III SA 1102/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Nowak, Sędzia NSA Antoni Hanusz (spr.), Asesor WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant Anna Zientara, po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni [...] w S. na decyzję Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenie wygaśnięcia decyzji w sprawie dotyczącej zaległości w PFRON 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza na rzecz skarżącej spółdzielni kwotę 6.500 zł (sześć tysięcy pięćset zł.) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3) nie stwierdzono przesłanek o orzekaniu na podstawie art. 152 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. a.z. 1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...].04.2003r. Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania [...] Spółdzielni "[...]" w S. od decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) z dnia [...].08.2002r. Nr [...], stwierdzającą wygaśnięcie pkt 1 i 2 decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...].09.1996r., Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Jak wynika z uzasadnienia powyższej decyzji w toku przeprowadzonego postępowania organ I instancji ustalił, powołując się na treść art. 259 § 1 Ordynacji podatkowej strona skarżąca nie dotrzymała terminu płatności pierwszej raty wpłaty na PFRON. Wobec tego organ ten stwierdził wygaśnięcie pkt 1 decyzji, którą rozłożono płatność należnej na rzecz PFRON na raty. W odwołaniu wniesionym od decyzji organu I instancji strona zarzuciła naruszenie prawa poprzez bezzasadne zastosowanie treści art. 259 Ordynacji podatkowej. Zdaniem odwołującej się wskazany przepis Ordynacji podatkowej nie mógł mieć zastosowania do rat nie wpłaconych w terminie ponieważ w 1997r. ustawa ta jeszcze nie obowiązywała. Nie znana była zatem wprowadzona późnij instytucja "niedotrzymania terminu płatności raty". 2. Minister Pracy i Polityki Społecznej nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i wskazał, iż zarzut który dotyczy rażącego naruszenia prawa, poprzez zastosowanie przepisu art. 259 Ordynacji podatkowej, należy uznać za bezzasadny. Zgodnie bowiem z treścią art. 339 Ordynacji podatkowej przepisy art. 258 § 1 pkt 3-5, § 2 i 3 oraz art. 259 stosuje się również do decyzji wydanych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, co ma miejsce w analizowanej sprawie. Wobec tego, iż strona już pierwszą ratę wpłaciła w niepełnej wysokości i podobnie było przy realizacji pkt 2 sentencji decyzji rozkładającej płatność na raty, należy przyjąć, że strona nie wywiązała się z układu ratalnego wyrażonego w decyzji z dnia [...].09.1996r. Organ miał zatem obowiązek wydać decyzję wygaszającą. 3. Na powyższą decyzję [...] Spółdzielnia "[...]" w S. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc w niej o uchylenie decyzji organów obu instancji skarżąca zarzuca im obrazę przepisów prawa materialnego przez niewłaściwą interpretację i błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu, że art. 259 w związku z art. 339 Ordynacji podatkowej stosuje się do decyzji, mocą których zaległość podatkowa została rozłożona na raty podczas, gdy decyzje wydane zostały przed dniem wejścia w życie Ordynacji podatkowej, to jest przed 1.01.1998r. Zdaniem skarżącej stanowisko ministra jest chybione bowiem art. 259 O.p. w zw. z art. 339 O.p. winien być stosowany jedynie do tych decyzji wydanych przed 1.01.1998r., w których płatności wszystkich terminów rat bądź ich części ustalone były na czas po dniu 1.01.1998r. ewentualnie były płacone po 1.01.1998r. Natomiast w sprawie będącej przedmiotem zaskarżenia raty zaległości wobec Funduszu ustalone w decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] września 1996r. znak: [...], mocą punktu 1-go miały być zapłacone w 4 równych miesięcznych ratach w okresie od września do grudnia 1996r. W tym też okresie należności zostały uiszczone, jakkolwiek jak przyznaje skarżąca nie w terminach ustalonych decyzją, a nieco później. Z kolei mocą punktu 2-go decyzji raty należności głównej miały być płacone w 12 równych ratach w okresie od stycznia 1997r. do 31 grudnia 1997r. i również w tym okresie zostały zapłacone jakkolwiek nie w terminach ustalonych decyzją a z pewnym opóźnieniem. Jednakże jak podnosi skarżąca w dniu 31.12.1997r. w ostatnim dniu, kiedy pozostawała w mocy ustawa z dnia 19.12.1980r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz. U. z 1993r. Nr 108, poz. 486 z późn. zm.), której treść sformułowania art. 259 O.p. nie była znana i skutki prawne w postaci wygaszenia decyzji nie były tą ustawą, przewidziana należność została przez skarżącą w całości zapłacona nie przekraczając ostatecznego terminu jakim była data 31.12.1997r. W tym stanie rzeczy w ostatnim dniu obowiązywania tej ustawy, lecz przed wejściem w życie Ordynacji podatkowej to jest w dniu 31.12.1997r. wygasł układ ratalny wraz z decyzją go ustalającą. Wobec tego, zdaniem skarżącej decyzja Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...].09.1996r. w dniu stała się bezprzedmiotowa z uwagi na wcześniejsze wygaśnięcie zaległości podatkowej, objętej układem ratalnym. 4. W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie bowiem zarzuty w niej zawarte uznał za bezzasadne i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wraz z przytoczoną tam argumentacją. 5. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) stwierdzić należy, iż decyzja ta narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Skarga zasługuje więc na uwzględnienie. W toku postępowania poza sporem pozostawał fakt, iż skarżąca spółdzielnia dopuściła się nieterminowego realizowania układu ratalnego, którego przedmiotem było rozłożenie na rzecz PFRON. Nieterminowość owych zapłat miała miejsce w całości pod rządami przepisów ustawy z dnia 19.12.1980r. o zobowiązaniach podatkowych. Przepisy tej ustawy nie przewidują możliwości wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji w części co regulowały dopiero przepisy art. 259 Ordynacji podatkowej obowiązującej od dnia 1.01.1998r. jeżeli w przypadku rozłożenia zaległości podatkowej na raty strona nie dotrzymała terminu płatności raty. Z akt sprawy wynika, że mimo opóźnień w regulowaniu należności na rzecz PFRON zobowiązanie to nie istniało jednak w dniu wydania decyzji wygaszającej, którą wydano na podstawie art. 259 Ordynacji podatkowej. System ratalny wygasł bowiem przed dniem wejścia w życie Ordynacji podatkowej. Wobec tego w zaistniałym stanie rzeczy należało zastosować odpowiednie przepisy ustawy z dnia 19.12.1980r. o zobowiązaniach podatkowych, które regulowały podobne stany faktyczne, dając możliwość poboru odsetek za zwłokę od początku rozłożonego na raty od tych rat podatku, które nie zostały uiszczone w terminie określonym w decyzji o rozłożeniu świadczenia na raty, w myśl art. 20 powoływanej ustawy. W związku z tym natomiast, iż materialnoprawny stosunek między zobowiązaną do uiszczenia należności na rzecz PFRON, o których mowa, a tym funduszem nie istniał pod rządami Ordynacji podatkowej dlatego nie można było zastosować przepisu art. 339 tejże ustawy. Powyższe okoliczności w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego świadczą o naruszeniu przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30.08.2002r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) należało zaskarżone decyzje uchylić i orzec o kosztach postępowania sądowego na podstawie art. 200 tejże ustawy.