II SA/Gd 160/02
WyrokWSA w Gdańsku2004-06-09
Skład orzekający: Andrzej Przybielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja umarzająca postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, wydana na podstawie przepisu uznanego następnie przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, może zostać uchylona przez sąd administracyjny na podstawie przepisów o wznowieniu postępowania?Ratio decidendi
Decyzja umarzająca postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, wydana na podstawie przepisu art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny, stwierdzając naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, jest zobowiązany do uchylenia takiej decyzji.Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po terminie określonym w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 3 września 2001 r. umorzył postępowanie, a następnie decyzją z dnia 22 listopada 2001 r. utrzymał ją w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, podnosząc, że decyzje są krzywdzące. Sąd uchylił obie decyzje.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Andrzej Przybielski po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2004r. na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 22 listopada 2001 r., nr [...] w przedmiocie uprawnień kombatanckich uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 3 września 2001r., nr [...] oraz zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego M. K. kwotę 10 zł. (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia 22 listopada 2001r.. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art.127§3 k.p.a. oraz art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 3 września 2001 r., o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania M. K. uprawnień kombatanckich.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że M. K. złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po ustawowym terminie wynikającym z art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, który upłynął z dniem 31 grudnia 1998r.
M.K. wniósł skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której poza przedstawieniem stanu faktycznego, podnosił, że jest ona dla niego krzywdząca.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł ojej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie będąc związany granicami skargi (por. art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Oznacza to. że rozpatrując skargę po dniu 1 stycznia 2004r. wojewódzki sąd administracyjny uprawniony jest, także do jej rozpatrzenia w trybie uproszczonym, jeżeli spełnione zostały ustawowe przesłanki określone w art. 119 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153. poz. 1270).
Zgodnie z art. i 19 pkt 1 tej ustawy sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli decyzja lub postanowienie są dotknięte wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 k.p.a. lub w innych przepisach albo wydane zostały z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania.
Powołany jako podstawa prawna rozstrzygnięcia przepis art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.). obowiązujący w dacie wydania zaskarżonej decyzji, stanowił, że wnioski o przyznanie uprawnień kombatanckich, zainteresowane osoby zamieszkałe w Polsce mogły składać do Kierownika Urzędu do dnia 31 grudnia 1998r.
Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003r. sygn. akt SK 4/02 (publ. D.U. 72 poz. 658) Trybunał Konstytucyjny uznał określenie terminu do składania wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich zawarte w przywołanym przepisie ustawy o kombatantach za niezgodne z art. 2 i 32 Konstytucji RP. Zatem przepis art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach utracił moc obowiązującą z dniem 29 kwietnia 2003 r., tj. z dniem publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego w dzienniku ustaw.
Zgodnie z art. 145 a k.p.a. można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.
W świetle przytoczonych wyżej przepisów prawa wymienione orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.), z Konstytucją stanowiło przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 119 pkt 1 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Na marginesie wyjaśnić należy skarżącemu, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów' administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 3269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która to kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozstrzygnięcia WSA mają w zasadzie charakter kasacyjny, co oznacza, że sad administracyjny nie posiada kompetencji do zastąpienia organu administracji w wydaniu decyzji merytorycznej o przyznaniu uprawnień kombatanckich.
W dalszym postępowaniu administracyjnym w niniejszej sprawie organ administracji stosując przepisy ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.) winien rozpoznać merytorycznie wniosek skarżącego o przyznanie uprawnień kombatanckich i zakończyć sprawę wydaniem ponownie decyzji administracyjnej.
Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia, o jakim mowa w art. 152 Prawa o postępowaniu (...), gdyż zaskarżona decyzja, umarzająca postępowanie administracyjne w sprawie z wniosku o przyznanie uprawnień kombatanckich nie nadaje się do wykonania.
Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 119 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit b i w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżone decyzję organów obydwu instancji.
O zwrocie wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło