II SA/Po 68/04

WyrokWSA w Poznaniu2004-09-08

Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Stanisław Małek, Lilianna Drewniak-Żaba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej odrzucająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dotyczący przeznaczenia części działki na drogę dojazdową, narusza prawo?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała Rady Miejskiej odrzucająca zarzut do projektu planu zagospodarowania przestrzennego nie narusza prawa. Prawo własności, choć szerokie, nie jest nieograniczone i może być kształtowane przez ustawy, w tym miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego. Projektowana droga była niezbędna do obsługi komunikacyjnej terenów przy drodze krajowej, a ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości właściciela w ramach planu nie jest bezprawne. Problemy związane z ochroną środowiska należy rozwiązywać na gruncie odrębnych przepisów.
Stan faktyczny
Rada Miejska w S. zobowiązała Burmistrza do sporządzenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Po wyłożeniu projektu do publicznego wglądu, M. i M. J. zgłosili zarzut dotyczący przeznaczenia części ich działki na drogę dojazdową, obawiając się negatywnego wpływu na planowaną budowę obory. Rada Miejska uchwałą odrzuciła ten zarzut, argumentując konieczność zapewnienia obsługi komunikacyjnej terenów przy drodze krajowej i możliwość rozwiązywania problemów środowiskowych na gruncie odrębnych przepisów. Skarga M. i M. J. na uchwałę została odrzucona przez WSA w Poznaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba Protokolant st.ref.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 września 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi M.J. na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia 29 października 2003 r. Nr X/64/2003 w przedmiocie zarzutu do projektu planu zagospodarowania przestrzennego; o d d a l a s k a r g ę /-/L. Drewniak-Żaba /-/G. Radzicka /-/St. Małek MP Rada Miejska w S. uchwałą z 7 marca 2003r. zobowiązała Burmistrza Gminy i Miasta do sporządzenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części wsi: D., W. Projekt planu został wyłożony do publicznego wglądu w dniach od 4 do 26 sierpnia 2003r. w siedzibie Urzędu i Gminy Miasta S. Zarzut do projektu planu zgłosili M. i M. J. Podali, iż nie zgadzają się na zmianę zagospodarowania przestrzennego wsi W. i D. W najbliższym czasie planują bowiem budowę nowej obory "i zapachy wychodzące mogą być przeszkodą". Rada Miejska S. uchwałą z 29 października 2003r. na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r Nr 142 poz. 1591 z zm.) oraz art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15 poz. 139 z zm.) odrzuciła zarzut M. i M. J. w części dotyczącej przeznaczenia fragmentu działki nr [...] (obręb W.) pod realizację projektowanego układu komunikacyjnego oznaczonego symbolem 1 KD, będącego fragmentem drogi dojazdowej obsługującej nieruchomości położone wzdłuż drogi krajowej nr [...]. W uzasadnieniu uchwały przytoczono następującą argumentację. Projekt planu nawiązuje do wcześniej uchwalonej zmiany planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy S. w części wsi D., W., Z., w której wyznaczono tereny dla realizacji usług komercyjnych oraz zabudowy usługowo-mieszkaniowej a także wyznaczono niezbędną drogę obsługującą te tereny z uwagi na brak możliwości ich obsługi z drogi krajowej. Zarzut został uwzględniony co do pozostawienia na ich nieruchomości dotychczasowej funkcji rolniczej z dopuszczeniem zabudowy zagrodowej. W zakresie usytuowania drogi dojazdowej oraz przeznaczenia sąsiednich terenów na cele zabudowy usługowo-mieszkaniowej oraz usług komercyjnych został odrzucony. Projektowana droga jest jedynie niewielkim fragmentem (około 70 metrów) układu komunikacyjnego wyznaczonego w celu prawidłowej obsługi terenów położonych przy drodze krajowej nr [...] (około 520 metrów). Nie można zrezygnować z przeznaczenia części przedmiotowej działki na powyższy cel, gdyż wówczas cała inwestycja straciłaby swój sens a pozostałe nieruchomości nie mogłyby zostać "zainwestowane". Nieruchomości te nie mogą być obsłużone przez drogę krajową z uwagi na klasyfikację tej trasy jako drogi głównej. Nie było również uzasadnionych podstaw do zmiany zagospodarowania sąsiednich terenów. Każdy bowiem inwestor zobowiązany jest do zabezpieczenia terenów sąsiadujących z realizowanymi inwestycjami, przed uciążliwościami wywołanymi przez te inwestycje (art. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska). Dotyczy to również inwestycji rolniczych (np. obora). Dopuszczenie więc zabudowy rolniczej nie oznacza możliwości negatywnego oddziaływania na sąsiednie grunty. Powyższa uchwała została zainteresowanym doręczona [...] grudnia 2003r. M. i M. J. wnieśli skargę, domagając się uwzględnienia wniesionego zarzutu. Podali, iż projektowana droga ma powstać na żądanie tylko dwóch osób. W najbliższym czasie projektują budowę nowej obory "a projekt zagospodarowania wsi stanie się przeszkodą". Prowadzona na ich gospodarstwie hodowla będzie negatywnie oddziaływała na sąsiednie tereny przeznaczone na działki budowlane, a "projektowana droga zakłóci spokój i zdrowe powietrze". Postanowieniem z [...] kwietnia 2004r. skarga M. J. została odrzucona. Rada Miejska w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentacje zaskarżonej uchwały. Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę M. J. podzielił stanowisko zawarte w zaskarżonej uchwale Rady Miejskiej w S. Regulacje prawne określone przepisami art. 23 i 24 ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym wprowadzały dwa rodzaje środków służących do kwestionowania ustaleń projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Pierwszym z nich był protest przysługujący każdemu, kto kwestionował ustalenia przyjęte w projekcie planu (art. 23 ust. 1), a drugim środkiem był zarzut, który mógł wnieść jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia projektu planu (art. 24 ust. 1). Rada Miejska słusznie zakwalifikowała pismo z [...] września 2003r. jako zarzut w rozumieniu powołanego wyżej przepisu. Skarżący jest bowiem współwłaścicielem gospodarstwa rolnego, przez które na odcinku około 70 metrów przebiegać ma projektowana droga dojazdowa oznaczona na rysunkach planu symbolami 1 KD oraz 2 KD. Odrzucając zarzut Rada Miejska nie naruszyła prawa. Stosownie do przepisu art. 24 ust. 2 powołanej ustawy uchwała o odrzuceniu bądź uwzględnieniu zarzutu powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Zaskarżona uchwała spełnia wymogi powyższego przepisu. Przede wszystkim wskazać należy, iż prawo własności, na które powołuje się skarżący, aczkolwiek gwarantuje właścicielowi szerokie uprawnienia, to jednak nie jest prawem nieograniczonym. Zgodnie z Konstytucją (art. 64) własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie w jakim nie narusza istoty prawa własności. Z kolei w myśl art. 140 kodeksu cywilnego właściciel może korzystać i rozporządzać rzeczą ale w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego i zgodnie ze społeczno - gospodarczym przeznaczeniem rzeczy. Decydowanie zaś o przeznaczeniu terenów na określone cele poprzez uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego należało - stosownie do dyspozycji art. 2 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym - do suwerennych uprawnień rady gminy. Przepis art. 33 wskazywał wręcz, iż ustalenia planu są przepisem kształtującym sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. W świetle powyższego należy stwierdzić, iż ograniczenie sposobu korzystania przez właściciela z jego nieruchomości , jeżeli dokonane zostało w ustaleniach planu, nie może być uważane za bezprawne. Obowiązek uwzględnienia zarzutu do projektu planu powstaje zatem wówczas gdy naruszenie interesu prawnego (lub uprawnienia) związane jest z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (normy prawa materialnego). Podnoszone przez skarżącego argumenty nie mogły stanowić podstawy odmiennej oceny zaskarżonej uchwały. Jest faktem, na co wskazano w zaskarżonej uchwale, iż projektowana droga przebiega przez nieruchomość skarżącego na odcinku około 70 metrów a cała jej długość wynosi około 520 metrów. Będzie to droga zbiorcza dla zapewnienia obsługi komunikacyjnej terenów położonych przy drodze krajowej Nr [...]. Skarżący posiada wprawdzie zjazd ze swego gospodarstwa bezpośrednio na drogę krajową ale jak wynika to z pisma Centralnej dyrekcji dróg krajowych i autostrad z [...] kwietnia 2002r. wszystkie dotychczasowe zjazdy o charakterze tymczasowym zostaną zlikwidowane. Projektowana droga zapewni obsługę komunikacyjną i włączenie do drogi krajowej na wyznaczonych skrzyżowaniach. Skarżący bezpodstawnie więc zarzuca, iż projektowana droga będzie realizowana tylko dla zabezpieczenia interesu jednego właściciela (L.I.). Przedstawione przez skarżącego zamierzenia inwestycyjne nie stanowią również podstawy do przyjęcia, iż projekt planu narusza jego interes prawny. Projekt planu, po częściowym uwzględnieniu zarzutu, nie zmienia bowiem dotychczasowego przeznaczenia nieruchomości skarżącego na funkcję rolniczą z dopuszczeniem zabudowy zagrodowej. Problemy związane z ochroną środowiska należało będzie rozwiązywać w oparciu o przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska, co nie ma jednak bezpośredniego wpływu na ocenę legalności zaskarżonej uchwały. Przepis art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przyznaje w zamian właścicielowi określone roszczenia, jeśli skutkiem uchwalenia lub zmiany planu jest obniżenie wartości nieruchomości bądź też co najmniej istotne ograniczenie możliwości korzystania z niej w dotychczasowy sposób. Z powyższych względów uznać należało, iż zaskarżona uchwała nie narusza prawa a skarga na nią, jako pozbawiona uzasadnionych podstaw, podlegała oddaleniu z mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 85 ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80 poz. 717). /-/L. Drewniak-Żaba /-/G. Radzicka /-/St. Małek Brak podpisu sędziego spowodowany jest jego nieobecnością /-/ St. Małek MP

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło