II SA/Kr 135/03
WyrokWSA w Krakowie2004-09-27
Skład orzekający: Grażyna Danielec, Halina Jakubiec, Bożenna Blitek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wydać pozwolenie na budowę obejmujące części inwestycji (przyłącza, wjazd) zlokalizowane na innych działkach niż ta, dla której wydano decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, bez uzyskania odrębnych decyzji o warunkach zabudowy dla tych części inwestycji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wydanie pozwolenia na budowę obejmującego części inwestycji (przyłącza, wjazd) zlokalizowane na innych działkach niż ta, dla której wydano decyzję o warunkach zabudowy, stanowi naruszenie przepisów Prawa budowlanego (art. 32 ust. 4, art. 33 ust. 2 pkt 3, art. 39 ust. 1) oraz ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Brak wymaganych decyzji o warunkach zabudowy dla tych części inwestycji, realizowanych na innych działkach, skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg Spółdzielni Mieszkaniowej "A." oraz E. i W. L. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalno-usługowego z infrastrukturą techniczną. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów prawa, w tym brak zgodności projektu z planem zagospodarowania przestrzennego, niezbadanie stanu faktycznego, nieuwzględnienie dowodów i opinii specjalistów, a także naruszenie przepisów dotyczących usytuowania budynku, wjazdu do garażu i obliczenia wskaźnika intensywności zabudowy. Wojewoda uchylił decyzję w części dotyczącej zmiany usytuowania słupa oświetleniowego, a w pozostałym zakresie utrzymał ją w mocy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. i zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Danielec (spr.) Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Bożenna Blitek Protokolant Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2004 r. sprawy ze skarg Spółdzielni Mieszkaniowej "A. " w K. i E.L. , W.L. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących Spółdzielni Mieszkaniowej "A. " w K. i E.L. kwoty po 10,- (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...]. Nr [...] Wojewoda na podstawie art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7.07.1994 r. -Prawo budowlane - (Dz. U. Nr 49, poz. 414 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt. 2 kpa -po rozpatrzeniu odwołań: A.S. , Z.D. , K.B. , S.H. , pełnomocników Spółdzielni Mieszkaniowej "A. " w K. , działającej również przez pełnomocnika, T.S. , oraz E. i W.L. , od decyzji Prezydenta Miasta K. Nr [...] z dnia [...] znak: [...] w sprawie pozwolenia na budowę budynku mieszkalno, -usługowego, z infrastrukturą techniczną na działce nr [...] obr. [...]- z przyłączami: -energii elektrycznej wraz ze zmianą usytuowania słupa oświetleniowego przez działki nr: [...], [...], obr. [...] - wody i kanalizacji -przez działkę nr [...] obr. [...] -gazu -przez działkę nr [...] obr. [...] oraz z wjazdem na działkę [...] z działki nr [...] przy ulicy M. w K. , dla T.H. , W.S. oraz dla S.S. , - uchylił decyzję w części dotyczącej pozwolenia na zmianę usytuowania słupa oświetleniowego na terenie działki nr [...] i w tym zakresie orzekł o umorzeniu postępowania, a w pozostałym zakresie utrzymał decyzje w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowa decyzja została wydana zgodnie z wymaganiami decyzji Prezydenta Miasta K. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Nr [...] z dnia [...] oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] orzekającej w stosunku do decyzji organu I instancji, o zgodności zamierzenia budowlanego z obowiązującym dla przedmiotowego terenu miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wniosek o pozwolenie na budowę został złożony w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i spełnia podstawowe wymagania w niej zawarte, w zakresie warunków przestrzennych, warunków dotyczących zieleni, obsługi w zakresie infrastruktury technicznej oraz komunikacyjnych. Działka przeznaczona pod projektowaną zabudowę przylega do ulicy miejskiej, co sprzyja zapewnieniu dojazdu i podłączeń do miejskich sieci infrastruktury technicznej. Zasady kształtowania i ochrona zieleni są przedmiotem stosownego uzgodnienia wydanego w toku przygotowania inwestycji przez właściwą jednostkę opiniującą -Wydział Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta K. Inwestor posiada prawo do dysponowania terenem na cele budowlane. Dalej organ podnosi, że w celu uzyskania pozwolenia na zamierzone roboty budowlane inwestor przedstawił uzgodniony projekt budowlany wykonany przez uprawnionego projektanta, w szczególności projekt uzyskał uzgodnienie w zakresie przyłączenia do sieci infrastruktury w Zakładzie Uzgadniania Dokumentacji Projektowej w K. Potrzebne do uzgodnienia warunki przyłączenia do miejskich sieci infrastruktury technicznej zostały sprolongowane. Projektowany budynek jest w przeważającej części przeznaczony na cele mieszkalne, ma charakter zabudowy uzupełniającej w kwartale ulic miejskich, gdyż przeznaczona pod zabudowę działka nr [...] po jej zabudowie zgodnej z przeznaczeniem wypełni lukę w swobodnie kształtowanej pierzei ulicy. Kolejno organ II instancji stwierdza, że z decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji wynikają ograniczenia dotyczące gabarytu projektowanego budynku, które przy zachowaniu od sąsiedniej zabudowy odległości zgodnych z przepisami techniczno -budowlanymi umożliwiają dostosowanie obiektu do otoczenia. Odległości od sąsiedniej zabudowy zostały przeanalizowane pod względem zgodności z zasadami ochrony przeciwpożarowej oraz oświetlenia i nasłonecznienia. Projekt posiada uzgodnienie z rzeczoznawcą do spraw ochrony przeciwpożarowej, rzeczoznawcą do spraw bezpieczeństwa i higieny pracy oraz do spraw wymagań higienicznych i zdrowotnych. Odległość między budynkiem projektowanym a budynkiem wielorodzinnym usytuowanym na sąsiedniej działce od strony północno -wschodniej, ze względów przeciwpożarowych może być mniejsza niż 10 m przy założeniu, że od tej strony projektowany budynek nie ma otworów. Zastosowano w ścianie elementy szklane nieotwieralne o odpowiedniej do wymagań przepisów przeciwpożarowych odporności ogniowej. Intensywność zabudowy została obliczona z wykorzystaniem zasady podanej w § 21 obowiązującej Uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] zmieniającej uchwałę w sprawie miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta K. (Dz. Urz. Woj. .... Nr ...z dnia ....., poz. ...), co w pełni tłumaczy przyjęty sposób wyliczenia powierzchni zabudowy, inny niż podawany w najnowszej Polskiej Normie dotyczącej powierzchni i kubatury obiektów budowlanych. Zasady obliczania powierzchni, stwierdza organ, podawane w Polskich Normach nie są w randze przepisów prawa. Pierwszeństwo ma w tym przypadku prawo miejscowe, którym jest uchwała Rady Miasta K. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla K. Dalej organ podnosi, że przedmiotowa lokalizacja znajduje się w strefie śródmiejskiej miasta. Zgodnie z § 60 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego do ustawy Prawo budowlane, o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, w dniach równonocny (21 marca i 21 września) w godzinach od 8.00 do 16.00 W toku postępowania poprzedzającego decyzję o pozwoleniu na budowę została przeprowadzona analiza oświetlenia i nasłonecznienia dla przedmiotowej lokalizacji projektowanego obiektu. Analiza wykazała spełnienie wymagań podstawowych, wynikających z przepisów techniczno -budowlanych w tym zakresie. Zacieniająca krawędź projektowanego obiektu będzie się znajdować w odległości [...] m od istniejącego od strony północno -wschodniej budynku mieszkalnego. Spełnione zostaną, stwierdza organ, wymagania przepisów techniczno -budowlanych w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dotyczące zachowania odpowiedniej odległości projektowanego budynku od budynku istniejącego, gdyż wysokość zacieniania będzie mniejsza od odległości między budynkami w tym miejscu, przy uwzględnieniu poziomu dolnej krawędzi okien budynku sąsiedniego. W odniesieniu do zarzutów odwołań organ wyjaśnił, iż utwardzenie części terenu na działce inwestora i przeznaczenie na dojazd do garażu podziemnego nie jest rozwiązaniem nietypowym, nie przeczą temu przepisy techniczno -budowlane, a spadek terenu i obniżenie poziomu wjazdu do garażu nie narusza uzasadnionych interesów właścicieli sąsiedniej działki nr [...], ponieważ rzędne poziomu terenu w projekcie zostały dostosowane przez projektanta w sposób, który nie powinien powodować niebezpieczeństwa lub zagrożenia dla terenu sąsiedniej posesji. Gwarancją jest przy tym wiedza fachowa uprawnionych projektantów oraz zgodne ze sztuką budowlaną wykonanie. Zmiana usytuowania słupa oświetlenia ulicznego została uzgodniona pod względem lokalizacji z zarządcą drogi, który dysponuje