II SA/Bk 364/04
WyrokWSA w Białymstoku2004-09-09
Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Stanisław Prutis, Elżbieta Trykoszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o likwidacji szkoły została podjęta z naruszeniem przepisów ustawy o systemie oświaty, w szczególności w zakresie dwuetapowego trybu likwidacji, oraz czy skarżący, będący radnym, posiada legitymację czynną do zaskarżenia tej uchwały?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie posiada legitymacji czynnej do jej wniesienia, ponieważ uchwała o likwidacji szkoły nie naruszyła jego indywidualnego interesu prawnego ani uprawnienia. Ponadto, sąd stwierdził, że mimo pewnych nieścisłości formalnych, dwuetapowy tryb likwidacji szkoły, przewidziany w art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, został zachowany, a zamiar likwidacji został prawidłowo zakomunikowany.Stan faktyczny
Rada Gminy S. podjęła uchwałę o likwidacji Szkoły Podstawowej w N.R. z dniem 31 sierpnia 2004 r. Skarżący A.R., mieszkaniec N.R. i radny, wezwał do uchylenia uchwały, twierdząc, że nie poprzedziła jej właściwa uchwała o zamiarze likwidacji. Rada Gminy odmówiła uchylenia uchwały. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując swoje zarzuty. Organ wniósł o oddalenie skargi, argumentując brak legitymacji skarżącego oraz prawidłowość procedury likwidacyjnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Protokolant Anna Bazydło, po rozpoznaniu w dniu 09 września 2004r. sprawy ze skargi A.R. na uchwałę Rady Gminy S. z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie likwidacji szkoły oddala skargę.-
Uchwałą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004r. Rada Gminy S. – powołując się na art. 18 ust. 2 pkt 9 lit "h" ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym oraz art. 59 ust. 1 i 2 ustawy z 7 września 1991r. o systemie oświaty, uchwaliła likwidację za zgodą P. Kuratora Oświaty z dniem [...] sierpnia 2004r. Szkoły Podstawowej w N.R. W § 2 uchwały stwierdzono, iż uczniom likwidowanej szkoły zapewnia się możliwość kontynuowania nauki w Zespole Szkół w S.
W dniu [...] kwietnia 2004r. wpłynęło do Przewodniczącego Rady Gminy w S. pismo skarżącego A.R. mieszkańca N.R. wzywające do uchylenia w/w uchwały z powodu jej niezgodności z art. 59 ustawy o systemie oświaty. Zdaniem skarżącego uchwały o likwidacji szkoły nie poprzedziła właściwa uchwała organu prowadzącego szkołę o zamiarze likwidacji. Rada Gminy błędnie bowiem powołuje się na uchwałę w sprawie zamiaru likwidacji trzech szkół podstawowych w R., P.K. i N.R. z dnia [...] lutego 2003r. Powyższa uchwała określa termin likwidacji szkół na dzień [...] sierpnia 2003r. i została zrealizowana w odniesieniu do szkół w R. i P.K. uchwałą Rady Gminy w S. z [...] kwietnia 2003r. o ich likwidacji. Mocą tejże uchwały likwidacją szkoły w N.R. odroczono do [...] sierpnia 2003r. Tym samym, zdaniem skarżącego, proces likwidacji szkół w gminie S. z końcem roku szkolnego 2003 został zakończony. Likwidację szkoły w 2003r. powinna poprzedzić nowa uchwała o zamiarze likwidacji.
Uchwałą z [...] maja 2003r. Rada Gminy w S. po rozpatrzeniu wezwania
do usunięcia naruszenia prawa, odmówiła uchylenia uchwały z [...] kwietnia 2004r. w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w N.R.
A.R. wywiódł wówczas niniejszą skargę na uchwałę Rady Gminy w S. z [...] kwietnia 2004r. podtrzymując zarzuty podniesione w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa i wnosząc o uchylenie uchwały.
Organ wniósł o oddalenie skargi wskazując, iż przy występowaniu do P. Kuratora Oświaty o opinię w sprawie likwidacji szkoły w N.R. wskazał na uchwałę o zamiarze likwidacji szkoły podjętą w 2003r. a Kurator Oświaty pozytywnie zamiar likwidacji zaopiniował. Tym samym rada gminy zachowała dwuetapowy tryb likwidacji szkoły. Nie ma podstaw prawnych do uznania, że uchwała o zamiarze likwidacji szkoły podjęta w 2003r. wygasła. Nadto organ wskazał, iż skarżący nie wykazał by kwestionowaną uchwałą został naruszony jego interes prawny lub uprawnienie. Skarżący nie był bowiem zatrudniony w zlikwidowanej szkole ani też nie uczęszczały tam jego dzieci. Organ dodał, że skarżący jest radnym i z racji pełnienia tej funkcji nie mógłby skarżyć uchwały z imieniu i na rzecz swoich wyborców w trybie art., 101 ustawy o samorządzie gminnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B., zważył co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu.
Stosownie do treści art. 101 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zmianami) legitymowanym czynnie do zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwały podjętej przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej jest podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały uchwałą naruszone. W przepisie powyższym chodzi o naruszenie indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia strony skarżącej. Zaskarżona uchwała nie naruszyła indywidualnego interesu prawnego skarżącego A.R..Sam fakt zamieszkiwania w miejscowości, w której zlikwidowano szkołę, nie rodzi uprawnień do kwestionowania decyzji o likwidacji szkoły, o ile z funkcjonowaniem likwidowanej placówki oświatowej nie była i nie jest związana sytuacja prawna mieszkańca podważającego likwidację. Jest bezspornym w sprawie, że dzieci skarżącego nie uczęszczały do likwidowanej szkoły w momencie jej likwidacji, oraz że zlikwidowana placówka nie była zakładem pracy skarżącego. Również status radnego powiatu nie daje skarżącemu uprawnień do kwestionowania uchwały o likwidacji szkoły na terenie jednej z gmin tego powiatu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany został pogląd, iż pełnienie funkcji radnego nie daje samoistnej legitymacji do zaskarżania wszystkich uchwał organów gminy w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. W wyroku z dnia 20 marca 1997r. (sygn. IISA 8/97 – Wspólnota 1997, Nr 4, str. 26) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie daje radnemu prawa zaskarżania każdej uchwały rady gminy. Radny musi wykazać dokonanie taką uchwałą naruszenia jego interesu prawnego lub uprawnienia, co w istocie sprawdza się do ograniczenia lub pozbawienia jego własnych uprawnień. Również w postanowieniu a dnia 10 stycznia 2003r. (sygn. IV SA 1785/02) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził podobne stanowisko stwierdzając, iż wyżej powołany przepis nie uprawnia radnego gminy do zaskarżenia uchwały podjętej przez radę gminy, jeżeli nie legitymuje się on własnym interesem prawnym jako osoby fizycznej, a jedynym uzasadnieniem skargi jest działanie w interesie mieszkańców gminy. Dodać należy, że przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym wymaga wykazania faktu naruszenia interesu prawnego skarżącego sporną uchwałą, a nie jedynie potencjalnego zagrożenia interesu prawnego w przyszłości, stąd niedopuszczalne jest – przy ocenie niniejszej skargi – czynienie hipotecznych założeń, jak likwidacja placówki oświatowej wpłynąć mogłaby na przyszłą sytuację prawną skarżącego.
Niezależnie od dostrzeżonego braku legitymacji czynnej skarżącego do wywiedzenia niniejszej skargi, Sąd stoi na stanowisku, iż kwestionowana uchwała nie zapadła
z naruszeniem art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty. Zgodnie z tym przepisem organ prowadzący szkołę najpierw jest zobowiązany zawiadomić, w nieprzekraczalnym
6-miesięcznym terminie i wyszczególniony w nim krąg podmiotów, o zamiarze likwidacji szkoły, a dopiero po tym zawiadomieniu może podjąć uchwałę w sprawie likwidacji placówki oświatowej. W tym konkretnym przypadku uchwała organu prowadzącego szkołę – Rady Gminy S. – w sprawie zamiaru likwidacji szkoły w N.R., została podjęta w dniu [...] lutego 2003r. ze wskazaniem terminu likwidacji na dzień [...] sierpnia 2003r. Zamiar likwidacji szkoły został pozytywnie zaopiniowany przez kuratora oświaty i zostali o nim powiadomieni rodzice uczniów uczęszczających do szkoły. Uchwałą Rady Gminy w S. z dnia [...] kwietnia 2003r. likwidacja szkoły w N.R. została odroczona do [...] sierpnia 2004r. Pismami z [...] stycznia 2004r. Wójt Gminy S., wykonawca uchwał Rady Gminy w S., poinformował raz jeszcze rodziców uczniów uczęszczających do szkoły w N.R. i P. Kuratora Oświaty o zamiarze likwidacji szkoły w N.R. z dniem [...] sierpnia 2004r. tj. z upływem terminu wynikającego z odroczenia o rok likwidacji placówki. Kurator Oświaty pozytywnie zaopiniował zamiar likwidacji placówki. Wówczas Rada Gminy w S. podjęła w dniu [...] kwietnia 2004r. uchwałę o likwidacji palcówki, teraz skarżoną przez A.R.
Przypomniany wyżej tok podejmowanych w sprawie czynności wskazuje, iż w rzeczywistości został zachowany dwuetapowy tryb likwidacji szkoły, przewidziany art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty. Nie ma istotnego znaczenia prawnego fakt, że w 2004r. formalnie nie została powtórzona przez Radę Gminy w S. uchwała o zamiarze likwidacji szkoły w N.R. z dniem [...] sierpnia 2004r., albowiem zamiar zlikwidowania placówki w odroczonym terminie ewidentnie został wskazany w pismach organu wykonawczego gminy z dnia [...] stycznia 2004r., które to pisma przesłane zostały we właściwym czasie i właściwym podmiotom. Tym samym nie został naruszony tryb likwidacji szkoły opisany art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty. Przepis ten mówi bowiem wyłącznie o zawiadomieniu w określonym czasie i określonych podmiotów o zamiarze likwidacji szkoły, nie poprzedzając o sposobie zawiadomienia o samym zamiarze likwidacji.
Mając powyższe na uwadze Sąd skargę jako bezzasadną oddalił (art. 151 ustawy
z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło