II SA/Bk 263/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Anna Bazydło, po rozpoznaniu w dniu 09 września 2004r. sprawy ze skargi J. F. na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie wyboru członków stałych komisji Rady Miejskiej 1. stwierdza, ze zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa 2. zasądza od Gminy S. na rzecz skarżącego J. F. kwotę 300zl. (trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.- Zaskarżoną uchwałą, wydaną na podstawie art. 21 ust. 1 z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity. Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), Rada Miejska w S. dokonała wyboru członków stałych komisji rady. Wybrano członków 5-ciu komisji stałych. Radny J. F. został wybrany w skład Komisji Oświaty i Kultury, Sportu i Ochrony Zdrowia; natomiast nie został wybrany, o co się ubiegał, w skład Komisji Infrastruktury. Radny J. F. zaskarżył powyższą uchwałę, po uprzednim wezwaniu Rady Miejskiej do usunięcia naruszenia prawa, zarzucając, iż uchwała narusza przepis art. 21 ust. 1 w/w ustawy, albowiem rada powinna ustalać skład osobowy komisji, a nie wybierać. Zdaniem skarżącego, wybieranie radnych do poszczególnych komisji sprzecznie z wolą zainteresowanych radnych stanowi naruszenie ich interesu prawnego. Skarżący zarzuca także, iż działanie przewodniczącego rady jest sprzeczne z prawem. Wyraża się ono w błędnym redagowaniu uchwał, tendencyjnym opóźnianiu rozpatrywania wezwań o usunięciu naruszenia prawa, naruszaniu równości radnych. Wobec prawa skarżący wnosi o uchylenie, bądź unieważnienie uchwały w sprawie wyboru członków stałych komisji rady. W odpowiedzi na skargę przewodniczący rady Gminy S. wniósł o jej oddalenie. Zdaniem organu ustalenie składu komisji następuje w drodze wyboru i jest równoznaczne z podjęciem przez radę gminy uchwały w tym przedmiocie. Radnym nie przysługuje wiążące radę "roszczenie" o przydzielenie do konkretnej komisji, a zatem przyjęty przez Radę Gminy S. sposób wyłonienia składów komisyjnych prawa nie narusza. Zdaniem organu uchwała ta nie narusza interesu prawnego radnego. Na poparcie powyższego stanowiska przytoczyć można następujące tezy: za niezgodne z przepisami ustawy należy uznać całkowite uniemożliwienie radnym aktywnego uczestnictwa w pracach komisji rady (NSA z dnia 17.02.1995r. S.A./Wr 49/95 OSS 1995/1/13), działania rady, które przy ustalaniu składów komisji pozbawiają niektórych radnych możliwości aktywnego działania w komisji w ogóle, należy ocenić jako niezgodne z zasadą równości radnych (NSA z dnia 17.02.1995r. Sa/WR 54/95 Wspól 1995/31/24). Dalej idącą jest teza wyroku SN z dnia 7.03.1996r. II ARN 56/95 OSNAPiUS 1996/18/257, w którym sąd przyjął, iż okoliczność, że w wyniku wyborów radny nie został członkiem żadnej komisji nie może być utożsamiana z naruszeniem prawa. Organ dodatkowo wskazuje na wyrok NSA z 8.01.2003r. (II SA/Gd 868/00) oddalający skargę w analogicznej sprawie. Strona przeciwna w pełni popiera stanowisko Sądu wyrażone w uzasadnieniu w/w orzeczenia, iż postanowienia skarżonej uchwały w istocie nie dotyczą sprawy z zakresu administracji publicznej, a jedynie regulują sprawy wewnętrzne organów gminy. Ingerencja sądu administracyjnego w tym zakresie, poprzez ograniczenie wynikające z orzeczenia sądu, stanowić mogłaby naruszenie samorządności rady w zakresie autonomii kształtowania struktury organizacyjnej rady. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przyznać należy, iż orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego co do możliwości ingerencji Sądu w regulację spraw wewnętrznych organów gminy nie jest jednolite. Ingerencja Sądu w kształtowaniu struktury organizacyjnej rady jest wszakże niezbędna, gdy rada kształtując swoją strukturę, narusza ustanowione przez siebie reguły prawa miejscowego. Powszechnie uznaje się, iż aktem prawa miejscowego jest statut gminy. Przedłożony Sądowi statut Gminy S. (przyjęty uchwałą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003r. Rady Miejskiej w S.) w przepisie § 16 ust. 2 ustanawia regułę, iż radny musi być członkiem co najmniej 2 komisji stałych. Zgodnie z uchwałą z [...] lipca 2003r. w sprawie wyboru członków stałych komisji radny J. F. jest członkiem jednej tylko komisji stałej, mimo że zgłaszał akces także do pracy w Komisji Infrastruktury. A zatem uchwała z [...] lipca 2003r. została wydana z naruszeniem przepisów § 16 ust. 2 statutu Gminy S. Przewodniczący rady, którego obowiązkiem, ustawowym i statutowym, jest organizacja pracy rady winien doprowadzić do zgodności uchwały w sprawie wyboru członków stałych komisji rady z przepisami statutu. Sąd uznał, iż skarga na w/w uchwałę w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym jest dopuszczalna, ponieważ działanie radnego jest działalnością z zakresu administracji publicznej, a dyskryminująca skarżącego uchwała (na ogólną liczbę 15 radnych, 3 jest członkami 3 komisji, 11 jest członkami 2 komisji, a jedynie skarżący jest członkiem 1 komisji) narusza jego interes prawny przynajmniej w tym sensie, że różnicuje pozycję organizacyjno-prawną radnych, co narusza zasadę równości wobec prawa. Jeżeli sam organ samorządu terytorialnego nie potrafi zapewnić realizacji zasady równoprawności, ochrony prawnej dyskryminowanemu radnemu winien udzielić Sąd. Ponieważ od podjęcia uchwały w sprawie wyboru członków stałych komisji upłynęło już ponad rok czasu, Sąd – zgodnie z dyspozycją przepisu art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym – stwierdził, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa (art. 147 § 1 ustawy z 30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270).