendi
Instalacja stacji bazowej telefonii komórkowej, obejmująca montaż konstrukcji wsporczej, anten i szafy z urządzeniami technicznymi na istniejącym budynku, mieści się w dyspozycji art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego, który stanowi, że roboty budowlane polegające na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych nie wymagają pozwolenia na budowę. W przypadku urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, które są instalacjami w rozumieniu Prawa ochrony środowiska i zaliczają się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagane jest jedynie zgłoszenie, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3c Prawa budowlanego. Organy administracji niezasadnie uznały, że konstrukcja wsporcza stanowi odrębną budowlę wymagającą pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
Pełnomocnik A Sp. z o.o. dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na zamontowaniu anten wraz z urządzeniami wsporczymi na dachu istniejącego budynku. Prezydent Miasta wniósł sprzeciw, uznając, że roboty te wymagają pozwolenia na budowę. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta, uznając maszt stalowy za odrębną budowlę. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i K.p.a., twierdząc, że roboty te wymagają jedynie zgłoszenia.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, zasądził od Wojewody na rzecz A Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania sądowego i określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Protokolant Sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2007 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia robót budowlanych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], nr [...], 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Wojewody [...] na rzecz A Sp. z o.o. w W. kwotę 757 (słownie : siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem skierowanym do Urzędu Miasta [...], z dnia 31 marca 2007 r., pełnomocnik skarżącej - A Spółka z o.o. z siedzibą w W., dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na zamontowaniu anten wraz z urządzeniami wsporczymi na dachu istniejącego budynku położonego w O. przy ul. [...], oraz poprowadzenia kabli antenowych od anten do szafki sterującej. Jako podstawę prawną wskazał w zgłoszeniu przepisy art. 30 ust. 1 pkt 3c ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t. j. Dz.U. z 2003r., Nr 80, poz. 718 z późn. zm). Do zgłoszenia dołączono projekt budowlany wykonawczy, decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz oświadczenie inwestora o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Środowiskowe uwarunkowania zgody na inwestycję zostały ustalone w decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 21 lutego 2007 r., nr [...]. Stwierdzono w niej, że eksploatacja stacji bazowej telefonii komórkowej nie będzie stwarzała uciążliwości dla środowiska w zakresie większości jego komponentów. Jedynym istotnym oddziaływaniem jest emitowanie z zainstalowanych systemów antenowych elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego. W wyniku rozbudowy przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej, przekroczenia dopuszczalnego poziomu elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego o wartości 0,1 W/m2 w płaszczyźnie pionowej i poziomej, określonego w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz.U. Nr 192, poz. 1883), wystąpią w obszarze powyżej 17,5m npt, w poziomie w promieniu do ok. 35,5m od anten. Wskazano, iż stacja bazowa położona jest w śródmieściu [...], w bezpośrednim sąsiedztwie zabytkowego centrum miasta. Otoczenie stacji stanowi zespół kamienic śródmiejskich, o mieszanych funkcjach: usługowo – mieszkalnych, o maksymalnej wysokości zabudowy 13,3m npt. Promieniowanie elektromagnetyczne o wartości gęstości mocy wynoszącej 0,1 W/m2 nie obejmie miejsc dostępnych dla ludzi ani zabudowy mieszkaniowej – pola o ww. gęstości rozkładają się w "wolnej przestrzeni", tym samym nie zostaną przekroczone standardy jakości środowiska, a zatem nie ma potrzeby wyznaczania obszaru ograniczonego użytkowania. W decyzji zwrócono uwagę na konieczność, zgodnie z art. 122a ustawy Prawo ochrony środowiska, przeprowadzenia pomiarów kontrolnych gęstości pola elektromagnetycznego przenikającego do środowiska bezpośrednio po rozpoczęciu użytkowania stacji. Podkreślono, iż pomiary prowadzić należy każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy urządzeń. Decyzją z dnia [...], nr [...], doręczoną stronie 20 kwietnia 2007 r., Prezydent Miasta [...] na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 – zwaną dalej Prawo budowlane), wniósł sprzeciw od dokonanego zgłoszenia i nałożył na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu podniósł, iż wniesione zgłoszenie dotyczy wykonania robót budowlanych polegających na instalowaniu stacji bazowej telefonii na istniejącym budynku, a zatem będą się one wiązać z koniecznością wzniesienia konstrukcji wsporczej, nowego masztu i szafy z urządzeniami technicznymi. Ponieważ takie roboty budowlane nie zostały ujęte w przepisie art. 29 i 30 Prawa budowlanego, wymagają one pozwolenia na budowę. W odwołaniu od tej decyzji skarżąca Spółka wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, przepisów postępowania administracyjnego w szczególności art. 7 i 77 K.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i dowolne ustalenie, że zgłoszone roboty podlegają rygorowi pozwolenia na budowę, naruszenie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, poprzez niezastosowanie, oraz art. 2 Konstytucji RP, w związku z zastosowaniem środka nieproporcjonalnego do celu. W ocenie skarżącej zgłoszone przez nią roboty budowlane mieszczą się w hipotezie art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego, a tym samym nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Polegać one mają na instalowaniu na obiektach budowlanych urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, które zaliczane są do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i instalacja takich urządzeń objęta jest obowiązkiem dokonania zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Jednocześnie skarżąca podniosła, iż zgodnie ze znowelizowanym Prawem ochrony środowiska ocenę oddziaływania na środowisko wykonuje się w odrębnym postępowaniu w sprawie uwarunkowań środowiskowych zgody na realizację przedsięwzięcia, a decyzja uzyskana w tym postępowaniu powinna być załączona do zgłoszenia zgodnie z art. 46 i następnymi przepisami ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902 ze zm. – zwaną dalej P.o.ś.) W związku z powyższym obecnie nie ma już w przepisie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla urządzeń zaliczanych do "przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko", a tym samym ma do nich zastosowanie art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. Na poparcie tego stanowiska skarżąca przytoczyła orzeczenia sądów administracyjnych. Dodała, iż organ I instancji nie wskazał, na jakich twierdzeniach się oparł, analizując zgłoszoną konstrukcję w świetle przepisów budowlanych. Jeżeli organ miał jakiekolwiek wątpliwości co do okoliczności faktycznych, treści załączonej do zgłoszenia dokumentacji technicznej, to powinien był je wyjaśnić poprzez zwrócenie się do inwestora na podstawie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Rozpoznając odwołanie, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...], nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Podzielił stanowisko Prezydenta Miasta [...] odnośnie faktu, że planowana inwestycja nie jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Wskazał, iż inwestor ma zamiar zamontować na dachu istniejącego budynku w O. maszt stalowy o wysokości ok. 11,68m z odciągami, mocowany do wieńców ścian budynku, na którym zainstalowany zostanie system anten wraz z szafą z urządzeniami technicznymi, także ustawioną na dachu budynku, stwierdzając, iż nie wszystkie te roboty zostały objęte treścią art. 30 ust. 1 pkt 3 lit.c Prawa budowlanego. Zdaniem organu odwoławczego, nie można bowiem uznać masztu stalowego za część urządzenia emitującego pole elektromagnetyczne. Stanowi on odrębną część budowlaną, składającą się na całość użytkową zamierzenia inwestycyjnego. Dodatkowo organ, powołując się na treść art. 3 pkt 6 P.o.ś., w którym sformułowano definicję instalacji stanowiąc, iż jest to stacjonarne urządzenie techniczne, zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu, jak też budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami, których eksploatacja może spowodować emisję, uznał, że ww. maszt stalowy nie jest taką instalacją. Ponadto w oparciu o definicję budowli zawartą w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, iż są to m. in. części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową, przyjął, że projektowany maszt stanowi odrębną część budowlaną, składającą się na całość użytkową, stąd słusznie organ I instancji wniósł sprzeciw. W skardze do sądu administracyjnego pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], wnoszącej sprzeciw wobec zgłoszenia robót budowlanych, polegających na zainstalowaniu stacji bazowej telefonii komórkowej, oraz wniósł o zasądzenie od Wojewody [...] na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez błędne zastosowanie i zgłoszenie sprzeciwu w stosunku do robót budowlanych, których realizacja nie wymaga pozwolenia na budowę, naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 15 oraz art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b i c Prawa budowlanego, poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że "instalowanie urządzeń na obiektach budowlanych" nie obejmuje konstrukcji wsporczej, naruszenie art. 3 pkt 3 cyt. ustaw, poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że zgłoszona konstrukcja wsporcza jest "budowlą" jako odrębna część budowlana, składającą się na całość użytkową, naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 7 i 77 K.