terenem ulicy M. oraz zaakceptowana przez Zespół Uzgadniania Dokumentacji Projektowej, jednakże w postępowaniu odwoławczym organ orzekł na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt. 2 kpa o umorzeniu postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę w części obejmującej zmianę usytuowania słupa oświetlenia ulicy, ze względu na postulaty zgłoszone w toku postępowania przez właściciela sąsiedniej działki nr [...], dotyczące ewentualnej kolizji usytuowania słupa oświetlenia ulicznego z jego przyszłymi zamierzeniami inwestycyjnymi oraz ze względu na uchybienie formalne, które w postępowaniu organu I instancji polegało na poszerzeniu zakresu pozwolenia na budowę o zmianę usytuowania słupa oświetleniowego, chociaż tej kwestii nie było we wniosku o pozwolenie na budowę. Postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę nie może być prowadzone bez wniosku strony i w części wykraczającej poza zakres wniosku jest bezprzedmiotowe. W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zawieszenia postępowania, o co wnioskowała strona odwołująca się, Spółdzielnia Mieszkaniowa A. w K. Wniosek o zawieszenie postępowania złożono z powodu postępowania prowadzonego przez inny organ w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji, co jednak nie stanowi przesłanki do obligatoryjnego zawieszenia postępowania.
Na powyższą decyzję skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa "A. oraz E.L. i W.L.
Skarżąca Spółdzielnia zarzuciła, że organy przed zatwierdzeniem projektu nie zbadały jego zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie możliwości dopuszczenia w obszarze [...] usług komercyjnych oraz intensywności zabudowy, co było obowiązkiem, niezależnie od decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania przestrzennego. Zarzuciła też, iż inwestycja nie gwarantuje ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, a jej realizacja pozostaje w sprzeczności z wymogami ochrony środowiska, a także spowoduje zagrożenie zdrowia i życia mieszkańców gdyż niemożliwym stanie się dojazd służb ratowniczych do budynków Spółdzielni. Podnosiła też, że organy nie wzięły pod uwagę złożonych do akt opinii wybitnych specjalistów w zakresie architektury. Podnosząc powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji lub stwierdzenie ich nieważności.
Skarżący E. i W. L. zarzucili naruszenie art. 7 kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz nieuwzględnieniu słusznego interesu skarżących, naruszenie art. 75 kpa poprzez nieuwzględnienie dowodów wskazanych przez skarżących w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta K. nr [...] nieuwzględnieniu opinii rzeczoznawców, nie dokonaniu oględzin terenu zamierzonej inwestycji i sąsiedniej nieruchomości, naruszenie art. 77 § 1 kpa poprzez nieuwzględnienie i nie rozpatrzenie wskazywanych przez nich w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta K. nr [...] dowodów, wskazujących na niezgodność z prawem budowlanym przedłożonego projektu inwestycji, naruszenie art. 80 kpa poprzez nie ustosunkowanie się do wszystkich podnoszonych w odwołaniu stron zarzutów i dokonywania oceny faktów bez sprawdzania, czy dana okoliczność została udowodniona, naruszenie art. 107 § kpa poprzez niewskazanie dowodów na których organ się oparł oraz przyczyn z powodu których dowodom wskazanym przez skarżących odmówił wiarygodności i mocy dowodowej w części dotyczącej: -naruszenia art. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez zaakceptowanie projektu budowlanego niedostosowanego do krajobrazu i otaczającej zabudowy, -naruszenia § 103 ust. 1 w związku z § 70 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez zatwierdzenie wjazdu do garażu o zbyt dużym nachyleniu, - niezbadanie prawidłowości obliczenia dopuszczalnego wskaźnika intensywności zabudowy dla obszaru mieszkaniowego [...], a także naruszenie: -art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. -Prawo budowlane przez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę bez posiadania przez inwestora wymaganych uzgodnień, art. 35 ust. 2 ustawy poprzez niezbadanie zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami pomimo wskazania przez nich oczywistych niezgodności tego projektu z przepisami budowlanymi. Wnieśli o uchylenie zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargi Wojewoda wniósł o ich uchylenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji.
W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), z mocy z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) do rozpoznania skargi wniesionej przed 1 stycznia 2004 r. właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
W rozpoznawanej sprawie Sąd stwierdził naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego jak i postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik postępowania.
W pierwszym rzędzie należy podnieść, iż decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] Nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji ustala warunki tylko dla inwestycji położonej na działce nr [...]. Również wniosek inwestorów o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczy jedynie działki nr [...].
Natomiast decyzja organu I instancji o pozwoleniu na budowę dotyczy inwestycji na działkach nr [...] oraz [...] i [...]. Brak jest decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania dla części inwestycji mających być zrealizowanych na działkach nr [...] i [...], w tej części brak też jest wniosku inwestora o wydanie pozwolenia na budowę. Na działkach nr [...] i [...] mają być, zgodnie z decyzją I instancji z dnia [...] realizowane przyłącza gazowe, wodno-kanalizacyjne, gazowe oraz wjazd na działkę nr [...] oraz zmiana usytuowania słupa oświetleniowego.
Taką decyzję utrzymał w mocy organ II instancji, uchylając ja jedynie w części dotyczącej słupa oświetleniowego, a nie zauważając braku wniosku o pozwolenie na budowę dla pozostałych części inwestycji wyżej wskazanych.
Wydanie pozwolenia na budowę bez wniosku inwestora narusza przepis art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), co trafnie zauważył organ II instancji ale jedynie odnośnie słupa oświetleniowego.
Naruszony został również przepis art. 33 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego albowiem przepis ten wymaga dołączenia do wniosku o pozwolenie na budowę decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Taka decyzja została przez wnioskodawcę dołączona, lecz tylko odnośnie części zamierzenia budowlanego. Brak decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla wjazdu, oraz wszystkich przyłączy, które częściowo znajdują się na innych działkach, podczas gdy zgodnie z przepisem art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn. zm.) inwestor winien był takie decyzje uzyskać.
Podnieść również należy, że organy przyjmując, iż obiekt stanowi plombę w związku, z czym odległości planowanej inwestycji od sąsiednich budynków mogą zostać zmniejszone o połowę nie znajduje uzasadnienia w materiale dowodowym. Z akt wynika, iż budynek jest budynkiem wolnostojącym i nie można go traktować jako plomby ani architektonicznej ani urbanistycznej, gdyż sąsiednia zabudowa jest zupełnie różna architektonicznie od przedmiotowej inwestycji i nie uzupełnia istniejącej zabudowy. Istniejące wokół budynki mają zupełnie inne gabaryty.
Trafnie podnoszą skarżący, że organy nie ustosunkowały się do przedstawianych przez ich w toku postępowania zarzutów dotyczących nieprawidłowego nachylenia wjazdy do garażu w planowanym budynku, prawidłowości obliczenia dopuszczalnego wskaźnika intensywności zabudowy dla obszaru [...] (w obliczeniach inwestora znajduje się błąd matematyczny).
Również trafnie podnoszą skarżący E.L. i W.L. , że w toku postępowania odwoławczego zostały przedłożone nowe "Warunki przyłączenia do sieci gazowej" z dnia [...], które odbiegają od przedłożonych przez inwestora przy wniosku o wydanie pozwolenia na budowę warunków, jak też nowe uzgodnienie Zakładu Energetycznego zawiera nowe wymogi. Nowe warunki wskazane w tych uzgodnieniach nie znalazły odzwierciedlenia w projekcie budowlanych w części dotyczącej zasilenia budynku w energię elektryczną i gaz.
Ponadto organ z naruszeniem art. 107 § 3 kpa nie odniósł się do wszystkich zarzutów skarżących.
Nietrafnym natomiast jest zarzut skarżącej Spółdzielni, iż organ wydający pozwolenie na budowę obowiązany jest badać zgodność planowanej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego niezależnie od decyzji wzzt. Zgodnie z art. 47 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym organ wydający pozwolenie na budowę jest związany ostateczną decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Stwierdzone uchybienia skutkować musiały uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji wobec, czego na podstawie art.145 § 1 pkt 1 a) i c) ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy o NSA w zw. z art. 97 § 2 powołanej ustawy przepisy wprowadzające.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło