II SA/Po 990/03
WyrokWSA w Poznaniu2004-08-13
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Barbara Kamieńska, Jerzy Stankowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji budowlanej prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy dotyczącej nakazu rozbiórki samowolnie dobudowanej klatki schodowej, w szczególności datę jej ukończenia i podstawę prawną budowy?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z uwagi na naruszenie zasady prawdy obiektywnej (art. 7 KPA) poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Kluczowe było niejasne ustalenie, czy dobudowa klatki schodowej nastąpiła na podstawie pozwolenia na rozbudowę z 1992 r., czy też w warunkach samowoli budowlanej, co miało istotny wpływ na zastosowanie właściwych przepisów Prawa budowlanego (art. 48 lub art. 49). Ponadto, sąd wskazał na naruszenie przepisów postępowania poprzez niedopuszczenie do udziału w postępowaniu współwłaścicielki nieruchomości.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę klatki schodowej dobudowanej do budynku mieszkalnego, uznając ją za samowolę budowlaną z uwagi na brak pozwolenia na budowę i ukończenie budowy w 1999 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy, odrzucając argumenty inwestora o wcześniejszym zakończeniu budowy. Inwestor zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając błędy w ustaleniu daty zakończenia budowy i naruszenie przepisów Prawa budowlanego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia NSA Jerzy Stankowski Protokolant Sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2004r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lutego 2003r. Nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 250zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/B. Kamieńska /-/G. Radzicka /-/J. Stankowski
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. decyzją z dnia [...] lutego 2003r. Nr [...] nakazał inwestorowi A. C. – rozbiórkę klatki schodowej dobudowanej do budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działce o numerze ewidencyjnym [...] przy ul. [...] w M. .
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono co następuje:
W postępowaniu dowodowym ustalono, że dobudowę klatki w stanie surowym według inwestora zrealizowano w 1993r., a według współwłaścicielki A. D. w 1996r.
Istotnym natomiast jest, że schody w klatce schodowej pobudowano w 1999r. i ten rok organ uznał za zakończenie budowy. Ponieważ inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę stosując przepisy art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) organ nakazał rozbiórkę klatki schodowej dobudowanej do budynku mieszkalnego.
W odwołaniu od decyzji A. C. zarzucił, że organ błędnie przyjął, iż inwestycja została ukończona dopiero w 1999r., gdyż w jego ocenie budowę zakończono w 1993r., a od tego czasu do momentu wszczęcia postępowania upłynęło już 5 lat i organ winien zastosować w powyższej sytuacji przepisy art. 49 Prawa budowlanego.
W wyniku rozpoznania odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2003r. Nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ II instancji podkreślił, że zarzut odwołującego się, jakoby przedmiotowy obiekt wybudował w 1993r. pozostaje w sprzeczności z jego oświadczeniem złożonym do protokołu oględzin z dnia [...] maja 2002r., w którym wyjaśnił, że czas zakończenia przybudówki w stanie surowym (bez drzwi, okien, schodów) nastąpił w 1993r. Natomiast okna, drzwi i schody zakończono w 1999r. Skoro istotnym elementem klatki schodowej są schody nie można twierdzić, że budowa klatki schodowej została ukończona w 1993r. Tak więc przyjmując, że budowę zakończono w 1999r. brak było podstaw do zastosowania przepisów art. 49 ustawy Prawo budowlane.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucił, że takie czynności jak montaż okien, drzwi i schodów należy zaliczyć do robót budowlanych, o których mowa w art. 3 Prawa budowlanego. Natomiast według najmniej korzystnej wersji dla skarżącego dobudówka w stanie surowym powstała w 1996r. i istniały pełne podstawy do zastosowania art. 49 ustawy Prawo budowlane. Zarzucając nadto organom administracyjnym naruszenie zasady prawdy obiektywnej w prowadzonym postępowaniu, skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
W myśl zasady prawdy obiektywnej zawartej w przepisach art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, organy administracji winny dokładnie ustalić stan faktyczny niezbędny do załatwienia sprawy.
W niniejszej sprawie winno być niespornym, że L. i A. C. [...] marca 1992r. uzyskali pozwolenie na rozbudowę budynku mieszkalnego wydane przez Kierownika Urzędu Rejonowego w P. Nr [...].
Już wówczas inwestor czynił starania o pobudowanie odrębnej klatki schodowej. Świadczą o tym: pismo Kierownika Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 1993r. (k. 5 akt administracyjnych), informacja o naniesieniu poprawki na projekcie budowlanym (k. 19), pismo Urzędu Miasta i Gminy w M. z [...] listopada 1992r. (k. 6 akt II SA/Po 990/03) czy oświadczenie A. D. o wyrażeniu zgody na dobudowę klatki schodowej (k. 7 akt II SA/Po 990/03). Ponieważ spornym jest, czy pozwolenie na rozbudowę zawierało również pozwolenie na dobudowę klatki schodowej, rolą organu rozpoznającego sprawę, było wyjaśnienie, czy wybudowana część budynku powstała i to w 1993r. w oparciu o pozwolenie (co zdaje się sugerować zatwierdzony projekt) czy też w warunkach odstępstwa od pozwolenia na rozbudowę. Istotną zatem kwestią jest wyjaśnienie okoliczności związanych z zatwierdzeniem projektu, czy też naniesieniem na niego uzupełnień już po jego zatwierdzeniu co było i jest niedopuszczalnym. Organ nie może jednak pominąć tych ustaleń, gdyż w sytuacji kiedy pozwolenie na rozbudowę zezwalało na wybudowanie klatki schodowej, wówczas należy stwierdzić, że zaprzestanie budowy tej części budynku po wejściu w życie prawa budowlanego z 07 lipca 1994r. na ponad 2 lata, wymagało od inwestora nowego pozwolenia na budowę (art. 37 ustawy Prawo budowlane). Inwestor przyznaje, że dobudówkę ukończył w 1996r. Organ jednak nie wyjaśnił, czy fakt jej ukończenia pozwalał na samodzielne funkcjonowanie przybudówki i dlaczego dopiero w 1999r. inwestor zamontował tam schody – jak sam przyznaje w warunkach samowoli. Powyższe niejasności związane z ustaleniem stanu faktycznego i mające wpływ na istotę sprawy spowodowały, że na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Należy również zwrócić uwagę, że inwestorami w 1992r. byli A. C. i jego żona L. C. , która jest współwłaścicielką nieruchomości. Organ administracyjny winien więc również L. C. dopuścić do udziału w postępowaniu w charakterze strony, gdyż prowadzone postępowanie rozbiórkowe dotyczy zarówno jej interesu faktycznego jak i prawnego.
/-/B. Kamieńska /-/G. Radzicka /-/J. Stankowski
kk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło