IV SA 4264/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędzia WSA Adam Matuszak Asesor WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2004 r. sprawy ze skargi T. K. i S. K. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia "[...]" r., nr "[...]" w przedmiocie zarzutów do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; II. zasądza od Rady Miejskiej na rzecz skarżących kwotę 10 złotych (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. orzeka, że zaskarżona uchwała nie może być wykonywana do czasu uprawomocnienia się wyroku. 2 IV SA 4264/03 UZASADNIENIE T. i S. K. wnieśli zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obrębu K. gmina O., podnosząc iż projektowane zmiany rażąco naruszają przepisy prawa, ograniczając ich uprawnienie do swobodnego zagospodarowania nieruchomości. Zakwestionowali odmowę przeznaczenia terenu, na którym położona jest działka stanowiąca ich własność, pod zabudowę letniskową. Wskazali, iż wyznaczenie funkcji terenów w planie jest całkowicie dowolne, czego skutkiem jest bezprawne zróżnicowanie właścicieli nieruchomości położonych w tej samej odległości od linii brzegowej jeziora. Zarzucili ponadto błędną wykładnię zasady zrównoważonego rozwoju, przyjęcie nadrzędności interesu ogólnego nad prywatnym oraz przyjęcie ustaleń zawartych w rozporządzeniu Wojewody dotyczącej strefy ochronnej Jeziora O., które zostało wydane z przekroczeniem upoważnienia ustawowego. Uchwałą z dnia 29 sierpnia 2003r. Rada Miejska w O. odrzuciła zarzuty wniesione przez T. i S. K. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu podano, iż zarzuty nie mogą być uwzględnione ze względu na strefę ochronną jeziora oraz zasady zagospodarowania terenów wynikające z polityki przestrzennej gminy O., przyjętej w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, przy uwzględnieniu przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska. Powołano się na także na kontynuację myśli planistycznej, zawartej w obecnie obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego oraz prawo do ustalania przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu przysługujące organom sporządzającym plan stosownie do przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Skargę na powyższą uchwałę wnieśli T. i S. K., zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania. Ponownie przytoczyli wyżej wskazane zarzuty, podnosząc dodatkowo nadużycie władztwa planistycznego przez gminę. Wskazali, iż ich zarzuty nie zostały należycie rozpatrzone, a uzasadnienie uchwały rady gminy jest ogólnikowe i enigmatyczne. Podali, iż uchwalenie planu w projektowanej wersji będzie stanowić faktyczne wywłaszczenie należącej do nich działki. Wyjaśnili przy tym, iż nabywając przedmiotową działkę działali w zaufaniu do organów państwa, gdyż działka ta stanowiła jedną z wielu wydzielonych na gruntach po byłej spółdzielni produkcyjnej, nie nadających się do użytkowania rolniczego. W ocenie skarżących zgoda organów gminy na podział przedmiotowych działek przesądziła o przyszłym ich zagospodarowaniu jako działek rekreacyjno-turystycznych. Skarżący podnieśli, iż projektowany plan narusza zasadę zrównoważonego rozwoju, wyrażoną zarówno w ustawie o zagospodarowaniu przestrzennym, jak i Prawie ochrony środowiska, przedkładając interes publiczny nad interes prywatny właścicieli działek. Zarzucili ponadto nieuwzględnienie zasady ochrony praw właścicielskich. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w O. wniosła o jej oddalenie. Podano, iż zarówno procedura sporządzenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak i rozpatrzenie zarzutów nie narusza prawa. Wyjaśniono, iż działka należąca do skarżących nigdy nie miała przeznaczenia rekreacyjno-turystycznego, lecz rolne a ponadto nabyta została od jednostki pozostającej poza kontrolą gminy. Podano ponadto, iż zaproponowane rozwiązania zostały dostosowane do uwarunkowań przyrodniczych, terenowych i konieczności zachowania możliwości zabudowy powstałej w sposób legalny w oparciu o poprzednio obowiązujący plan. Odnosząc się zaś do kwestii ochrony własności wskazano, iż ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym dopuszcza ograniczenia w zakresie korzystania z prawa własności nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 póz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Stąd też pomimo wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzeczenie w niniejszej sprawie zapadło w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie. Podnieść należy, iż w myśl art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 póz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu prawnego nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego obowiązujące w dacie jego podjęcia. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, iż zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 24 ust. l ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999r. Nr 15 póz. 139 ze zm.) zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. Przy czym stosownie do ust. 3 tego artykułu o uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy, w drodze uchwały, zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne. Zatem uchwała w przedmiocie zarzutów do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego musi spełniać wymogi formalne, o których mowa w cytowanym przepisie. Zgodnie bowiem z poglądem prezentowanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym brak wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności takiej uchwały (np. wyrok NSA z dnia 17 czerwca 1996r. sygn. akt IV SA 578/96, wyrok NSA z dnia 3 lipca 2001r. sygn. akt IV SA 96/01). Oceniając zarzuty wniesione do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rada gminy musi rozważyć i wyważyć wynikający z prawa własności interes prawny uprawnionych do wniesienia zarzutów w kontekście legitymizowanych celów publicznych (interesu publicznego). Zatem ustalenia uchwały odrzucającej zarzut powinny być szczegółowo uzasadnione z powołaniem się na obowiązujące przepisy i na wyniki badania stanu faktycznego sprawy, związanego bezpośrednio z wniesionymi zarzutami do projektu planu. Badanie to powinno nawiązywać zarówno do praw i obowiązków organów gminy, jak też do praw osób uprawnionych do żądania ochrony ich interesów prawnych (uprawnień), w tym praw własności, (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2003r. sygn. akt III RN 26/02). Zaskarżona uchwała o odrzuceniu zarzutów nie zawiera właściwego uzasadnienia. Ogranicza się ono bowiem jedynie do ogólnikowych stwierdzeń oraz przytoczenia aktów prawnych, bez odniesienia się do poszczególnych zarzutów oraz argumentów podnoszonych przez skarżących. Wskazać przy tym należy, iż wprawdzie radzie gminy przysługuje tzw. władztwo planistyczne, lecz z uprawnienia tego nie może korzystać w sposób dowolny. Zatem w uzasadnieniu uchwały organ winien podać przesłanki, jakimi kierował się przyjmując dane rozwiązanie planistyczne oraz wskazać powody, dla których nie mógł uwzględnić propozycji zawartych w zarzutach. Przy czym podjęte rozstrzygnięcie winno być wynikiem wszechstronnego rozważenia konkretnego stanu faktycznego i prawnego, czego zaskarżona uchwała nie zawiera. Natomiast brak uzasadnienia uchwały nie tylko pozbawia sąd możliwości oceny zgodności treści podjętego rozstrzygnięcia z przepisami prawa, ale także uniemożliwia skarżącym skorzystanie z gwarantowanej im ustawowo ochrony interesów prawnych. Wyjaśnić ponadto należy, iż kontroli sądowej podlega uchwała o odrzuceniu zarzutu. Zatem badając jej zgodność z prawem sąd ma na uwadze wyłącznie rozstrzygnięcie i uzasadnienie w niej zawarte. W związku z tym dodatkowe, uzupełniające uzasadnienie stanowiska Rady, zawarte w odpowiedzi na skargę nie mogło zostać uwzględnione przy ocenie legalności zaskarżonej uchwały. .Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 147 § l ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153 póz 1270) stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały i na podstawie art. 200 tej ustawy orzekł o kosztach postępowania sądowego. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej uchwały w oparciu o art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.