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i dowolne ustalenie, że zgłoszone roboty wymagają pozwolenia na budowę, art. 107 § 1 i 3 K.p.a., poprzez brak jakiegokolwiek wyjaśnienia w uzasadnieniu, dlaczego organ ustalił, że konstrukcja wsporcza jest "odrębną częścią budowlaną składającą się na całość użytkową" oraz naruszenie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, poprzez niezastosowanie, oraz art. 2 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie środka nieproporcjonalnego do celu. W uzasadnieniu podniesiono, że roboty budowlane, polegające na wykonaniu stacji bazowej (tj. na montażu konstrukcji wsporczej, anten i innych elementów niezbędnych do zainstalowania oraz funkcjonowania stacji bazowej) na istniejącym obiekcie budowlanym, mieszczą się w pojęciu "instalowania urządzeń na obiektach budowlanych", o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego, a zatem nie wymagają one pozwolenia na budowę. Skarżąca wskazała także, iż zgodnie ze znowelizowanym P.o.ś. ocenę oddziaływania na środowisko wykonuje się w odrębnym postępowaniu w sprawie uwarunkowań środowiskowych zgody na realizację przedsięwzięcia, a decyzja uzyskana w tym postępowaniu powinna być załączona do zgłoszenia (art. 46 i n. P.o.ś) Podkreśliła, iż nie ma już w tych przepisach obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla urządzeń zaliczanych do "przedsięwziąć mogących znacząco oddziaływać na środowisko" i tym samym ma do nich pełne zastosowanie art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 7, 77, 80 i 107 K.p.a. podniosła, iż organ w sposób dowolny zanalizował materiał dowodowy. W aktach sprawy nie ma żadnego dowodu pozwalającego na ustalenie okoliczności, że realizacja instalacji stacji bazowej nie mieści się w katalogu wyłączeń z pozwolenia na budowę z art. 29 Prawa budowlanego, czy stanowi, jak to uznał organ, rozbudowę lub nadbudowę budynku. W szczególności organ II instancji nie wskazał, na jakich twierdzeniach się oparł, analizując zgłoszoną konstrukcję w świetle przepisów budowlanych. Wojewoda zobowiązany był również, oprócz wskazania przepisów, wyjaśnić przyjętą przez siebie podstawę prawną, a w szczególności udowodnić, iż budowa zgłoszonej stacji bazowej nie mieści się w katalogu wyłączeń z art. 29 Prawa budowlanego. Zdaniem skarżącej Wojewoda nie rozpatrzył sprawy co do jej istoty oraz nie wyjaśnił, dlaczego maszt stalowy umieszczony na budynku, nie został objęty wyjątkiem przewidzianym w art. 30 ust 1 pkt 3 lit. b Prawa budowlanego i stanowi on odrębną część budowlaną. Jednocześnie dodała, iż organ II instancji, pomimo wątpliwości co do okoliczności faktycznych i treści załączonej do zgłoszenia dokumentacji technicznej, nie wyjaśnił ich poprzez zwrócenie się do Spółki na podstawie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, naruszając art. 2 Konstytucji RP i wynikającą z niego zasadę demokratycznego państwa prawa, poprzez naruszenie reguły proporcjonalności. Na poparcie swoich racji Spółka przywołała szereg orzeczeń sądów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Argumentując swoje stanowisko wskazał, że zgłaszane zamierzenie poza tym, że obejmuje urządzenie wymienione w art. 30 ust. 1 pkt 3 lit.c Prawa budowlanego, dotyczy także wykonania konstrukcji inżynierskiej stanowiącej część budowlaną, składającą się na całość użytkową. Organ podkreślił, iż zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego maszt stalowy nie jest stacjonarnym urządzeniem technicznym, lecz częścią budowlaną urządzenia, w związku z czym wymaga pozwolenia na budowę. Odpierając zarzut naruszenia przepisów art. 7, 77 i 107 § 1 i 3 K.p.a. Wojewoda [...] wskazał, iż jest on niezasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwaną dalej P.p.s.a.). W przypadku, gdy skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu (art. 151 w/w ustawy). Z zasady, iż sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, wynika konsekwencja co do tego, iż sąd ten rozważa wyłącznie prawo obowiązujące w dniu wydania decyzji, jak i stan sprawy istniejący na dzień wydania decyzji (tak NSA w wyroku z dnia 14 stycznia 1999 r., sygn. III SA 4731/97 – LEX nr 37180). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Legalność decyzji bada się zarówno pod względem formalnym, jak też i materialno-prawnym. Oznacza to, że sąd kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności prawem i może decyzję taką uchylić lub stwierdzić jej nieważność tylko wówczas, gdy narusza ona prawo materialne lub procesowe w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Dodać przy tym należy, iż sąd nie jest władny do zastępowania organów administracji państwowej w rozstrzyganiu spraw administracyjnych. Przeprowadzona w ten sposób kontrola legalności zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], wnoszącej sprzeciw wobec zgłoszenia robót budowlanych, polegających na zainstalowaniu stacji bazowej telefonii firmy A Sp. z o.o. nr [...] na dachu istniejącego budynku w O. przy ul. [...], wykazała, że zostały one wydane z naruszeniem prawa. Kontrola niniejszej sprawy przez Sąd sprowadza się do rozstrzygnięcia sporu pomiędzy stronami, czy zgłoszone zamierzenie inwestycyjne Spółki A polegające na zainstalowaniu stacji bazowej telefonii na istniejącym budynku biurowym w O. wymaga, jak to orzekł organ pozwolenia na budowę, czy też, jak to podnosi skarżąca Spółka tylko zgłoszenia właściwemu organowi. Prezydent Miasta [...] wniósł sprzeciw do zamiaru rozpoczęcia wykonania ww. zamierzenia inwestycyjnego na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, uznając, iż rodzaj zgłoszonych prac będzie się wiązać z koniecznością wzniesienia konstrukcji wsporczej, nowego masztu i szafy z urządzeniami technicznymi, a takie roboty budowlane, w ocenie organu, nie zostały ujęte w przepisie art. 29 i 30 Prawa budowlanego, stąd wymagały one pozwolenia na budowę. Organ II instancji, zaś uznał zgłoszone zamierzenie w części za budowlę, a nie za instalację, co skutkuje tym, że winny być one objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzje organów obu instancji zostały wydane w następującym stanie prawnym. Najpierw wskazać trzeba, że Prawo budowlane wprowadziło zasadę wyrażoną w art. 28, zgodnie z którą budowę można rozpocząć po uzyskaniu przez inwestora pozwolenia na budowę zamierzonego przedsięwzięcia inwestycyjnego. Wyjątek od tej zasady stanowią przepisy art. 29-31 ustawy, które umożliwiły wykonywanie obiektów budowlanych lub robót budowlanych na podstawie zgłoszenia. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga m.in. wykonanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych. Wykonanie robót określonych w art. 29 ust. 2 pkt 15 obciążone zostało zatem jedynie obowiązkiem zgłoszenia w przypadku, gdy urządzenia te przekraczają wysokość 3m (art. 30 ust. 1 pkt 3b). Również stosownie do treści art. 30 ust. 1 pkt 3c Prawa budowlanego wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, zaliczanych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu tej ustawy, wymaga tylko zgłoszenia. Z przepisów tych wynika jednoznacznie, iż instalacja urządzeń na obiektach budowlanych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Ustawodawca nie uzależnił wyjątku wyszczególnionego w art. 29 ust. 2 pkt 15 od sposobu ich montażu, co uzasadniałoby, jak to uczyniono w niniejszej sprawie, zastosowanie art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Natomiast w art. 30 ust. 1 pkt 3c Prawa budowlanego doprecyzowano także, że tylko zgłoszenia wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, zaliczanych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu tej ustawy. Odnotować trzeba, iż "instalowanie", które jest "montowaniem urządzenia technicznego" (vide: Słownik języka polskiego pod redakcją prof. S. Dubisza tom 1, Wydawnictwo Naukowe PWN W-wa 2003, s. 1221) może polegać zarówno na połączeniu różnych elementów w jedną całość użytkową, umożliwiającą wykorzystanie konstrukcji zgodnie z jej przeznaczeniem, jak i zamontowaniu całej konstrukcji na jakimś obiekcie budowlanym. Jest to czynność techniczna realizowana w wyniku prowadzonych robót budowlanych. Nieuprawnione jest zatem stanowisko organów architektoniczno-budowlanych, które wymóg uzyskania pozwolenia na budowę upatrują w sposobie montażu masztu antenowego opartego na konstrukcji wsporczej, anten i montażu innych elementów niezbędnych do zainstalowania oraz funkcjonowania stacji bazowej. Przepis art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego, jak też przepisy art. 30 ust. 1 pkt 3b i c takiego kryterium nie ustanawiają. Nie ma więc racjonalnego uzasadnienia, ażeby ze względu na wielkość takiego urządzenia, czy jego konstrukcję wyłączać je, co do zasady z trybu zgłoszeniowego. Urządzenie techniczne stanowi jedną całość i zalicza się do niego wszystkie elementy składające się na to urządzenie, innymi słowy jest to zespół elementów służących jednemu celowi. W świetle art. 3 pkt 6 P.o.ś. instalacja to m. in. stacjonarne urządzenie techniczne, zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu, których eksploatacja może spowodować emisję. Zamierzenie Spółki polegające na montażu na istniejącym obiekcie budowlanym stacji bazowej telefonii komórkowej jest, czego organy nie kwestionują, urządzeniem emitującym pola elektromagnetyczne, zaliczanym do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Zdaniem tut. Sądu budowa masztu wraz z jego konstrukcją wsporczą dla anten radiokomunikacyjnych oraz z szafą z urządzeniami technicznymi stanowi jedną całość, przeto nie zasługuje na uwzględnienie stanowisko organów architektoniczno-budowlanych, jakoby ww. elementy stacji bazowej telefonii komórkowej nie stanowiły części składowej urządzenia technicznego, które ma zostać zamontowane. W związku z tym nie można podzielić poglądu organów o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę przedmiotowego urządzenia. Pogląd taki jest akceptowany i prezentowany w orzeczeniach wojewódzkich sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 25 maja 2007 r., sygn. akt VII SA/Łd 325/07, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 września 2007 r., sygn. akt VII SA/Gl 293/07), stąd skargę Spółki oraz argumentację w niej zawartą tym zakresie należało uznać za zasadną. Idąc dalej, zwrócić należy uwagę organom, że obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę na ww. zamierzenie inwestycyjne wynikał z wówczas obowiązujących przepisów szczególnych, tj. P.o.ś., a to z uwagi na fakt, że w myśl ówczesnych przepisów, przedsięwzięcie takie wymagało przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a takie postępowanie nie było możliwe w postępowaniu wszczętym na skutek zgłoszenia robót budowlanych, a jedynie w postępowaniu o pozwolenie na budowę. W obecnym stanie prawnym, na dzień wydania zaskarżonej decyzji, w myśl art. 46 ust. 4a P.o.ś. wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje także przed dokonaniem zgłoszenia budowy lub wykonywania robót budowlanych oraz zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Ocenę oddziaływania na środowisko wykonuje się zatem w odrębnym postępowaniu w sprawie uwarunkowań środowiskowych zgody na realizację przedsięwzięcia, a decyzja uzyskana w tym postępowaniu powinna być załączona do zgłoszenia. Jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego Spółka zgłosiła zamiar wykonania robót instalacyjnych, a do zgłoszenia dołączyła decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 21 lutego 2007 r. określającą środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia, a zatem spełniła swój obowiązek. Powyższe konstatacje prowadzą do wniosku, że skarżąca nie musiała uzyskać pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji, albowiem zgłoszona przez Spółkę A inwestycja, polegająca na zainstalowaniu stacji bazowej telefonii komórkowej, mieści się w zakresie art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. Decyzja organu I instancji zatem została wydana z naruszeniem przepisu art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. W związku z powyższym również zaskarżona decyzja organu odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, jest niezgodna ze wskazanym przepisem prawa materialnego. Reasumując powtórzyć przyjdzie, iż zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego, roboty budowlane polegające na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych nie wymagają pozwolenia na budowę, jeżeli zaś roboty te dotyczą urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu P.o.ś., zaliczanymi do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu tej ustawy, i urządzenie przekracza 3m wysokości są objęte obowiązkiem zgłoszenia, co wynika z art. 30 ust. 1 pkt 3b i c Prawa budowlanego. Na marginesie zwrócić należy uwagę, iż w stosunku do inwestycji nie wymagających uzyskania pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia, przepisy prawa budowlanego przewidują możliwość nałożenia w drodze decyzji takiego obowiązku (art. 30 ust. 7). W takim przypadku niezbędne jest wykazanie przez organ, że zachodzi chociażby jedna z przesłanek, o których mowa w tym przepisie. W niniejszej sprawie nie mamy jednak do czynienia z takiego rodzaju decyzją. Odnosząc się do wskazanych przez skarżącą uchybień proceduralnych, częściowo należało je podzielić, gdyż organ II instancji w uzasadnieniu decyzji w ogóle nie odniósł się do argumentacji zawartej w odwołaniu Spółki, uzasadnienie prawne ograniczono tylko do przywołania przepisów i lakonicznych stwierdzeń uzasadniających zajęte stanowisko, czym naruszono art. 107 § 3 K.p.a. Wskazanie, co do dalszego postępowania przez organ wynika z powyższych rozważań. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c P.p.s.a. W kwestii wykonalności zaskarżonego orzeczono na zasadzie art. 152, zaś o zwrocie kosztów postępowania na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło