II SA/Gd 160/02

WyrokWSA w Gdańsku2004-06-09

Skład orzekający: Andrzej Przybielski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja umarzająca postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, wydana na podstawie przepisu uznanego następnie przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, może zostać uchylona przez sąd administracyjny na podstawie przepisów o wznowieniu postępowania?
Ratio decidendi
Decyzja umarzająca postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, wydana na podstawie przepisu art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny, stwierdzając naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, jest zobowiązany do uchylenia takiej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po terminie określonym w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 3 września 2001 r. umorzył postępowanie, a następnie decyzją z dnia 22 listopada 2001 r. utrzymał ją w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, podnosząc, że decyzje są krzywdzące. Sąd uchylił obie decyzje.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Andrzej Przybielski po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2004r. na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 22 listopada 2001 r., nr [...] w przedmiocie uprawnień kombatanckich uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 3 września 2001r., nr [...] oraz zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego M. K. kwotę 10 zł. (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 22 listopada 2001r.. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art.127§3 k.p.a. oraz art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 3 września 2001 r., o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania M. K. uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że M. K. złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po ustawowym terminie wynikającym z art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, który upłynął z dniem 31 grudnia 1998r. M.K. wniósł skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której poza przedstawieniem stanu faktycznego, podnosił, że jest ona dla niego krzywdząca. W odpowiedzi na skargę organ wniósł ojej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie będąc związany granicami skargi (por. art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Oznacza to. że rozpatrując skargę po dniu 1 stycznia 2004r. wojewódzki sąd administracyjny uprawniony jest, także do jej rozpatrzenia w trybie uproszczonym, jeżeli spełnione zostały ustawowe przesłanki określone w art. 119 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153. poz. 1270). Zgodnie z art. i 19 pkt 1 tej ustawy sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli decyzja lub postanowienie są dotknięte wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 k.p.a. lub w innych przepisach albo wydane zostały z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania. Powołany jako podstawa prawna rozstrzygnięcia przepis art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.). obowiązujący w dacie wydania zaskarżonej decyzji, stanowił, że wnioski o przyznanie uprawnień kombatanckich, zainteresowane osoby zamieszkałe w Polsce mogły składać do Kierownika Urzędu do dnia 31 grudnia 1998r. Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003r. sygn. akt SK 4/02 (publ. D.U. 72 poz. 658) Trybunał Konstytucyjny uznał określenie terminu do składania wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich zawarte w przywołanym przepisie ustawy o kombatantach za niezgodne z art. 2 i 32 Konstytucji RP. Zatem przepis art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach utracił moc obowiązującą z dniem 29 kwietnia 2003 r., tj. z dniem publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego w dzienniku ustaw. Zgodnie z art. 145 a k.p.a. można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W świetle przytoczonych wyżej przepisów prawa wymienione orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.), z Konstytucją stanowiło przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 119 pkt 1 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Na marginesie wyjaśnić należy skarżącemu, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów' administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 3269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która to kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozstrzygnięcia WSA mają w zasadzie charakter kasacyjny, co oznacza, że sad administracyjny nie posiada kompetencji do zastąpienia organu administracji w wydaniu decyzji merytorycznej o przyznaniu uprawnień kombatanckich. W dalszym postępowaniu administracyjnym w niniejszej sprawie organ administracji stosując przepisy ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.) winien rozpoznać merytorycznie wniosek skarżącego o przyznanie uprawnień kombatanckich i zakończyć sprawę wydaniem ponownie decyzji administracyjnej. Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia, o jakim mowa w art. 152 Prawa o postępowaniu (...), gdyż zaskarżona decyzja, umarzająca postępowanie administracyjne w sprawie z wniosku o przyznanie uprawnień kombatanckich nie nadaje się do wykonania. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 119 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit b i w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżone decyzję organów obydwu instancji. O zwrocie wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło