II SA/Lu 273/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Krystyna Sidor / spr./, Protokolant St.insp. Elżbieta Czarnecka, po rozpoznaniu w dniu 22 października 2004r. sprawy ze skargi W. J. S. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich 1.uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz W. J. S. 100 / sto/ zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r., znak: [...] Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych po ponownym rozpoznaniu wniosku W.S., na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371) utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich. We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy W.S. wnosił o przyznanie mu uprawnień kombatanckich z tytułu przebywania w obozie hitlerowskim w Z. od 31 marca do końca kwietnia 1943 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracyjny wyjaśnił, że nie ma podstaw do zastosowania art. 4 ust. 1 pkt 1 lit.c ustawy o kombatantach i przyznania W.S. uprawnień kombatanckich, gdyż nie był on osobą represjonowaną w rozumieniu tej ustawy. Organ administracyjny nie dał bowiem wiary zeznaniom świadków zgłoszonych przez niego, tj. M.S. i P.Ł., na okoliczność, że przebywał on w tym okresie w obozie w Z. Organ administracyjny powołał się przy tym na dane statystyczne zawarte w "Informatorze encyklopedycznym – Obozy hitlerowskie na ziemiach polskich 1939-1945", opracowany przez Główną Komisję Badania Zbrodni Hitlerowskich w Polsce, PWN, Warszawa 1979 r., z którego wynika, że obóz przesiedleńczy w Zwierzyńcu istniał od grudnia 1942 r. do jesieni 1943 r. Przebywali w nim Polacy wysiedleni z byłych powiatów: [...], [...] i [...]. Przeciętny stan obozu wynosił 15 tys. osób, a ogółem przez obóz przeszło ok. 24 tys. osób. W ocenie organu świadkowie zgłoszeni przez stronę nie mogli ze względu na tak dużą liczebność obozu pamiętać poszczególnych osób. Ponadto organ podkreślił, że zarówno Instytut Pamięci Narodowej Oddział w L. w piśmie z dnia 6 lutego 2004 r., jak i Archiwum Państwowe w piśmie z dnia 23 lutego 2004 r. nie potwierdziły pobytu W.S. w obozie przesiedleńczym w Z., zaś z ankiety skierowanej do Powiatowego Biura Dowodów Osobistych w Z. wynika, że nie był on wysiedlony w czasie okupacji. Decyzję powyższą zaskarżył do sądu administracyjnego W.S. wnosząc o jej uchylenie i przyznanie mu uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu skarżący zarzucił organowi administracyjnemu błędną ocenę dowodów zebranych w sprawie. W szczególności podniósł, że zgłoszeni przez niego świadkowie są szanowanymi mieszkańcami wsi W. , nigdy nie byli karani za składanie fałszywych zeznań i zasługują na zaufanie. Poza tym nie ma podstaw by odmówić ich zeznaniom wiarygodności ze względu na wiek i poziom umysłowy, gdyż w okresie pobytu w obozie w Z. mieli 12 i 14 lat. Skarżący i świadkowie znają się od dziecka, gdyż zawsze mieszkali w tych samych okolicach. Skarżący podkreślił również, że brak w dokumentach urzędowych informacji o jego pobycie w obozie nie stanowi okoliczności przemawiającej za tym, że zeznania świadków są nieprawdziwe. Zdaniem skarżącego, wbrew stanowisku organu administracyjnego, nie stanowi dowodu ankieta w sprawie wydania dowodu osobistego, gdyż nie zawiera ona rubryk, w których należało wpisać informację o pobycie w obozie. Poza tym nie można mówić, że pobyt w obozie to miejsce zamieszkania. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, 77, 80, 107 § 1 k.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawą wydania zaskarżonej decyzji jest art. 4 ust. 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r., Nr 42, poz. 371), zgodnie z którym przepisy tej ustawy stosuje się do osób, które w okresie wojny przebywały w miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. Rozstrzygnięcie wniosku o przyznaniu bądź odmowie przyznania W.S. uprawnień kombatanckich zależało zatem od ustalenia czy przebywał on w miejscach odosobnienia, o których mowa w powołanym przepisie. W ocenie Sądu organ administracyjny wbrew dyrektywie wynikającej z art. 7 k.p.a. nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy, co w sposób istotny wpłynęło na rozstrzygnięcie. Organ administracyjny miał obowiązek zebrać w sposób wyczerpujący i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 k.p.a.), wykorzystując wszelkie dopuszczalne przez ustawę środki dowodowe, a jeżeli po ich wyczerpaniu pozostały nie wyjaśnione fakty istotne do rozstrzygnięcia sprawy, organ powinien dla ich wyjaśnienia przesłuchać stronę (art. 86 k.p.a.), czego nie uczynił. Ponadto organ administracyjny oparł się wyłącznie na pisemnych oświadczeniach dwóch świadków złożonych na urzędowych formularzach i pomimo wątpliwości co do mocy dowodowej tych oświadczeń, organ nie przesłuchał świadków. Zdaniem Sądu także dokonana przez organ administracyjny ocena zebranych dowodów jest dowolna, a zaskarżona decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia w tym zakresie, co stanowi naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. Powyższe oznacza, że organ administracyjny naruszył zasady postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji – przepisy prawa materialnego – i z tego względu, na mocy art. 145 § 1 ust. 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) należało jego decyzję uchylić. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania wydano na podstawie art. 200 powołanej ustawy.