II SA/Po 1172/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba /spr./ Protokolant ref. staż. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi K.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego; o d d a l a s k a r g ę /-/ L. Drewniak-Żaba /-/ B. Kamieńska /-/ J. Szaniecka Decyzją z dnia [...] stycznia 2002 roku nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) nakazał K.S. rozbiórkę muru oporowego na całej długości i wysokości, zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na posesji numer [...] przy ul. [...] w P. W uzasadnieniu decyzji podano, iż we wrześniu 1996 roku K.S. wykonał mur oporowy od strony wschodniej, na swojej posesji nr [...] przy ul. [...] w P. Jako dowody świadczące o postawieniu muru we wrześniu 1996 r. wskazano oświadczenia świadków Z.C. i G.Z. Zgodnie z art. 28 prawa budowlanego – na budowę przedmiotowego obiektu budowlanego wymagane jest pozwolenie właściwego organu, a ponieważ właściciel obiektu takiego zezwolenia nie posiadał – należało orzec o rozbiórce. W odwołaniu od powyższej decyzji K.S. wnosząc o uchylenie decyzji podniósł, iż na jego nieruchomości nie ma żadnych konstrukcji oporowych, w rozumieniu prawa budowlanego, a jedynie ogrodzenie z bloczków wapienno-piaskowych typu 3NFD na fundamencie betonowym o wysokości maksymalnej 2,10 m, zbudowane w 2001 roku, a zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 7 oraz art. 30 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego tego typu budowla nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 roku, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach rozstrzygnięcia w szczególności wskazał, iż wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2001 r. w sprawie sygn. II SA/Po 2051/00 Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu uchylił dwie decyzje organów nadzoru budowlanego nakazujące K.S. dokonanie rozbiórki muru oporowego znajdującego się na jego nieruchomości. Przesłanką uchylenia decyzji była konieczność ustalenia daty jego wybudowania i w zależności od poczynionych ustaleń – zastosowania przepisów prawa budowlanego z 1974 lub 1994 roku. Sąd nie miał wątpliwości, że przedmiotowy mur stanowi obiekt (konstrukcję oporową) wchodzący w skład budowli, o której mowa w art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., a wybudowanie tego rodzaju obiektu wymaga pozwolenia na budowę (art. 29 prawa budowlanego). Prawidłowo została ustalona przez organ I instancji data wzniesienia budowli, o czym świadczą wskazane dowody, a nadto dokumentacja fotograficzna, z różnych etapów zaawansowania budowy budynku mieszkalnego (na zdjęciach przedstawiających mury parteru nie widać spornego muru, a na kolejnym zdjęciu z dalszego etapu budowy jest widoczny wybudowany mur oporowy). Inwestor uzyskał pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego 15 września 1995 roku, a więc mur powstał z pewnością po tej dacie. W sprawie nie ma znaczenia podnoszony zarzut wykonania ogrodzenia z bloczków wapienno-piaskowych, albowiem skarżący powinien się liczyć – wobec nieukończonego postępowania administracyjnego oraz treści wyroku NSA, z możliwością rozbiórki muru. W skardze do Sądu K.S. wniósł o uchylenie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającej ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zarzucając, iż są niezgodne z prawem. Jako argumenty uzasadniające swoje stanowisko podał, iż organ I instancji w decyzji z dnia [...] stycznia 2002 r. nie uwzględnił zmiany stanu faktycznego. W dniu wydania decyzji nie istniał mur oporowy, lecz ogrodzenie wybudowane w 2001 roku. Obydwie decyzje wydane zostały w oparciu o nierzetelnie przeprowadzone postępowanie wyjaśniające. Żaden z organów nie wskazał dlaczego istniejące dwa fragmenty cokołu zostały nazwane murem oporowym i na jakiej podstawie podlegają rozbiórce. Prawo budowlane nie definiuje pojęcia mur oporowy. Odwołując się do definicji "ściany oporowej" – znajdującej się w dwóch Polskich Normach: PN-ISO6707-1 – grudzień 1994 pt. "Budownictwo – Terminologia – terminy ogólne" oraz PN-83/B-03010 pt. "Ściany oporowe – Obliczenia statyczne i projektowanie" jeśli nie ma parcia gruntu na ścianę, ściana taka nie jest ścianą oporową w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, a więc skoro grunt znajdujący się za cokołem (nazwany przez organy murem oporowym) nie wywiera parcia na niego, a o tym jednoznacznie świadczą dołączone fotografie, nie stanowi muru oporowego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazał ponadto, iż był związany ustaleniami poczynionymi przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18.04.2001 sygn.II SA/Po 2051/00 i dlatego w zakresie ustaleń faktycznych poczyniono ustalenia jedynie co do daty wybudowania muru oporowego. Uczestniczka postępowania G.Z. wniosła o oddalenia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie niezwykle istotna jest okoliczność, że w sprawie legalności budowy przedmiotowego muru oporowego orzekał już Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu w sprawie sygn.II SA/Po 2051/00. Wyrażona w powyższym orzeczeniu ocena prawna i wskazanie co do dalszego postępowania wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia zgodnie z treścią art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270), będący odpowiednikiem obowiązującego w chwili wydawania decyzji przez organy administracyjne art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1997 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74 poz. 368). Skoro Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wybudowany przez skarżącego obiekt budowlany stanowi mur oporowy, wchodzący w skład budowli, o której mowa w art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. – Prawo budowlane i na który wobec – treści art. 29 cytowanej ustawy wymagane jest pozwolenie na budowę – kwestia charakteru przedmiotowej budowli nie może być przedmiotem rozpoznania przez orzekający Sąd, ani orzekające w sprawie organy administracji. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem "związanie oceną prawną i jej konsekwencjami w postaci wskazań, co do dalszego postępowania zawartymi w orzeczeniu sądowym może być wyłączone tylko w wypadku istotnej zmiany (po wydaniu wyroku) stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego w drodze rewizji nadzwyczajnej", patrz wyroki NSA w Katowicach z dnia 26 czerwca 2000 r. sygn. I SA/Ka 2408/99 LEX nr 44392, 01.10.2001 r. sygn. SA/Rz 434/00 Polestra 2002/9-10/199. Niezastosowanie się przez organ administracyjny do oceny prawnej NSA musi skutkować uchyleniem decyzji (wyrok NSA z 21.10.1999 r. sygn. IV SA 1681/97 LEX nr 47848). Tak więc podnoszone przez skarżącego zarzuty co do błędnego ustalenia przez orzekające organy rzeczywistego charakteru budowli i jego nazewnictwa – nie mogą zostać uwzględnione w świetle treści wyroku NSA z 18.04.2001 r. oraz art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W zakresie poczynionych ustaleń co do daty wybudowania muru oporowego, Sąd podziela w całości pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż przedmiotowa budowla została wykonana po 15 września 1995 r. Z dokumentacji fotograficznej jednoznacznie wynika, iż w momencie rozpoczęcia przez skarżącego budowy domu jednorodzinnego – muru tego nie było. Skoro natomiast pozwolenie na budowę datowane jest na dzień 15 września 1995 roku, oczywistym jest, iż mur wykonany został po tej dacie. Tak więc prawidłowo zastosowane zostały przepisy ustawy Prawo budowlane z dnia 07 lipca 1994 r. W tym stanie rzeczy należało skargę oddalić jako bezzasadną – na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271). /-/ L. Drewniak-Żaba /-/ B. Kamieńska /-/ J. Szaniecka Brak podpisu sędziego spowodowany jest jego nieobecnością. /-/ J. Szaniecka K.B.